Αυξηση των διεθνων εντασεων στη δευτερη τετραετια Τραμπ βλεπει ο πολιτικος επιστημονας Χρυσανθος Τασσης
«Δεν θα πρέπει να ρωτάμε τι θέλουν οι ΗΠΑ από εμάς, αλλά τι θέλουμε εμείς από τις ΗΠΑ, και πώς το διεκδικούμε»
Την εκτίμηση πως οι γεωπολιτικές ισορροπίες θα δοκιμαστούν στην νέα τετραετία Τραμπ έκανε ο κ. Χρύσανθος Τάσσης, Πολιτικός Επιστήμονας και Καθηγητής του Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης μιλώντας το πρωί της Πέμπτης, 7 Νοεμβρίου, στο Ράδιο Παρατηρητής, μετά και τα τελικά αποτελέσματα της κάλπης στις ΗΠΑ.
Ο κ. Τάσσης τόνισε ότι ανέμενε το αποτέλεσμα αυτό, της νίκης τόσο στο εκλεκτορικό σώμα όσο και στη συνολική ψήφο, λόγω των μετασχηματισμών που έχουνε γίνει και στο κομματικό σύστημα αλλά και στην κοινωνία των ΗΠΑ, για να εκφράσει την άποψη ότι ο νέος Αμερικανός Πρόεδρος στην ιστορική του διαδρομή έχει καταφέρει να αλλάξει και να αποτελέσει εκφραστή μιας νέας κατάστασης που υπάρχει στην αμερικανική κοινωνία αλλάζοντας παράλληλα και το ρεπουμπλικανικό κόμμα.
Και αυτό γιατί τα κόμματα και οι γραφειοκρατίες, οι ελίτ τους, έχουν αποξενωθεί σε μεγάλο ποσοστό από την κοινωνία, με αποτέλεσμα να υπάρχει ένα τεράστιο κενό εκπροσώπησης, και αποευθυγράμμιση των ψηφοφόρων από τα παραδοσιακά κόμματα. Υπό την λογική αυτή κατά τον ίδιο, το κατεστημένο και του Δημοκρατικού και του Ρεπουμπλικανικού κόμματος, έχει αποξενωθεί από την αμερικάνικη κοινωνία, όπως φάνηκε μετά την οικονομική κρίση του 2007 και μετά από την πανδημία και τον υψηλό πληθωρισμό σήμερα.
Το πρώτο είχα αποτέλεσμα μια στροφή στην άκρα δεξιά το 2010, με το “Tea Party”, που προήγαγε μια ατζέντα πολύ συντηρητική στα ατομικά δικαιώματα, κατά των μεταναστών, κατά των εκτρώσεων, και μια πολιτική σκληρού νεοφιλελευθερισμού ατομικής ευθύνης, κι από την άλλη μια νέα αριστερά υπό τον Bernie Sanders που ήταν κοντά στο Δημοκρατικό Κόμμα, το οποίο θέλει μια πιο παρεμβατική κατάσταση σε σχέση με τα κοινωνικά δικαιώματα.
«Δεν στράφηκαν αριστερά οι Δημοκρατικοί»
Θεωρεί δε πως η αιτία της ήττας του Δημοκρατικού Κόμματος είναι ότι η νέα υποψήφια, η Κάμαλα Χάρις και το κατεστημένο του Δημοκρατικού Κόμματος, έβαλε όλο αυτό τον κόσμο που ήθελε μια αριστερή στροφή στο περιθώριο, αφήνοντας την πρωτοβουλία των κινήσεων στον Tραμπ και στο κομμάτι το οποίο εκφράζει τους ακραίους ευαγγελιστές χριστιανούς, μαζί με ένα κομμάτι της κοινωνίας που θεωρεί τον εαυτό του περιθωριοποιημένο.
