«Αν συνεχισουμε να επιθυμουμε την επιλυση του Κυπριακου, μπορουμε να βγουμε κερδισμενοι»

Τη συνέντευξη του υπηρεσιακού Πρωθυπουργού της Τουρκικής Δημοκρατίας Βόρειας Κύπρου κ. Μεχμέτ Αλή Ταλάτ, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Azinlikca στο τεύχος Οκτωβρίου, (τότε ήταν ακόμα πρωθυπουργός) μεταφρασμένο από τη Σιμπέλ Χατζή Αλή δημοσιεύει σήμερα ο ΠτΘ. Ο κ. Ταλάτ στέκεται κριτικά απέναντι στην πολιτική που ακολουθήθηκε μέχρι τον Ιανουάριο του 2004 από τουρκοκυπριακής πλευράς, – θεωρώντας την υπεύθυνη της σημερινής κατάστασης, γιατί δεν εκμεταλλεύτηκε τις ευκαιρίες που της παρουσιάστηκαν, ώστε η Κύπρος να μπει ενιαία στην ΕΕ, -αλλά και στην πολιτική που ακολουθεί η κυβέρνηση Παπαδόπουλου τον οποίο χαρακτηρίζει «Ντενκτάς της Νότιας Κύπρου». Ο κ. Ταλάτ τονίζει την ανάγκη εφαρμογής πολιτικής που να επιθυμεί την επίλυση του κυπριακού προβλήματος, γιατί όπως λέει μόνο έτσι «μπορούμε να βγούμε κερδισμένοι απ΄ αυτό τον αγώνα», καθώς και για τα ουσιαστικά βήματα που έχουν γίνει στο χρόνο διακυβέρνησής του, αλλά και για τις θετικές αποφάσεις που έχει λάβει η ΕΕ έναντι της τουρκοκυπριακής πλευράς, καταλήγοντας με την ευχή “οι τουρκοκύπριοι αλλά και οι κάτοικοι της Δυτικής Θράκης χέρι με χέρι να είστε και να είμαστε, μια κοινωνία παραδειγματική για την Ευρώπη αλλά και για όλο τον κόσμο”.

Μεχμέτ Αλή Ταλάτ, όμως…

Azinlikca: Κύριε Πρωθυπουργέ καταρχήν σας ευχαριστούμε πολύ που δεχτήκατε να κάνετε αυτή τη συνέντευξη μαζί μας. Να ξεκινήσουμε τη συνέντευξή μας με μια διευκρίνιση. Από το 1950 το κυπριακό, επηρέασε άμεσα όχι μόνο τις ελληνοτουρκικές σχέσεις αλλά και την τύχη της τουρκικής μειονότητας της Δ. Θράκης όπως επίσης και της ελληνικής της Κωνσταντινούπολης…

Ταλάτ: Αλήθεια, πώς επηρέασε;

Azinlikca: Πάντα αρνητικά. Κάθε φορά που οξυνόταν το κυπριακό, αυξανόταν τα προβλήματα καταπίεσης και διάκρισης της τουρκικής μειονότητας της Δ. Θράκης. Ένα τελευταίο παράδειγμα: Το 1983 μετά τη διακήρυξη της τουρκικής δημοκρατίας στην Κύπρο, το ελληνικό κράτος με δικαστική απόφαση έδωσε τέλος στη λειτουργία εκείνων των συλλόγων που είχαν στην ονομασία τους τη λέξη τουρκική.

Ταλάτ: Καλά πώς αποφάσισε το δικαστήριο;

Azinlikca: Έδωσε εντολή για να κλείσουν οι σύλλογοι. Η απόφαση για το κλείσιμο των δυο από τους τρεις συλλόγους οριστικοποιήθηκε. Το τρίτο μετά από δέκα χρόνια βρίσκεται στο Άρειο Πάγο αλλά και αυτός έχει αποφασίσει επίσημα. Μας μένει τώρα να καταφύγουμε στο Δικαστήριο Ανθρώπινων Δικαιωμάτων. Ο λόγος ήταν: Μετά τη διακήρυξη του τουρκοκυπριακού κράτους οι σύλλογοι με την επωνυμία τουρκικοί θα προκαλούσαν την αγανάκτηση της κοινωνίας, θα προκαλούσαν αναταραχές στη Θράκη και ζημιά στην ασφάλεια. Επίσης υπάρχει και ο ισχυρισμός ότι στην Ελλάδα δεν υπάρχουν εθνικές μειονότητες, άρα ούτε τουρκική, και δεν επιτρέπεται η λειτουργία των συλλόγων με τουρκική επωνυμία.

