Ολα οσα πρεπει να γνωριζουν οι καταναλωτες για το ελαιολαδο

Του Κώστα Μπούντα, γεωπόνου

 

Στο προηγούμενο άρθρο μας αναφερθήκαμε στα μεγάλα και σημαντικά συγκριτικά πλεονεκτήματα της χώρας μας αλλά και της περιοχής μας και τονίσαμε ότι ακόμη δεν τα αξιοποιούμε, ούτε με τον σωστό τρόπο και ούτε στο βαθμό που πρέπει.

 

Έχουμε σήμερα 104 ελληνικά προϊόντα πιστοποιημένα ως Π.Ο.Π. ή Π.Γ.Ε. αλλά τα περισσότερα από αυτά κυκλοφορούν μόνο στην εσωτερική αγορά. Η περιφέρειά μας έχει μόνο 2, πιστοποιημένα προϊόντα, από τα 104.

 

Σχετικά με το ελαιόλαδο, που ήταν το κύριο θέμα –και θα είναι και σήμερα– τονίσαμε ότι

:

• Ποιότητα έχουμε και μπορούμε να τη βελτιώσουμε ακόμη περισσότερο

• Η ποσότητα σταδιακά αυξάνεται, αλλά σε ατομικό επίπεδο, άρα χρειαζόμαστε συνεργασία μεταξύ των ελαιοπαραγωγών. Συνεργασία σε υγιή επιχειρηματική βάση, γιατί η αγορά για να λειτουργήσει θέλει ομαλή τροφοδοσία όλο το χρόνο, η εποχιακή – αποσπασματική τροφοδοσία δεν είναι και ό,τι καλύτερο, γιατί η αγορά στρέφεται αλλού για κάλυψη των κενών τροφοδοσίας

• Τονίσαμε με έμφαση ότι τυποποίηση δεν έχουμε, παρά ελάχιστη, που μπορεί όμως εύκολα να αυξηθεί, αν καταλάβουμε ότι η διακίνηση του ελαιολάδου σε 15 λίτρα τενεκεδένια δοχεία δεν είναι η ενδεδειγμένη σήμερα καθώς αυτά είναι δοχεία μεταφοράς

• Τέλος τα θέματα της πιστοποίησης και επωνυμίας είναι επίσης σημαντικά θέματα διότι είναι ζητούμενα, να μη πω προαπαιτούμενο από τον καταναλωτή που ξέρει

 

Με βάση όλα αυτά προτείναμε τη σύσταση ενός συλλογικού φορέα, ο οποίος θα διαχειριστεί το προϊόν μας με υπευθυνότητα και σοβαρότητα, μακριά από νοοτροπίες του παρελθόντος, μέσω του οποίου με σωστό προγραμματισμό και καθαρούς στόχους θα προσπαθήσουμε να διορθώσουμε λάθη, να συμπληρώσουμε κενά, να αναδείξουμε το ελαιόλαδο στη θέση που του πρέπει και με έμφαση στην τυποποίηση και το στοχευμένο μάρκετινγκ που είναι στοιχεία κλειδιά για την επιτυχία των εξαγωγών ελαιολάδου να το προωθήσουμε σε αγορές του εξωτερικού.

 

Στο εσωτερικό η διακίνηση του ελαιολάδου έχει πάρει τη μορφή ελληνο-ελληνικού πολέμου και πολλές φορές οι εκπτώσεις στην τιμή συμπαρασύρουν και σε εκπτώσεις στην ποιότητα.

 

Αναφερθήκαμε επίσης σε συμβουλές για τη σωστή συλλογή του ελαιόκαρπου ώστε να έχουμε και την άριστη ποιότητα ελαιολάδου. Επιπλέον είπαμε ότι για περισσότερο αρωματικό ελαιόλαδο και χαμηλής οξύτητας, μέχρι 0,8 εξαιρετικό παρθένο, συγκομίζουμε στο στάδιο της αλλαγής του χρώματος – στάδιο βιομηχανικής ωρίμανσης. Στο στάδιο της φυσιολογικής ωρίμανσης, τότε που το μεσοκάρπιο όσο και το εξωκάρπιο αποκτούν μαύρο χρώμα, δηλαδή στο στάδιο της φυσιολογικής ωρίμανσης, παράγεται η μεγαλύτερη ποσότητα αλλά και με οξύτητα μεγαλύτερη –φθάνει μέχρι 2- αυτό είναι το παρθένο ελαιόλαδο.

