Α.Καραφυλλης: «Αν κλεισει το σχολειο στη μεθοριο, ειναι σαν να υποστελλουμε την ελληνικη σημαια»

Ο καθηγητής του ΔΠΘ μιλά για τη δραματική μείωση του μαθητικού πληθυσμού και το δημογραφικό αδιέξοδο που απειλεί την εκπαίδευση και την ίδια την παρουσία ζωής στη μεθόριο

Με την αφορμή των «συγκλονιστικών» στοιχείων έρευνας που διεξήχθη και αναμένεται να παρουσιαστεί στην εκδήλωση με τίτλο «Το δημογραφικό στην ΠΕ Έβρου και οι προοπτικές εξέλιξης της εκπαίδευσης» στο Δημοτικό Σχολείο Δικαίων Έβρου

Ελάχιστα παιδιά, ερημωμένα σχολεία και μια κοινωνία που γερνά. Το μέγεθος της υφιστάμενης κατάστασης, αλλά κυρίως το δυσοίωνο μέλλον της ελληνικής περιφέρειας και δη της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, με επίκεντρο τον Έβρο, λόγω της δημογραφικής της κατάρρευσης αποτυπώνει με αριθμούς, πολυετής έρευνα που διεξήγαγε το Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του ΔΠΘ με επικεφαλής τον Καθηγητή κ.Αθανάσιο Καραφύλλη.

Τα αποτελέσματα της έρευνας που τιτλοφορείται «Προοπτικές Εξέλιξης της Α/θμιας Εκπαίδευσης στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης» αναμένεται να παρουσιαστούν σήμερα στην εκδήλωση με τίτλο «Το Δημογραφικό στην Περιφερειακή Ενότητα Έβρου και οι προοπτικές εξέλιξης της εκπαίδευσης» στα Δίκαια,  περιγράφοντας ωστόσο μια ζοφερή πραγματικότητα αποτελούμενη από σχολεία που αδειάζουν, γεννήσεις που μειώνονται δραματικά και χωριά που κινδυνεύουν να σβήσουν από τον χάρτη.

Η επιλογή του τόπου διεξαγωγής της, ήτοι το Δημοτικό Σχολείο των Δικαίων του Έβρου διόλου τυχαία, όπως εξήγησε μιλώντας στο «Ράδιο Παρατηρητής 94fm» ο κ.Καραφύλλης δεδομένου ότι σήμερα στον οικισμό πέραν του Δημοτικού, λειτουργούν επίσης ένα Γυμνάσιο και ένα Λύκειο, με την λειτουργία τους ωστόσο – όπως και πολλών άλλων μονάδων της Περιφέρειας – να καθίσταται αμφίβολη στο μέλλον λόγω της αποθαρρυντικής πρόβλεψης του μαθητικού πληθυσμού για το 2030- 2031.

 Η πρόβλεψη αφορά τον γενικότερο μαθητικό πληθυσμό, ωστόσο σήμερα στο Δημοτικό Σχολείο των Δικαίων φοιτούν λιγότεροι των 20 μαθητών, η Β τάξη δεν έχει καθόλου μαθητές, ενώ στην Α τάξη φοιτούν μόνο τρία παιδιά, γεγονός που όπως επεσήμανε ο ίδιος, χρησιμοποιώντας το παράδειγμα της εν λόγω σχολικής μονάδας δείχνει και τον λόγο για τον οποίο συμβολικά επιλέχθηκε.

«Σε λίγα χρόνια τα σχολεία θα κλείσουν – δεν θα υπάρχουν μαθητές»

«Το Δημοτικό Σχολείο Δικαίων είναι σήμερα το βορειότερο σχολείο της χώρας» ανέφερε για να εξηγήσει πως ο μεν Βόρειος Έβρος «αυτό το άκρο της χώρας μας κρατά τον χάρτη ψηλά καθώς αντιμετωπίζει πρόβλημα σε όλα του τα σχολεία», ωστόσο «όλα τα σχολεία της ελληνικής περιφέρειας έχουν σοβαρά προβλήματα».

Η ερευνητική ομάδα του ΔΠΘ της οποίας ο κ.Καραφύλλης προΐσταται κατέγραψε μείωση 43% στον μαθητικό πληθυσμό της Περιφέρειας, ενώ στις ακριτικές περιοχές του Έβρου η μείωση φτάνει ακόμη και το 70–80%. «Είχαμε προβλέψει ότι ένα σχολείο θα έχει 35 μαθητές, και σήμερα έχει μόλις 20. Η πραγματικότητα είναι χειρότερη από τις πιο απαισιόδοξες προβλέψεις μας», λέει ο κ. Καραφύλλης, επισημαίνοντας ότι αυτοί που αποφασίζουν για τις τύχες της χώρας, «θα πρέπει να σηκωθούν από τις καρέκλες τους, να βγουν από τα γραφεία τους και να τρέξουν να σώσουν την κατάσταση. Δεν υπάρχει άλλη σωτηρία στον τόπο και ξέρετε δεν είναι μακριά, μιλάμε για πέντε χρόνια μετά, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τη σημασία της πατρίδας μας».