Ταλάτ: Αυτή η Ελλάδα είναι πολύ φανατική; Σαν να υπάρχει μια μεγάλη φοβία απέναντι στους Τούρκους. Η μειονότητα εκεί έχει κάτι που αποτελεί κίνδυνο για την Ελλάδα;

Azinlikca: Όποιος ψάχνει βρίσκει τον κίνδυνο και όταν δεν βρίσκει ψευδολογεί. Ένας φόβος που εκφράστηκε επίσημα είναι: Η Τουρκία μπήκε στην Κύπρο όπου εκεί η αναλογία του τουρκικού πληθυσμού ήταν 18%. Γιατί να μην κάνει το ίδιο στη Δ. Θράκη, όπου η αναλογία είναι 40%; Όπως βλέπετε πάλι απέναντι στην τουρκική μειονότητα τάσσεται η Κύπρος. Για το λόγο αυτό εμείς βρισκόμαστε στην πρώτη σειρά μεταξύ εκείνων που επιδιώκουν τη λύση, πάντα παρακολουθούμε από κοντά τις σχετικές εξελίξεις. Κι όμως μέχρι στιγμής δεν έγινε καμία επαφή με τη μειονότητα και τους τουρκοκύπριους. Καμία επαφή ούτε πολιτική, ούτε πολιτιστική.

Ταλάτ.: Ναι σωστά δεν έχει γίνει καμία επαφή.

Azinlikca: Εμείς ως συντάκτες του καινούργιου πολιτικού περιοδικού Azinlikca σκεφτήκαμε να κάνουμε το πρώτο βήμα μέσω της επίσκεψής μας αυτής και των κειμένων μας αφού πρώτα γνωρίσουμε από πρώτο χέρι την Κύπρο και τους κύπριους. Με το σκοπό αυτό περιλάβαμε στην ομάδα συντακτών μας έναν τουρκοκύπριο, τον Χασάν Καχβετζήογλου και έναν ελληνοκύπριο, τον Κυριάκο Πιερίδη.

Ταλάτ: Αλήθεια; Πολύ καλά.

Azinlikca: Κύριε πρωθυπουργέ, η κοινή γνώμη λέει ότι το δημοψήφισμα της 24ης Απριλίου αποτελεί ορόσημο για το κυπριακό. Είδαμε ότι αυτό αναλύθηκε με δυο τρόπους: Υπάρχουν κάποιοι που το βλέπουν σαν μια αφορμή υλοποίησης προσδοκιών. Πιο ξεκάθαρα υπάρχουν μερικοί που κάνουν αντιπολίτευση απέναντί σας λέγοντας ότι δεν θα γινόταν αλλιώς, γιατί έγινε έτσι. Ίσως θέλουν να ξεχάσουν ότι ο όρος είναι να πει ναι και η ελληνοκυπριακή πλευρά. Επίσης υπάρχουν κάποιοι οι οποίοι την αλλαγή που σημειώθηκε μετά από το δημοψήφισμα την αντιλαμβάνονται με το ότι ο αγώνας που δίνεται από την τουρκοκυπριακή πλευρά πέρασε σ’ ένα ευνοϊκό επίπεδο. Εσείς πώς τα σχολιάζετε όλα αυτά;

