Πανελλαδικες 2026: Βιωματικο και κοινωνικα επικαιρο το θεμα της Εκθεσης

Με το μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας άνοιξε η αυλαία των φετινών Πανελλαδικών Εξετάσεων, με το θέμα της Έκθεσης να αφορά τη μοναξιά, την απομόνωση και τη σχέση των νέων με τους ανθρώπους της τρίτης ηλικίας.

Ο φιλόλογος και συνιδιοκτήτης του Φροντιστηρίου Μέσης Εκπαίδευσης «Πολυδύναμο», κ. Ηρακλής Χατζηιωαννίδης, μιλώντας για τα θέματα, χαρακτήρισε την επιλογή ιδιαίτερα εύστοχη, βιωματική και κοινωνικά ευαίσθητη.

Πριν προχωρήσει στην ανάλυση των θεμάτων, θέλησε να απευθύνει τις ευχές του προς όλους τους υποψηφίους, τονίζοντας παράλληλα και τον ρόλο των γονέων.

«Πρώτα απ’ όλα να δώσουμε ολόψυχα τις ευχές μας στους υποψηφίους, ώστε να δουν τα όνειρά τους να πραγματώνονται. Να ανταμειφθεί κάθε παιδί για τον αγώνα που έκανε», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι οι γονείς είναι οι «αφανείς ήρωες» αυτής της προσπάθειας.

Ο ίδιος υπογράμμισε πως οι Πανελλαδικές, παρά τη βαρύτητα που έχουν για τους μαθητές και τις οικογένειές τους, δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως το απόλυτο κριτήριο για τη ζωή ενός νέου ανθρώπου.

«Οι Πανελλαδικές Εξετάσεις δεν είναι εξετάσεις ζωής, αλλά εξετάσεις εισαγωγής», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για μια διαδικασία που οδηγεί στην είσοδο σε μια σχολή και όχι για το τέλος ή την αρχή της ζωής ενός παιδιού.

Ένα θέμα βιωματικό και κοινωνικά επίκαιρο

Αναφερόμενος στο θέμα της έκθεσης, ο κ. Χατζηιωαννίδης επισήμανε ότι η μοναξιά είναι ένα ζήτημα που αγγίζει όλους τους ανθρώπους, ανεξαρτήτως ηλικίας.

Όπως είπε, η επιλογή του θέματος είχε ιδιαίτερη αξία, επειδή συνέδεε δύο διαφορετικές ηλικιακές ομάδες: τους νέους και τους ανθρώπους της τρίτης ηλικίας.

«Όταν μιλάμε για μοναξιά, δεν αναφερόμαστε μόνο στο αν αισθανόμαστε εμείς μόνοι. Μιλάμε και για ανθρώπους της τρίτης ηλικίας, τους οποίους πολλές φορές ξεχνάμε», ανέφερε.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στους ηλικιωμένους που παραμένουν μόνοι, κυρίως σε χωριά, καθώς τα παιδιά και τα εγγόνια τους έχουν μετακινηθεί προς τα αστικά κέντρα. Όπως σημείωσε, το θέμα λειτουργεί ως «καμπανάκι» για όλους, υπενθυμίζοντας την ανάγκη ουσιαστικής επαφής με τους ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας.

Η έκθεση και τα ζητούμενα

Οι μαθητές κλήθηκαν να γράψουν άρθρο 350 έως 400 λέξεων, με τίτλο, απαντώντας σε δύο βασικά ζητούμενα.

Το πρώτο ζητούμενο αφορούσε τους λόγους για τους οποίους αυξάνονται τα επίπεδα μοναξιάς στη σύγχρονη εποχή. Όπως εξήγησε, οι υποψήφιοι δεν αναμενόταν να αντιμετωπίσουν ιδιαίτερη δυσκολία, καθώς τα κείμενα βοηθούσαν αρκετά και το θέμα επέτρεπε την ανάπτυξη πολλών επιχειρημάτων.

Μεταξύ των πιθανών αιτιών που μπορούσαν να αναφερθούν ήταν τα οικονομικά προβλήματα, η υπερεργασία, η έλλειψη ουσιαστικής επικοινωνίας, η επίδραση της τεχνολογίας, η αστικοποίηση, τα σύγχρονα πρότυπα συμπεριφοράς, η αβεβαιότητα για το μέλλον, η κλιματική αλλαγή, οι πολεμικές συγκρούσεις και οι ψυχικές διαταραχές.

«Οι στέγες των σπιτιών είναι κοντά, αλλά οι ψυχές των ανθρώπων μακριά στις πόλεις», ανέφερε χαρακτηριστικά, περιγράφοντας το φαινόμενο της αποξένωσης στα αστικά κέντρα.