«Υπάρχει ένα κοινωνικό κίνημα το οποίο κέρδισε γιατί ακριβώς το Δημοκρατικό Κόμμα δεν επέλεξε να στηριχθεί στο δικό του κοινωνικό κίνημα, έτσι ώστε να μπορεί να συγκρουστεί και να πει ότι θα δώσουμε μια νέα προοπτική» τόνισε εξηγώντας πως αντίθετα ο Τραμπ κατάφερε να κινητοποιήσει με μια αντισυστημική ρητορεία και μια ακροδεξιά ατζέντα, είτε ως προς τα ατομικά δικαιώματα είτε προς τον νεοφιλελευθερισμό, ενώ στην πραγματικότητα είναι η πιο συντηρητική και συστημική ατζέντα.
Σε αυτό θεωρεί ότι σημαντικό ρόλο έπαιξε η επιλογή του Τζέι Ντι Βανς, ενός ανθρώπου που έχει να κάνει με τις λεγόμενες «πολιτείες της σκουριάς», δίνοντας το σήμα ότι θα βγουν από τη φτώχεια ατομικά και όχι συλλογικά. Ενώ αντίθετα η επιλογή του κ.Γουόλς που εκλέγεται από τη Μινεσότα, όταν ρωτήθηκε ποιο ήταν το μεγαλύτερό του επίτευγμα, ήταν ότι έδινε γεύματα σε ημερήσια σχολεία, προωθώντας δηλαδή μια πολιτική πρόνοιας, μια πολιτική για τους φτωχούς ανθρώπους. Αξιολογεί επίσης ότι η αλαζονική συμπεριφορά του Δημοκρατικού κόμματος, το οποίο δεν έκανε καν primaries όταν ο κ. Μπάιντεν αποφάσισε να αποσυρθεί, και παράλληλα το ότι δεν προσέτρεξε στο κίνημα από τα κάτω της νέας αριστεράς που δημιουργήθηκε στην Αμερική από το 2010, ήταν σίγουρες επιλογές ήττας.
«Θα δοκιμαστούν οι ισορροπίες, αφού δεν θα λειτουργούν πλέον, με τον έλεγχο βουλής και γερουσίας, οι δικλείδες ασφαλείας, τα λεγόμενα checks and balances»
Όσο για τη γεωπολιτική διάσταση της εκλογής Τραμπ, ο κ.Τάσσης θεωρεί πως ενώ και τα δύο κόμματα έδιναν έμφαση στην πολεμική βιομηχανία, οι Δημοκρατικοί πιστεύουν πως οι ΗΠΑ θα πρέπει να διατηρηθούν ως ηγεμονική δύναμη με βάση το ΝΑΤΟ και την ισορροπία της ισχύος που εμείς ξέρουμε, από την άλλη ο κ. Τραμπ έχει μια πολιτική εναντίον της Κίνας, γι’ αυτό και έχει προσεταιριστεί τη Ρωσία, και μια πολιτική προστατευτισμού στην οικονομία. Στο πρόγραμμά του λέει ότι θα κάνει τις ΗΠΑ μια ασπίδα πυραυλική και θα στηριχθεί σε μια πολεμική βιομηχανία, με μεγάλες επενδύσεις στην χώρα του, με αποτέλεσμα την παραγωγή όπλων τα οποία κάπου πρέπει να πουληθούν και για να πουληθούν θα πρέπει να υπάρχουν εστίες πολέμου ή προσδοκίες για εστίες πολέμου. Εξ ου κατά τον ίδιο αναμένεται η ένταση να κλιμακωθεί, και σε συνδυασμό με τον «προστατευτισμό» που φέρνει ο Τραμπ, όχι μόνο εναντίον της Κίνας, αλλά και εναντίον των εισαγωγών από την Ε.Ε., και εξέφρασε την άποψη πως οι ισορροπίες που μέχρι τώρα ξέραμε θα δοκιμαστούν.
Ο Καθηγητής του ΔΠΘ έσπευσε να ξεκαθαρίσει πως ο Πρόεδρος δεν παίζει τόσο σημαντικό ρόλο στις ΗΠΑ, αλλά παίζει το Κογκρέσο, δηλαδή η βουλή των αντιπροσώπων και η Γερουσία, που όμως ελέγχει ο Τραμπ, και πλέον δεν λειτουργούν οι δικλείδες ασφαλείας, τα λεγόμενα checks and balances.