Ταλάτ: Εγώ από την αρχή έλεγα ότι δεν είναι εύκολο αυτό. Στην πραγματικότητα έτσι πρέπει να το αντιμετωπίσουμε το ζήτημα. Δεν πρέπει να υποστηρίζεται ότι κάθε πλάνο, κάθε βήμα, κάθε πολιτική ισχύει σε κάθε περίπτωση και φέρνει αποτέλεσμα. Μια πολιτική, εάν εφαρμοστεί την κατάλληλη στιγμή, φέρνει αποτέλεσμα. Η πολιτική που εφαρμόσαμε εμείς ως τουρκοκυπριακή πλευρά μέχρι το δημοψήφισμα της 24ης Απριλίου, και για να πούμε την αλήθεια μέχρι τις εκλογές που έγιναν το Δεκέμβριο του 2003, προέβλεπε όχι την επίλυση του Κυπριακού, αλλά τη συνέχιση της παρούσας κατάστασης, δηλαδή αυτή της διχοτόμησης. Για το λόγο αυτό κανένα σχέδιο δεν το είδαμε με θετικό μάτι. Επειδή αυτό δεν έγινε αντιληπτό, νόμισαν ότι η πολιτική αυτή θα είναι επιτυχημένη και θα φέρει αποτέλεσμα. Για είκοσι, τριάντα χρόνια αυτό μπορούσε να είναι έτσι. Αλλά μετά την ένταξη της ελληνοκυπριακής πλευράς στην Ε.Ε. και τη μεταφορά του κυπριακού στην επικαιρότητα της Ε.Ε., άλλαξε εντελώς η πολιτική συγκυρία. Η τουρκική πολιτική δεν μπόρεσε να το αντιληφθεί, να το καταλάβει αυτό. Και νόμισαν ότι η παλιά πολιτική θα φέρει αποτέλεσμα, αν επιμένουμε και δεν αλλάξουμε καθόλου αυτή την πολιτική, θα μας οδηγήσει οπωσδήποτε στην αλήθεια. Και όμως είχε οριστικοποιηθεί η ένταξη της Κύπρου, στην πραγματικότητα της ελληνοκυπριακής πλευράς στις 1 Μαΐου 2004. Προβλέποντας ότι η ένταξη της ελληνοκυπριακής πλευράς θα πραγματοποιηθεί εκ μέρους όλης της Κύπρου και είναι αδύνατον να το σταματήσουμε αυτό, έπρεπε να εφαρμόσουμε παρόμοιες πολιτικές. Όμως, αυτό δεν έγινε.

Το Δεκέμβριο του 2004 οι τουρκοκύπριοι μέσω των εκλογών άλλαξαν την κυβέρνηση η οποία προσπαθούσε να διατηρήσει τη μέχρι τότε λανθασμένη πολιτική. Και στην Τουρκία ήρθε μια κατάλληλη κυβέρνηση η οποία ακολούθησε μία άλλη πολιτική απέναντι στο κυπριακό. Τελικά, αν και άργησε η αλλαγή αυτή οδήγησε την τουρκική πλευρά προς την επίλυση. Αλλά είχε γίνει αργά. Για παράδειγμα εάν η επίλυση γινόταν πριν τη Σύνοδο Κορυφής της Κοπεγχάγης, υπήρχε αυτή η ευκαιρία, αλλά δεν επωφελήθηκε η Κύπρος, και δεν κατάφερε να μπει ενωμένη στην Ε.Ε.. Ενώ στο σχέδιο Ανάν το οποίο υποβλήθηκε το Νοέμβριο του 2002 μέχρι την Κοπεγχάγη το ερώτημα του δημοψηφίσματος αποτελούνταν από δυο σκέλη: «Δέχεστε την επίλυση που φέρνει το σχέδιο και δέχεστε την ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε.» μετά την Κοπεγχάγη η ερώτηση,«δέχεστε την ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε.», ακυρώθηκε. Γιατί; Επειδή στη Σύνοδο Κορυφής της Κοπεγχάγης το Δεκέμβριο του 2002 είχε αποφασιστεί η ένταξη της Κύπρου. Στην περίπτωση που θα έβρισκε επίλυση το κυπριακό μέχρι τις 16 Απριλίου 2003, δηλαδή μέχρι να υπογράψουν οι 10 χώρες τη συμφωνία ένταξης με την Ε.Ε. η Κύπρος θα έμπαινε ενωμένη στην Ε.Ε.. Δεν πραγματοποιήθηκε η επίλυση του κυπριακού μέσα σε αυτό το διάστημα και ο Παπαδόπουλος υπέγραψε τη συμφωνία στην Αθήνα στις 16 Απριλίου 2003. Αυτό σήμαινε ότι η ένταξη της ελληνοκυπριακής πλευράς ήταν σίγουρη, ανεξάρτητα αν έλεγε ναι ή όχι. Αυτό είναι κάτι γνωστό. Άρα ένα χρόνο μετά, παρόλο που η τουρκοκυπριακή πλευρά είπε ναι και η ελληνοκυπριακή όχι σε ένα σχέδιο που υποστηριζόταν από την Ε.Ε., οι ελληνοκύπριοι κατάφεραν να ενταχθούν στην Ε.Ε..