Το δεύτερο ζητούμενο, σύμφωνα με τον ίδιο, απαιτούσε μεγαλύτερη προσοχή. Οι μαθητές έπρεπε να προτείνουν τρόπους συνεργασίας ανάμεσα στους νέους και τους ανθρώπους της τρίτης ηλικίας, όχι απλώς τρόπους επικοινωνίας.

Όπως διευκρίνισε, το ζητούμενο ήταν η έμπρακτη συνεργασία. Ως ενδεικτικά παραδείγματα ανέφερε τις κοινές εθελοντικές δράσεις, τη συμμετοχή νέων και ηλικιωμένων σε σεμινάρια και ημερίδες, τις λέσχες ανάγνωσης, τις κοινές αθλητικές ή ψυχαγωγικές δραστηριότητες, αλλά και την εξοικείωση των ηλικιωμένων με την τεχνολογία μέσα από τη βοήθεια των νεότερων.

Ο ίδιος εκτίμησε ότι ένας προσεκτικός και καλά προετοιμασμένος μαθητής μπορούσε να ανταποκριθεί ικανοποιητικά στο θέμα, υπογραμμίζοντας πως η έκθεση είναι ένα μάθημα που απαιτεί ιδέες, κριτική σκέψη και σωστή διατύπωση. Η προετοιμασία των μαθητών από την Α΄ έως και τη Γ΄ Λυκείου μπορεί να τους προσφέρει το απαραίτητο υλικό για να αναπτύξουν επιχειρήματα.

«Ένα παιδί στην έκθεση πρέπει να έχει ιδέες. Όλα τα θέματα που έχουν δουλέψει οι μαθητές μπορούν να τους δώσουν επιχειρήματα», τόνισε.

Οι ασκήσεις

Σε ό,τι αφορά το πρώτο θέμα, το οποίο σχετιζόταν με την περίληψη κειμένου για την υπογεννητικότητα, ο φιλόλογος ανέφερε ότι τα αίτια μπορούσαν να εντοπιστούν σχετικά εύκολα μέσα στο κείμενο. Ωστόσο, σημείωσε ότι η περίληψη απαιτεί πάντοτε αφαιρετική ικανότητα και κριτική σκέψη, καθώς ο μαθητής πρέπει να ξεχωρίσει τις ουσιώδεις από τις επουσιώδεις πληροφορίες.

Για το Β΄ θέμα, που περιλάμβανε ασκήσεις, ο κ. Χατζηιωαννίδης το χαρακτήρισε εύκολο για έναν μαθητή που είχε παρακολουθήσει συστηματικά τα μαθήματα και είχε δουλέψει τη σχετική θεωρία.

«Η περίληψη μαζί με τις ασκήσεις αντιστοιχούν σε 55 μονάδες. Θεωρώ ότι ένας μαθητής που ήταν προσεκτικός και καλά προετοιμασμένος δεν θα αντιμετώπιζε πρόβλημα», ανέφερε.

Πιο απαιτητικό το λογοτεχνικό κείμενο

Μεγαλύτερη δυσκολία, σύμφωνα με τον ίδιο, παρουσίαζε το Γ΄ θέμα, που αφορούσε τη λογοτεχνία. Το κείμενο ήταν ποίημα του Ανδρέα Εμπειρίκου, ενός ποιητή που, όπως σημείωσε, θεωρείται γενικά απαιτητικός. Το ποίημα, σύμφωνα με τον κ. Χατζηιωαννίδη, μετέφερε ένα μήνυμα αισιοδοξίας απέναντι στις δυσκολίες της ζωής και συνδεόταν με τη θεματική τόσο των νέων όσο και της τρίτης ηλικίας.

Οι μαθητές έπρεπε να εντοπίσουν εκφραστικά μέσα, όπως μεταφορές, επαναλήψεις, λογοπαίγνια και τη χρήση β΄ ενικού προσώπου, αλλά και να προχωρήσουν σε ουσιαστική ερμηνευτική ανάλυση.

«Η λογοτεχνία είναι πιο αφαιρετική. Θέλει μεγάλη προσοχή στα νοήματα», σημείωσε, εκτιμώντας ότι στο συγκεκριμένο θέμα ήταν πιθανότερο να χαθούν μονάδες.

Κλείνοντας ο κ. Χατζηιωαννίδης χαρακτήρισε τα φετινά θέματα προσιτά για έναν καλά προετοιμασμένο μαθητή, με ορισμένα όμως σημεία που απαιτούσαν προσοχή, ωριμότητα σκέψης και ποιοτική διατύπωση.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.