Βουλα Παναγιωτιδου και Κεβορκ Μελκονιαν μιλουν για την παρασταση «Οι Αριθμημενοι» της θεατρικης ομαδας της Πολιτιστικης Κινησης Ροδοπης

Μία εβδομάδα πριν την πρεμιέρα της παράστασης που ανεβάζει φέτος η θεατρική ομάδα της Πολιτιστικής Κίνησης νομού Ροδόπης, η σκηνοθέτρια αυτής, Βούλα Παναγιωτίδου και ο εικαστικός, αλλά και ερασιτέχνης ηθοποιός και μέλος της παράστασης, Κεβόρκ Μελκονιάν, συνομίλησαν με την Έλπη Μπλεκάτση για το φετινό ταξίδι της ομάδας, από την επιλογή του έργου μέχρι και την ενσάρκωση αυτού επί σκηνής.

Η παράσταση «Οι Αριθμημένοι» του βραβευμένου με Νόμπελ Λογοτεχνίας συγγραφέα Ελίας Κανέτι,  που ανέβηκε στην κεντρική σκηνή του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος το 1975, σκηνοθετημένη από τον Μίνωα Βολανάκη, ένα ιδιαίτερο έργο, σύμφωνα με τον τίτλο του οποίου, οι άνθρωποι αντί για ονόματα, φέρουν ο καθένας από έναν αριθμό. Ας δούμε τι συζήτησαν καλεσμένοι και οικοδέσποινα, οι οποίοι αποτελούν στο σύνολό τους μέλη της όλης προσπάθειας, την οποία απολαμβάνουμε φέτος σε 5 συνεχόμενες παραστάσεις, από την Τετάρτη 6 Μαΐου 2026 έως και την Κυριακή 10 Μαΐου 2026 στη σκηνή της Πολιτιστικής Κίνησης.

Το έργο, η δυστοπία και ο προβληματισμός

ΠτΘ: Πείτε μας λίγα λόγια για τον συγγραφέα και γιατί διαλέξατε φέτος το συγκεκριμένο έργο;

Β.Π.: Ο Ελίας Κανέτι, γεννημένος το 1905 στο Ρούσε της Βουλγαρίας και μεγαλωμένος στην Αυστρία και στην Ελβετία, έκανε μια έρευνα και έγραψε ένα πολύ σημαντικό φιλοσοφικό έργο, όπου αναλύει τη συμπεριφορά των μαζών και τη σχέση τους με την εξουσία. Γι’ αυτό και φέτος διάλεξα αυτό το έργο γιατί θεωρώ ότι αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε σε μεσαίωνα, όσο απαισιόδοξο και να ακούγεται. Και ποια είναι η δική μας σχέση με την εξουσία, που θεωρώ ότι αυτή τη στιγμή δυστυχώς αυτοί που βρίσκονται πάνω από εμάς δεν τα έχουν πάει πάρα πολύ καλά. Βγαίνει το ένα σκάνδαλο μετά το άλλο, γίνεται τα το ένα δυστύχημα μετά το άλλο και φταίει ο κρατικός μηχανισμός. Γι’ αυτό επέλεξα και αυτό το έργο.

ΠτΘ: Είναι μια δυστοπία.

Β.Π.: Είναι ένα έργο που δεν απέχει πολύ από την πραγματικότητα. Ουσιαστικά ο Ελίας Κανέτι έχει βάλει τους ανθρώπους να μην έχουν όνομα. Πόσο μακριά είναι το γεγονός ότι η εξουσία, -όχι μόνο στη δική μας χώρα-, μας αντιμετωπίζει ως έναν αριθμό; Και τελικά, πόσο σημαντικό ρόλο παίζει αυτός ο αριθμός στη ζωή μας; Πας οπουδήποτε και το πρώτο πράγμα που σε ρωτάνε δεν είναι φυσικά το όνομά σου, είναι το ΑΦΜ σου, ο αριθμός ταυτότητας. Άρα καταλήγουμε στο ότι είμαστε ένας αριθμός.

ΠτΘ: Είναι φοβερό πώς ένας συγγραφέας πριν μισό αιώνα περίπου, έχει πιάσει ακριβώς το σήμερα. Το ότι μας κυκλώνει ο φόβος του θανάτου, αλλά και γενικά ο φόβος.

Β.Π.: Ναι, είναι τρομερό το πόσο πολύ κόσμο μπορεί να βασανίζει το αν ήξερε την ημέρα που θα πεθάνει, αν θα ζούσε την ίδια ζωή. Ο Ελίας Κανέτι έχει γράψει ότι όπως όλα τα προϊόντα έχουν ημερομηνία λήξης, έτσι κι εμείς γεννιόμαστε με την ημερομηνία λήξης μας, την ξέρουμε.