 

Άλλο η οξύτητα και άλλο η οξείδωση στο ελαιόλαδο

 

Αναφερθήκαμε, τέλος, σε χρηστικές πληροφορίες τόσο για τον παραγωγό όσο και για τον καταναλωτή, τις οποίες και θα συμπληρώσουμε σήμερα. Κατ αρχάς καλά είναι να διευκρινίσουμε ότι άλλο είναι η οξύτητα στο ελαιόλαδο και άλλο η οξείδωση. Η οξύτητα αφορά την περιεκτικότητα του ελαιολάδου σε ελαϊκό οξύ (γραμμάρια ελαϊκού οξέος ανά 100 γρ. ελαιολάδου). Είναι το βασικότερο κριτήριο ποιοτικής αξιολόγησης του ελαιολάδου και καθορίζει την εμπορική του αξία. Επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από τον τρόπο συγκομιδής, τις συνθήκες αποθήκευσης της ελιάς και τον τρόπο έκθλιψης. Η για πολλές μέρες αποθήκευση του καρπού πριν από την έκθλιψη, καθώς και το στοίβαγμα του καρπού σε μεγάλους σωρούς προκαλεί σημαντική αλλοίωση της γεύσης λόγω αύξησης της οξύτητάς του. Η αυξημένη οξύτητα δίνει μια «τσουχτερή», δυσάρεστη επίγευση στο προϊόν. Επίσης, να έχουμε υπόψη μας ότι τα ελαιόλαδα με υψηλή οξύτητα αλλοιώνονται ευκολότερα και γρηγορότερα από τα άλλα. Φαγώσιμα ελαιόλαδα θεωρούνται αυτά που έχουν οξύτητα μέχρι 2 βαθμούς. Όσο πιο χαμηλή η οξύτητα τόσο πιο ποιοτικό το λάδι. Αυτά που ξεπερνούν τους 2 βαθμούς θεωρούνται μη βρώσιμα και κατατάσσονται στα βιομηχανικά ελαιόλαδα.

 

 Η οξείδωση είναι μια φυσική διαδικασία που συμβαίνει όταν το ελαιόλαδο έρχεται σε επαφή με το οξυγόνο. Από τις αντιδράσεις που γίνονται αποκτά δυσάρεστη γεύση και οσμή (θυμίζει χωματίλα), υποβαθμίζεται η ποιότητα των λιπαρών ουσιών, μειώνεται η θρεπτική αξία και χάνονται λιποδιαλυτές βιταμίνες. Η οξείδωση, δηλαδή αυτό που λέμε τάγγισμα, είναι μια φυσική αλλοίωση, που συμβαίνει, όταν φυσικά προϊόντα έρχονται σε επαφή κυρίως με το οξυγόνο. Γενικότερα το φώς, το οξυγόνο, ο τρόπος συγκομιδής, η αποθήκευση είναι οι κύριες αιτίες αλλοιώσεων του ελαιολάδου.

 

Το «ραφιναρισμένο» λάδι

 

Όλες οι παραπάνω αλλοιώσεις διορθώνονται με διάφορες χημικές κατά βάση επεξεργασίες. Το «ραφιναρισμένο» λάδι, για παράδειγμα, προέρχεται από λάδια που χαρακτηρίσθηκαν «ακατάλληλα για βρώση» (από ελιές χαλασμένες, κακή θερμοκρασία φύλαξης κ.λπ.). Στην περίπτωση αυτή η Χημεία αναλαμβάνει το λίφτινγκ. Γίνεται επεξεργασία με καυστικό νάτριο (που βέβαια μετά αφαιρείται) για την εξουδετέρωση των ελεύθερων λιπαρών οξέων, προστίθενται άλλες χημικές ουσίες για να φύγει το μη επιθυμητό χρώμα και ακόμη το θερμαίνουν πολύ γρήγορα στους 180 βαθμούς με απουσία οξυγόνου, για να εξατμιστούν οι ανεπιθύμητες οσμές. Στη συνέχεια γίνονται άλλες επεξεργασίες όπως μεταγγίσεις, πλύσεις, διύλιση και αφαίρεση με διαλύτες και διαδοχικές διηθήσεις για να ξεχωρίσει το λάδι από τους χημικούς διαλύτες.

