Το ΔΗΠΕΘΕ ανοιγει προς τον κοσμο

Ποιότητα ανάσας η παράσταση του ΔΗΠΕΘΕ Κομοτηνής που ανεβάζει το έργο της Χρύσας Σπηλιώτη «Ποιος ανακάλυψε την Αμερική;». Με αφορμή το έργο αυτό στην εκπομπή «Ατάκτως ερριμμένα» του «Ράδιο Παρατηρητής» φιλοξενήθηκαν ο νέος Πρόεδρος του ΔΗΠΕΘΕ Γιάννης Τσαβδαρτζής και ο καλλιτεχνικός διευθυντής Δημήτρης Παπασταμάτης. Ένας πλούσιος και γόνιμος διάλογος για τα καινούργια σχέδια της επιχείρησης αλλά και για τα οικονομικά και την ανάγκη ύπαρξης των θεάτρων…

ΠτΘ: κ. Τσαβδαρτζή πώς είναι αυτού του είδους η χαρά που εισπράττετε από ένα καλλιτεχνικό δημιούργημα με δεδομένο ότι για πολλά χρόνια ασχοληθήκατε με τον συνδικαλισμό; Είναι διαφορετική από τις χαρές του συνδικαλισμού;

Γ.Τ.: Είναι διαφορετικά πράγματα. Χαρά μου θα είναι αυτό που κάνουμε να το αποδεχθεί ο κόσμος, να έρθει να το δει. Μη ξεχνάμε είναι η πρώτη παράσταση από τη στιγμή που ανέλαβα, ελπίζω να έχουμε μια καλή αποδοχή. Η χαρά ανήκει στους συντελεστές ένας από αυτούς είναι και ο κ. Παπασταμάτης, καλλιτεχνικός διευθυντής, όπως και ο κ. Ιωάννου, καλλιτεχνικός διευθυντής του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας. Να σημειώσω ότι είναι η δεύτερη συμπαραγωγή των δύο ΔΗΠΕΘΕ, η πρώτη πήγε πολύ καλά.

ΠτΘ: κ. Παπασταμάτη, σημαντικό είναι και το κείμενο που συνυπογράφετε με τον κ. Ιωάννου στο οποίο τονίζετε για τη δυναμική του θεάτρου και την ανάγκη συνεργειών σε σχέση με τον πολιτισμό. Το κυρίαρχο πνεύμα είναι όμως διαφορετικό…

Δ.Π.: Είναι η δεύτερη παραγωγή μας μετά την παιδική σκηνή όπου ανεβάσαμε τη «Μικρή Αθηνά». Το έργο είναι γνωστό, είναι ένα έργο που μιλά με τους δικούς του θεατρικούς κώδικες στα ζητήματα που απασχολούν τη γυναίκα και τον άνδρα. Όσον αφορά στο δεύτερο σκέλος της ερώτησης, όσο οι καιροί γίνονται δυσκολότεροι είτε σε επίπεδο οικονομίας, είτε σε επίπεδο ανασφάλειας το θέατρο θα βρίσκει τον βηματισμό του. Το θέατρο ήταν πάντα ένα καταφύγιο από την αρχαιότητα. Δεν ήταν αυτό που παραπλανούσε και εκοίμιζε τον κόσμο, ήταν η αφύπνιση και δια μέσου αυτού λεγόταν μεγάλες αλήθειες είτε σε προσωπικό είτε σε εταιρικό είτε σε πολιτικό επίπεδο. Όπως γίνεται και στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες, παρά την κρίση, βρίσκουμε ένα καταφύγιο στο θέατρο γιατί είναι περισσότερο ανθρωποκεντρικό από την τηλεόραση. Θα πρέπει να ξεκαθαρίσουμε ότι η θεατρική σκηνή δεν είναι μια διευρυμένη τηλεοπτική εικόνα, μια τηλεόραση μεγάλη όπου πράγματα και άνθρωποι είναι σε άλλες διαστάσεις, το θέατρο μπορεί και μιλά, και δεν είναι δικό μου εύρημα αυτό, ξεκινώντας από την αρχαιότητα μέχρι και σήμερα έχει ειπωθεί ότι το θέατρο μιλά με τη δική του γλώσσα και απευθύνεται στον κόσμο. Και βέβαια το πρωτεύον δεν είναι να το αγκαλιάσει ο κόσμος, διότι το θέατρο επιβεβαιώνεται μέσα από τα χιλιάδες χρόνια που προϋπάρχει.

