Στοχος μας να στησουμε γεφυρες μεταξυ των λαων στο θεμα της κουλτουρας
Με αφορμή το Φεστιβάλ Κερασιού στο Σώστη ομάδα Τούρκων ποιητών που εκπροσωπούν την Ένωση Λογοτεχνών «ΚΙΜΠΑΤΕΚ» που έχει έδρα την Σμύρνη βρέθηκε το τριήμερο Παρασκευή, Σάββατο και Κυριακή στην περιοχή μας.
Την ομάδα αποτελούσαν ο Πρόεδρός της, Φειγιάζ Σαγλάμ, καθηγητής τουρκολογίας στο πανεπιστήμιο της Σμύρνης «9 Σεπτεμβρίου», ο οποίος συνοδευόταν από τη σύζυγό του Νερμί Σαγλάμ, καθηγήτρια Αγγλικών, ο Μουκαντέρ Ος Ακμάν, από τους πλέον διάσημους σατιρικούς ποιητές της Τουρκίας, ο Φαχρί Γκιόρε, εκπαιδευτικός, ποιητής, τραγουδοποιός αλλά και τραγουδιστής, ο Σουκρί Αϊντίν, με καταγωγή από τη Ροδόπη της Βουλγαρίας, τουρκολόγος, ποιητής και η Λεϊλά Ισίκ, ποιήτρια που ασχολείται κυρίως με λυρική ποίηση.
Η ομάδα των ποιητών κατά την παραμονή της στην περιοχή μας είχε την ευκαιρία να συμμετέχει στο Φεστιβάλ Κερασιού, να επισκεφθεί αξιοθέατα αλλά και να έχει επαφές με το Τμήμα Γλώσσας, Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνιων Χωρών, «εποικοδομητικές επαφές» όπως οι ίδιοι είπαν κατά την διάρκεια συνέντευξης που δόθηκε στον «Παρατηρητή της Θράκης» από τον πρόεδρο της Ένωσης Λογοτεχνών κ. Φειγιάζ Σαγλάμ. Στη συνέντευξη ο κ. Σαγλάμ μιλά για την ποίηση στην Τουρκία, για το πώς αυτή αντιμετωπίζεται αλλά και για το ρόλο που καλείται να παίξει μεταξύ των λαών.
Είμαι ο μοναδικός που ασχολήθηκα με την ιστορία της ειδησεογραφίας της Δυτικής Θράκης
ΠτΘ: κ. Σαγλάμ ποια είναι η σχέση σας με τη Δυτική Θράκη;
Φ.Σ.: Να πω κατ’ αρχήν ότι είναι μεγάλη η χαρά μας που σας επισκεπτόμαστε σήμερα. Ως ακαδημαϊκός ασχολούμαι εδώ και πάρα πολλά χρόνια με τη Δυτική Θράκη. Γνωρίζω την εφημερίδα, όπως γνωρίζω ότι για ένα διάστημα φιλοξενούσατε ειδήσεις και στα Τουρκικά. Αυτό το διαπίστωσα κατά την διάρκεια της έρευνας που κάνω. Θα πρέπει επίσης να σας πω ότι είμαι ο μοναδικός πού έχει ασχοληθεί με την ιστορία της ειδησεογραφίας της Δυτικής Θράκης. Πριν από είκοσι πέντε χρόνια επισκέφθηκα την περιοχή για πρώτη φορά και μπορώ να πω ότι έχει αναπτυχθεί πάρα πολύ σε σύγκριση με τότε.
ΠτΘ: Η έρευνά σας τι αφορά;
Φ.Σ.: Διδάσκω στο Πανεπιστήμιο της Σμύρνης, είμαι τουρκολόγος και βασικά ασχολούμαι με την τουρκική γλώσσα και συγκεκριμένα με τους ιδιωματισμούς που υπάρχουν και συναντάμε σε παγκόσμια κλίμακα. Η τουρκική γλώσσα μιλιέται στα Βαλκάνια, στο Αζερμπαϊτζάν, στην Αυστραλία, στον Καναδά, γενικότερα θα έλεγα και στις πέντε ηπείρους. Η έρευνά μου αφορά αυτούς τους ιδιωματισμούς.