Όταν μετά από όλα αυτά το ελαιόλαδο «εξευγενιστεί», θεωρείται ότι μπορεί να καταναλωθεί. Το αναμειγνύουν με παρθένο ελαιόλαδο –σε αναλογία που δεν αναγράφεται- και προκύπτει το λάδι κουπέ, με οξύτητα κάτω από 1,5. Αυτά για να ξέρουμε τι τρώμε.

 

Συμβουλές συντήρησης ελαιολάδου

 

Για τα θέμα της καλής συντήρησης του ελαιολάδου, προκειμένου να διαφυλάξουμε τα υψηλής βιολογικής αξίας θρεπτικά του συστατικά από όσα αναφέραμε μέχρι τώρα, προκύπτει ότι:

 

1. Δοχεία αποθήκευσης

 

Οι «εχθροί» του λαδιού είναι ο αέρας, το φως και η υγρασία. Έτσι, λοιπόν, το λάδι πρέπει να φυλάσσεται σε μέρος σκοτεινό και δροσερό. Τα καλύτερα δοχεία για τη φύλαξη του λαδιού είναι τα σκουρόχρωμα γυάλινα μπουκάλια. Το γυαλί είναι, άλλωστε, σταθερό και αδρανές υλικό και το σκούρο χρώμα είναι απαραίτητο, γιατί το λάδι οξειδώνεται αν έρθει σε επαφή με το φως. Κατάλληλα είναι επίσης και τα ανοξείδωτα μεταλλικά δοχεία, όχι όμως τα 15λιτρα τενεκεδένια δοχεία, τα οποία είναι μόνο για μεταφορά. Καλό είναι επίσης να αποφεύγουμε τα πλαστικά δοχεία, γιατί, κάτω από προϋποθέσεις, ορισμένες ανεπιθύμητες βλαβερές ουσίες για τον ανθρώπινο οργανισμό, μετακομίζουν εύκολα από τα πλαστικά στο ελαιόλαδο και μετά σε μας.

 

2. Περιβάλλον φύλαξης

 

Για να διατηρηθεί χωρίς αλλοιώσεις το ελαιόλαδο θα πρέπει ο χώρος αποθήκευσής του να είναι καθαρός, αεριζόμενος χωρίς υγρασία και να αποφεύγεται η απευθείας έκθεση στο ηλιακό φως. Η θερμοκρασία του χώρου αποθήκευσης πρέπει να κυμαίνεται στους 14-15°C και να μην υπάρχουν έντονες οσμές, γιατί το ελαιόλαδο τις προσλαμβάνει εύκολα.

 

Επίσης στην αρχή της αποθήκευσής του το ελαιόλαδο πρέπει να μεταγγισθεί μερικές φορές σε άλλο δοχείο ώστε να αποβληθεί η μούργα (κατακάθια), επειδή υποβοηθά στο τάγγισμα του.

 

3. Διάρκεια ζωής

 

Το λάδι έχει συγκεκριμένη διάρκεια ζωής, περίπου ενάμιση χρόνο. Μετά τη χρονική αυτή διάρκεια αρχίζουν να υποβαθμίζονται τα ποιοτικά του χαρακτηριστικά. Πρέπει λοιπόν στις συσκευασίες να αναζητούμε την ημερομηνία λήξης.