ΠτΘ: Μιλάμε για μια γενικότερη παρέμβαση των δύο ΔΗΠΕΘΕ στον θεατρικό χώρο. Αυτή η παραγωγή αποτέλεσε αφορμή το έργο να ξαναγραφεί από την κ. Σπηλιώτη με αφορμή τη δική σας παράσταση. Σε σχέση με τα θεατρολογικά δεδομένα της χώρας μας είσαστε παράγοντες – συντελεστές. Βλέπουμε δηλαδή ότι και τα περιφερειακά θέατρα διαμορφώνουν ανεξάρτητα αν ακούγεται ή όχι στον αθηναϊκό χάρτη…

Δ.Π.: Είναι αλήθεια ότι η κ. Σπηλιώτη είδε το έργο με μια άλλη ματιά όπως είναι αλήθεια ότι τα ΔΗΠΕΘΕ παρεμβαίνουν ουσιαστικά στον θεατρικό πολιτισμό. Παρά τις τεράστιες προσπάθειες που έχουν γίνει εδώ και δέκα χρόνια περίπου να τα απαξιώσουν εν τούτοις υπάρχουν και γράφουν ιστορία. Αυτή τη στιγμή είμαστε σε μια διαδικασία συμπαραγωγών είναι ένας ελιγμός που οι οικονομικές συνθήκες επιβάλλουν, ένας ελιγμός όμως για να συνεχίσει το θέατρο να αρθρώνει τον ποιοτικό του λόγο, όπου σέβεται τον θεατή και από εκεί και πέρα ένα πράγμα ζητά να το σεβαστεί και ο πολίτης ανεξάρτητα αν του αρέσει ή όχι το παραγόμενο καλλιτεχνικό προϊόν και αυτό υφίσταται και για αυτό ακριβώς υπάρχουν και με τις παρούσες συνθήκες θα εξακολουθήσουν να υπάρχουν τα ΔΗΠΕΘΕ με νέες προγραμματικές συμβάσεις.

Ο Θερινός κινηματογράφος στο ΔΗΠΕΘΕ

ΠτΘ: κ. Τσαβδαρτζή ο κ. Παπασταμάτης ισχυρίζεται ότι το θέατρο είναι αναγκαίο να υπάρχει και μάλιστα η λειτουργία του δεν συνυφαίνεται πάντοτε ανάλογα με τους θεατές που έρχονται να το παρακολουθήσουν. Ποια είναι η δική σας άποψη;

