Δεν σκεπαστηκαν ολα απο την προεκλογικη περιοδο…

Στην Ξάνθη βρέθηκε στις αρχές της εβδομάδας ο Παντελής Βούλγαρης, όχι μέσα σε… «ήσυχες μέρες του Αυγούστου», αλλά σε ανήσυχες Οκτωβριανές μέρες ενός προεκλογικού πυρετού που πάει να επισκιάσει κάθε τι άλλο…

Ο σκηνοθέτης των δεκαέξι σπουδαίων ταινιών που ξεκίνησαν άμα τη γεννήσει του υπογράφοντος (το 1965 με τον «Κλέφτη») και έφτασαν ως την περσινή «Ψυχή βαθιά», λάμπρυνε με την παρουσία του τον μήνα της «Ξάνθης του Μάνου Χατζιδάκι» που διοργανώνει η Φιλοπρόοδη Ένωση Ξάνθης. Ο κ. Βούλγαρης παρευρέθηκε στην προβολή της ταινίας του «Ο μεγάλος ερωτικός» -την οποία αρχικά προλόγισε και μετά την προβολή συζήτησε με τους θεατές- το βράδυ της Δευτέρας. Το βράδυ της Τρίτης συζήτησε για τον Μάνο Χατζιδάκι, για τον κινηματογράφο και απάντησε στις ερωτήσεις του κοινού, στο Λαογραφικό Μουσείο της Ξάνθης, ενώ στο ενδιάμεσο όχι μόνο δεν ξεκουράστηκε, αλλά είχε ακόμη βαρύτερο έργο: «Πήγε σε έξι σχολεία και απάντησε σε κάθε ερώτηση των μαθητών!» λέει με ενθουσιασμό η υπεύθυνη πολιτιστικών θεμάτων της Διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ξάνθης κ. Ράνια Εξάρχου.

Συνομιλώντας μαζί της για την διήμερη παρουσία του μεγάλου Έλληνα σκηνοθέτη (που κάποια στιγμή το όνομά του ακούστηκε έντονα στα δημοσιογραφικά πηγαδάκια ακόμα και για υποψηφίου Προέδρου της Δημοκρατίας!), κ. Εξάρχου δεν κρύβει τη χαρά και τη συγκίνησή της: «Ήταν φοβερή εμπειρία, έδειξε κι εκείνος μεγάλο ενδιαφέρον, αλλά ιδίως γιατί ένιωσε και ο ίδιος την ίδια συγκίνηση και δήλωσε ότι θα επιστρέψει. Ξέραμε ποιον καλούμε, αλλά από το να τον θαυμάζεις ως σκηνοθέτη μέχρι να πάρεις τη χαρά ότι ταυτόχρονα είναι δάσκαλος και σπουδαίος άνθρωπος, είναι μια διαδρομή που δημιουργεί συγκίνηση». Η συνομιλήτριά μας εξηγεί ότι ο Παντελής Βούλγαρης κλήθηκε «γιατί τα παιδιά στα σχολεία θέλουν ν’ ασχοληθούν με το ζήτημα της τέχνης και –ειδικότερα- να γνωρίσουν τον κινηματογράφο» και λέει: «Δέχτηκε αμέσως κι έτσι τα παιδιά προετοιμάστηκαν για την παρουσία του βλέποντας δυο-τρεις ταινίες του στο σχολείο και κάποιες στο σπίτι, κουβεντιάζοντας στη συνέχεια γι’ αυτές με συμμαθητές και καθηγητές. Έτσι, όταν ήρθε ήξεραν ποιος είναι και τι ακριβώς κάνει και είχαν να ρωτήσουν συγκεκριμένα πράγματα».

Σημαντικό μέρος του παιδαγωγικού χαρακτήρα της επίσκεψης Βούλγαρη, καταλαμβάνει και η καταγραφή της Ιστορίας: «Τα παιδιά ρώτησαν γιατί και πώς είδε την Ιστορία με τον τρόπο που καταγράφει» λέει η κ. Εξάρχου, «κάτι πολύ σημαντικό για γεγονότα που διδάσκονται στο σχολείο. Γιατί όταν διδάσκεσαι την Ιστορία μόνο από ένα βιβλίο, είναι κάτι στατικό, βαρετό και χωρίς άλλα ερεθίσματα, ενώ τώρα η γνώση παίρνει διαφορετικά μονοπάτια». Τέλος, η συνομιλήτριά μας λέει ότι ο Παντελή Βούλγαρης προέτρεψε τα παιδιά να πάρουν μια κάμερα και να τραβήξουν κάτι δικό τους. «Κρατείστε το σαν εικόνα και θα έρθω ξανά για να τα δούμε και να κουβεντιάσουμε, είπε σε όλα τα σχολεία και δείχνοντας ιδιαίτερο και αληθινό ενδιαφέρον. Όλα αυτά μα και πολλά ακόμη, κάνουν την εμπειρία μας μοναδική» καταλήγει η κ. Εξάρχου.

