4η Οκτωβριου – Παγκοσμια ημερα των ζωων…

Σε στυλ να μην ξεχνιόμαστε… έχει καθιερωθεί να αναφερόμαστε στις παγκόσμιες ημέρες είτε ως δημοσιογράφοι είτε ως ημι-υπεύθυνοι, είτε… Ο Παρατηρητής έχει τη χαρά να φιλοξενεί σήμερα ένα άρθρο υπογεγραμμένο από τον κτηνίατρο, υγιεινολόγο και μέλος της Ζωοφιλικής Εταιρείας Κομοτηνής, κ. Δάνο Σεργκελίδη, ο οποίος επέλεξε τον τίτλο «Τα ζώα είναι οι σύν-τροφοι και η τροφή μας». Για όσους δεν έχουν ισχυρή μνήμη και δεν είναι σε θέση να αποτυπώσουν στο «σκληρό» τους δίσκο τους τόπους που συναντώνται άνθρωποι και ζώα -από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα- είναι εύκολη τουλάχιστον η αποδοχή της πρότασης του κ. Σεργκελίδη: «Θα έπρεπε την ημέρα αυτή να απείχαμε τουλάχιστον από την κατανάλωση τροφίμων που περιέχουν ζωικές σάρκες… αποχή από το κυνήγι και το ψάρεμα, αναστολή σφαγής των ζώων στα σφαγεία, έστω και για μια μέρα». Το μικρό αφιέρωμα του Παρατηρητή περιλαμβάνει ένα ενδιαφέρον ρεπορτάζ που υπογράφει ο Μπάμπης Καλπάνης, ενημερωτικό, ευαίσθητο όπου κατατίθενται οι απόψεις της Προέδρου της Ζωοφιλικής Εταιρείας Κομοτηνής κυρίας Άννας Ατζεμιδάκη.

Μια φορά κι έναν καιρό ήταν… τα ζώα.

Μ.Α.

Μια ημέρα για προβληματισμό

Η σύγχρονη ζωή και το άγχος που την ακολουθεί, μας έχει κάνει να λησμονούμε και πολλές φορές να αποφεύγουμε όχι μόνο τις υποχρεώσεις μας, αλλά ενίοτε την αγάπη ή την ευγνωμοσύνη που οφείλουμε σε άλλους. Μερικοί ξεχωριστοί Άνθρωποι, ίσως διαφορετικοί, σκέφθηκαν και καθιέρωσαν ορισμένες ημέρες κάθε έτους για να θυμόμαστε ορισμένες από τις υποχρεώσεις και την ευγνωμοσύνη μας προς ανθρώπους ή αξίες, και κυρίως αυτές που είναι γενικότερου χαρακτήρα όπως, για παράδειγμα, οι εθνικές γιορτές, η μέρα της μητέρας, η μέρα του παιδιού…

Για τον ίδιο λόγο καθιερώθηκε το 1923 στην Τσεχοσλοβακία η ημέρα των Ζώων, που εορτάζεται έκτοτε σε όλο τον κόσμο την 4η Οκτωβρίου.

Ο Θεός δημιούργησε τα ζώα για να είναι οι σύντροφοι των ανθρώπων. Δυστυχώς όμως υπάρχουν άνθρωποι που εκμεταλλεύονται τα ζώα για το προσωπικό τους όφελος ή τα μεταχειρίζονται με το χειρότερο τρόπο, σαν να μην είναι κι αυτά πλάσματα του Θεού.

Η ζωή κάθε ζώου είναι πολύτιμη. Άγρια και κατοικίδια, άγρια ζώα που όμως βρίσκονται φυλακισμένα σε ζωολογικούς κήπους, τσίρκα, μαγαζιά κι ενυδρεία, ζώα που θα έπρεπε να είναι κατοικίδια, αλλά έχουν γίνει εν μέρει άγρια και, τέλος, εκείνα που σε μακρινό παρελθόν ή πρόσφατα έχουν εγκατασταθεί κοντά στο ανθρώπινο είδος, αλλά διατηρούν την ανεξαρτησία τους.

Τα ζώα γεννιούνται, μαθαίνουν, έχουν περιέργεια, τρέχουν και τρώνε, αναπτύσσουν σχέσεις με τα άλλα ζώα του είδους τους. Ο τρόπος συμπεριφοράς των ζώων δεν είναι καλύτερος ή χειρότερος από τον δικό μας, είναι απλώς διαφορετικός.

