Τεχνη απορροια αυθορμητισμου και συναισθηματος που εχει την αναγκη αισθητικης εκφρασης

Μποκόρης (Έλληνας ζωγράφος)
«Η ζωγραφική δεν διδάσκεται. Είναι ένα χάρισμα και ως τέτοιο πρέπει να αντιμετωπίζεται»

Λόγια που αντικατοπτρίζουν το γεγονός ότι η Αρετή και ο Χρήστος είναι αυτοδίδακτοι. Η τέχνη τους, ζωγραφική και άλλη, είναι απόρροια αυθορμητισμού και συναισθήματος που έχει την ανάγκη αισθητικής έκφρασης. Έτσι αυτόματα το χάρισμα, στο οποίο αναφέρεται ο Μποκόρης, βγαίνει προς τα έξω.

Η Αρετή πιο συγκεκριμένα, βρίσκει το ένα μετά το άλλο μέσα της τα στάδια δουλειάς, τις τεχνικές, το ύφος, και τα επικοινωνεί στον θεατή, με μια μικρή μόνο κατάρτιση στις εφαρμοσμένες τέχνες. Αναφέρομαι σε συγκεκριμένα παραδείγματα έργων της που ακολουθούν μια χρονική πορεία, συχνά μέσα στην ίδια την ιστορία της τέχνης.

Η Γυναίκα-Τατουάζ, έργο με ιδιαίτερη τεχνοτροπία και ύφος, είναι σαφής συνέχεια κάποιων πειραματισμών-ασκήσεων των Αναγεννησιακών ζωγράφων. Οι συνθέσεις αυτές είναι σχεδόν άγνωστες στο πλατύ κοινό, αναφέρονται συχνά ως Λαβύρινθοι και αποτελούν ένα είδος εξάσκησης και διανοητικής διαδικασίας. Σε απόλυτη συμμετρία εκείνες και με σινική μελάνη σε χαρτί, μοιάζουν με δαντέλες. Με εντελώς διαφορετικό αποτέλεσμα, αλλά στην ίδια βάση τοποθετείται η γυναικεία φιγούρα, της οποίας το σώμα σχηματίζεται από λαβυρινθώδη σχήματα και γραμμές. Αρχικά οι γραμμές και τα σχήματα είναι ασυνάρτητα κι αποκτούν νόημα, μόνο όταν τα δούμε συνολικά και συγκεντρωμένα.

Στη συνέχεια, η Αρετή φτιάχνει πορτραίτα φίλων (Μάγδα) με ξυλομπογιά ή υδρόχρωμα και τοπία (Ψαροχώρι). Δουλεύει και τελειοποιεί μόνη της, την τεχνική που θα την οδηγήσει στο επιθυμητό, κάθε φορά, αποτέλεσμα. Για να φτάσει μέσα από εσωτερικές διεργασίες στο αφηρημένο. Πραγματική έκπληξη τα έργα της, που παρουσιάζουν χαρακτηριστικά της Κινητικής Ζωγραφικής ειδικότερα. Χρώμα συμπαγές χωρίς σχήμα, αυθορμητισμός και χειρονομία του ζωγράφου που διαφαίνεται πίσω από κάθε γραμμή, εσωτερική ένταση και συναίσθημα που αποτυπώνεται στη χρωματική επιφάνεια (Σκέφτομαι Πράσινα, Σύγχυση, Κύματα Αισιοδοξίας). Καθαρή σκέψη και έκφραση του εσώτερου εαυτού, μέσα από μη παραστατικά δεδομένα. Η επιλογή των χρωμάτων είναι τελικά εκείνη που αφήνει να διαφανεί το συναίσθημα της στιγμής. Βασική διαφορά από τις αρχές του αφηρημένου εξπρεσιονισμού: δεν καλύπτει ολόκληρη την επιφάνεια που διαθέτει. Τις περισσότερες φορές καλύπτει με χρώμα μόνο ένα μέρος της, θέτοντας όρια πιο αυστηρά από εκείνα του υποστρώματός της. Άλλοτε πάλι, δύο φόρμες μοιάζουν ν’ αντιπαρατίθενται μέσα στον ίδιο πίνακα, εξοβελίζοντας η μία την άλλη σε αντίθετες κατευθύνσεις, σαν να αντανακλούν μια εσωτερική μάχη (Άσχημες Σκέψεις-Ένταση).

