Εξοχως θεαματικα τα αποτελεσματα του προγραμματος για την αναγνωση και τις βιβλιοθηκες

Ένα ενδιαφέρον σεμινάριο που απευθυνόταν σε εκπαιδευτικούς, βιβλιοθηκάριους, γονείς και όσους ενδιαφέρονται για την εκπαιδευτική διαδικασία μέσα από το παιχνίδι ή παρεμφερείς δράσεις, έγινε τη Δευτέρα στην αίθουσα «Λίλιαν Βουδούρη» του Ιδρύματος Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης.

Το διάρκειας τεσσερισήμισι ωρών σεμινάριο είχε τίτλο «Εκπαιδευτικά προγράμματα – γνωστική προσέγγιση μέσα από συλλογικές διαδικασίες – πώς στήνεται ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα», αναπτύχθηκε από πέντε σπουδαίους επιμορφωτές:

• Ζωή Βαλάση. Συγγραφέας, κριτικός, διδάκτωρ του πανεπιστημίου της Σορβόνης, δημιουργός οπτικοακουστικών προγραμμάτων, έχει γράψει παραμύθια για μικρά και μεγάλα παιδιά, διηγήματα, έργα για θέατρο και κουκλοθέατρο, ποιήματα, συλλογές αρχαίων μύθων, λαϊκών παραδόσεων και λαϊκών παιχνιδιών, μελέτες για την παιδική λογοτεχνία και για θέματα λαογραφίας, άρθρα στον τύπο και έργα για το ραδιόφωνο και την τηλεόραση. Για δεκατρία χρόνια είχε στήλη κριτικής παιδικού βιβλίου στην εφημερίδα «Ριζοσπάστης» και συνεργασία με άλλες εφημερίδες και περιοδικά. Από το 1986 διδάσκει στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.

• Διονύσης Βαλάσης. Καθηγητής Γραφικών Τεχνών και Οπτικοακουστικών Μέσων στο τμήμα Βιβλιοθηκονομίας Αθήνας, καλλιτέχνης βιβλιοδέτης, εικονογράφος, επιμελητής εκδόσεων τέχνης, δημιουργός οπτικοακουστικών προγραμμάτων. Με υποτροφία του Ε.Ο.Μ.Μ.Ε.Χ. σπούδασε γραφικές τέχνες στη Φλωρεντία και αργότερα βιβλιοδεσία στο Λονδίνο. Έχει εκθέσει ατομικά και ομαδικά στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Μαζί με τη Ζωή Βαλάση δημιουργούν από το 1982 τα οπτικοακουστικά προγράμματα «Πολύπτυχο» με θέματα από τον ελληνικό πολιτισμό και την τέχνη.

• Ελένη Σβορώνου. Φιλόλογος με ειδίκευση στη Διαχείριση Πολιτιστικής Κληρονομιάς από το πανεπιστήμιο του Birmingham, υπεύθυνη περιβαλλοντικής εκπαίδευσης στο W.W.F. και συγγραφέας. Έχει εκδώσει δεκατέσσερα παιδικά βιβλία, ένα για τις σχέσεις των εφήβων, μαθητικά ημερολόγια κ.α. Αρθρογραφεί τακτικά στην παιδική εφημερίδα «Ερευνητές», διδάσκει δημιουργική γραφή στο Εθνικό Κέντρο Βιβλίου και έχει εμπειρία στο συντονισμό εργαστηρίων συμμετοχικού σχεδιασμού σε επίπεδο τοπικών κοινωνιών.

• Σούλα Μητακίδου. Αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Ασχολείται με την ενταξιακή εκπαίδευση, τη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας για τα παιδιά γλωσσικών μειονοτήτων και την καλλιέργεια της γλώσσας μέσα από την παιδική λογοτεχνία.

• Λίτσα Τρέσσου. Καθηγήτρια στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του Α.Π.Θ. Ασχολείται με την ενταξιακή εκπαίδευση και ειδικότερα με τα προβλήματα που συναντούν παιδιά γλωσσικών μειονοτήτων στα μαθηματικά. Μαζί με τη Σούλα Μητακίδου έγραψαν δύο βιβλία για τα παιδιά, με τα οποία προτείνουν την έννοια του μεγάλου βιβλίου.Είναι μέλη της ομάδας που ανέλαβε και υλοποιεί το πρόγραμμα εκπαίδευσης παιδιών Roma στη σε όλη τη Μακεδονία και στη Θράκη.

Τα του σεμιναρίου

Το σεμινάριο οργανώθηκε στο πλαίσιο του προγράμματος «προώθηση της ανάγνωσης – εκσυγχρονισμός των βιβλιοθηκών στην Ξάνθη» που υλοποιείται από το υπουργείο Πολιτισμού-Τουρισμού και το Εθνικό Κέντρο Βιβλίου, σε συνεργασία με τους σχολικούς συμβούλους Προσχολικής και Δημοτικής Εκπαίδευσης Ξάνθης και το Ι.Θ.Τ.Π.