Γ.Τ.: Συμφωνώ με αυτά και θα έλεγα και ως δημοτική αρχή που βρισκόμαστε εδώ και δύο χρόνια αυτό μετέφερε και ο δήμαρχος κ. Κοτσάκης, ότι το ΔΗΠΕΘΕ όχι μόνο θα συνεχίσει να υπάρχει αλλά θα πρέπει να ενισχυθεί και ο ρόλος του. Το τονίζω με την έννοια επειδή ήμασταν στο στάδιο των αλλαγών, κάτι που ίσως δεν ενδιαφέρει το κοινό, αλλά καλό θα ήταν να το αναφέρουμε, με βάση το νέο κώδικα που ψηφίστηκε το 2006 και έπρεπε να εφαρμοστεί το 2007 υποχρεώνονται οι υφιστάμενες δημοτικές επιχειρήσεις όπως το ΔΗΠΕΘΕ που έχει συμπληρώσει αρκετά χρόνια ζωής, υφίσταται από το 1984, και ήταν Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου πρόσφατα στις αρχές Μάρτη έγινε κοινωφελής επιχείρηση. Η σημασία αυτού του θέματος είναι ότι συνεχίζει να λειτουργεί και αυτή είναι η επιθυμία και του δημάρχου και το μήνυμα προς εμένα που ανέλαβα τώρα, εδώ να τονίσω την επιτυχή θητεία του προηγούμενου προέδρου του κ. Ναβροζίδη που μέσα στα οικονομικά προβλήματα που υπήρχαν, μπόρεσε να παραχθεί ένα σοβαρό έργο και κατά γενική εκτίμηση όλες οι παραστάσεις είτε της παιδικής σκηνής είτε της κεντρικής είχαν επιτυχία. Άρα λοιπόν συνεχίζουμε με τα νέα δεδομένα, εφόσον είμαστε καινούργιο Δ.Σ. και προσπαθούμε να εμβαθύνουμε, ώστε το θέατρο να μη μένει στις τυπικές υποχρεώσεις που απορρέουν από τις συμβάσεις. Να πούμε ότι κατά ένα μέρος επιχορηγείται από το Υπουργείο Πολιτισμού, είμαστε ακόμη εν αναμονή της υπογραφής της νέας σύμβασης και κατά δεύτερο από τον Δήμο που είναι υποχρεωμένος να καταβάλλει χρήματα. Δεν μένουμε στο ποσό αυτό και πάντα βάσει των αναγκών δίνουμε περισσότερα, τηρουμένων των όρων της σύμβασης όσον αφορά στις παραστάσεις. Στόχος μας είναι να ανοιχθούμε στα νέα παιδιά, γιατί το θέατρο είναι πολιτισμός και δεν είναι ψυχαγωγία, στους μαθητές της πρωτοβάθμιας και της δευτεροβάθμιας και στο πανεπιστήμιο σε επίπεδο ερασιτεχνικού θεάτρου και έτσι τον Μάη θα δούμε το έργο που ανεβάζει το Θεατρικό Εργαστήρι. Να συμπληρώσω ότι οι αλλαγές δεν αφορούν στο νομικό καθεστώς της επιχείρησης αλλά έχει προστεθεί και ο θερινός κινηματογράφος που μέχρι τώρα ήταν ευθύνη της ΔΕΠΑΚ και άρα θα έχουμε ένα δεύτερο κομμάτι υπό τη δικαιοδοσία της κοινωφελούς επιχείρησης. Αλλά πρέπει πρώτα να συνεδριάσει το Δ.Σ. για να αποφασίσει, πέρα από τα τεχνικά ζητήματα να προγραμματίσει τις σκέψεις που έχουμε, ώστε το καλοκαίρι να είμαστε έτοιμοι και να δώσουμε στους συνδημότες μας διέξοδο είτε με ντόπιο καλλιτεχνικό δυναμικό είτε με συλλόγους που θέλουν να δραστηριοποιηθούν. Θα είναι δηλαδή, θα έλεγα, το θέατρο ανοικτό σε όλους και εμείς θα είμαστε εκεί προσπαθώντας να συνδράμουμε και να βοηθήσουμε προς αυτή την κατεύθυνση.

ΠτΘ: Το αγαπάτε κ. Τσαβδαρτζή το θέατρο…

Γ.Τ.: Δεν ήξερα ότι θα ήμουν πρόεδρος στην κοινωφελή αυτή επιχείρηση, είναι θέμα δημάρχου αυτό. Εκείνο που πρέπει να πω είναι ότι πρέπει να φανώ αντάξιος της επιλογής του δημάρχου που τον ευχαριστώ και δημόσια και από εκεί και πέρα θεωρώ ότι το θέατρο δεν το αγάπησα ξαφνικά αλλά όλες τις παραστάσεις με κάθε ευκαιρία τις είδα. Εκείνο που πρέπει να κάνεις να το κάνεις και να έχεις αποτέλεσμα δεν πρέπει να μένουμε στο τυπικό για παράδειγμα εφόσον από την προγραμματική σύμβαση προκύπτει το ανέβασμα τριών θεατρικών έργων να τα ανεβάζουμε και τελείωσε. Δεν θα ήθελα ο απολογισμός από την θητεία μου ως προέδρου του ΔΗΠΕΘΕ να αφορά το ανέβασμα τριών παραστάσεων που ήταν υποχρεωτικές και ο ρόλος μου να τελειώνει εκεί.

