Η Κομοτηνη τιμησε τη μνημη του αειμνηστου ιστορικου και καθηγητη του Τμηματος Νεοελληνικων Σπουδων του Πανεπιστημιου της Βιεννης Gunnar Hering
—Με ομιλητές την ομότιμη καθηγήτρια Όλγα Κατσιαρδή- Hering, τους «φοιτητές» του καθηγητές Μαρία Α. Στασινοπούλου και Γεώργιο Χρ. Τσιγάρα, και την καθηγήτρια του ΔΠΘ Ελεονώρα Ναξίδου
Το έργο και την προσφορά του γεννηθέντος στη Δρέσδη της Γερμανίας ιστορικού και νεοελληνιστή Gunnar Hering στη μελέτη της νεότερης βαλκανικής και ελληνικής ιστορίας είχε τιμήσει το Συνέδριο «Ιστοριογραφικές Αναζητήσεις στη Νοτιοανατολική Ευρώπη – Στη μνήμη του Gunnar Hering», που έλαβε χώρα τον Απρίλιο του 2022, και είχε διοργανωθεί από το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Σπουδές στην Τοπική Ιστορία – Διεπιστημονικές Προσεγγίσεις» του τότε Τμήματος Ιστορίας και Εθνολογίας της Σχολής Κλασικών και Ανθρωπιστικών Σπουδών του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης σε συνεργασία με την Αυστριακή Εταιρεία Νεοελληνικών Σπουδών (Österreichische Gesellschaft für Neugriechische Studien).
Ο τόμος των πρακτικών του Συνεδρίου, –τόμος τιμής στο έργο και το ήθος του επιστήμονα, διανοητή και δασκάλου Gunnar Hering, που εξεδόθη στην Κομοτηνή το 2024 από τους φορείς διοργάνωσης του Συνεδρίου, με την επιμέλεια του Γιώργου Τσιγάρα και της Μαρίας Στασινοπούλου, παρουσιάστηκε και κατέστησε γνωστό και στον ευρύ δημόσιο χώρο τον σπουδαίο αυτόν ιστορικό και εργάτη των νεοελληνικών γραμμάτων, το απόγευμα της Τετάρτης, 25 Φεβρουαρίου, στη Δημοτική Βιβλιοθήκη Κομοτηνής, από το Εργαστήριο Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Ερευνών του Τμήματος Ανθρωπιστικών Σπουδών του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης σε συνεργασία με τον Παρατηρητή της Θράκης.
Την εκδήλωση, υπό τον συντονισμό της φιλόλογου και επιμελήτριας εκδόσεων κ. Τζένης Κατσαρή-Βαφειάδη, άνοιξε η κ. Όλγα Κατσιαρδή- Hering, Ομότιμη καθηγήτρια του ΕΚΠΑ, σπουδαία ερευνήτρια και ιστορικός του ονομαζόμενου παροικιακού ελληνισμού επί οθωμανοκρατίας της χώρας, που μελέτησε πλήθος αρχείων στην Τεργέστη, στη Βενετία, στη Βιέννη και στην Ελλάδα και ανέδειξε το οικονομικό και πνευματικό σφρίγος του εκτός των ορίων της χώρας ελληνισμού τα χρόνια του αποκαλούμενου ελληνικού διαφωτισμού και του 19ου αι. Η κ. Κατσιαρδή χαρακτήρισε την εκδήλωση ως μια συγκινητική πνευματική βραδιά, «ανάμεσα σε καλούς συναδέρφους, στον υπέροχο χώρο της Δημοτικής Βιβλιοθήκης, όπου μπορούν να ανταλλάξουν σκέψεις για τα πολλά θέματα που αναδεικνύονται από τον πλούσιο αυτό τόμο, που ετοιμάστηκε από δύο καλούς φοιτητές του Gunnar, την Μαρία Α. Στασινοπούλου και τον Γεώργιο Χρ. Τσιγάρα».
Στη συνέχεια η κ. Μαρία Α. Στασινοπούλου, καθηγήτρια του Τμήματος Βυζαντινών και Νεοελληνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου της Βιέννης, και αντεπιστέλλον μέλος της Αυστριακής Εταιρείας Επιστημών, ανέσυρε και σχολίασε από τον φάκελο κρίσης που υπέβαλε στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης για την εκλογή του στη θέση του Καθηγητή ο G. Hering, το χειρόγραφο βιογραφικό του, το οποίο «ζωγράφισε» με τα εντονότερα των συναισθημάτων αυτόν τον σπουδαίο δάσκαλο που ξεχώριζε την επιστήμη από την πολιτική, αναφερόμενη στην παράλειψη σ’ αυτό αναφοράς προσωπικών τραυματικών βιωμάτων όπως ο βομβαρδισμός της γενέτειράς του, της Δρέσδης, ή η απεργία πείνας το 1969 ως διαμαρτυρία κατά της δικτατορίας των συνταγματαρχών στην Ελλάδα.