Η κρίση του 2010 και η κοινωνική χρεοκοπία

Σύμφωνα με τον ίδιο, η καθοδική πορεία δεν ξεκίνησε με την πανδημία. «Η μείωση του πληθυσμού ξεκίνησε από το 2011. Ως το 2010 υπήρχε μια θετική τάση στις γεννήσεις. Μετά τη χρεοκοπία της χώρας κατέρρευσαν οι θεσμοί, μαζί και η οικογένεια. Η οικονομική κρίση οδήγησε και σε κοινωνική χρεοκοπία», ανέφερε χαρακτηριστικά, γνωστοποιώντας πως η έρευνα αυτή βρισκόταν στα συρτάρια των 22 δημάρχων της Περιφέρειας ΑΜΘ – δεδομένου ότι γνωστοποιήθηκε στην ΠΕΔ ΑΜΘ – χωρίς ωστόσο να δίνεται μεγάλη σημασία σε αυτήν.

Η ουσία δε της έρευνας ξεκίνησε με πρωτοβουλία του τότε προέδρου της και δημάρχου Ορεστιάδας κ.Βασίλη Μαυρίδη και της ερευνητικής ομάδας που υπάρχει στην ΠΕΔ με στόχο την δημιουργία μιας μελέτης για την διεκδίκηση συγκροτημένων πόρων από το επόμενο κοινοτικό πλαίσιο για την διεκδίκηση νέων σχολικών συγκροτημάτων.

«Και μας οδήγησε» συνέχισε ο ίδιος, τονίζοντας πως «γίνονται προτάσεις για νέα σχολικά κτίρια που έχουμε ανάγκη, μόνο όμως στις 4 – 5 μεγάλες πόλεις της περιφέρειας και όχι λόγω αύξησης πληθυσμού, αλλά λόγω της ανακατανομής του πληθυσμού και της ακαταλληλότητας των σχολικών συγκροτημάτων που λειτουργούν σήμερα».

«Σήμερα θα επισκεφθεί ένα σχολείο ένας γονέας και ένας εκπαιδευτικός. Η υπόλοιπη κοινωνία δεν γνωρίζει πώς λειτουργούν. Δεν γνωρίζει ότι τα παιδιά είναι τακτοποιημένα σε τμήματα των 28, σε αίθουσες 20 τετραγωνικών, την ώρα που η ελληνική νομοθεσία αλλά και η επιστήμη λέει ότι ο κάθε μαθητής σε μία αίθουσα θα πρέπει να καταλαμβάνει 1,5 τετραγωνικό μέτρο και άρα μια αίθουσα των 25 – 28 παιδιών θα πρέπει να είναι πάνω από 37,5 – 40 τετραγωνικά που δεν υπάρχουν στην πραγματικότητα πολλές, εξού και δημιουργείται η ανάγκη νέων σχολικών συγκροτημάτων» συνέχισε υπογραμμίζοντας πως «αυτό γίνεται μόνο στις μεγάλες πόλεις της Περιφέρειας, ενώ η υπόλοιπη Περιφέρεια δεν χρειάζεται όχι γιατί έχει σχολεία αλλά γιατί δεν έχει μαθητές».

Ο κ. Καραφύλλης έσπευσε σε αυστηρό τόνο να υπογραμμίσει πως ουδείς αρμόδιος ασχολείται με το ζήτημα, παρά την σημασία του. «Η δουλειά μας είναι αναρτημένη να την κρίνει όποιος θέλει και τα νούμερα είναι βγαλμένα με επιστήμη χωρίς κανένα συναίσθημα μέσα. Το συναίσθημα ωστόσο βγαίνει από εμάς, γιατί προσωπικά μιλώντας, εμένα τα νούμερα με συντάραξαν στην κυριολεξία» συνέχισε εξηγώντας πως ο μόνος σε τοπικό επίπεδο που αντέδρασε σε πρόσφατη συνέντευξή του που ανέφερε την έλλειψη ευαισθητοποίησης των αρμοδίων και σε τοπικό επίπεδο, ήταν ο Μητροπολίτης Αλεξανδρουπόλεως που εξέφρασε επίσης τις ανησυχίες του.