 

Μύθοι και αλήθειες για τη σωστή γεύση του ελαιολάδου

 

Ως προς το λάδι που μας αρέσει να επιλέγουμε για κατανάλωση αυτό βέβαια είναι υποκειμενικό. Υπάρχουν όμως και κάποια χαρακτηριστικά που είναι συνδεδεμένα με τη βιολογική αξία του ελαιολάδου. Θέλουμε το λάδι μας να έχει καλή γεύση και οσμή. Τα φρουτώδη αρώματα είναι χαρακτηριστικό των ελληνικών ελαιολάδων. Όσον αφορά την ελαφρώς πικρή και πικάντικη γεύση είναι και αυτή χαρακτηριστική των ελληνικών λαδιών που παράγονται στην αρχή της ελαιοκομικής περιόδου, κυρίως από ελιές που είναι ακόμη ανώριμες. Η ελαφρά πικρή πικάντικη γεύση λοιπόν δεν είναι ελάττωμα και μάλιστα υποδηλώνει την παρουσία πολλών αντιοξειδωτικών ουσιών. Το ελαιόλαδο επηρεάζεται επίσης σημαντικά από τις καιρικές συνθήκες. Τις βροχερές χρονιές περιέχει λιγότερα αντιοξειδωτικά.

 

Να επισημάνουμε εδώ ότι η σωστή γεύση απλώνεται σε ολόκληρη τη στοματική κοιλότητα και εξαλείφεται λίγα δευτερόλεπτα μετά τη δοκιμή, σε αντίθεση με το ταγγισμένο, πολυκαιρισμένο λάδι, του οποίου η γεύση είναι πολύ ενοχλητική και διατηρείται για πολύ περισσότερο χρόνο.

 

Ορισμένα άλλα ελαττώματα του ελαιολάδου που θέλουμε να επισημάνουμε και τα οποία γίνονται συνήθως αντιληπτά με την όσφρηση και τη γεύση είναι τα παρακάτω:

 

• Όταν οι ελιές είναι αποθηκευμένες σε σωρούς για πολλές ημέρες το ελαιόλαδο που παραλαμβάνουμε μυρίζει σα χαλασμένο τυρί

• Όταν οι ελιές είναι αποθηκευμένες για αρκετές ημέρες σε υγρές συνθήκες και έχει αναπτυχθεί μεγάλος αριθμός μυκήτων, τότε το λάδι μυρίζει μούχλα

• Όταν μαζεύουμε ελιές που έχουν πέσει αρκετές μέρες πριν στο έδαφος τότε το λάδι μυρίζει χωματίλα

• Όταν οι ελιές έχουν βραχεί ή έχουν φυλαχτεί σε νάιλον σακιά (μια εντελώς λανθασμένη πρακτική) το ελαιόλαδο που προκύπτει θυμίζει κρασί ή ξίδι και αυτή η γεύση οφείλεται σε μια διαδικασία ζύμωσης που έγινε στους καρπούς της ελιάς

 

Τι να προσέχουμε σε σχέση με το χρώμα του ελαιολάδου

 

Ως προς τη νοθεία στο ελαιόλαδο μάλλον ως καταναλωτές δεν μπορούμε να την καταλάβουμε, χωρίς εργαστηριακή υποστήριξη. Το μόνο που μπορούμε να προσέξουμε είναι πως το χρώμα του πρέπει να είναι από σκούρο πράσινο ως ανοιχτό χρυσοπράσινο. Ελαιόλαδα με πολύ ανοικτό χρώμα είναι οξειδωμένα ή παλιά. Επίσης να αποφεύγουμε να αγοράζουμε χύμα λάδι ιδιαίτερα σε διάφανα και πλαστικά δοχεία, διότι το φως το αλλοιώνει, γι’ αυτό προτιμήστε τα δοχεία που είναι πίσω πίσω στο ράφι όχι μπροστά.