Είμαστε ανοικτοί σε συνεργασίες
ΠτΘ: Ποιοι είναι οι στόχοι της Ένωσης Λογοτεχνών που εκπροσωπείτε;
Φ.Σ.: Η Ένωση Λογοτεχνών Βαλκανίων, Ευρασίας και Κύπρου έχει ως στόχο να στήσει γέφυρες ανάμεσα στους λαούς στο θέμα της κουλτούρας και του πολιτισμού γενικότερα. Δεν ασχολούμαστε μόνο με την τουρκική λογοτεχνία, αλλά γενικότερα με τη λογοτεχνία, όπως άλλωστε προδίδει το όνομα της Ένωσης, των Βαλκανίων, της Ασίας και της Ευρώπης. Για παράδειγμα θα σας πω ότι την προηγούμενη εβδομάδα είχαμε μια συνάντηση σε ιδιωτικό πανεπιστήμιο στην Τουρκία, στην οποία συμμετείχαν ποιητές από τη Γερμανία και τη Σλοβενία οι οποίοι απήγγειλαν ποιήματά τους στα Γερμανικά και τα Σλοβενικά. Θεωρούμε ότι είμαστε έτοιμοι να μεταφράσουμε Έλληνες ποιητές, όπως είμαστε έτοιμοι να καλέσουμε Έλληνες ποιητές. Είμαστε ανοικτοί σε συνεργασίες.
Έχουμε ως εταιρεία συνάψει σχέσεις με τριάντα δύο χώρες
ΠτΘ: Έχετε συνάψει σχέσεις με ποιητές πολλών χωρών;
Φ.Σ.: Μέχρι σήμερα που μιλάμε έχουμε συνάψει σχέσεις με τριάντα δύο χώρες από την Ευρώπη και την Ασία. Οι τελευταίες χώρες που εντάχθηκαν στην Ένωση είναι η Κροατία και η Σλοβενία. Ασχολούμαστε αποκλειστικά με τη μετάφραση, με τη γλώσσα και με τη λογοτεχνία. Έχουμε εκδώσει ένα πολύγλωσσο ανθολόγιο με μεταφρασμένα ποιήματα ποιητών από πολλές χώρες. Μέσα σε αυτό φιλοξενούνται και ποιήματα εννέα ποιητών από την Ελλάδα.
Σε όλους τους Ανατολίτες η ποίηση είναι δυνατή
ΠτΘ: κ. Σαγλάμ ποια είναι η θέση της ποίησης στην Τουρκία;
Φ.Σ.: Είμαστε Ανατολίτες και σε όλους τους Ανατολίτες η ποίηση είναι δυνατή, όπως και στην Τουρκία. Θα έλεγα ότι η πεζογραφία δεν είναι τόσο διαδεδομένη στη χώρα μας. Είναι πολύ δυνατή η ποίηση, και αυτό μη το παίρνετε σοβινιστικά. Σε παγκόσμιο επίπεδο δεν έχουμε διάσημους πεζογράφους αλλά έχουμε πολλούς ποιητές και μάλιστα αναγνωρισμένους.
Στην Τουρκία τους παλιούς ποιητές τους μαθαίνουν απ’ έξω
ΠτΘ: Ο λαός διαβάζει ποίηση;
Φ.Σ.: Την μοντέρνα ποίηση όχι όσο τους παλιούς ποιητές, τους οποίους μαθαίνουν από έξω. Θα σας δώσω ένα παράδειγμα. Η μάνα μου είναι αγράμματη, παρόλα αυτά όμως διαβάζει ποιήματα του Γιουνούς Εμρέ. Τους σύγχρονους ποιητές δεν τους γνωρίζει. Διατηρεί τουλάχιστον όμως την ιστορία της ποίησης, σέβεται τις ρίζες και διατηρεί την παλιά ποίηση.
Για να καταξιωθεί κάποιος στη λογοτεχνία χρειάζεται χρόνος
ΠτΘ: Ποιοι κατά την γνώμη σας είναι οι λόγοι που οι νέοι ποιητές δεν αναγνωρίζονται;
Φ.Σ.: Υπάρχουν δύο λόγοι για αυτό. Η νεολαία, όπως και σε παγκόσμιο επίπεδο, περισσότερο ασχολείται με αυτά που την ενδιαφέρουν και είναι γνωστά σε όλους και όχι με την ποίηση. Από την άλλη για να μπορέσει ένας νέος ποιητής να καταξιωθεί απαιτείται χρόνος. Κατ’ αρχήν πρέπει να αποδείξει ότι είναι ποιητής. Και για αυτό χρειάζεται να περάσει μια πενταετία. Αυτή τη στιγμή αν υπάρχουν τριάντα νέοι ποιητές θα πρέπει να περάσει μια πενταετία για να ξεχωρίσουν οι πέντε. Χρειάζεται ένα χρονικό διάστημα και αυτό είναι το πρόβλημα. Αυτό όμως αφορά γενικότερα την λογοτεχνία και όχι μόνο την ποίηση.
