POPEK: Akaryakıt fiyatlarını rafineriler belirliyor

Yunanistan Akaryakıt Bayileri Federasyonu (POPEK), ülke genelinde akaryakıt fiyatlarının belirlenmesine ilişkin sürecin netleştirilmesi gerektiğini vurgulayarak, fiyatlardaki sürekli artış ve akaryakıt istasyonlarının işleyişiyle ilgili kamuoyundaki tartışmalara açıklık getirdi.

POPEK açıklamasında, akaryakıt istasyonlarının satış fiyatlarını keyfi biçimde belirlemediğini ifade etti. Akaryakıtların, Yunan rafinerilerinden, petrol ürünleri pazarlama şirketleri aracılığıyla temin edildiğini belirten POPEK, perakende fiyatların da bu şirketlerin belirlediği fiyatlara göre ve genellikle gecikmeli olarak – hem artış hem de düşüşlerde – uyum sağladığını kaydetti. POPEK, bu duruma gerekçe olarak ise, istasyonların daha önceki fiyatlarla satın alınmış stokları satışa sunmasını gösterdi.

POPEK Yönetim Kurulu Üyesi Yorgos Tzampazlis, son dönemdeki akaryakıt fiyat artışlarını uluslararası gelişmelere ve küresel enerji piyasasında yaşanan baskılara bağladı. Tzambazlis, akaryakıt istasyonlarının nihai fiyatları belirleyen taraf olmadığına dikkat çekti.

Tzambazlis, “Radio Paratiritis 94fm”e yaptığı açıklamada, son günlerdeki zamların özellikle Orta Doğu’daki jeopolitik gelişmeler ve petrol piyasalarındaki uluslararası baskılarla doğrudan bağlantılı olduğunu belirtti. Akaryakıt bayilerinin tedarik zincirinin son halkası olduğunu söyleyen Tzambazlis, “Fiyatı rafineriler belirliyor. Uluslararası fiyatlar yükseldiğinde artışlar Yunanistan pazarına da yansıyor” dedi. Tzambazlis ayrıca, rafinerilerin neredeyse her gün yeni fiyat açıkladığını ve bu nedenle fiyatlarda dalgalanmaların sürebileceğini dile getirdi.

Rafineri fiyatları pompa fiyatlarının üzerinde

Kalkınma Bakanlığı bünyesinde faaliyet gösteren Fiyat Gözlemevi’nin verilerine göre, 8 Mart 2026’ya kadar rafineri fiyatlarında şu artışlar kaydedildi:

• Kurşunsuz benzin: 18,4 sent/litre
• Motorin: 40,3 sent/litre
• Kalorifer yakıtı: 36,5 sent/litre

Aynı dönemde, ülke genelinde perakende fiyat artışlarının ise daha düşük seviyede kaldığı belirtildi:

• Kurşunsuz benzin: 10,9 sent/litre
• Motorin: 25,6 sent/litre
• Kalorifer yakıtı: 24,4 sent/litre

Bu verilere göre, rafineri fiyatları ile pompa fiyatları arasındaki fark şu şekilde oluştu:

• Kurşunsuz benzin: 7,5 sent/litre
• Motorin: 14,7 sent/litre
• Kalorifer yakıtı: 12,1 sent/litre

POPEK’e göre resmi devlet kaynaklarına dayanan bu veriler, akaryakıt istasyonlarının fahiş kâr elde ettiği yönündeki iddiaları çürütüyor.

“Fahiş kâr söz konusu değil”

Tzambazlis, akaryakıt istasyonlarının kâr marjının sınırlı olduğunu ve esas olarak işletme giderlerini karşıladığını ifade etti.

“Tesislerin kira, elektrik, personel ve giderek artan işletme maliyetleri var. Hatta bazı durumlarda aynı gün sattığımız fiyattan daha yüksek fiyata yakıt almak zorunda kalıyoruz” diyen Tzambazlis, istasyon sahiplerinin günlük olarak tüketiciyle doğrudan temas halinde olduğunu ve bu nedenle fiyat artışları konusunda sıkça eleştiri odağı haline geldiklerini söyledi.