Εάν δείτε το θέμα από αυτή τη μεριά θα βλέπετε ότι υπεύθυνος της σημερινής κατάστασης είναι η πολιτική που εφαρμόστηκε τουλάχιστον μέχρι το Δεκέμβριο του 2003. Και η σημερινή κατάσταση είναι μια κατάσταση που δημιούργησαν οι ευκαιρίες που χάσαμε μέχρι σήμερα. Η κυβέρνησή μας ήρθε στην εξουσία τον Ιανουάριο του 2004 και από τότε μέχρι σήμερα εφάρμοσε μια θετική πολιτική. Συνετέλεσε ώστε να υπάρξει θετικό αποτέλεσμα από την τουρκοκυπριακή πλευρά στο δημοψήφισμα της 24ης Απριλίου. Αλλά η ένταξη της ελληνοκυπριακής πλευράς ήταν σίγουρη. Και τώρα τι έγινε; Τι στιγμή που είπαμε εμείς ναι, όλος ο κόσμος μας είδε ως την πλευρά που επιθυμεί την επίλυση και σχολίασε αρνητικά τη στάση της ελληνοκυπριακής πλευράς. Και είπαν: εμείς δεν μπορούμε να συνεχίσουμε να τιμωρούμε τους τουρκοκύπριους, οι οποίοι έδειξαν θετική στάση απέναντι στο λόγο των ελληνοκυπρίων. Για αυτό πρέπει να δοθεί τέλος στην απομόνωση αυτού του λαού. Προς αυτή την κατεύθυνση έγιναν κάποια βήματα. Η Ευρωπαϊκή Κομισιόν πήρε αμέσως κάποια μέτρα. Εξέδωσε το καταστατικό της πράσινης γραμμής. Κατέθεσε κάποια άλλα καταστατικά υπέρ μας. Κατέθεσε καταστατικό ελεύθερου εμπορίου, το οποίο δεν εφαρμόσθηκε ακόμα. Δυστυχώς η ελληνοκυπριακή πλευρά και η Ελλάδα θέλουν την αναβολή του σχετικού καταστατικού. Αυτό είναι πικρό, αλλά πραγματικό. Επίσης ετοίμασαν ένα άλλο καταστατικό για πακέτο βοήθειας αλλά κανένα από αυτά δεν μπήκε σε εφαρμογή. Όλα αυτά είναι θέματα επικαιρότητας. Αλλά η κατάσταση που δημιουργήθηκε μετά την ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε. και το Διεθνές Δίκαιο που θεωρεί την ελληνοκυπριακή κυβέρνηση ότι εκπροσωπεί όλη την Κύπρο εμποδίζουν τις θετικές εξελίξεις που μπορούν να σημειωθούν υπέρ μας. Το πρόβλημα πηγάζει από εδώ. Ο αγώνας γίνεται για αυτό.