 

Τα ελαιόλαδα που «λαμπικάρουν» γρήγορα και από μόνα τους, είναι υψηλής οξύτητας και μέτριας ποιότητας. Αντίθετα τα οπαλλιόχροα ή κεχριμπαρένια ελαιόλαδα, που είναι και ελαφρώς θολερά, είναι χαμηλής οξύτητας, καλής ποιότητας και εκτιμώνται ιδιαίτερα από όσους ξέρουν. Η ελαφριά θολερότητα του παρθένου ελαιολάδου θεωρείται εγγύηση γνησιότητας. Τα τελείως λαμπικαρισμένα είναι φιλτραρισμένα και προορίζονται για ιδιότροπους καταναλωτές. Το φιλτράρισμα δε βελτιώνει την ποιότητα, αντιθέτως εξασθενίζει το άρωμα και τη γεύση, επιβάλλεται όμως από τη νομοθεσία σε όλα τα λάδια που συσκευάζονται τυποποιούνται.

 

Το αγουρέλαιο που προέρχεται από ελαιοποίηση σχετικά άγουρου καρπού ελιάς περιέχει περισσότερη ελαιοευρωπαΐνη, που είναι μια πικρή αλλά ισχυρή αντιοξειδωτική ουσία και είναι αυτή που του δίνει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του.

 

Οι πράσινες ελιές θεωρούνται πιο ωφέλιμες, διότι όσο ωριμάζει η ελιά τόσο ελαττώνεται η περιεκτικότητά της σε πολύτιμες φαινόλες. Η μείωση μπορεί να φτάσει και στο 50%.

 

Να σημειωθεί ότι τα άλλα φυτικά έλαια όπως το σογιέλαιο, το βαμβακέλαιο και το ηλιέλαιο περιέχουν, σε σχέση με το ελαιόλαδο, λιγότερες αντιοξειδωτικές ουσίες, ελαϊκό οξύ και βιταμίνη Ε.

 

Τι να προσέχουμε στις ετικέτες των ελαιολάδων

 

Να πούμε δύο λόγια και για τις ενδείξεις που αναγράφονται στη συσκευασία των ελαιολάδων και τις οποίες καλά είναι να διαβάζουμε προσεκτικά γιατί περιέχουν χρήσιμα ενημερωτικά στοιχεία για το προϊόν που επιλέγουμε να καταναλώσουμε. Αυτές διακρίνονται σε υποχρεωτικές και σε προαιρετικές.

 

Υποχρεωτικές ενδείξεις

1.Ονομασία πώλησης του προϊόντος

2.Πληροφορίες για την κατηγορία του ελαιολάδου ή πυρηνελαίου

3.Η καθαρή ποσότητα του περιεχομένου σε μονάδες όγκου

4.Ο παρασκευαστής ή συσκευαστής

5.Ο αριθμός παρτίδας

6.Η ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας του προϊόντος

7.Οι συνθήκες διατήρησης

 

Προαιρετικές ενδείξεις

1.Πρώτη πίεση εν ψυχρώ

2.Εξαγωγή εν ψυχρώ

3.Οργανοληπτικά συστατικά

4.Οξύτητα ή ανώτατη οξύτητα

 

Τα θρεπτικά συστατικά του ελαιολάδου

 

Να υπενθυμίσουμε ορισμένες, τις πιο σημαντικές, βιολογικές και άλλες ιδιότητες του ελαιολάδου:

 

• Αποδίδει τον ίδιο αριθμό θερμίδων με τα άλλα φυτικά λάδια (9,3 ανά γραμμάριο), άρα παχαίνει το ίδιο, συνεπώς δεν έχουμε ξεχωριστό λόγο να το αποφεύγουμε, καλό ίσως είναι να αποφεύγουμε τις πολλές βουτιές στη ντοματοσαλάτα

• Το ελαιόλαδο είναι μαζί με το σησαμέλαιο τα μόνα που μπορούν να καταναλωθούν αμέσως μετά την παραλαβή τους

• Είναι πλούσιο σε μονοακόρεστα λιπαρά οξέα (60-80% ελαϊκό οξύ)

• Έχει πολύ χαμηλή περιεκτικότητα σε κορεσμένα λιπαρά (περίπου 14%)

• Περιέχει το 10% της απαραίτητης ημερήσιας δόσης σε βιταμίνη Ε σε κάθε κουταλιά της σούπας