Fiyatın %60’ından fazlası vergilerden oluşuyor

POPEK, nihai akaryakıt fiyatının %60’tan fazlasının vergi ve ek yükümlülüklerden oluştuğuna dikkat geçiyor. İstasyonların net kâr marjı ise oldukça sınırlı olduğunun altını çizen POPEK, bu kâr oranının çoğu zaman litre başına birkaç sent ile sınırlı kaldığını kaydediyor.

Açıklamada, buna rağmen istasyonların, günlük olarak milyonlarca tüketiciye hizmet vermeyi sürdürdüğü ve bu sayede piyasada yakıt tedarikinin kesintisiz olarak sağlandığı belirtiliyor.

Kuzey Yunanistan’daki baskı

Tzambazlis, Kuzey Yunanistan’daki akaryakıt istasyonlarının komşu ülkelerden kaynaklanan rekabet nedeniyle karşılaştığı zorluklara değindi.

Tzambazlis açıklamasında, Bulgaristan ile fiyat farkının litre başına 50 sente kadar çıkabildiğini ve bunun birçok vatandaşın yakıt ihtiyaçlarını yurt dışından karşılamasına yol açtığını dile getirdi. “Bu kadar yüksek fiyat farkları ve ülkedeki düşük maaşlar göz önüne alındığında, pek çok vatandaşın yurt dışından akaryakıt almayı tercih etmesi anlaşılır bir durum” diyen Tzambazlis, bu durumun Yunan devleti için ciddi vergi gelir kayıplarına yol açtığını vurguladı.

Tzambazlis, artan maliyetler ve piyasa zorluklarının birçok küçük istasyonun kapanmasına veya büyük şirketler tarafından satın alınmasına yol açtığını da sözlerine ekledi: “Aile işletmesi olan istasyonlar ayakta kalmakta zorlanıyor. Birçoğu kurumsal hale geliyor çünkü büyük şirketler sürekli genişliyor. Bu da küçük işletmeler üzerinde yeni baskılar yaratıyor.”

Fiyatlara dair beklentiler

POPEK Yönetim Kurulu Üyesi Tzampazlis, önümüzdeki dönemde akaryakıt fiyatlarında bir miktar istikrar olabileceğini, ancak uluslararası gelişmelerin hâlâ öngörülemez olduğunu ifade etti.

“Petrol varil fiyatları çok yüksek seviyelere ulaştı. Bir noktada istikrarın sağlanacağını düşünüyorum, çünkü aksi takdirde küresel ekonomi bu maliyetleri kaldıramaz” yorumunu yapan Tzambazlis, fiyat artışlarının doğrudan ulaştırma, gıda ve genel yaşam maliyetleri gibi ekonominin diğer alanlarını da etkilediğine ve bu etkilerle önümüzdeki dönemde yüzleşileceğine işaret etti.

POPEK’ten kurumsal diyalog çağrısı

Yunanistan Akaryakıt Bayileri Federasyonu (POPEK), akaryakıt istasyonları sektörünün devletle yapıcı bir diyalog talep ettiğini açıkladı. Federasyon, piyasanın kronik sorunlarının çözümü için öncelikli hedeflerini şu şekilde sıraladı:

• Piyasada yasallığın sağlanması
• Akaryakıt kalitesi ve miktarının korunması
• Tüketici için adil fiyatların güvence altına alınması
• Suistimal ve haksız rekabetle mücadele edilmesi
• Piyasada aşırı dikey bütünleşmenin önlenmesi
• Mevzuatın basitleştirilmesi ve kodifikasyonu

Açıklamasında, istasyon sahiplerinin akaryakıt tedarik zincirinin son halkası ve tüketiciye en yakın aktörler olduğunu vurgulayan POPEK, devletin bu rolü tanımasını ve ekonominin işleyişi için kritik bir sektör olan akaryakıt istasyonlarını desteklemesini talep etti.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.