Μόνο εάν συνεχίσουμε τη θετική στάση, την πολιτική που εφαρμόζουμε την τελευταία περίοδο, με λίγα λόγια αν συνεχίσουμε να επιθυμούμε την επίλυση του Κυπριακού, μπορούμε να βγούμε κερδισμένοι από αυτό τον αγώνα. Αν μπορούμε να συνεχίσουμε την πολιτική αυτή και εάν δεν τρέχουμε πίσω από άδεια όνειρα, νομίζω ότι θα πετύχουμε. Γιατί κανείς δεν μπορεί να δεχτεί να είναι ο τουρκοκύπριος σκλάβος. Δεν μπορεί να το δεχτεί καμιά λογική. Άρα θα ξεπεράσουμε αυτά τα προβλήματα. Αλλά χρειάζεται χρόνος και προσπάθεια.

Στην πραγματικότητα εκείνοι που δεν ήθελαν την επίλυση και μας κατηγορούσαν για τη θετική στάση μας τώρα μας ρωτάνε γιατί δεν γίνονται αυτά που θα γινόταν. Κι όμως οι ίδιοι φταίνε για αυτό. Αυτοί λοιπόν σήμερα δεν μπορούν να εξαφανίσουν τις αμαρτίες τους. Η αμαρτία είναι δική τους. Αυτοί έφεραν αυτό το λαό σε αυτή τη κατάσταση. Σήμερα εμείς θέλουμε να τα επανορθώσουμε όλα αυτά. Αλλά τα συντρίμμια των 40 χρόνων είναι αδύνατον να «καθαρίζονται» μέσα σε 5-6 μήνες.

Azinlikca: Εξάλλου έχουν γίνει κάποια θετικά βήματα από την κυβέρνησή σας. Στην Καρπασία θα ανοίξει ένα ελληνοκυπριακό γυμνάσιο, μετά από 30 χρόνια στην εκκλησία του Αϊ Μάμαντος θα γίνει λειτουργία. Αλλά υπάρχει φόβος η ελληνοκυπριακή πλευρά να προβοκάρει αυτές τις θετικές προσεγγίσεις. Και εσείς έχετε μια δήλωση σχετικά με το θέμα.

Ταλάτ: Είναι δυνατή η προβοκάτσια. Αλλά εμείς έχουμε ξεκαθαρίσει τη θέση μας απέναντι σε αυτά τα θέματα. Εμείς επιτρέψαμε να γίνει λειτουργία. Και αυτή η λειτουργία θα πραγματοποιηθεί. Με την άδειά μας θα πραγματοποιηθεί. Αποφασίσαμε να ανοίξουμε ένα γυμνάσιο στην Καρπασία και θα το ανοίξουμε. Οι ελληνοκύπριοι με τη στάση που ακολουθούν τις τελευταίες μέρες, κατά κάποιο τρόπο δεν θέλουν να γίνουν αυτά τα δύο, αλλά κάνουν πως θέλουν. Το αντιλαμβανόμαστε. Θα συζητήσουμε και για αυτά. Εμείς οπωσδήποτε θα σχηματίσουμε μια δομή κατάλληλη για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Azinlikca: Αυτό είναι μια άρνηση από την ελληνοκυπριακή πλευρά, αλλά μια μικρή άρνηση. Η πραγματική άρνηση είναι μάλλον η έμμονη ιδέα του, «το κράτος είμαι εγώ». «L’ etat c’ est moi». Αντί να χαλαρώνει αυτή η έμμονη ιδέα με τον Παπαδόπουλο γίνεται ακόμα πιο σκληρή. Σε περίπτωση που θα συνεχιστεί αυτή η κατάσταση ποιες θα είναι οι παρενέργειες και οι κίνδυνοι;

Ταλάτ: Δεν νομίζω ότι θα υπάρχει κίνδυνος για μας. Αυτοί οι κίνδυνοι το πιθανότερο αφορούν στον ίδιο. Γιατί ο πρόεδρος, η κυβέρνηση, η διοίκηση μιας χώρας που είναι μέλος της Ε.Ε. πρέπει να συμπεριφέρονται ανάλογα. Δηλαδή εάν αντιμετωπίζει αρνητικά κάθε θέμα, τελικά θα είναι ο ίδιος που θα χάσει. Αποφεύγει να συνομιλήσει μαζί μου, στέλνουν 24 καθηγητές για 8 μαθητές και μάλιστα οι καθηγητές είναι από τους πιο φανατικούς. Αλλά αυτά που γίνονται δεν διαφεύγουν από τα μάτια των ξένων.