ΠτΘ: Σε σχέση με τον κινηματογράφο θα έχει άποψη και ο καλλιτεχνικός διευθυντής ή θα είναι ευθύνη του Δ.Σ, γιατί γνωρίζω ότι ο κ. Παπασταμάτης έχει σπουδάσει κινηματογράφο;

Γ.Τ.: Μέσα στις αρμοδιότητες του καλλιτεχνικού διευθυντή ήταν το θέατρο και ο θερινός κινηματογράφος ήταν ευθύνη της ΔΕΠΑΚ. Όλα αυτά μέχρι πριν λίγο. Θα ενημερωθούμε για τα διαδικαστικά και την περσινή του λειτουργία τώρα. Σαφώς και ο καλλιτεχνικός διευθυντής θα έχει άποψη και ως προς την επιλογή των ταινιών αλλά και ως προς το πώς θα λειτουργήσει καλύτερα. Δεν θέλω να εκφράσω προσωπικές απόψεις αλλά στην πρώτη συνεδρίαση όλα αυτά θα δρομολογηθούν το συντομότερο γιατί οι αλλαγές μας καθυστέρησαν χωρίς βέβαια αυτό να είναι ευθύνη της δημοτικής αρχής ή του δημοτικού συμβουλίου. Ενδεχομένως να φαίνεται ότι υπήρξε ένα κενό αλλά αυτό θα το καλύψουμε σύντομα, ώστε όσο το δυνατόν να είμαστε καθόλα έτοιμοι.

ΠτΘ: Οι συνέργιες οφελούν την οντότηττα όπως αυτή με το ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας σημαίνει μείωση του λειτουργικού κόστους ή ποιοτικότερη δουλειά για το ΔΗΠΕΘΕ;

Δ.Π: Κατ’ αρχήν είναι μείωση του κόστους παραγωγής, το οποίο αναλαμβάνουν δύο μέρη. Από τη στιγμή που έχεις μία μείωση αυτή θα φανεί και στο καλλιτεχνικό αποτέλεσμα είτε αυτό είναι καθεαυτό με την ίδια την παραγωγή, με την επένδυση των κουστουμιών, της μουσικής και δεύτερον στην προβολή του όλου εγχειρήματος και στη δυνατότητα το παραγόμενο προϊόν να έχει τη δυνατότητα που απορρέει και από τη σύμβαση να αναλάβει το κόστος, ώστε αυτό το καλλιτεχνικό προϊόν να βγει προς τα έξω, να βγει έξω από τα όρια της πόλης, του νομού που επιβάλλουν οι συμβάσεις και να μην κάνεις αλχημείες ή κάνεις ότι δεν βλέπεις και μετά κρίνεσαι αρνητικά και από την κεντρική εξουσία, η οποία θέλει με τα λεφτά που σε επιχορηγεί να λειτουργείς στο πλαίσιο της σύμβασης. Άρα οι συμπαραγωγές διευκολύνουν προς μία τέτοια κατεύθυνση και επειδή ακριβώς ζούμε σε μια εποχή δυσεύρετου και ακριβού χρήματος πιστεύω ότι οι συμπαραγωγές είναι μια αναγκαιότητα όχι για ένα φτωχό ή πλούσιο ΔΗΠΕΘΕ, δεν υπάρχουν τέτοια όλα στην ίδια μοίρα βρίσκονται: είστε έγκυρη δημοσιογράφος και διαβάζετε για παράδειγμα ότι το ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας το χρέος που έχει είναι 1 εκατομμύριο 300000 ευρώ. Άρα λοιπόν το ζήτημα είναι μέσα από τη συμπαραγωγές να επιλέγεις, και προσωπικά αν ήμουν εγώ στην περίπτωση της Πάτρας μπορεί να ήταν το Φεστιβάλ Αθηνών, θα μπορούσε να ήταν το ΔΗΠΕΘΕ Καλαμάτας ή το ΔΗΠΕΘΕ Αγρινίου με αυτή την έξοχη παράσταση που έκανε η κ. Κονιόρδου, ώστε τα βάρη να μην τα επωμιστεί ο δήμος Πατρέων που είναι ένας δήμος με τεράστια έξοδα αναλογικά με το δικό μας δήμο. Θα πρέπει να γίνονται τέτοιες κινήσεις που το θέατρο θα λειτουργεί, θα βγαίνει έξω προς την κοινωνία, προς τα όρια που πρέπει να απευθυνθεί και το κόστος δεν θα μεταφέρεται στις δημοτικές αρχές. Είναι μια πραγματικότητα και απόρροια των εποχών που ζούμε.