• Έχει υψηλή περιεκτικότητα σε αντιοξειδωτικά και θρεπτικά συστατικά

• Έχει μεγάλη περιεκτικότητα σε σκουλένιο, που ρυθμίζει τον μεταβολισμό

• Αφομοιώνεται από τον οργανισμό κατά 98%. Έχει αποδειχθεί ότι μόνο το λίπος του μητρικού γάλακτος αφομοιώνεται σε μεγαλύτερο ποσοστό από το ελαιόλαδο

• Παίζει σημαντικότατο ρόλο στην απορρόφηση λιποδιαλυτών βιταμινών

• Πέπτεται από τον οργανισμό του ανθρώπου στον ιδανικότερο βαθμό, ενώ συγχρόνως η παρουσία της χλωροφύλλης βοηθάει στη λειτουργία του πεπτικού σωλήνα, διεγείρει το ένζυμο παγκρεατική λιπάση, διευκολύνει τις εκκρίσεις της χολής, γι’ αυτό χαρακτηρίζεται και ως χολαγωγόν –ορισμένοι συνηθίζουν να καταναλώνουν μια κουταλιά της σούπας ελαιόλαδο το πρωί νηστικοί

• Το ελαιόλαδο ευνοεί τον μεταβολισμό της ενδογενούς χοληστερίνης

 

Ως προς ορισμένες πολύτιμες ουσίες που περιέχονται στο ελαιόλαδο να πούμε ότι:

 

• Οι Φαινόλες αυξάνουν την αντίσταση στην οξείδωση

• Οι Στερόλες εμποδίζουν την απορρόφηση της χοληστερίνης από το έντερο

• Τα Καροτένια βοηθούν στην ανάπτυξη του κυττάρου και στην αιμοποίηση και επιταχύνουν την επούλωση πληγών

• Οι Τερπενικές αλκοόλες βοηθούν στην αποβολή της χοληστερίνης

• Οι Τοκοφερόλες εμποδίζουν την αυτοοξείδωση

• Η Β-καροτίνη είναι ουσία αντιοξειδωτική, απαραίτητη για την όραση

 

Τι έδειξε έρευνα του Πανεπιστημίου Αθηνών για το ελαιόλαδο

 

Αυτό είναι το ανεκτίμητο αγαθό για την ανθρώπινη υγεία. Αυτός είναι ο υγρός χρυσός που έχουμε στη χώρα μας και την περιοχή μας. Επιφανειακός χρυσός, που μπορεί να καλλιεργηθεί και να αποδώσει πολύ περισσότερα από τον υπόγειο χρυσό της περιοχής μας που χρόνια τώρα μας έγινε βραχνάς. Για το ελαιόλαδο, αυτό το ανεκτίμητο δώρο της φύσης ο Σόλων έλεγε πριν από 2.300 χρόνια «Μέγιστον αγαθόν προς πάσα του βίου θεραπεία ο της ελαίας καρπός».

 

Στο σημείο ακριβώς αυτό ταιριάζει να αναφερθώ σε μια έρευνα, για τις ευεργετικές ιδιότητες του ελαιολάδου που έγινε από τον καθηγητή Φαρμακογνωσίας και Χημείας Φυσικών Προϊόντων του Φαρμακευτικού Τμήματος του Πανεπιστημίου Αθηνών, κ. Προκόπη Μαγιάτη και τη συνεργάτιδά του κ. Ελένη Μέλλιου, που αφορούσε 150 δείγματα ελαιόλαδου από διάφορες περιοχές της Ελλάδας.

 

Η έρευνα απέδειξε και τεκμηρίωσε ότι το ελαιόλαδο διαθέτει και αντιοξειδωτικές, νευροπροστατευτικές και καρδιοπροστατευτικές ιδιότητες που οφείλονται στις ουσίες ελαιοκανθάλη, η οποία έχει αρκετά ισχυρή αντιφλεγμονώδη δράση, και στην ελαιασίνη, που είναι η πιο ισχυρή αντιοξειδωτική ουσία του ελαιόλαδου.