Azinlikca: Υπάρχουν κάποιες εξελίξεις που αφορούν στο να σταματήσει ή να χαλαρώσει η απομόνωση που υφίσταται η Βόρεια Κύπρος. Η μια αφορά στο « Καταστατικό της Πράσινης Γραμμής» το οποίο υλοποιείται. Για το θέμα αυτό τι έχετε να πείτε;

Ταλάτ.: Το «Καταστατικό της Πράσινης Γραμμής» δημιουργήθηκε για να ρυθμίζει το εμπόριο εντός νησιού, δηλαδή, τη μεταφορά εμπορευμάτων από το βορρά προς το νότο και από το νότο προς το βορρά. Το «Καταστατικό της Πράσινης Γραμμής» υποχρεώνει τους ελληνοκυπρίους, -οι οποίοι κατά το παρελθόν αρνούνταν να αγοράσουν εμπορεύματα από το βορρά ή την εξαγωγή των προϊόντων μας στην Ευρώπη, -να σταματήσουν αυτή την συμπεριφορά. Αλλά αυτά είναι εντελώς θεωρητικά, γιατί τελικά αυτοί που θα αγοράσουν το εμπόρευμα είναι οι ελληνοκύπριοι. Στην περίπτωση που δεν θα αγοράσουν κανείς δεν μπορεί να τους πει γιατί δεν αγοράζετε. Οι δικές μας οι διαφημίσεις δεν δημοσιεύονται στις ελληνοκυπριακές εφημερίδες, ενώ οι εφημερίδες εδώ δημοσιεύουν τα εμπορεύματα, τα σούπερ μάρκετ των ελληνοκυπρίων. Δεν τις δημοσιεύουν όχι επειδή απαγορεύεται αλλά επειδή φοβούνται. Ο φόβος έχει μπει μέσα τους. Στο νότο πολλά πράγματα έχουν συνδεθεί με το φόβο και με το σοβινισμό. Αυτοαποκαλούνται «ελεύθερη περιοχή», ενώ αυτό δεν είναι καθόλου αλήθεια. Ο βορράς είναι πιο ελεύθερος. Σ’ ένα τέτοιο θέμα δεν υπάρχουν στο βορρά απαγορεύσεις. Δόθηκε άδεια για το σχολείο, θα ανοίξει το σχολείο. Στο νότο δεν υπάρχει τουρκικό σχολείο. Όμως οι τουρκοκύπριοι που είναι στο νότο είναι περισσότεροι από τους ελληνοκύπριους που είναι στο βορρά. Αλλά παρόλα αυτά δεν υπάρχει στο νότο τουρκικό σχολείο.

Azinlikca: Δεν το διεκδικήσατε;

Ταλάτ.: Θα το διεκδικήσουμε. Προς το παρόν δεν το κάναμε αλλά θα το κάνουμε. Έχουμε τόσες πολλές δουλειές. Προσδοκώντας επίλυση έχουμε αναβάλλει αρκετές δουλειές. Όταν θα βάλουμε σε μια τάξη τα εσωτερικά μας ζητήματα αναγκαστικά θα ασχοληθούμε και με αυτά.

Azinlikca: Σε ποια επίπεδα κινείται ο τουρισμός στο βορρά φέτος; Υπάρχει οικονομική άνθηση;

Ταλάτ.: Ο τουρισμός πάει καλά και θα πάει ακόμα καλύτερα. Υπάρχει μια ανάπτυξη στην οικονομία, κυρίως μετά από την άνθηση που σημειώθηκε στον οικοδομικό τομέα.

