Το Εγκλημα της Γενοκτονιας στον 20ο αιωνα

Το έγκλημα της γενοκτονίας στον 20ο αιώνα είχε ως θέμα η τέταρτη εκδήλωση-ομιλία του Μορφωτικού Ομίλου Κομοτηνής στο πλαίσιο της σειράς «Μορφωτικές Συναντήσεις 2014-15», που έλαβε χώρα το βράδυ της Δευτέρας στην αίθουσα εκδηλώσεων του Λαογραφικού Μουσείου Κομοτηνής.

Ομιλητής της εκδήλωσης ήταν ο Αναπληρωτής Καθηγητής της Νομικής Σχολής του ΔΠΘ Κωνσταντίνος Αντωνόπουλος και τίτλος αυτής μία χαρακτηριστική φράση ενός από τους επιζώντες του Άουσβιτς, του εβραϊκής καταγωγής Ιταλού Πρίμο Λέβι, «Συνέβη, επομένως μπορεί να συμβεί πάλι».

Ο κ. Αντωνόπουλος παρέθεσε τις μαζικές δολοφονίες που έλαβαν χώρα κατά τον 20ο αιώνα, αναφέρθηκε στην ετυμολογία του όρου «γενοκτονία» και στις αδυναμίες ορισμού της, ενώ τόνισε ότι πλέον, λόγω της ύπαρξης της Διεθνούς Ποινικής Δικαιοσύνης –αν και αυτή δεν μπορεί να λειτουργήσει αποτρεπτικά–, «οι πιθανότητες να διωχθεί και να τιμωρηθεί κάποιος για αυτό και για άλλα διεθνή εγκλήματα είναι πολύ περισσότερες απ’ ό,τι πριν το 1993 και το 1994».

Κωνσταντίνος Αντωνόπουλος «Ο 20ος αιώνας, εκτός από αιώνας της προόδου και της λογικής, υπήρξε και αιώνας των μαζικών δολοφονιών και, ειδικότερα, του εγκλήματος της γενοκτονίας»

Όπως εξήγησε ο κ. Αντωνόπουλος, αναφορικά με τον τίτλο της εκδήλωσης, «Συνέβη, επομένως μπορεί να συμβεί πάλι», «είναι μια φράση, που έγραψε ένας γνωστός Ιταλός συγγραφέας εβραϊκής καταγωγής, ο Πρίμο Λέβι, ο οποίος ήταν και από τους επιζώντες κρατούμενους του Άουσβιτς. Δεν είναι αισιόδοξη φράση και αυτό γιατί η εμπειρία του 20ου αιώνα δεν μας επιτρέπει να έχουμε αισιοδοξία. Εκτός από αιώνας της προόδου και της λογικής είναι και αιώνας των μαζικών δολοφονιών και, ειδικότερα, του εγκλήματος της γενοκτονίας».

«Η αρχή του παρόντος αιώνα δεν μας δίνει ενθαρρυντικά παραδείγματα ότι η ανθρωπότητα εννοούσε πραγματικά το “ποτέ ξανά”»

«Η “γενοκτονία”», συνέχισε ο κ. Αντωνόπουλος, «εισήχθη, ως νομικός κυρίως όρος, εξαιτίας του Ολοκαυτώματος των Εβραίων. Τότε, όλη η ανθρωπότητα είπε “ποτέ ξανά” αλλά το είδαμε να επαναλαμβάνεται μετά τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο στη Βοσνία, στη Σρεμπρένιτσα και στη Ρουάντα και, δυστυχώς, η αρχή του παρόντος αιώνα δεν μας δίνει ενθαρρυντικά παραδείγματα ότι η ανθρωπότητα εννοούσε πραγματικά το “ποτέ ξανά”. Έχουμε τις μαζικές δολοφονίες στο δυτικό Σουδάν –διώκεται ο πρόεδρος της χώρας στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για το έγκλημα της γενοκτονίας– και, τους τελευταίους μήνες, έχουμε σε εξέλιξη την τέλεση μαζικών δολοφονιών στον ευρύτερο χώρο της Μέσης Ανατολής από την οργάνωση του Ισλαμικού Κράτους και στη Νιγηρία από την οργάνωση Μπόκο Χαράμ».

«Επομένως, νομίζω ότι το απαισιόδοξο αυτό μήνυμα ανταποκρίνεται περισσότερο στην πραγματικότητα», τόνισε ο κ. Αντωνόπουλος. «Απλά, η ευχή είναι η ύπαρξη πλέον της Διεθνούς Ποινικής Δικαιοσύνης, η λειτουργία του Δικαστηρίου για τη Ρουάντα, για την πρώην Γιουγκοσλαβία και η ύπαρξη του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου ως μονίμου θεσμού να λειτουργήσουν αποτρεπτικά».

«Σήμερα οι πιθανότητες να διωχθεί και να τιμωρηθεί κάποιος για αυτό και για άλλα διεθνή εγκλήματα είναι πολύ περισσότερες απ’ ό,τι πριν το 1993 και το 1994»

«Κανένα δικαστήριο από ένα σημείο και μετά δεν λειτουργεί αποτρεπτικά», διευκρίνισε ο Αναπληρωτής Καθηγητής της Νομικής Σχολής, «γιατί αυτός που αποφασίζει να τελέσει ένα έγκλημα λαμβάνει μία απόφαση ως μέσο για την επίτευξη ενός σκοπού και όχι ως αυτοσκοπό. Και αυτό συμβαίνει με το έγκλημα της γενοκτονίας. Είναι μέρος μιας στρατηγικής για να απομακρυνθεί μία ομάδα και χρησιμοποιείται ως η τελευταία εναλλακτική επιλογή όταν οι δράστες κρίνουν ότι άλλες επιλογές δεν είναι αποτελεσματικές. Αποφασίζοντας να το τελέσουν παίρνουν ένα μεγάλο ρίσκο», υπογράμμισε.

«Ωστόσο», κατέληξε, «σήμερα οι πιθανότητες να διωχθεί και να τιμωρηθεί κάποιος για αυτό και για άλλα διεθνή εγκλήματα είναι πολύ περισσότερες απ’ ό,τι πριν το 1993 και το 1994 που είχαμε τις θηριωδίες στη Γιουγκοσλαβία και τη γενοκτονία στη Ρουάντα».

Οι μαζικές δολοφονίες που έλαβαν χώρα κατά τον 20ο αιώνα, όπως παρατέθηκαν από τον κ. Αντωνόπουλο:

• Αρμένιοι (Οθωμανική Αυτοκρατορία) 1915 (1.500.000 νεκροί)

• Έλληνες του Ευξείνου Πόντου (Τουρκία) 1919-1923 (370.000 νεκροί)

• Ασσύριοι Χριστιανοί (Οθωμανική Αυτοκρατορία) 1915-1920 (300.000 νεκροί)

• Σοβιετική Ένωση 1929-1939 (αναγκαστική αγροτική μεταρρύθμιση και διώξεις πολιτικών αντιπάλων: περίπου 16.000.000 νεκροί)

• Ολοκαύτωμα των Εβραίων 1941-1945 (6.000.000 νεκροί)

• Καμπότζη 1975-1978 (αναγκαστική αγροτική μεταρρύθμιση: 2.000.000 νεκροί)

• Σρεμπρένιτσα, Βοσνία & Ερζεγοβίνη 11-18 Ιουλίου 1995 (8.000 νεκροί & 30.000 εκτοπισμένοι)

• Ρουάντα Απρίλιος-Ιούνιος 1994 (800.000 νεκροί)

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.