Όλα αυτά μπορεί να είναι αυτονόητα, τουλάχιστον για κάποιον που έχει σχέση με τα ζώα. Εν τούτοις, και ο τρόπος σκέψης και η συμπεριφορά μας δείχνουν ότι τις περισσότερες φορές αντιμετωπίζουμε τα ζώα όχι μόνο ως ξεχωριστά άτομα, αλλά μόνο ως είδος, οπότε και θεωρούμε ότι δεν υποφέρουν, δεν σκέπτονται, δεν συναισθάνονται, δεν φοβούνται το θάνατο και δεν έχουν αισθήματα. Αυτές οι πεποιθήσεις υπάρχουν, παρ’ ότι η επιστήμη της Ηθολογίας και οι φιλοσοφικοί στοχασμοί δηλώνουν ότι οι περισσότερες περιπτώσεις είναι απλώς προκαταλήψεις που χρησιμοποιούμε για να υποτάσσουμε με τα ζώα στις δικές μας ανάγκες χωρίς φραγμούς.

Η ανθρώπινη γνώση των ηθολογικών χαρακτηρισμών διάφορων ζωικών ειδών μας έχει βοηθήσει να κατανοήσουμε πολλές πλευρές της συμπεριφοράς μας, βοηθώντας μας να απορρίψουμε την κάποτε αποκλειστικά ανθρωποκεντρική εικόνα της φύσης, που έθετε σε κίνδυνο την δική της και τη δική μας επιβίωση. Δεν είναι ανάγκη να δείξουμε φιλία ή αγάπη στα ζώα, αλλά αναγκαίο να καταδείξουμε την αξία και την αναγκαιότητά της σε όλους τους ανθρώπους, για να πειστούμε ότι είναι ηθικό λάθος να σκοτώνουμε, να προκαλούμε πόνο ή να αρνιόμαστε την ελευθερία στα υπόλοιπα πλάσματα.

Η Πρόεδρος της Ζωοφιλικής Εταιρείας Κομοτηνής, κ. Άννα Ατζεμιδάκη, μιλώντας στον ΠτΘ, στέλνει το δικό της μήνυμα σ’ όλους εκείνους που κακομεταχειρίζονται τα ζώα:

«Πριν εντάξετε στη ζωή σας ή στη ζωή της οικογένειάς σας ένα οποιοδήποτε ζώο, σκεφθείτε ειλικρινά, γιατί θέλετε να το κάνετε. Σκεφθείτε ότι κάνετε το πρώτο βήμα για μια σχέση ζωής και όχι μόνο μια κίνηση διακοσμητικού χαρακτήρα στο σπίτι σας. Έχετε τη διάθεση, το χρόνο, το κουράγιο, να ξεκινήσετε μια τέτοια προσπάθεια; Σίγουρα τότε έχετε περίσσευμα αγάπης!

Για παράδειγμα, στην περίπτωση του σκύλου, του πιο συνηθισμένου κατοικίδιου και πιο εξαρτημένου από τον άνθρωπο ζώου. Θα πρέπει να φροντίσετε καθημερινά τη διατροφή, τη στέγαση, την υγειονομική περίθαλψη, την εκπαίδευση, το παιχνίδι μαζί του. Αν δεν μπορέσετε να είστε συνεπείς στα παραπάνω, μην το κάνετε μέρος της ζωής σας. Αν, ενώ δεν μπορείτε να είστε συνεπείς, προχωρήσετε σ’ ένα τέτοιο εγχείρημα, μην θεωρήσετε ούτε μια στιγμή ότι είστε ζωόφιλοι».

Σύμφωνα με την κ. Ατζεμιδάκη η καλύτερη συμπεριφορά απέναντι στα ζώα είναι «αυτή που εμπεριέχει σεβασμό και καλοσύνη. Οι άνθρωποι που μοιράζονται κομμάτι της ζωής τους μαζί τους, έχουν πολλά να πουν για όσα αποκομίζουν απ’ την αρμονική αυτή συνύπαρξη. Σχέσεις ζωής, γεμάτες τρυφερότητα, αφοσίωση, γνώση και ψυχική πληρότητα. Αν εσείς τα θεωρείτε όλα αυτά λίγα ή ανάξια να σας αγγίξουν, απλά προσπεράστε.