Συνομιλώντας με τη συντονίστρια του προγράμματος Αθανασία Χρυσανίδου, παρέθεσε αρχικά το πλαίσιο του σεμιναρίου λέγοντας: «Πρόκειται για ένα σεμινάριο αναφορικά με το τι είναι τα εκπαιδευτικά προγράμματα, ποια η σχέση τους με την μάθηση στα σχολεία και τα είδη των εκπαιδευτικών προγραμμάτων που είναι δύο: Τα δομημένα, που έχουν το εποπτικό υλικό σε πακέτα και βιβλιοβαλίτσες (βιβλίο, slides και οπτικοακουστικό υλικό, πειράματα και δραστηριότητες παιχνίδια μέσα από τα οποία τα παιδιά προσεγγίζουν καλύτερα το αντικείμενο). Και τα ανοιχτού χώρου που γίνονται με τη μέθοδο του ερευνητή, στα οποία ο παρουσιαστής πρέπει να είναι πολύ καλά προετοιμασμένος, αφού θα πρέπει να λάβει υπόψη του όχι μόνο το θέμα αλλά και ποια είναι η στοχευμένη ομάδα που θα το παρακολουθήσει. Υπάρχει και ένα τρίτο είδος που είναι μέσα σ’ αυτή την έννοια, το “μεγάλο βιβλίο”. Πρόκειται για μεγάλα ως προς το μέγεθος βιβλία που μπορούν να τα διαβάσουν όλοι μαζί, όχι γιατί ξέρουν όλοι γράμματα αλλά επειδή μπορούν να το κάνουν συνεργατικά ή από την ατμόσφαιρα του βιβλίου, την εικόνα, τη μουσική. Έτσι γίνονται όλοι συμμέτοχοι και δεν αισθάνεται κανείς άσχημα, αφού κάθε παιδί αναδεικνύει τις δικές του δεξιότητες».

«Το 1,93% του πληθυσμού που ήταν μέλη στις βιβλιοθήκες έγινε 23%»!

Εκείνο που αξίζει την προσοχή μας, είναι το πρόγραμμα του οποίου δράση αποτέλεσε και το εν λόγω σεμινάριο. Πρόκειται για ένα πρόγραμμα που –όπως γνωρίζουν οι αναγνώστες μας- υλοποιήθηκε προηγουμένως στον Έβρο, με εξόχως θεαματικά αποτελέσματα.

Παίρνοντας τα πράγματα με τη σειρά, η κ. Χρυσανίδου σημειώνει ότι «είναι ο πρώτος χρόνος που υλοποιείται το πρόγραμμα στην Ξάνθη και ελπίζω η κρίση να μην το επηρεάσει και να συνεχιστεί» και λέει: «Η χρηματοδότηση προέρχεται μόνο από το υπουργείο Πολιτισμού για φέτος και ελπίζουμε του χρόνου να είναι ευρύτερη η ομάδα συμβαλλομένων, να συμμετέχουν δηλαδή και τοπικοί παράγοντες. Στον πρώτο χρόνο έχουμε δραστηριότητες που αφορούν την καταγραφή του νομού Ξάνθης, αφού δεν μπορούμε να κάνουμε κανένα πρόγραμμα αν δεν ξέρουμε καλά πού απευθυνόμαστε. Έτσι καταγράψαμε την κατάσταση των βιβλιοθηκών του νομού, την πολυπολιτισμική κατάσταση, κάναμε έρευνες αναγνωστικής συμπεριφοράς ενηλίκων που θα τις παρουσιάσουμε σύντομα, έρευνες συμπεριφοράς των αναγνωστών των βιβλιοθηκών, ενηλίκων και παιδιών, καθώς και έρευνες για την αναγνωστική συμπεριφορά των μαθητών σχολείων. Όλα αυτά σιωπηλά… Επίσης, καταγράψαμε τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του νομού (φυσικό περιβάλλον, νερό κ.α.) και με βάση αυτές τις καταγραφές αρχίσαμε δειλά να κάνουμε πιλοτικές δράσεις σχετικές πάντα με το βιβλίο και την ανάγνωση αφού αυτός είναι ο στόχος μας».

Σπουδαία δουλειά, δια της οποίας το πρόγραμμα έφτασε ήδη στο δέκατο τρίτο εργαστήριο και στο τέταρτο πολύωρο σεμινάριο. Όμως τα πράγματα δεν τελειώνουν εκεί. «Μέχρι σήμερα αγοράσαμε και πεντακόσια βιβλία για τις ανάγκες του προγράμματος, τα οποία υπάρχουν στις λειτουργούσες βιβλιοθήκες του νομού για να μπορούν να τα δανείζονται όλοι», λέει η υπεύθυνη του προγράμματος και συνεχίζει: «Έχουν έρθει ήδη δεκαπέντε συγγραφείς στην Ξάνθη μέσα από το πρόγραμμα, συγγραφείς που έχουν παρακολουθήσει επί δεκατρία χρόνια το πρόγραμμα του Έβρου με πολύ αποτελεσματική συμμετοχή. Δεν πρόκειται απλά για μια εκδήλωση παρουσίασης ενός συγγραφέα, αφού τα παιδιά διαβάζουν πρώτα το συγκεκριμένο βιβλίο και μετά το συζητούν με τον συγγραφέα και γίνονται δημιουργικά εργαστήρια με αφορμή το βιβλίο».

Υπογραμμίζοντας πως «είναι σπουδαίο ότι οι συγγραφείς έρχονται χωρίς αμοιβή, μόνο και μόνο επειδή είδαν τα τεράστια αποτελέσματα από την υλοποίηση του προγράμματος στον Έβρο», η συζήτησή μας κλείνει με την κ. Χρυσανίδου να δίνει ένα θεαματικό στοιχείο: «Το 1,93% του πληθυσμού που ήταν μέλη στις βιβλιοθήκες έγινε 23%, όταν πανελλαδικά αυτό το ποσοστό είναι 8%»!…
 

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.