Azinlikca: Οι ελληνοκύπριοι δηλώνουν ενοχλημένοι από τις δραστηριότητες στον οικοδομικό τομέα. Αιτία είναι ότι γίνονται οικοδομές στα ακίνητα των ελληνοκυπρίων;

Ταλάτ: Μπορεί να ενοχλούνται. Αλλά τελικά δεν είμαστε εμείς οι υπεύθυνοι για το σημείο που έχει φτάσει το θέμα. Εάν γινόταν δεκτό το σχέδιο Ανάν το ένα τρίτο του πληθυσμού μας θα μετανάστευε. Εμείς το δεχτήκαμε. Αυτοί θα είχαν μόνο κέρδος. Θα έπαιρναν σημαντικό βαθμό εδάφους και πολλοί ελληνοκύπριοι θα γυρνούσαν πίσω, ενώ το ένα τρίτο του δικού μας πληθυσμού θα μετανάστευε.

Azinlikca: «Εγώ ανέλαβα ένα κράτος δεν θα παραδώσω μια κοινωνία αγνώστων στοιχείων», έλεγε ο κ. Παπαδόπουλος.

Ταλάτ: Ακριβώς αυτά που έλεγε ο κ. Ντεκτάς. Δηλαδή αυτός είναι ο Ντεκτάς του νότου. Δηλαδή ο Ντεκτάς των ελληνοκύπριων.

Azinlikca: Υπάρχει ένα ζήτημα που μας τραβάει την προσοχή και αφορά στο σχηματισμό κόμματος. Στη Βόρεια Κύπρο σχηματίζονται όλο και νέα κόμματα. Ο αριθμός τους έφτασε στα 18. Ενώ σε μας συμβαίνει το αντίθετο. Ως τουρκική μειονότητα της Δυτικής Θράκης αντιμετωπίζουμε μια σειρά από εμπόδια όσον αφορά στην πολιτική οργάνωση και στον σχηματισμό κόμματος, τα οποία δεν μπορούμε να τα ξεπεράσουμε. Γιατί έχετε τόσο πολλά κόμματα, από πού πηγάζει αυτή η ανάγκη;

Ταλάτ: Όποιος έχει μια πολιτική ιδεολογία αποφασίζει και σχηματίζει ένα κόμμα. Ας σχηματίζει, δεν μας πειράζει. Το σημαντικό όμως και εκείνο που μετράει είναι αν κάνουν κάτι ή αν έχουν λαϊκή βάση αυτά τα κόμματα. Αν δεν κάνω λάθος από τα 18 κόμματα ο αριθμός εκείνων που μπήκαν στη βουλή είναι 4. Το να είναι μεγάλος ο αριθμός των κομμάτων δεν σημαίνει και πολλά πράγματα. Τελικά ο λαός διαλέγει κάποια από αυτά, όχι όλα. Ας είναι πολλά τα κόμματα δεν μας πειράζουν.

Azinlikca: Στη Δυτική Θράκη μια ομάδα ανθρώπων εργάζονται να σχηματίσουν ένα πολιτικό κόμμα. Σ’ αυτό όμως αντιδράνε περισσότερο οι καθεστωτικοί μειονοτικοί. Σε αυτό το πλαίσιο έχει λεχθεί και το εξής: «Δεν θα επιτρέψουμε να γεννηθούν νέοι Ταλάτ στη Δυτική Θράκη!»

Ταλάτ: Αλήθεια; Ποιος το είπε αυτό; (Αρχίζει να γελάει. Η συνέντευξη με τον Πρωθυπουργό Ταλάτ σε κάποια σημεία πήρε τη μορφή κουβέντας και οι ώρες πέρασαν χωρίς να καταλάβουμε. Θα δεχόταν τον πρέσβη των ΗΠΑ. Για αυτό δεν μπορέσαμε να του υποβάλλουμε κάποιες άλλες ερωτήσεις που είχαμε. Για παράδειγμα σχετικά με ένα νέο δημοψήφισμα, για τις πρόωρες εκλογές στη Βόρεια Κύπρο).