Αν φοβάστε τα ζώα, θα πρέπει να ενημερωθείτε γι’ αυτά ή για το πώς μπορείτε να αποφύγετε ένα αναίτιο – κατά τη γνώμη σας – ξέσπασμά τους. Μη χρησιμοποιήσετε την άγνοια ως δικαιολογία για τον αρνητισμό που έχετε απέναντί τους. Μη γίνει άθελά σας, ο δικός σας φόβος δικαιολογία για κάποιους να ξεσπάσουν την βιαιότητα τους απέναντι στα ζώα. Πρέπει να ξέρετε ότι ένα ζώο φοβάται πάντα περισσότερο από έναν άνθρωπο, γιατί είναι αδύναμο, πιο ανυπεράσπιστο και βέβαια δεν έχει δυνατότητα επικοινωνίας μαζί σας».

Τέλος υπενθυμίζει σε όλους: «Η Ζωοφιλική Εταιρεία Κομοτηνής είναι πάντα στη διάθεσή σας, για να σας ενημερώσει για ό,τι ακριβώς σας ενδιαφέρει. Άλλωστε, η ενημέρωση και η ευαισθητοποίηση του κόσμου είναι ο πρωταρχικός σκοπός και στόχος μας.

Στα πλαίσια αυτού ακριβώς του σκοπού και της αγαστής συνεργασίας μας με τα τοπικά μέσα ενημέρωσης, έχω τη χαρά να ανακοινώσω τη φιλοξενία της πρώτης μόνιμης εβδομαδιαίας στήλης ζωοφιλικού περιεχομένου, από την εφημερίδα του «Παρατηρητή» στο άμεσο μέλλον».

Όλα τα ζώα λοιπόν, έχουν δικαίωμα στη ζωή… Μια ξεχωριστή μέρα η 4η Οκτωβρίου, μέρα για… προβληματισμό.

Καλπάνης Μπάμπης

Τα ζώα είναι οι σύν-τροφοι και η τροφή μας

Κάθε επέτειος, όπως η σημερινή, που χαρακτηρίζεται ως «Παγκόσμια ημέρα των …», δεν αποτελεί τίποτε άλλο παρά ένα αφιέρωμα σε κάτι που η καθημερινή πρακτική της κοινωνίας μας δείχνει απαξίωση, αδιαφορία ή ακόμη και εγκλήματα.

Είναι μια ευκαιρία κάποιοι να δηλώσουν τα αντίθετα από αυτά που καθημερινά πράττουν.

Δεν πρέπει όμως να απαξιώνεται ολοκληρωτικά αυτή η μέρα που αποτελεί τουλάχιστον την έκφραση, μέσω ανέξοδων δηλώσεων των τύψεων της κοινωνίας των ανθρώπων. Αν μη τι άλλο, μια τέτοια μέρα παρέχεται το βήμα να τεθούν κάποια θέματα, μέγιστης σημασίας πολλές φορές, και να προβληθούν με τις σωστές τους διαστάσεις, μήπως και κάποιοι ευαισθητοποιηθούν περισσότερο και γίνουν κινήσεις προς τη σωστή κατεύθυνση.

Από την απαρχή της ανθρώπινης ιστορίας η «χρησιμότητα» των ζώων ήταν πολυποίκιλη. Τα ζώα, είτε ως θηράματα αρχικά, είτε ως κατοικίδια αργότερα, αποτέλεσαν την τροφή του ανθρώπου, την ένδυσή του, ακόμη και τα πρώτα εργαλεία που χρησιμοποίησε και που βοήθησαν στην εξέλιξη του homo sapiens, του «λογικού» ανθρώπου.

Αργότερα έγιναν σύντροφοι, βοηθοί, μέσα μεταφοράς, ακόμη μάλιστα και πολεμικές μηχανές και μέσα επικοινωνίας, όπως τα ταχυδρομικά περιστέρια.

Ακόμη και σήμερα, στην εποχή της απόλυτου φετιχισμού της τεχνολογίας, τα ζώα αποτελούν τον βασικότερο βοηθό του ανθρώπου στα συνεργεία διάσωσης, στην καταπολέμηση του εμπορίου ναρκωτικών, στη ρύθμιση της κυκλοφορίας των μεγαλουπόλεων, στη συνοδεία τυφλών και στη διασκέδαση.