Η σκιαγράφηση του G. Hering και οι αγώνες και οι προσπάθειές του να οργανώσει τις Νεοελληνικές σπουδές στη Βιέννη, συνεχίστηκε από τον επίσης φοιτητή του, κ. Γεώργιο Τσιγάρα, ο οποίος σημείωσε ότι Gunnar Hering ήταν ο πρώτος κάτοχος της έδρας Νεοελληνικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης, ο πρώτος που τις οργάνωσε, αλλά και ιδρυτής της Αυστριακής εταιρείας Νεοελληνικών σπουδών, που προέβαλε συστηματικά την έρευνα της ιστορίας του Νέου Ελληνισμού και της νοτιοανατολικής Ευρώπης στην Κεντρική Ευρώπη, χαράσσοντας νέους δρόμους στην έρευνα.
Τέλος η κ. Ελεονώρα Ναξίδου, καθηγήτρια του Τμήματος Ανθρωπιστικών Σπουδών του ΔΠΘ, επικεντρώθηκε στο περιεχόμενο του τόμου, το οποίο καλύπτει ένα ευρύ και πολυδιάστατο φάσμα αντικειμένων, αντανακλώντας την πολύπλευρη έρευνα, διδασκαλία και επιστημονική διαδρομή του αείμνηστου G. Hering. Περισσότερο συγκεκριμένα, ανέφερε πως στο πρώτο μέρος της έκδοσης, με τίτλο «Αυτοκρατορικοί χώροι», ο Φωκίων Π. Κοτζαγεώργη παρουσιάζει το πέρασμα από τη Βυζαντινή στην Οθωμανική Αυτοκρατορία μέσα από πρώιμα έγγραφα του Μεγάλου Μετέωρου, η Ariadni Moutafidou, μαθήτρια του Hering και η Λήδα-Μαρία Δώδου κινούνται ερευνητικά προς το τέλος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, παρακολουθώντας διεθνείς προσλήψεις του Κρητικού Ζητήματος και την Αυστροουγγρική διπλωματική και οικονομική πολιτική στη Θεσσαλονίκη.
Στο δεύτερο μέρος που ακολουθεί, με τίτλο «Ιστορία Ιδεών», παρουσιάζονται, όπως τόνισε η κ. Ναξίδου, επικοινωνιακοί χώροι που ιδιαίτερα απασχολούσαν τον τιμώμενο. Αρχικά, η μελέτη της ίδιας, που μας θυμίζει τη μακρά διάρκεια στη δημιουργία εθνοτικών εικόνων στη σλαβική νοτιοανατολική Ευρώπη μέσα από το έργο του Hrabăr και του Παΐσιου Χιλανδαρινού. Ακολουθεί η παρουσίαση του Σάμιου λόγιου και επαναστάτη Ιωάννη Λεκάτη από τον Μανόλη Γ. Βαρβούνη και η μελέτη της Σταματίας Φωτιάδου για τη Βαλκανική Κρίση των ετών 1875-78, που αναδεικνύουν τη σημασία του τύπου και της εθνογραφικής μελέτης για την κατανόηση της ιστορίας των ιδεολογικών ρευμάτων του 19ου αιώνα. Το συγκεκριμένο μέρος ολοκληρώνεται με το κείμενο της Μαρίας Λίτινα, για τον Αγγλικανισμό και την Ορθοδοξία, που εντάσσεται σε ένα από τα σταθερά θέματα ενασχόλησης του Hering, τις σχέσεις μεταξύ των χριστιανικών δογμάτων στους νεότερους χρόνους.
Η κ. Ναξίδου αναφέρθηκε στη συνέχεια στην «Τοπική Ιστορία» του τρίτου μέρους, η οποία απασχολούσε έντονα τον Hering από τη δεκαετία του 1980. Το μέρος αυτό περιλαμβάνει πέντε μελέτες. Η Ελένη Γκαρά επιστρέφει στη Βέροια, την πόλη της διδακτορικής διατριβής της, ενώ οι επίσης μαθητές του Hering, Γιώργος Τζεδόπουλος και Ιωάννης Καραχρήστος αναδεικνύουν τη μνημονική στροφή και την τοπικότητα ως δυνατότητες προσέγγισης εθνοθρησκευτικών ταυτοτήτων. Δύο οθωμανικές πηγές αναδεικνύονται στις μελέτες του Ιωάννη Μ. Μπακιρτζή για την Γκιουμουλτζίνα-Κομοτηνή περί το 1900 και του Γιώργου Σαλακίδη για τη Χίο του 1825, που ακολουθούν.