ΠτΘ: Είναι ικανή αυτή η γνώση να μας ελευθερώσει.

Β.Π.: Και να μας φυλακίσει..

ΠτΘ: Ίσως γι’ αυτό είναι ένα challenge για τους θεατές που θα έρθουν να δουν το έργο. Να δώσουν τις δικές τους απαντήσεις.

Β.Π.: Ο καθένας έχει τη δική του απάντηση. Εγώ έχω μείνει στο κείμενο. Δεν είναι ολόκληρο το έργο του Κανέτι, αλλά η σκηνοθετική μου ματιά πάνω στο έργο είναι πιο κοντά μάλλον στην ελληνική κοινωνία αυτή τη στιγμή. Δεν μας απασχολεί τόσο πολύ το αν φοβόμαστε το θάνατο και τι θα κάναμε αν ξέραμε ότι θα πεθάνουμε. Αυτό που ήθελα να προβάλω περισσότερο είναι ότι μας αντιμετωπίζουν σαν έναν αριθμό.

ΠτΘ: Πολλοί μπορεί να επιθυμούν από την Πολιτιστική Κίνηση μία κωμωδία.

Β.Π.: Κάναμε πέρσι κάτι πιο κωμικό και θα ξαναέρθει η κωμωδία. Νομίζω ότι υπάρχει η ανάγκη της αφύπνισης. Εγώ θέλω,-και το είπα και την προηγούμενη εβδομάδα στην ομάδα- κάτι που έχει γράψει ο Ντάριο Φο σε ένα έργο του, ότι ακόμα και να καταφέρουμε έναν μόνο άνθρωπο να ξυπνήσουμε και να προβληματιστεί γι’ αυτό που συμβαίνει, είμαι ικανοποιημένη και ας μη γελάσει φέτος ο κόσμος με την παράσταση της Πολιτιστικής. Ας προβληματιστεί.

Ερασιτέχνης είναι ο εραστής της τέχνης

ΠτΘ: Πώς είναι να σκηνοθετείτε ερασιτέχνες ηθοποιούς;

Β.Π.: Αυτό που λέω σε όλες τις ομάδες είναι ότι σέβομαι, αλλά και «ζηλεύω» τους ερασιτέχνες, γιατί αφήνουνε πολλά πράγματα πίσω, όπως η δουλειά, τα παιδιά, όλες τις δυσκολίες, και επιλέγουν να έρθουν να κάνουν θέατρο, κάτι το οποίο για μένα είναι το επάγγελμα μου και το αγαπάω. Είναι πολύ σημαντικό να βλέπω ανθρώπους που αγαπάνε το επάγγελμά μου. Φυσικά υπάρχουν πάντα οι δυσκολίες στις ερασιτεχνικές ομάδες, γιατί ο καθένας έρχεται για διαφορετικό λόγο, οπότε πρέπει να αφουγκράζομαι τον λόγο που έρχεται ο καθένας. Κάτι που κάνω πάντα στις ομάδες είναι ότι υπενθυμίζω πως είναι ερασιτέχνες, και δεν το λέω με αρνητική χροιά. Ερασιτέχνης είναι ο εραστής της τέχνης. Το λέω με την έννοια ότι εγώ θα κριθώ ως επαγγελματίας γι’ αυτό που έχω κάνει και θέλω να είναι καλό. Εσείς θέλω απλά να χαρείτε αυτό που κάνετε και να το δείξετε στους φίλους σας, στις οικογένειες σας, χωρίς να έχετε από πίσω την ίδια αγωνία που έχω εγώ. Και πιστέψτε με, όταν δεν παίζω και είμαι από κάτω και παρακολουθώ την ερασιτεχνική ομάδα που έχω στήσει, έχω μεγαλύτερο άγχος και μεγαλύτερη αγωνία από ό,τι όταν παίζω.

ΠτΘ: Στο τρέιλερ είδαμε ότι ανάμεσα στους ενήλικες υπάρχει και ένα μικρό κοριτσάκι. Ξέρω ότι σκηνοθετείτε και ομάδες με μικρά παιδιά στο θεατρικό εργαστήρι «Επί Σκηνής». Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στους ενήλικες και στα παιδιά;

Β.Π.: Τα παιδιά είναι πιο εύκολα, γιατί αυτό που κάνουν είναι να παίζουν. Εμείς κάπου στην πορεία, μεγαλώνοντας το ξεχνάμε αυτό και σταματάμε να παίζουμε. Για τα παιδιά είναι πολύ εύκολο να παίξουν. Σε εμάς αρχίζουν να μπαίνουν οι άμυνες και οι συστολές. Τα παιδιά έχουν φυσικά και αυτά τη δική τους άποψη, αλλά επειδή γι’ αυτούς είναι ένα παιχνίδι, είναι πιο εύκολο να το κάνουμε με περίσσια χαρά.