Π. Βούλγαρης «Ο Μάνος Χατζιδάκις ήταν ένα σχολείο εμπειριών κι ένας εντυπωσιακός πολίτης»

«Είναι συγκινητικό να είμαι στην Ξάνθη, στην πατρίδα του Μάνου Χατζιδάκι που μάλιστα το προσεχές Σάββατο 23 Οκτωβρίου θα είχε τα γενέθλιά του και θα γινόταν 85 χρόνων» λέει ο Παντελής Βούλγαρης, προσθέτοντας ότι «συμπίπτει και με τα δικά μου γενέθλια, αφού κι εγώ έχω γεννηθεί στις 23 Οκτωβρίου»! Μένει βέβαια να αποσαφηνιστεί γιατί παντού καταγράφεται ως ημερομηνία γέννησης του Παντελή Βούλγαρη η δεύτερη μέρα του Οκτώβρη και όχι η 23η.

Μιλώντας για τον «Μεγάλο ερωτικό», ο σκηνοθέτης λέει ότι «γυρίστηκε το 1973 μετά το “Προξενιό της Άννας”» και θυμάται: «Αφορά τον ομώνυμο κύκλο τραγουδιών και ο Μάνος Χατζιδάκις είχε την επιθυμία να κινηματογραφήσω πώς δούλευε στο studio, την κίνηση που προέκυπτε από τους στίχους και τη μουσική, καθώς και ποια θα ήταν η δυσκολία να μεταφερθούν όλα αυτά σε εικόνες. Ήταν ένα πρωτόγνωρο πείραμα και για μένα. Η ταινία παίχτηκε την εβδομάδα των γεγονότων του πολυτεχνείου και το αρνητικό της χάθηκε. Για χρόνια έψαχνα να βρω κάτι και συμπτωματικά βρήκα μια κόπια στην τηλεόραση, απ’ όπου την επεξεργάστηκα για να βγει αυτό που βλέπετε σήμερα». Επιπροσθέτως, ο κ. Βούλγαρης λέει: «Είναι μια ελεύθερη ταινία χωρίς συγκεκριμένο σενάριο: ο Μάνος, η μουσική του και η Ελλάδα. Γυρίστηκε μέσα σε έξι μήνες, δουλεύοντας όποτε θέλω και χωρίς ν’ ακολουθηθεί ο γνωστός τρόπος παραγωγής με συνεχόμενα γυρίσματα. Εμπνεόμουν από ένα τραγούδι, προέκυπτε η αίσθηση και η ιδέα μια ιστορίας και την κινηματογραφούσα».

Όσο για τη σχέση του με τον μεγάλο απόντα των καιρών μας, ο Παντελής Βούλγαρης δηλώνει: «Ο Διονύσης Σαββόπουλος λέει ότι ο Μάνος Χατζιδάκις είναι ο τελευταίος αυτοκράτορας, εννοώντας ότι η γενναιοδωρία, η εμπιστοσύνη και η φιλία του ήταν απεριόριστες. Ήμουν τυχερός που τον γνώρισα και μάλιστα σε νεαρή ηλικία, συναντώντας τον στο φεστιβάλ Θεσσαλονίκης (σσ. ήταν μέλος της κριτικής επιτροπής όταν προβλήθηκε το «Προξενιό της Άννας»). Είχαμε συχνή επαφή, πολύ φιλική, ανθρώπινη και δημιουργική, γιατί ο Μάνος ήταν ένα σχολείο εμπειριών. Ένας άνθρωπος ελεύθερος, προκλητικός στις ιδέες του πολλές φορές και η φωνή του λείπει μέσα σ’ αυτά που ταλανίζουν τη σημερινή Ελλάδα. Παρενέβαινε όχι μόνο με τη μουσικά, αλλά και με τη γνώμη του, τόσο με σχόλια ως διευθυντής του Τρίτου Προγράμματος, όσο και στον τύπο. Ήταν ένας εντυπωσιακός πολίτης της Ελλάδας, για μας –κι ελπίζω και για τις επόμενες γενιές- υπήρξε δάσκαλος, μαζί με τους Γκάτσο, Ελύτη, Τσαρούχη και Κουν. Έτσι μεγαλώσαμε κι από αυτούς γνωρίσαμε τον τόπο, καταφέρνοντας ό,τι καταφέραμε».

