Μια αμφιλεγομενη Λυσιστρατη

Οποιαδήποτε παράσταση στο Αρχαίο Θέατρο της Θάσου φαντάζει μαγική. Πευκαγκαλιασμένο, ουρανοσκέπαστο και με θέα τα ολοφώτιστα καράβια υπό το φως του φεγγαριού, κάνει τον θεατή να αισθάνεται ότι είναι τυχερός που βρίσκεται εκεί, στο μικρό αυτό θέατρο του 5ου π.Χ. αι. στον Λιμένα της Θάσου. Το Φεστιβάλ της Θάσου φέτος φιλοξένησε πλήθος παραστάσεων και άλλων εκδηλώσεων, μεταξύ των οποίων και η «Λυσιστράτη» του Αριστοφάνη από το ΚΘΒΕ σε σκηνοθεσία Γιάννη Ιορδανίδη, στο κατάμεστο Αρχαίο Θέατρο της πόλης.

Η «Λυσιστράτη» είναι κωμωδία του Αριστοφάνη που γράφτηκε και παρουσιάστηκε το 411 π.Χ. Θεωρείται ένα από τα παλιότερα και χαρακτηριστικότερα αντιπολεμικά έργα. Η υπόθεση έχει να κάνει με τη σεξουαλική απεργία που κηρύσσουν οι γυναίκες της Αθήνας και της Σπάρτης, προσπαθώντας έτσι να πείσουν τους άντρες τους να σταματήσουν τον Πελοποννησιακό Πόλεμο. Ανάμεσα στις γυναίκες, ξεχωρίζουν, εκτός από τη Λυσιστράτη, η Αθηναία Κλεονίκη, η νεαρή Μυρρίνη, και η Σπαρτιάτισσα Λαμπιτώ.

Την αρχική ιδέα έχει συλλάβει η Λυσιστράτη, η οποία γι’ αυτό το λόγο συγκαλεί κρυφά όλες τις Αθηναίες, αλλά και αντιπροσώπους από τις υπόλοιπες πόλεις. Οι γυναίκες συγκεντρώνονται, αλλά, όταν εκείνη τους προτείνει την κήρυξη ερωτικής αποχής μέχρι οι άντρες να αποφασίσουν τη λήξη του πολέμου, αρχικά διαφωνούν. Τελικά και μετά από έντονους δισταγμούς πείθονται όταν η Σπαρτιάτισσα Λαμπιτώ με αποφασιστικότητα προσχωρεί στο σχέδιο της Λυσιστράτης. Η απόφαση σφραγίζεται με όρκο πάνω στο κρασί και οι γυναίκες συσπειρώνονται.

Η παράσταση του ΚΘΒΕ διαδραματίζεται σε ένα παλιό, βομβαρδισμένο θέατρο, από έναν θίασο που παίζει το έργο φορώντας σχεδόν ό,τι βρει μπροστά του – τα ρούχα του χορού των γυναικών θυμίζουν επιθεώρηση της δεκαετίας του ’50 ή καμπαρέ. Ωστόσο όσοι δεν προμηθεύτηκαν το πρόγραμμα της παράστασης ή δεν διάβαζαν σχετικές δηλώσεις και κριτικές για την παράσταση λίγο δυσκολεύτηκαν να μπουν στη λογική της σκηνοθεσίας και της ενδυματολογικής προσέγγισης του έργου.

Ευχάριστη στιγμή – αν και λίγο τραβηγμένη – η πασίγνωστη σκηνή Κινησία – Μυρίνης, με τον, εκπληκτικό ούτως ή άλλως, Αντώνη Λουδάρο και τη Δάφνη Λαμπρόγιαννη στους δύο ρόλους, η οποία επικεντρώνεται και εξαντλείται σ’ ένα «παιχνίδι» με το τεράστιο πέος του Κινησία – κυρίου Πέογλου – το μεγαλύτερο από καταβολής αριστοφανικών παραστάσεων, όπως εύστοχα χαρακτηρίστηκε.

Αλλά και ο ρόλος του Πρόβουλου της πόλης των Αθηνών με τον Δημήτρη Πιατά στον ομώνυμο ρόλο, αν και μας έμεινε η εντύπωση ότι μάλλον το ταλέντο του εξαίρετου ηθοποιού εξαντλήθηκε υπό τις επιταγές της αμφιλεγόμενης από πολλούς σκηνοθεσίας.

Ο περίφημος μονόλογος της Λυσιστράτης, με τη Ρένια Λουιζίδου να την ενσαρκώνει, όπου η επίλυση της πολεμικής εμπλοκής από τις γυναίκες παρομοιάζεται με την τεχνική που ακολουθούν για το ξάσιμο και το γνέσιμο του μαλλιού, επισκιάστηκε, για όσους γνωρίζουν καλά το πρωτότυπο κείμενο, από το κοστούμι της ως καπετάνισσα και μάλιστα με λευκή τουαλέτα και ναυτικό καπέλο. Θηλυκή παρουσία κι όχι μαχητική αντρογυναίκα, η Ρένια Λουιζίδου και η Λαμπιτώ – Θεοδώρα Σιάρκου δε, με στολή μποξέρ αποδίδει τη φιλομαχία κι οξύτητα των Σπαρτιατισσών, ενώ η Κλεονίκη – Μίνα Αδαμάκη, ως πεταλουδίτσα, με τη γνωστή τσιριχτή φωνή της, δεν διαφέρει και πολύ από το ρόλο της στο «Safe Sex», κατά τη γνώμη μας.

Η αντιπαράθεση των δύο Χορών (ανδρικού και γυναικείου – μοναδική περίπτωση στην αρχαία κωμωδία), όπως και η σκηνοθετική λύση του περάσματος μέσα από τις κερκίδες, έπεισε μεν και η όλη παράσταση έβγαλε και πολύ γέλιο και θαυμασμού επιφωνήματα στα εδώλια και ακατάπαυστο χειροκρότημα ακόμη και στη μέση της παράστασης, λόγω της αναγνωρισιμότητας των ηθοποιών κυρίως, αλλά έχασε στα σημεία αν σκεφτεί κανείς πόσο σημαντική είναι η «διδασκαλία» της αρχαίας ελληνικής κωμωδίας και μάλιστα από το ΚΘΒΕ. Ήταν πάντως μια εντελώς διαφορετική οπτική και γι’ αυτό το λόγο και μόνο άξιζε να την παρακολουθήσει κανείς. Και δη οι γυναίκες, ως φόρο τιμής τουλάχιστον σε μια παράσταση που τότε, το 411 π.Χ, οι γυναίκες δεν είχαν παρακολουθήσει.

Η μετάφραση του αρχαίου κειμένου είναι του Γιάννη Βαρβέρη, τα σκηνικά του Γιώργου Γαβαλά, τα κοστούμια του Γιάννη Μετζικώφ και η μουσική του Γιώργου Χριστιανάκη.

Παρόλα τα σχόλια, πάντως, δεν υπάρχει τίποτα καλύτερο από περιοδεύοντες θιάσους εν μέσω καλοκαιριού σε θέατρα σαν αυτό της Θάσου σε θερινές νύχτες με αστέρια και φεγγάρι.

Α.Χ.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.