Φέτος, παίζει μαζί μας η Κωνσταντίνα Καραπάτσιου, η οποία προέκυψε στην πορεία. Το παιδί επειδή είναι σε μία ομάδα ενηλίκων με ιδιαίτερες συνθήκες και πλήρως προστατευμένο. Κάνει πρόβα μόνο τη σκηνή του και πηγαίνει στο σπίτι της να ξεκουραστεί, εκτός αν η ίδια θέλει να παρακολουθήσει, γιατί της αρέσει πάρα πολύ. Η διαδικασία προέκυψε γιατί έγινε μία αντικατάσταση από μία κοπέλα, οπότε από το να βγάλουμε την σκηνή, αποφασίσαμε να την κάνουμε με αυτόν τον τρόπο και είναι πάρα πολύ ωραίο γιατί παίζει και η γιαγιά της στην παράσταση, οπότε είναι πολύ γλυκό όλο αυτό που γίνεται.

ΠτΘ: Είστε μια ηθοποιός καταξιωμένη στην Κομοτηνή και παίζετε πολλά χρόνια στο ΔΗΠΕΘΕ της πόλης μας. Τι αίσθηση σας άφησε αυτή η φετινή παράσταση και αν θέλετε να μου πείτε γενικά την άποψή σας για τα ΔΗΠΕΘΕ.

Β.Π.: Ήταν μια πάρα πολύ ωραία παραγωγή και περάσαμε πάρα πολύ ωραία. Θεωρώ ότι είναι πολύ σημαντικό η επαρχία να έχει θέατρο και ο θεσμός των ΔΗΠΕΘΕ, όπου πριν 40 χρόνια έκανε η Μελίνα Μερκούρη, ήταν ίσως το καλύτερο πράγμα που έχει κάνει υπουργός Πολιτισμού. Μακάρι να είχαμε τόσο φωτισμένους ανθρώπους. Για μένα είναι πολύ σημαντικό ότι η επιλογή μου από όταν ήμουν στη σχολή, ήταν να δουλέψω στην επαρχία, ενώ όλοι οι συμφοιτητές μου ήθελαν να κατέβουν στην Αθήνα ή να παραμείνουν στην Θεσσαλονίκη. Εγώ επειδή είμαι από την επαρχία, ένιωθα την ανάγκη ότι πρέπει να υπάρχει θέατρο σε όλη την Ελλάδα. Δεν σημαίνει ότι επειδή θα δεις μια παράσταση στην Αθήνα, στη Θεσσαλονίκη θα είναι καλή επειδή είναι στο κέντρο. Και επίσης οι θεατές υπάρχουν παντού. Θα θέλαμε γενικά ο κόσμος της Κομοτηνής και της επαρχίας να αγκαλιάσει περισσότερα θεάματα και τον πολιτισμό γιατί είναι πολύ σημαντικό.

Η Πολιτιστική Κίνηση στο παρόν και στο μέλλον

ΠτΘ: Να περάσουμε και σε εσάς κ. Μελκονιάν. Πόσα χρόνια παίζεται στην Πολιτιστική Κίνηση;

Κ.Μ.: Είναι γύρω στα 23 χρόνια.Η Πολιτική Κίνηση ιδρύθηκε το Φλεβάρη του 1977 ως Σύλλογος Νέων Επιστημόνων και πρωτοστατεί έως και σήμερα στην πόλη μέσα από καλλιτεχνικές ομάδες και εκδηλώσεις. Γύρω στα 2002 δημιουργήθηκε η θεατρική ομάδα από άτομα φωτισμένα με σκοπό να κάνουν την πόλη ζωντανή. Έως και σήμερα δημιουργήθηκαν και ανέβηκαν πολλές θεατρικές παραστάσεις, γνωστές μεν στο ελληνικό κοινό και ελπίζω να συνεχίσουμε για άλλα 30 και 40 χρόνια.

ΠτΘ: Υπάρχουν κι άλλες ομάδες εκτός από την θεατρική, στην Πολιτιστική Κίνηση;

Κ.Μ.: Φέτος υπάρχει η θεατρική ομάδα και η ομάδα εκμάθησης παραδοσιακών χωρών.  Αυτές είναι οι δύο οι ομάδες και φυσικά είναι και οι καλλιτεχνικές εκδηλώσεις που γίνονται στο στέκι. Τελευταία είχε έρθει ο Ross Daly. Πριν από τον κορωνοϊό είχαν δοθεί πάρα πολύ ωραίες εκδηλώσεις με γνωστά ονόματα. Ο κορωνοϊός «κρύωσε» λίγο τα πράγματα και πρέπει να «ζεσταθούν» και πάλι. Να ανέβει πάλι ο πολιτισμός.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.