 

Διαπιστώθηκαν επίσης σημαντικές διακυμάνσεις στις ποσότητες των προαναφερθέντων πολύτιμων ουσιών, ακόμη και στην περίπτωση που το λάδι προερχόταν από την ίδια ποικιλία και από την ίδια γεωγραφική περιοχή. Οι διακυμάνσεις αυτές συσχετίστηκαν με την εποχή, τις καλλιεργητικές φροντίδες αλλά και με τον τρόπο λειτουργίας του ελαιοτριβείου.

 

Φάνηκε ότι όταν η ελιά δεν αρδεύεται και ελαιοποιείται σε πρώιμο στάδιο, σε διφασικό ελαιοτριβείο με ψυχρή έκθλιψη, τότε επιτυγχάνονται οι υψηλότερες συγκεντρώσεις.

Να λοιπόν πόσο σημαντικές είναι οι θερμοκρασίες κατά την ελαιοποίηση, για την προστασία αυτών των ευαίσθητων ουσιών και γιατί λέμε ότι είναι καλύτερα το ελαιόλαδο να προστίθεται στο φαγητό μετά το μαγείρεμα για να απολαύσεις την αξία του, άλλωστε αυτή την αξία αγοράζουμε.

 

Το θέμα της αναγραφής «ισχυρισμού υγείας» στις ετικέτες των ελαιολάδων

 

Όλα τα παραπάνω ώθησαν προ καιρού και την βουλευτή κ. Πατριανάκου να υποβάλλει ερώτηση προς τους αρμόδιους Υπουργούς για στοχευμένη στρατηγική και προστασία του ελληνικού ελαιολάδου, δεδομένου ότι σύμφωνα με τον Κανονισμό 432/2012 του Ε.Κ., παρέχεται η δυνατότητα στα ελαιόλαδα, τα οποία πληρούν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις, να φέρουν στις ετικέτες τους «ισχυρισμό υγείας», ένδειξη δηλαδή για την προστατευτική για την ανθρώπινη υγεία ιδιότητα που έχουν οι ουσίες τους και συγκεκριμένα οι πολυφαινόλες.

 

Τόσο τα αρμόδια όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσο και ο Ε.Φ.Ε.Τ. φαίνεται ότι επιβεβαιώνουν τη θέση ότι η ελαιοκανθάλη και η ελαιασίνη εμπίπτουν στον Κανονισμό της Ε.Ε. και συνεπώς τα ελληνικά ελαιόλαδα, που φέρουν την απαιτούμενη ποσότητα των υγειοπροστατευτικών αυτών ουσιών, μπορούν να γράφουν στις ετικέτες τους το σχετικό «ισχυρισμό υγείας», προσδίδοντας με αυτό τον τρόπο ένα ιδιαίτερα σημαντικό συγκριτικό πλεονέκτημα στην ανταγωνιστικότητά τους.

 

Το ελληνικό ελαιόλαδο με τη μεγάλη περιεκτικότητα σε υγειοπροστατευτικές ουσίες αναδεικνύεται σε ένα ανεκτίμητο αγαθό για την ανθρώπινη υγεία. Οι ουσίες αυτές βέβαια δεν βρίσκονται στις ίδιες ποσότητες σε όλα τα εξαιρετικά παρθένα ελαιόλαδα. Από την έρευνα προέκυψε ότι περισσότερα από το 50% των ελαιολάδων που συμμετείχαν σε έρευνα του Φαρμακευτικού Τμήματος του Πανεπιστημίου Αθηνών πληρούν τις προϋποθέσεις ώστε να φέρουν τον «ισχυρισμό υγείας». Συνεπώς, η διαπίστωση και πιστοποίηση των ουσιών αυτών στο εξαιρετικής ποιότητας ελληνικό ελαιόλαδο, θα οδηγούσε στη μετά βεβαιότητας ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς του.

