Εσυ τι γνωριζεις για τον πολεμο στη Γαζα;

Γράφει ο Δημήτρης Μακίδης*

Στις 7 Οκτωβρίου του 2023 η Παλαιστινιακή οργάνωση Χαμάς εισέβαλε στο νότιο Ισραήλ σκοτώνοντας περίπου 1.200 άτομα, στην πλειοψηφία τους πολίτες, και αιχμαλωτίζοντας 250 που κρατήθηκαν ως όμηροι. Έκτοτε ο Ισραηλινός στρατός, κατά τους βομβαρδισμούς και τις επιχειρήσεις που ακολούθησαν, έχει σκοτώσει -σύμφωνα με συντηρητικούς υπολογισμούς- περισσότερους από 65.000 Παλαιστίνιους, οι μισοί εκ των οποίων είναι γυναίκες και παιδιά. Τους τελευταίους μήνες το Ισραήλ κατηγορείται από τον ΟΗΕ για εγκλήματα πολέμου όπως η σκόπιμη χρήση του λιμού ως μέσο πολέμου (πολλοί άμαχοι στη Γάζα πεθαίνουν καθημερινά από την πείνα) και οι σκόπιμες επιθέσεις εναντίον πολιτών, ιατρικών υποδομών, δημοσιογράφων κλπ. Επίσης πολλές διεθνείς οργανώσεις και ισραηλινοί μελετητές[1] κατηγορούν το Ισραήλ για διάπραξη γενοκτονίας στη Γάζα εγκαλώντας το για «εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας».

Πόσο ενημερωμένοι είναι οι Έλληνες πολίτες για τον πόλεμο και την κατάσταση των αμάχων στη Γάζα; Με δεδομένη την πολιτική επιρροή στα ΜΜΕ με τον περιορισμό της ελευθερίας του τύπου[2] και τη μέχρι τώρα στάση της κυβέρνησης της Ελλάδας υπέρ του Ισραήλ, δε φαίνεται να υπάρχει ευρεία ουσιαστική ενημέρωση στην ελληνική κοινωνία για το θέμα, παρά μόνο μέσα από ξενόγλωσσα site και δημοσιεύματα που διακινούνται μέσω των κοινωνικών δικτύων. Έτσι πολλοί άνθρωποι στην Ελλάδα γνωρίζουν ελάχιστα έως καθόλου τι συμβαίνει στην Παλαιστίνη… Κάποιοι ξέρουν λίγα στοιχειώδη πράγματα ενώ μια μειοψηφία μόνο έχει αναλυτικότερη ενημέρωση σχετικά με τον πόλεμο, την κατάσταση των αμάχων στη λωρίδα της Γάζας κλπ. Σε ό,τι αφορά τη στάση των Ελλήνων πολιτών, αυτή δεν είναι ενιαία αλλά μοιρασμένη: Όπως έχουν δείξει και σχετικές δημοσκοπήσεις,[3] υπάρχουν αυτοί που εκφράζουν συμπάθεια προς τους Παλαιστίνιους και επιρρίπτουν ευθύνες κυρίως στο Ισραήλ, άλλοι που διατηρούν μια πιο ουδέτερη στάση και, τέλος, μια μειοψηφία πολιτών που εκφράζεται υπέρ του Ισραήλ. Οι στάσεις αυτές φαίνεται να επηρεάζονται από πολιτικά και ιδεολογικά χαρακτηριστικά.

Η έλλειψη ενημέρωσης πρέπει να επηρεάζει σημαντικά τις στάσεις των Ελλήνων πολιτών. Μια πληρέστερη πληροφόρηση σχετικά με την κατάσταση των αμάχων στη Γάζα και τις (αδιανόητες) πρακτικές του Ισραηλινού στρατού κατοχής λογικά θα άλλαζε τη στάση πολλών ανθρώπων στην ελληνική κοινωνία προς μια πιο φιλοπαλαιστινιακή κατεύθυνση. Όλοι έχουν ακούσει για τις τρομοκρατικές πρακτικές της Χαμάς, πολύ λίγοι όμως για τις αντίστοιχες του επίσημου Ισραηλινού στρατού. Σε κάθε περίπτωση, είναι ιδιαίτερα λυπηρό το γεγονός ότι το ζήτημα σε επίπεδο επικοινωνίας οδηγείται κάποιες φορές στο πεδίο μιας αντιπαράθεσης με άτυπα ιδεολογικά χαρακτηριστικά, με εξαιρετικά τοξικά σχόλια που δημοσιεύονται στα ελληνικά κοινωνικά δίκτυα και εκατέρωθεν κατηγορίες από πολίτες που υποστηρίζουν διαφορετικές απόψεις… Όμως πέρα από οποιαδήποτε κοινωνιολογική, πολιτική ή άλλη ανάλυση θα μπορούσε να γίνει για αυτό το τελευταίο θέμα, και πέρα από τις όποιες συμπάθειες ή αντιπάθειες του καθενός, ένα πράγμα είναι σίγουρο: Η τραγική κατάσταση των άμαχων στη λωρίδα της Γάζας είναι ένα θέμα κατεξοχήν ανθρωπιστικό, και ως τέτοιο χρειάζεται να αντιμετωπιστεί.

Όπως η γεωπολιτική και τα οικονομικά συμφέροντα παίζουν μεγάλο ρόλο στη στάση των διαφόρων χωρών απέναντι στο ζήτημα, έτσι και η ιδεολογία και οι προσωπικές απόψεις επηρεάζουν τη στάση των ανθρώπων. Η «σωστή» πλευρά της ιστορίας είναι διαφορετική για τον κάθε ένα. Όμως η αξία της ανθρώπινης ζωής θα έπρεπε να είναι αδιαπραγμάτευτη. Ο Δυτικός πολιτισμός έχει αποτύχει στη Γάζα. Οι ισχυροί της γης κρύβονται πίσω από επιλεκτική σιωπή, αμήχανες διαπιστώσεις και «ναι μεν, αλλά…». Όμως, όπως προσφυώς έχει γραφεί, όταν συντελείται μια γενοκτονία δεν υπάρχουν ίσες αποστάσεις. Τι αξίες θέλουμε να έχουμε ως κοινωνία; Πώς οικοδομείται η συλλογική μας συνείδηση όταν δεν καταδικάζονται απερίφραστα οι συστηματικές και συνεχιζόμενες δολοφονικές πρακτικές εναντίον αμάχων;

*Ο Δημήτρης Μακίδης είναι εκπαιδευτικός

[1] «A list of all the experts saying Israel is committing genocide in Gaza» (1/8/2025), ιστότοπος: www.thecanary.co

[2] Η Ελλάδα κατατάσσεται στην τελευταία θέση μεταξύ των χωρών της Ε.Ε. στον Δείκτη Παγκόσμιας Ελευθερίας του Τύπου (World Press Freedom Index), βλ. «Greece ranks lowest in EU for press freedom for fourth consecutive year, says RSF» (3/5/2025), ιστότοπος: www.ekathimerini.com

[3] «Η Γάζα και η Ουκρανία των Ελλήνων» (16/6/2025), εφημερίδα Η Καθημερινή

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.