Η πολιτιστική κληρονομιά και η δημόσια ιστορία, δύο πολυσυζητημένα σήμερα πεδία, κάνουν την εμφάνισή τους στα μαθήματα και τα θέματα εργασιών του Hering στη δεκαετία του 1980. Στον συγκεκριμένο τόμο, κατά την κ. Ναξίδου, τα πεδία αυτά εκπροσωπούνται στο τέταρτο μέρος από την Angelika Hudler στη μελέτη της για τον καθηγητή του Πανεπιστημίου Αθηνών, συλλέκτη και έμπορο αρχαιοτήτων Αθανάσιο Ρουσόπουλο, την Αικατερίνη Σ. Μάρκου, που συζητά ιστοριογραφικές διαπραγματεύσεις του οθωμανικού παρελθόντος στη μεταοθωμανική Ελλάδα και τους Άγγελο Παληκίδη και Στέλλα Μαύρου με τη συγκριτική μελέτη τους για την παρουσία του Βυζαντίου στα σχολικά βιβλία Ελλάδας και Τουρκίας.
Διασπορά και τέχνη στην ευρύτητα της Βαλκανικής και του Δούναβη κλείνουν τον τόμο στο πέμπτο μέρος, με τον τίτλο «Διασπορά και καλλιτεχνικός συγκρητισμός», με τις μελέτες του Γεωργίου Χρ. Τσιγάρα για τις φορητές εικόνες του ναού της Αγίας Τριάδας της Βιέννης, της Ευαγγελίας Ν. Γεωργιτσογιάννη για τα ελληνορθόδοξα ταφικά μνημεία του Μπρασόβ της Τρανσυλβανίας και του Κωνσταντίνου Δ. Σεραφειμίδη για τα στοιχεία του όψιμου μπαρόκ και της ναζαρηνής τέχνης σε ναούς της Μακεδονίας και της Θράκης.
Με το πέρας των εισηγήσεων ακολούθησε συζήτηση για το μέλλον των ανθρωπιστικών σπουδών, την εμπορευματοποίηση της εκπαίδευσης, όπως ετέθη και το ερώτημα αν θα εξακολουθήσει να υπάρχει η φυσιογνωμία του δασκάλου εκκινώντας από τον αείμνηστο τιμώμενο G. Hering, ο οποίος είχε συνεχή επαφή και σχέση με τους φοιτητές του, διδάσκοντάς τους στα μαθήματά του, πραγματοποιώντας φροντιστήρια, συζητώντας μαζί τους δι’ αλληλογραφίας ακόμη και κατά τη διάρκεια του θέρους.
Οι παρευρισκόμενοι
Στην εκδήλωση παραβρέθηκε ικανός αριθμός Θρακών, μεταξύ των οποίων και Αλεξανδρουπολίτες, όπως ο πρόεδρος του Ιστορικού Μουσείου κ. Νικόλαος Πινάτζης, η υπ. Δρ Σίσσυ Μουλούδη-Πασσιαδάκη, η πρόεδρος του Εθνολογικού Μουσείου Θράκης κ. Αγγελική Γιαννακίδου και η ερευνήτρια και πρόεδρος του Πολιτιστικού Συλλόγου Κίρκης κ. Βασιλική Παντελίδου. Παραβρέθηκαν επίσης οι Δημοκριτειακοί καθηγητές: Αθηνά Συριάτου, Βάλια Κράββα, Ιωάννης Μπακιρτζής, Γεώργιος Σαλακίδης, Raimondo Tocci, Άννα Μαστρογιάννη, Βασίλης Ριτζαλέος κ.ά. Το παρόν έδωσαν επίσης ο πρ. βουλευτής κ. Μουσταφά Μουσταφά, ο κ. Ανέστης Βακιάνης με τη σύζυγό του Φανή, ο δρ Νικόλαος Τσουρής, η κ. Χριστίνα Πουφινά, οι κυρίες Παυλίνα Τσιγάρα και Ανδριάνα Σαλακίδου, ο ερευνητής και συγγραφέας Χρήστος Μιχαλόπουλος, εκπρόσωπος της Ιεράς μητροπόλεως, η αντιδήμαρχος Πολιτισμού κ. Νατάσα Λιβεριάδου και πολλοί πολλοί άλλοι.
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