Τεράστιο μέρος της παγκόσμιας οικονομίας και του συσσωρευμένου πλούτου, ιδιαίτερα των δυτικών κοινωνιών, εξακολουθεί να βασίζεται στην εκμετάλλευση των ζώων.

Η κτηνοτροφία, οι βιομηχανίες τροφίμων, ένδυσης και κοσμημάτων, ο τουρισμός, τα θεάματα, ο αθλητισμός, ο τζόγος, κ.α. στηρίζουν την ανάπτυξή τους στην αξιοποίηση των ζώων, των εμβρύων και των εκκρίσεών τους.

Η φαρμακοβιομηχανία, η ιατρική και τόσες άλλες επιστήμες, χρησιμοποίησαν και εξακολουθούν να χρησιμοποιούν, ακόμη και σήμερα και μάλιστα πολλές φορές παράνομα, τα ζώα για τις έρευνές τους ή την παραγωγή φαρμάκων και εμβολίων.

Το ερώτημα όμως που πλανάται, παρόλα αυτά, είναι: «Αγαπά ο άνθρωπος τα ζώα πραγματικά;».

Δύσκολη η απάντηση, αν μάλιστα αφαιρεθεί η «χρησιμότητα» τους που στην πραγματικότητα πηγάζει κυριολεκτικά από την «εκμετάλλευσή τους». Πολλά και καθημερινά τα παραδείγματα που δείχνουν το αντίθετο. Μηδενική σχεδόν ακόμη και η ανοχή της κοινωνίας προς τα αδέσποτα. Και ποια είναι τα αδέσποτα;

Αδέσποτα είναι τα ζώα που εξελίχθηκαν μαζί με τον άνθρωπο, που ζουν για αιώνες μόνο μέσα στις κοινωνίες των ανθρώπων και που δεν μπορούν να ζήσουν μακριά από τους ανθρώπους, στη φύση, αλλά τριγυρνούν μέσα στο ολοένα και πιο αφιλόξενο γι’ αυτά αστικό περιβάλλον. Εκεί που εντέλει γεννήθηκαν και μεγάλωσαν. Εκεί που αισθάνονται ότι ανήκουν.

Και ο «φρόνιμος» άνθρωπος, χωρίς αγάπη, έστω και ο αντιστάθμισμα της εκμετάλλευσής του προς αυτά, ψάχνει να βρει «άσχημους» ή «εύσχημους» τρόπους να τα εξοντώσει.

Μήπως όμως το ίδιο δεν κάνει και προς τον συνάνθρωπό του όταν δεν είναι «χρήσιμος» πια;

Ας μην ανοιχθεί όμως κι άλλο το θέμα αυτό. Ας περιορισθεί στα ζώα, και μάλιστα στην «Παγκόσμια Ημέρα των Ζώων».

Αν λοιπόν, θέλαμε να δείξουμε στον εαυτό μας την εκτίμηση για τα ζώα, γιατί ούτως ή άλλως αυτά ποτέ δεν πρόκειται να την αντιληφθούν, ως απόδειξη της σημασίας τους στην κοινωνία μας και τον ανθρώπινο πολιτισμό, θα έπρεπε την ημέρα αυτή να απείχαμε τουλάχιστον από την κατανάλωση τροφίμων που περιέχουν ζωικές σάρκες.

Ένα πραγματικό μνημόσυνο προς τα θύματα του ανθρώπινου πολιτισμού, τα ζώα, θα ήταν η αποχή, εν μέσω μάλιστα της κυνηγετικής περιόδου, από το κυνήγι και το ψάρεμα, η αναστολή της σφαγής των ζώων στα σφαγεία, έστω και για μια ημέρα.

Θα άλλαζε βέβαια αυτό σε τίποτε την κατάσταση;

Αισιοδοξούμε πως ίσως. Έτσι απλά για να διατηρήσουμε την ελπίδα που δημιουργείται σε κάθε «Παγκόσμια Ημέρα των …».

Άρθρο του Δάνου Σεργκελίδη, μέλους της Ένωσης Καταναλωτών Ροδόπης

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.