 

Μπορεί άραγε αυτές οι ευεργετικές για την υγεία ιδιότητες του ελαιολάδου, που διαπιστώνουν οι ερευνητές να μας οδηγήσουν στη σκέψη ότι το ελαιόλαδο, μπορεί να αποτελέσει το «φάρμακο του μέλλοντος»;

 

Οι ερευνητές τονίζουν βέβαια ότι πρέπει να γίνουν και άλλες μελέτες σε βάθος, ώστε να εξακριβωθεί τι επηρεάζει την ποιότητα του ελαιολάδου, αλλά και για να ληφθούν εκείνα τα μέτρα που θα τη βελτιώσουν ακόμη περισσότερο και θα αναδείξουν τις μοναδικές ιδιότητες που έχει το ελαιόλαδο κάθε περιοχής. Τη στιγμή λοιπόν, που το ελληνικό ελαιόλαδο αναδεικνύεται σε ένα ανεκτίμητο αγαθό για την ανθρώπινη υγεία, ας το προσέξουμε ιδιαίτερα και σαν καταναλωτές αλλά και σαν παραγωγοί σε όλα τα επίπεδα και φάσεις.

 

Η ανάγκη για πολιτικές αποφάσεις

 

Οι ερευνητές πολύ καλά κάνουν τη δουλειά τους και αναδεικνύουν τα συγκριτικά πλεονεκτήματα του ελαιολάδου μας. Οι πολιτικοί όμως, γιατί ακόμη δεν έχουν ενεργοποιηθεί προς αυτή την κατεύθυνση; Γιατί δεν έχουν πάρει θέση ακόμη στην αξιοποίηση των ερευνητικών αποτελεσμάτων της ομάδας του Τμήματος Φαρμακολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, προς το σκοπό της στήριξης της μοναδικής διατροφικής αξίας του ελληνικού ελαιόλαδου;

 

Όταν η επιστημονική έρευνα επιβεβαιώνει τον χαρακτηρισμό του ως ανεκτίμητου διατροφικού αγαθού και η νομοθεσία παρέχει τις δυνατότητες για την κατοχύρωσή του ως τέτοιου, ποια συγκεκριμένα και αποτελεσματικά μέτρα προτίθενται να λάβουν για τη στήριξη των ερευνητικών εργασιών που θα τεκμηριώνουν και θα πιστοποιούν την αναγραφή στην ετικέτα του «ισχυρισμού υγείας» όπως λέγεται καθώς και για την προώθηση του ελαιόλαδου μας σε διεθνές επίπεδο, ως μοναδικής διατροφικής αξίας πιστοποιημένου προϊόντος; Δεν το θεωρούν σημαντικό θέμα – θέμα ουσίας; Περιμένουμε να το κάνουν πρώτα οι ανταγωνιστές μας;

 

Τα παραπάνω ερωτήματα απευθύνονται βέβαια και προς τους πολιτικούς της περιφέρειάς μας, από τους οποίους ζητούνται απόψεις και υλοποιήσιμες προτάσεις, ζητείται να ενώσουν τις δυνάμεις και δυνατότητές τους με τις δυνάμεις της τοπικής κοινωνίας, να αφυπνιστούμε. Δεν μας ικανοποιεί να μεταφέρουν τα προβλήματα στο κέντρο, είναι ανάγκη να πάρουμε πρωτοβουλίες για να ξεκολλήσουμε από το δεν γίνεται, να ξεκολλήσουμε από τον πάτο.

 

Να τονίσουμε και να υπενθυμίσουμε για μια ακόμη φορά ότι η ποιότητα των ελληνικών αγροτικών προϊόντων, φυτικής και ζωικής προέλευσης είναι μακράν ανώτερη των ομοειδών αγροτικών προϊόντων που παράγονται τόσο στις άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσο και σε τρίτες χώρες. Αυτό άλλωστε αποτελεί το συγκριτικό πλεονέκτημα των αγροτικών προϊόντων που παράγονται στη χώρα μας και αυτό πρέπει να αποτελεί το μόνιμο διαβατήριο για την κατάκτηση των ξένων αγορών και την τοποθέτηση των ελληνικών προϊόντων ψηλά στον πίνακα ποιότητας και στις προτιμήσεις των καταναλωτών, Ελλήνων και ξένων.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.