« Σε σχέση με τις ΗΠΑ, η χώρα μας δεν διαπραγματεύεται ούτε τα βασικά»
Ερωτηθείς ως προς το μέλλον των Ελληνοαμερικανικών σχέσεων πάντως, ο κ. Τάσσης θεωρεί πως «δεν θα πρέπει να ρωτάμε τι θέλουν οι ΗΠΑ από εμάς, αλλά τι θέλουμε εμείς από τις ΗΠΑ, και πώς το διεκδικούμε», υπενθυμίζοντας μάλιστα την βάση που δημιουργήθηκε στην Αλεξανδρούπολη για τον πόλεμο Ρωσίας-Ουκρανίας, και θέτοντας ερωτηματικά ως προς το τι πήραμε ανταποδοτικά ως χώρα. Για αυτό και θεωρεί πως πρέπει να δούμε «πώς διεκδικούμε αυτή τη σχέση και να επαναδιαπραγματευόμαστε για τα δικά μας εθνικά δίκαια, τόσον όσον αφορά το Αιγαίο, την Κύπρο, όσο και την επιθετικότητα της Τουρκίας. Όπως συνέβη τη δεκαετία του ’70 με τον Κωνσταντίνο Καραμανλή και από τη δεκαετία του ’80 με το ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα Παπανδρέου. Μετά το 1990 όμως η ελληνική πολιτική ελίτ έχει διαχωρίσει τη διαπραγματευτική διαδικασία της χώρας στις μεγάλες χώρες της Ε.Ε. όπως τη Γερμανία, αλλά, σε σχέση με τις ΗΠΑ, δεν διαπραγματεύεται ούτε τα βασικά. Για αυτό και η αλλαγή της ισορροπίας ισχύος θα είναι εις βάρος της χώρας, όπως βλέπουμε να συμβαίνει από τη δεκαετία του ’90 και μετά».
«Απευθυγράμμιση των ψηφοφόρων καθότι θεωρούν ότι η μεγαλύτερη έγνοια των πολιτικών κομμάτων είναι πώς θα κάνουν κυβέρνηση στο δεδομένο πολιτικό πλαίσιο και με δεδομένη οικονομική διαχείριση»
Σε ένα γενικότερα σχόλιο ο κ. Τάσσης εκτιμά πως οι τελευταίες εξελίξεις δείχνουν πως η λειτουργία των κομμάτων στην κοινωνία φθίνει, τα πολιτικά κόμματα πια δεν εκπροσωπούν κοινωνικά αιτήματα και συμφέροντα και η μεγαλύτερή τους αίσθηση και έγνοια είναι πώς θα κάνουν κυβέρνηση με την έννοια της διαχείρισης στο δεδομένο πλαίσιο και με τη δεδομένη πολιτική.
Αυτό όμως περιορίζει τη δημοκρατία, και απευθυγραμμίζει πολίτες οι οποίοι δεν μπορούν να ενταχθούν με όρους υλικών αγαθών γιατί υπάρχει παράλληλα και πολύ μεγάλη αύξηση των κοινωνικών ανισοτήτων. Για αυτό και έρχονται αντισυστημικά κόμματα ή κινήματα που πολλές φορές εμφανίζονται ως αντισυστημικά, όμως είναι βασικοί θεματοφύλακες των ανισοτήτων του καπιταλισμού.
«Αυτό είναι το μεγάλο πρόβλημα, ότι η έννοια της δημοκρατίας και η έννοια της προστασίας των κοινωνικών δικαιωμάτων, των πολιτικών δικαιωμάτων, των ατομικών δικαιωμάτων, με την έννοια των κοινωνικών ανισοτήτων, πρέπει να είναι πρώτη προτεραιότητα των κομμάτων αλλά και των κοινωνιών» κατέληξε.
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