Τα χρώματα, η ρευστότητά τους, το άμορφο και αφηρημένο των έργων της Αρετής, συνυπάρχουν στην έκθεση με την σκληρότητα, το συγκεκριμένο και την αυστηρότητα, υλικού και σχήματος, του Χρήστου.
Στοιχεία μεταλλικά, από κατεστραμμένους μηχανισμούς, ανασυντίθενται και ξαναπαίρνουν μορφή και σχήμα που δεν είναι δικό τους. Ξεκινώντας κι ο Χρήστος από μια ιδέα, την αναδημιουργεί χρησιμοποιώντας τα πιο απρόσμενα υλικά: σκάγια, σπασμένα ρολόγια, μεταλλικά ελάσματα και πλέγματα (Νεράιδα, Πήγασος). Οι έννοιες του χώρου και του χρόνου μεταφράζονται σε σκληρό υλικό και δείχνουν αδυσώπητοι: ο χρόνος δεν περιμένει κι ο χώρος είναι περιορισμένος. Όπως αυτός ενός μεταλλικού πίνακα (Η Φθορά του Χρόνου) στον οποίο εκφράζεται στο πέρασμα του χρόνου κι η αναδημιουργία, η επανάληψη, η ανασύσταση μέσω ενός απλού ρολογιού. Γυρνώντας οι δείκτες του, περνώντας ο χρόνος, φθείρεται και χάνεται. Όπως όμως η μέρα ξαναξημερώνει, έτσι κι ο χρόνος ανανεώνεται. Και ο κύκλος της ύλης και της ζωής ξαναρχίζει.
Κι ενώ, σε μια πρώτη ματιά τα έργα του Χρήστου και Αρετής μοιάζουν να συγκρούονται, τελικά η ρευστότητα της ζωγραφικής ύλης κι εκείνη του χώρου και του χρόνου υπερκαλύπτουν κάθε επιφανειακή αντίθεση.

Ο άλλος τομέας δουλειάς του Χρήστου είναι η μουσική. Όχι ως προς την εκτέλεση και τη σύνθεση, αλλά ως προς τη δημιουργία οργάνων. Συγκεκριμένα βιολιών. Κι όπως στους πίνακές του χρησιμοποιεί υλικά εκ πρώτης όψεως άχρηστα, έτσι και στα βιολιά του χρησιμοποιεί υλικά ανακυκλώσιμα: χαρτί και ύφασμα στερεοποιημένα με ρητίνες και βερνίκια. Κάνουν έτσι πράξη αυτό που έχει προηγουμένως εκφραστεί μέσα από τους μεταλλικούς πίνακες: την αναγέννηση της ύλης. Έργα τέχνης ανακυκλώσιμων υλικών από τη μία, μουσικά όργανα από την άλλη. Πραγματικά μουσικά όργανα, αφού είναι φτιαγμένα ώστε να δίνουν το σωστό ήχο. Κι έχουν ότι χρειάζεται: τάστα, χορδές, ηχείο, κλειδιά, δοξάρια.

Το πιο φυσικό ερώτημα που έρχεται στο μυαλό μας είναι: γιατί βιολιά σε μια έκθεση τέχνης. Πρώτα-πρώτα γιατί μετατρέπονται σε καμβά και σε πίνακες ζωγραφικής, όταν η ιδιότροπη επιφάνειά τους διακοσμείται από τα πινέλα της Αρετής. Στη συνέχεια, γιατί δίνουν το έναυσμα σε αναπαραστάσεις σε φυσικό μέγεθος, όπως αυτή του Βιολιστή. Και στον ιδεατό χώρο της τέχνης καταφέρνει να σμίξει το άυλο της μουσικής, με την ύλη του βιολιού και της φιγούρας.

Ζευγάρι στην τέχνη και στη ζωή, η Αρετή κι ο Χρήστος συνταιριάζουν τρόπους, υλικά, σχέδια και σχήματα προσαρμόζοντας την καθημερινότητα στην τέχνη.*

google-news Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.