Απο το Ουρουμκιοι στο Ορμενιο ν. Εβρου: Η οικογενεια του Κωνσταντινου Θεοχαριδη η Κατακοπουλου

Μαρτυρία Σταμούλας Θεοχαρίδου-Κυριαζή

[Η Χρυσούλα Ιωαννίδου γεννήθηκε και μεγάλωσε από τους πρόσφυγες παππούδες της στο ακριτικό Ορμένιο ν. Έβρου, όπου εξακολουθεί να ζει και να δημιουργεί. Διετέλεσε Πρόεδρος της Τοπικής Κοινότητας, ενώ σήμερα ασχολείται με την αγροτική ζωή και τη συγγραφή και διάσωση ιστοριών του παρελθόντος, με πιο πρόσφατο βιβλίο της τη συλλογή «Ιστορίες Γυναικών – “Μακρινή Μητέρα * Ρόδο μου Αμάραντο”» (εκδ. Παρατηρητής της Θράκης, 2025).

Στην ενότητα «στα σοκάκια της μνήμης» επιχειρεί, μεταξύ άλλων, να καταγράψει την ιστορία προσφυγικών οικογενειών που εγκατέλειψαν το Ουρούμκιοϊ και το Κόζουλτζια και εγκαταστάθηκαν στο Ορμένιο, τη Φτελιά και άλλες περιοχές του ν. Έβρου. Στο παρόν κείμενό της, διασώζει τη μαρτυρία της Σταμούλας Θεοχαρίδου-Κυριαζή γιατην οικογένεια του παππού της Κωνσταντίνου Θεοχαρίδη ή Κατακόπουλου, που μαζί με τη γυναίκα του Χρυσούλα ή Κουτσιώ Χούμπενη-Θεοχαρίδου εγκατέλειψαν το 1925 το Ουρούμκιοϊ και εγκαταστάθηκαν στο Ορμένιο.]

Ο παππούς μου Κωνσταντίνος Θεοχαρίδης ή Κατακόπουλος (Κατακή) ήταν παντρεμένος με την έκτη κόρη του Γιώργη Χούμπενη και της Καλλιόπης Χούμπενη- Ρουσνίδου, τη Χρυσούλα ή Κουτσιώ Χούμπενη-Θεοχαρίδου. Ο Κωνσταντίνος και η Χρυσούλα ήρθαν παντρεμένοι από το Ουρούμκιοϊ με το κάρο, που το έσερναν τα βουβάλια, από ό,τι μου έλεγε η μπάμπου Κουτσιώ.

Ο παππούς και η γιαγιά μου είχαν πέντε παιδιά: τη Γιαννούλα Θεοχαρίδου-Βενετίδου, τη Χρυσή (Λάτη) Θεοχαρίδου-Πούλκου, τον Δήμο Κατακόπουλο ή Θεοχαρίδη, τον Γιάννη Κατακόπουλο και τον Χρήστο Θεοχαρίδη που είναι ο μόνος εν ζωή. Από ό,τι ξέρω, τον παππού μου τον έλεγαν Κατακόπουλο και μετά του άλλαξαν το επίθετο. Γι’ αυτό κι ο μπαμπάς μου είχε και τα δύο επίθετα. Όμως, εμείς τα κορίτσια του, πήραμε το επίθετο Θεοχαρίδου. Ο θείος Γιάννης είχε μόνο ένα επίθετο, το Κατακόπουλος, ενώ ο θείος Χρήστος μόνο το επίθετο Θεοχαρίδης.

Όταν ήρθαν στο Ορμένιο ο παππούς και η γιαγιά μου είχαν ήδη δύο παιδιά: τη Γιαννούλα που ήταν τριών χρονών, γεννημένη το 1922 και τη Χρυσή που ήταν ενός, γεννημένη στις 14 Σεπτεμβρίου του 1924.

Ο μπαμπάς μου, Δήμος Κατακόπουλος ή Θεοχαρίδης, γεννήθηκε στις 13 Ιανουαρίου του 1926. Ήταν το πρώτο παιδί προσφύγων που γεννήθηκε στο Ορμένιο. Όταν έρχονταν από το Ουρούμκιοϊ, η γιαγιά μου ήταν έγκυος στον μπαμπά μου και μας έλεγε: «Όταν έρουμασταν που του χουριό [Ουρούμκιοϊ], μι δυο μικρά πιδιά, ήμαν κι γκαστρουμέν, κι μέσα στουν κόρφου μ’ είχα τ’ν ιλινικιά τ’ σημαία κι τ’ν εικόνα τ’ς Παναγιάς. Να αυτήν που είνει στου εικουνουστάσ». Όταν έφτασαν στο Ορμένιο, έμειναν στην αρχή σε σκηνές. Τότε, επειδή είχαν αρχίσει να πιάνουν και τα κρύα, στη μέση του χειμώνα, η εγκυμονούσα γιαγιά μου αρρώστησε σοβαρά. Εκείνη την εποχή δεν υπήρχαν ούτε και τα απαραίτητα, πού λόγος για φάρμακα; Τότε ήταν, που σαν επί γης «Άγγελος», ο Δημήτρης Αγγέλου τους βοήθησε πάρα πολύ –ήταν δήμαρχος στον Πεντάλοφο όπου και ανήκε διοικητικά το Ορμένιο. Από τότε η γιαγιά μου δεν τον ξέχασε ποτέ και πάντα τον ευγνωμονούσε. Ο Δημήτρης Αγγέλου είχε μια μεγάλη αποθήκη κοντά στο σπίτι του και έτσι την έβαλε να μένει εκεί. Εκεί γεννήθηκε και ο μπαμπάς μου. Η γιαγιά μου, επειδή ήταν άρρωστη για αρκετό καιρό, έμεινε εκεί για κάπου έξι μήνες –«Δήμους είχι αρχίσ’ ν’ αρκδάει», έλεγε η γιαγιά μου.

Πόσα είχαν περάσει οι καημένοι. Άφησαν τα σπίτια τους, την περιουσία τους και ξεκίνησαν από το μηδέν. Ευτυχώς οι ντόπιοι είχαν ανθρωπιά, αγάπη και προσέφεραν βοήθεια. Να βοηθήσει ο Θεός και κανένας να μη ζήσει ξανά τέτοια προσφυγιά, μας έλεγε.

Τα χρόνια πέρασαν και θυμάμαι τα καλοκαίρια που η μπάμπου Κουτσιώ έβραζε φασούλια στο τζάκι, έξω στον φούρνο, στο τσουκάλι. Τι νόστιμα που ήταν… Όταν πεινούσαμε, προτού βράσουν τα φασούλια, όταν «έκαμνει του καούρτσμα», μας έβγαζε λίγα «χλιάρια» στο τηγάνι και τα τρώγαμε με τα χέρια. Επειδή ήμασταν πολλά παιδάκια, μας αναλογούσαν από πέντε-έξι φασολάκια. Τώρα τα ντουλάπια και τα ψυγεία είναι γεμάτα και αναρωτιόμαστε τι θα φάμε.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.