«Κανένας άλλος δεν επικοινώνησε μαζί μου. Τους έχω προσκαλέσει όλους τώρα στην εκδήλωση να δω αν όχι να τιμήσουν εμένα και την εκδήλωση, αλλά για να τιμήσουν τον τόπο τους και να συζητήσουμε πια το τι πρέπει να κάνουμε όλοι μαζί» πρόσθεσε εξηγώντας πως «το Πανεπιστήμιο είναι φάρος γνώσης. Μπορεί να συνεργαστεί με την τοπική αυτοδιοίκηση και την κεντρική κυβέρνηση για να δώσουμε λύσεις. Όμως η Αθήνα και οι δυνάμεις του τόπου πρέπει να ξυπνήσουν. Αν κλείσει ένα σχολείο στη μεθόριο, είναι σαν να υποστέλλουμε την ελληνική σημαία. Ας το καταλάβουν πια ότι πρέπει να σηκώσουν τα μανίκια και να δουλέψουν».

Ερωτηθείς σχετικά ο Καθηγητής του ΔΠΘ τόνισε πως η πολιτεία οφείλει να δράσει με σχέδιο και όχι με αποσπασματικά μέτρα, όπως τα οικονομικά κίνητρα εγκατάστασης.
«Δεν τα υποτιμώ αλλά τα 10.000 ευρώ για τα χωριά ή τα 6.000 για τις τρεις πόλεις στον Έβρο είναι απλώς μια ασπιρίνη. Το ζητούμενο είναι να υπάρχουν δουλειές για τους νέους, ώστε να μη φύγει ο ντόπιος πληθυσμός. Χωρίς εργασία, χωρίς προοπτική και χωρίς οικογένειες, δεν θα υπάρξει αύριο για τα σχολεία», υπογράμμισε.

Προτάσεις: Στέγαση, εργασία και αξιοποίηση εγκαταλελειμμένων σπιτιών

Ερωτηθείς ως προς το κατά πόσο και οι φοιτητιώσα νεολαία της περιοχής θα μπορούσε να μείνει σε αυτήν ο κ.Καραφύλλης εξήγησε πως η πλειοψηφία των αποφοίτων τμημάτων όπως το Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης εργάζονται αυτή τη στιγμή σε όλη την ΠΑΜ-Θ αλλά διαμένουν στα μεγάλα αστικά κέντρα αυτής. Όπως αντίστοιχα και χιλιάδες κρατικοί υπάλληλοι, στρατιωτικοί κ.α. που καθημερινά μετακινούνται οδικώς για τις ανάγκες της εργασίας τους.

Αντί αυτού ο ίδιος πρότεινε πως «η πολιτεία θα μπορούσε να αγοράσει τα εγκαταλελειμμένα σπίτια των χωριών, που πωλούνται με 7.000 ή 10.000 ευρώ, και να τα διαθέσει δωρεάν σε εκπαιδευτικούς και κρατικούς υπαλλήλους. Αν ένας δάσκαλος υπηρετεί στο Διδυμότειχο, γιατί να μένει στην Αλεξανδρούπολη πληρώνοντας 600 ευρώ ενοίκιο; Αν του προσφέρουμε στέγη εκεί, θα ριζώσει στην περιοχή». «Γιατί λοιπόν να μην αξιοποιήσουμε το κτιριακό δυναμικό της Περιφέρειά μας, για παράδειγμα στον Έβρο, στα χωριά του που έχουν εγκαταλειφθεί» διερωτήθηκε, κάνοντας λόγο για «μια απλή λύση, η οποία δεν στοιχίζει πολλά χρήματα, αλλά θα σώσει την κατάσταση σε πολύ μεγάλο βαθμό».

Μάλιστα κλείνοντας χρησιμοποίησε και το προσωπικό του παράδειγμα εξηγώντας πως «εγώ δεν είμαι Θρακιώτης. Ζω όμως και υπηρετώ 39 χρόνια εδώ στην Αλεξανδρούπολη. Βρήκα τη δουλειά εδώ πριν από 31 χρόνια. Ήρθα, ρίζωσα, έμεινα εδώ, αγόρασα και σπίτι δίχως να μου προσφέρει η Πολιτεία καμία δυνατότητα να μείνω κάπου δωρεάν».

Η εκδήλωση στα Δίκαια και τα επόμενα βήματα

Η εκδήλωση «Το Δημογραφικό στην Περιφερειακή Ενότητα Έβρου και οι προοπτικές εξέλιξης της εκπαίδευσης» θα πραγματοποιηθεί στα Δίκαια την προσεχή Τετάρτη 5 Νοεμβρίου, ενώ θα ακολουθήσει παρόμοια εκδήλωση στην Αλεξανδρούπολη και ακολούθως όπως τόνισε και στις υπόλοιπες περιφερειακές ενότητες.

Όπως τόνισε «το δημογραφικό δεν είναι απλώς ένα κοινωνικό πρόβλημα, είναι εθνικό ζήτημα. Αν συνεχιστεί αυτή η πορεία, σε λίγα χρόνια η Θράκη θα έχει χάσει το μέλλον της».

google-news Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.