Χρειαζόμαστε τους «τρελούς» για να φτιάξουν τον κόσμο
ΠτΘ: Πώς αντιμετωπίζονται στην Τουρκία οι ποιητές. Στην Ελλάδα για παράδειγμα θεωρούνται ιδιόρρυθμοι και γιατί όχι και λίγο «τρελοί».
Φ.Σ.: Το ίδιο ισχύει και στην Τουρκία. Επειδή όμως τον κόσμο τον έχουν καταστρέψει αυτοί που έχουν μυαλό, χρειαζόμαστε τους «τρελούς» για να το φτιάξουν.
Εννοείται ότι η ποίηση ενώνει τους λαούς
ΠτΘ: Πιστεύετε ότι η ποίηση έχει δυναμική και μπορεί να παίξει σημαντικό ρόλο ανάμεσα στους λαούς;
Φ.Σ.: Φυσικά, εννοείται ότι η ποίηση ενώνει τους λαούς. Ως Ένωση εμείς πιστεύουμε σε αυτό όπως και δουλεύουμε πάνω σε αυτό εδώ και δεκαπέντε χρόνια. Έχουμε ήδη αποτελέσματα και για αυτό είμαστε σήμερα εδώ. Σήμερα οι λαοί αντιμετωπίζουν προβλήματα. Αυτά που θα μείνουν αιώνια είναι ο πολιτισμός, η επιστήμη και η τέχνη.
Επίκαιρο και δύσκολο το ζήτημα της μετάφρασης ποιημάτων
ΠτΘ: Ασχολείσθε όπως είπατε και με τη μετάφραση ποιημάτων. Πιστεύετε ότι η μετάφραση αποδίδει πιστά το νόημα ενός ποιήματος;
Φ.Σ.: Στο πανεπιστήμιο διδάσκω φιλοσοφία ποίησης και αυτό είναι ένα επίκαιρο και δύσκολο ζήτημα. Αν θέλετε να μάθετε την αλήθεια από εμένα η ποίηση δεν μεταφράζεται, ανήκει στη γλώσσα που έχει γραφεί. Οπωσδήποτε το νόημα ενός ποιήματος χάνεται με τη μετάφραση αλλά δεν μπορούμε να κάνουμε διαφορετικά. Δεν υπάρχει άλλη διέξοδος. Αν δεν υπήρχε και αυτή εμείς δεν θα διαβάζαμε Όμηρο και εσείς Ομέρ Γιουνούς σήμερα.
Εποικοδομητική η συνάντηση που είχαμε στο Τμήμα Γλώσσας, Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνιων Χωρών
ΠτΘ: Κατά την διάρκεια της επίσκεψής σας στην περιοχή μας θα έχετε επαφές με κάποιους φορείς;
Φ.Σ.: Ναι, ήδη επισκεφθήκαμε το Τμήμα Γλώσσας, Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνιων Χωρών και είχαμε μια ευχάριστη και καλή συνεργασία. Ήταν μια τεχνητή συνάντηση, αλλά θα την χαρακτήριζα εποικοδομητική η οποία πιστεύω ότι θα φέρει αποτελέσματα. Κατά την διάρκεια της επίσκεψής μας είδαμε και την βιβλιοθήκη που υπάρχει στο Τμήμα. Θέλουμε να τους στηρίξουμε στο θέμα της τουρκολογίας και στο πλαίσιο αυτό καλέσαμε τους καθηγητές να συμμετέχουν στο Φεστιβάλ που κάνουμε στη Σμύρνη στο πρώτο δεκαήμερο του Δεκέμβρη. Πρόκειται για μια μεγάλη συνάντηση στην οποία συμμετέχουν πάνω από είκοσι χώρες. Επίσης προτείναμε μέσω του προγράμματος Erasmus να υπάρξουν ανταλλαγές φοιτητών. Προτρέψαμε τους καθηγητές να κάνουν αίτηση και πιστεύω ότι αν πετύχει όλο αυτό θα βοηθήσει πολύ. Αυτή τη στιγμή στο πανεπιστήμιο που διδάσκω υπάρχουν από δεκαεπτά χώρες φοιτητές, αλλά δεν υπάρχουν Έλληνες. Και είμαστε και γείτονες.
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