«Δώσαμε ραντεβού με τα παιδιά της Ξάνθης και θα ξαναέρθω»

Ανασύροντας αναμνήσεις που παραμένουν ζωντανές για τον ίδιο, ο κ. Βούλγαρης θυμάται ότι «όταν κάναμε τον “Μεγάλο ερωτικό” μου έκλεινε ραντεβού τα μεσάνυχτα, πολύ αργά για μένα που συνηθίζω να κοιμάμαι αλλά και να ξυπνώ νωρίς. Πολλές φορές περνούσαν ώρες κουβεντιάζοντας με τον Γκάτσο και όσοι είχαμε την τύχη να είμαστε κοντά, ακούγαμε. Δεν καταλάβαινα πάντα τι λέγανε, γιατί ταξίδευαν με τον λόγο τους. Αλλά έλεγα ότι κάποια στιγμή θα καταλάβω περισσότερα από αυτό τον μαγικό άνθρωπο και δημιουργό». Κλείνοντας τον κύκλο των αναμνήσεων από τον Μάνο Χατζιδάκι, ο σκηνοθέτης απαντά και σ’ ένα πρόβλημα των ημερών μας: «Αν ζούσε σήμερα θα αντιδρούσε σε όσα συμβαίνουν με το κάπνισμα, όντας δεινός καπνιστής ο ίδιος. Όταν αρρώστησε του απαγορεύτηκε το κάπνισμα, αλλά έκρυβε τσιγάρα πίσω από κάτι βιβλιοθήκες…».

Αναφορικά με την επίσκεψη του σε σχολεία της Ξάνθης, ο Παντελής Βούλγαρης επιβεβαιώνει όσα καταγράφονται μέσα από τα λεγόμενα της κ. Εξάρχου, λέγοντας: «Θεωρώ τιμή να με καλούν σχολεία και σύλλογοι, όπως και υποχρέωσή μου το να πηγαίνω, αφού για τον κόσμο κάνω τις ταινίες. Κι είναι σημαντικό να δέχεσαι τη γνώμη του μ’ ένα ποτήρι κρασί ή μ’ ένα καφέ. Η συνάντηση με νέα παιδιά είναι ακόμη πιο ιδιαίτερη, γιατί μιλάμε για μια γενιά τελείως διαφορετική. Με συγκίνησε το ενδιαφέρουν τους για τον εμφύλιο, κάτι που διαπίστωσα και από τηλεφωνήματα παιδιών όταν προβλήθηκε η ταινία. Ζητούσαν βιβλιογραφία, τι και πώς πρέπει να διαβάσουν. Ξαναδώσαμε ραντεβού με τα παιδιά της Ξάνθης και όποτε με χρειαστούν θα ξαναέρθω. Γιατί η συνάντηση μαζί τους είναι πολύτιμη και για τα παιδιά και για μένα».

Όσον αφορά τα σχέδιά του για το προσεχές μέλλον, ο σκηνοθέτης δηλώνει ότι αυτό το χειμώνα θέλει να ξεκουραστεί, λέγοντας ωστόσο: «Πάντα είμαι ανοιχτός, κοιτάζω πίσω τι έχω κάνει γιατί θέλω στοιχεία πρόκλησης για το επόμενο βήμα, αφού δεν θέλω να επαναλαμβάνομαι. Οι ταινίες μου δεν μοιάζουν η μια με την άλλη. Αυτό τον καιρό είναι και η οικονομική κρίση, περνάμε περίοδο συλλογισμού αλλά ελπίζω κάτι να προκύψει». Τέλος, καταθέτει την αισιοδοξία του για το μέλλον του ελληνικού κινηματογράφου, μέσα από νέες ταινίες που είδε (αναφέρει τις «Στρέλλα», «Κυνόδοντας» και «Ακαδημία Πλάτωνος»): «Πιστεύω στη νέα γενιά» λέει, «είναι η σύγχρονη ματιά στα προβλήματα της κοινωνίας που εμείς τα βλέπουμε από μια άλλη γωνία. Είναι ολοκληρωμένοι δημιουργοί κι έχουν πλήρη γνώση των εκφραστικών μέσων του κινηματογράφου. Ο ελληνικός κινηματογράφος πάει καλά, το ζήτημα είναι ότι ο κόσμος πρέπει να βοηθήσει τις προσπάθειες των νέων ανθρώπων και να πάει σ’ αυτές, εγκαταλείποντας τον καναπέ…».

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.