Azinlikca: Τέλος μέσω του περιοδικού μας θα θέλατε να στείλετε κάποιο μήνυμα στους Τούρκους της Δυτικής Θράκης;

Ταλάτ: Και βέβαια θέλω. Δυστυχώς αυτοί που θέλουν την επίλυση του κυπριακού επαπειλούνται πάντα με την κακή κατάσταση των Τούρκων της Δυτικής Θράκης. Δηλαδή όταν εμείς θέλουμε την επίλυση, την Ε.Ε. και λέμε ότι μπορούμε να ζούμε μαζί με τους ελληνοκύπριους κάποιοι μας λένε συνέχεια «κοιτάξτε στη Δυτική Θράκη, η κατάσταση των Τούρκων εκεί είναι τραγική». Το θέμα ήρθε τόσο πολύ στην επικαιρότητα πριν από το δημοψήφισμα ώστε για πολλές μέρες υπήρχαν δημοσιεύσεις σχετικά με τις αδικίες και την καταπίεση που υπέστησαν οι Τούρκοι της Δυτικής Θράκης. Οι εφημερίδες και τα περιοδικά που είναι υπό την επίδραση του Ντεκτάς συνέχεια μας έλεγαν για την τραγωδία των Τούρκων της Δυτικής Θράκης. Και η εικόνα που σχηματίστηκε στην Κύπρο ήταν σαν να υπήρχε στρατόπεδο συγκέντρωσης στη Δυτική Θράκη. Αλλά τελικά παρόλα αυτά οι τουρκοκύπριοι είπαν ναι στην αδελφοσύνη, στη συμφιλίωση, στην ειρήνη, στην ανθρώπινη διαβίωση, στον διάλογο που χρήζει η εποχή μας και η πόρτα μισάνοιξε. Εγώ ως άτομο που έμαθε και από εσάς ότι στη Δυτική Θράκη δεν επικρατεί νηνεμία και παρόλο που γνωρίζω τα προβλήματα διακρίσεων και καταπίεσης που υφίστανται οι Τούρκοι της Δυτικής Θράκης από το παρελθόν μέχρι σήμερα, πιστεύω ότι η πορεία του εξευρωπαϊσμού αργά ή γρήγορα θα λύσει τα προβλήματά τους.

Ας ξέρουν όλοι ότι στις ελληνοτουρκικές σχέσεις η Κύπρος είναι το πιο σημαντικό κλειδί. Η Κύπρος είναι η καρδιά των ελληνοτουρκικών σχέσεων. Αντίθετα με αυτά που ισχυρίζονται κάποιοι, η επίλυση του κυπριακού θα βελτιώσει την κατάσταση των Τούρκων της Δυτικής Θράκης. Στην πραγματικότητα εμείς επηρεάζουμε εσάς και εσείς εμάς αντίστοιχα. Όσο καλή είναι η συμπεριφορά απέναντι στους Τούρκους της Δυτικής Θράκης αυτό θα βρει αντανάκλαση σε μας και στη Βόρεια Κύπρο, αυτοί που υποστηρίζουν ότι οι τουρκοκύπριοι υποστηρικτές της επίλυσης μπορούν να συνεργασθούν με τους ελληνοκύπριους θα κινηθούν πιο άνετα. Αντίθετα εάν δεν βελτιώσει η κατάσταση στη Δυτική Θράκη θα πουν ότι η ίδια κατάσταση θα ισχύει και για σας εδώ και θα το χρησιμοποιήσουν αυτό κατά των υποστηρικτών της επίλυσης. Τελικά οι σύλλογοι με την τουρκική επωνυμία που έκλεισαν μετά την ανακήρυξη της Τουρκικής Δημοκρατίας Βόρειας Κύπρου είναι μια άλλη απόδειξη της αμοιβαίας αλληλεπίδρασης. Ό,τι και να πούνε η μοίρα μας παρουσιάζει ομοιότητα.

Ως Πρωθυπουργός των τουρκοκυπρίων, σε σας που ζείτε στη Δυτική Θράκη εύχομαι καλύτερη και ευχάριστη ζωή. Εύχομαι όλοι μαζί, χέρι με χέρι να είστε και να είμαστε, μια κοινωνία παραδειγματική για την Ευρώπη αλλά και για όλο τον κόσμο. Είναι μια επιθυμία που την θέλω με όλη μου την ψυχή.

Azinlikca

Οκτώβριος 2004

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.