Γ.Τ.: Να συμπληρώσω ότι θα πρέπει να σεβόμαστε το δημόσιο χρέος διότι τα χρήματα αυτά είναι των δημοτών. Άρα προέχει να τα σεβόμαστε και να πιάνουν τόπο ούτως ώστε με την έννοια να αξίζει η προσπάθεια και αυτό που παρουσιάζεται να είναι καλό ποιοτικά και αξιόλογο για να τύχει αποδοχής. Δεν πρέπει να γίνονται άσκοπες ενέργειες αλλά πάντα με γνώμονα το δημόσιο χρήμα αλλά και το καλό αποτέλεσμα. Και να συμπληρώσω επίσης ότι και βάσει του ορισμού το ΔΗΠΕΘΕ δεν είναι της Κομοτηνής και άρα ο περιφερειακός του ρόλος συνιστά οι παραστάσεις να βγαίνουν και εκτός δήμου. Θα επιδιώξουμε συνεργασία με τους άλλους δήμους της περιοχής ώστε να έχουν και αυτή την τύχη να δουν ένα καλό έργο και όχι μόνο εμείς και έτσι θα υπάρχει και μείωση του κόστους.

Δ.Π: Αυτό είναι πολύ σημαντικό. Θα μπορούσε για ένα έργο να μιλήσουν όλοι και μετά να πάψουν να μιλάνε γιατί δεν θα υπάρχει η δυνατότητα να ξανανοίξεις τα φτερά σου. Το σημαντικότερο είναι ότι ο πολιτικός ρόλος των Δ.Σ. είναι να παρεμβαίνουν ώστε να ανοίξει η αγορά. Κάθε δήμαρχος θέλει να κάνει την πολιτική του στην περιφέρεια που απευθύνεται και θέτει και τον προβληματισμό γιατί να πάρει το ΔΗΠΕΘΕ που βάζεις το ποσό δέκα και να μην πάρει τον ιδιώτη που έχει τρία, και μάλιστα τον ιδιώτη όχι από την Αθήνα, εδώ η διαφορά είναι ποιοτική όχι μόνο στο καλλιτεχνικό προϊόν αλλά τα ΔΗΠΕΘΕ είναι υποχρεωμένα να τηρούν το νόμο και τις συμβάσεις των εργαζομένων. Ο ιδιώτης είτε είναι στην Ορεστιάδα είτε στην Ξάνθη δεν τηρεί καμία από τις διαδικασίες και αυτό πρέπει να το καταλάβουν κάποια στιγμή οι δήμαρχοι ότι το θέατρο δεν είναι μόνο Κομοτηνής αλλά και περιφερειακό και να βοηθήσουν προς αυτή την κατεύθυνση. Βέβαια είναι το καλό ότι το καλοκαίρι η ΤΕΔΚ στηρίζει μια από τις προσπάθειες του ΔΗΠΕΘΕ πάντα αγοράζοντας μια σειρά παραστάσεων και δίνοντας τη δυνατότητα να πάνε στην περιφέρεια αλλά αυτό θα μπορούσε να γίνει και με τη διευρυμένη περιφέρεια.

Επίσης, ένα μεγάλο μέρος της επιχορήγησης που δίνεται από τον δήμο και την κεντρική διοίκηση επενδύεται στην εσωτερική αγορά. Οι αγορές των υλικών ή οι εργασίες που απαιτούνται από το πρόγραμμα τα ξενοδοχεία που φιλοξενούν του συντελεστές και τους ηθοποιούς το φαγητό τους γίνονται με χρήματα που ανακυκλώνονται γιατί ένα μεγάλο μέρος πάει στην ντόπια αγορά. Το θέατρο έχει ένα διπλό ρόλο δεν παίρνει μόνο αλλά αποδίδει κιόλας.

Γ.Τ.: Να συμπληρώσω ότι στον πολιτισμό δεν βάζεις κάποια χρήματα με την έννοια να τα πάρεις, είναι μια κεντρική επιλογή και για αυτό τον λόγο εμείς ως δημοτική αρχή θα μπορούσαμε λόγω οικονομικής δυσπραγίας να αποφασίσουμε μείωση της δραστηριότητας, αλλά θα κινηθούμε με βάση την οικονομική μελέτη που έχει γίνει πάντα σε σεβασμό προς τους πολίτες και πιστεύω ότι ο απολογισμός τόσο για το θέατρο αλλά και για τις άλλες δραστηριότητες να είναι θετικός.

ΠτΘ: κ. Τσαβδαρτζή, κ. Παπασταμάτη σας ευχαριστούμε πολύ.

Γ.Τ.- Δ.Π.: Κι εμείς σας ευχαριστούμε.

Τ.Β.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.