«Φαυστα» του Μποστ απο το ΔΗΠΕΘΕ Κομοτηνης

Συνέντευξη τύπου δόθηκε χθες το μεσημέρι στην αίθουσα συνεδριάσεων του δημοτικού συμβουλίου Κομοτηνής για την παράσταση του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Κομοτηνής «Φαύστα» του Μποστ που κάνει σήμερα πρεμιέρα στο Θερινό Δημοτικό Θέατρο στις 9.15 το βράδυ, σηματοδοτώντας και την επιστροφή των περισσοτέρων εκδρομέων στην Κομοτηνή. Για την παράσταση, το πολιτικό νόημα, την προφητική γραφή του Μποστ (το έργο γράφτηκε την περίοδο 1963 -4) μίλησαν οι συντελεστές και οι ηθοποιοί, ενώ αρχικά αναφέρθηκαν στο έργο ο δήμαρχος Κομοτηνής Τάσος Βαβατσικλής και η πρόεδρος του ΔΗΠΕΘΕ Σοφία Μενεσελίδου. Τονίστηκε επανειλημμένα το θετικό κλίμα συνεργασίας που αναπτύχθηκε ανάμεσα στους συντελεστές και στη δημοτική αρχή, το πολύ καλό επιτελείο για το οποίο σχολίασε χαρακτηριστικά ο Αλέκος Κολλιόπουλος «είμαστε ο καλύτερος θίασος γιατί πετύχαμε να είμαστε στο βαθύ πυρήνα των ρόλων και ο κάθε ηθοποιός είναι στην Α΄ Εθνική».

Στη μνήμη του Μποστ

Ο κ. Βαβατσικλής, αναφέρθηκε σε μια κριτική του μοναδικού στο είδος του, ιστορικού της αρχαίας και της νεότερης Ελλάδας και της Ελληνικής Λογοτεχνίας Γιάννη Κορδάτου, που έγραψε για τον Μποστ πως «ήταν από τους κορυφαίους νεοέλληνες σατιρικούς καλλιτέχνες. Ίσως ο σημαντικότερος της γενιάς που πέρασε. Το έδαφος στο οποίο καλλιεργεί την σάτιρά του είναι κατ’ εξοχήν πολιτικό και κοινωνικό».

Ο κ. Βαβατσικλής στάθηκε στο ύφος του Μποστ στο σχολιασμό της Ελλάδας: «Ασφαλώς όλοι μας θυμόμαστε τους τύπους που εφεύρισκε για να σατιρίσει τους κρατούντες στην Ελλάδα, αλλά και τα κοινωνικά φαινόμενα της εποχής. Τέτοια πρότυπα σατιρικά ήταν, με την σκιτσογραφία του η περίφημη «Μαμά-Ελλάς», ρακένδυτη και εκλιπαρούσα βοήθεια από τους μεγαλοσυμμάχους. Άλλες μορφές, τα παιδιά της, ο «Πειναλέων» και η «Ανεργίτσα». Καθώς και πλήθος άλλων παραστάσεων που σατίριζαν την δήθεν φιλόπτωχη βασίλισσα Φρειδερίκη.

Ο Μποστ έγραψε ενδιαφέροντα θεατρικά κείμενα σατιρίζοντας κοινωνικές καταστάσεις και πρόσωπα δόλια ή αφελή της πολιτικής σκηνής. Το έργο «Φαύστα» έχει δανεισμένο μυθολογικό στοιχείο, το όνομα της ρωμαίας πριγκίπισσας Φαύστας, που έγινε σύζυγος του Μεγάλου Κωνσταντίνου και είναι πασίγνωστη για τις αλλεπάλληλες ραδιουργίες της.

Ο Μποστ θεωρείται ότι κατάφερε να δημιουργήσει ένα εντελώς προσωπικό και αναγνωρίσιμο σατιρικό ύφος ως σκιτσογράφος, κειμενογράφος, θεατρικός συγγραφέας, αλλά και ζωγράφος. Γελοιοποίησε ιδιαιτέρως την καθαρεύουσα ανακατεύοντας λόγιες εκφράσεις με λαϊκές λέξεις, διεκτραγωδώντας έτσι τον ημιμαθή έλληνα που προσπαθούσε να χρησιμοποιήσει την καθαρεύουσα, διότι εκείνη την εποχή τη δημοτική την θεωρούσαν ύποπτη γλώσσα.

Η σάτιρά του στοχεύει κυρίως τον μικροαστό έλληνα των μεταπολεμικών δεκαετιών, την δήθεν καθωσπρέπεια, την ημιμάθεια και τον νεοπλουτισμό, την ξενομανία, τις έντονες ταξικές αντιθέσεις της μεταπολεμικής Ελλάδας, καθώς και την ελληνική πολιτική ζωή. Ο Μποστ σατιρίζει ιδιαίτερα την εξάρτηση της Ελλάδας από τον ξένο παράγοντα, την εθνικοφροσύνη των συντηρητικών κομμάτων και τον θεσμό της Βασιλείας. Είναι μια σάτιρα έντονα καυστική των νεόπλουτων οικονομικά αλλά νεόπτωχων πνευματικά μικροαστών. Το έργο «Φαύστα» το ονόμασαν ως έργο Τέρας προερχόμενον εκ της αποστασίας. Το έργο γράφεται και σηματοδοτεί την εποχή των αποστατών του 1965».

Ο κ. Βαβατσικλής σχολίασε ότι πρόκειται για ένα έργο κεφάτο, «έργο που σε κάνει να γελάς προς στιγμήν και μετά να κουμπώνεσαι», ενώ κατέληξε ότι «είναι χαρούμενο και οδυνηρό μαζί γιατί μέσα στα πρόσωπά του βλέπει ο καθένας μας κρυμμένο ένα κομμάτι του εαυτού του που θα προτιμούσε να μην σκέφτεται».

Η κ. Μενεσελίδου χαρακτήρισε τη «Φαύστα» ένα από τα καλύτερα έργα του Μποστ ενώ πρόσθεσε ότι το αξιόλογο επιτελείο εγγυάται ένα πολύ καλό αποτέλεσμα. «Με τη συγκεκριμένη παράσταση εμμένουμε στην επιλογή μας τη θερινή περίοδο ν’ ανεβάζουμε έργα από το νεοελληνικό ρεπερτόριο με κύρια έμφαση στην κωμωδία γιατί και η διάθεση του κόσμου είναι ανάλογη κι αφήνουμε τις επιλογές από το δράμα στη χειμερινή περίοδο».

Ο καλλιτεχνικός διευθυντής του ΔΗΠΕΘΕ και σκηνοθέτης της παράστασης Δημήτρης Παπασταμάτης θέλησε αρχικά να δώσει έμφαση στη στήριξη που παρέχουν ο δήμος, ο δήμαρχος και η πρόεδρος του ΔΗΠΕΘΕ στο δημοτικό θέατρο Κομοτηνής σε μια περίοδο που ο θεσμός αντιμετωπίζει βαθιά κρίση και αμφισβήτηση κύρια από την πολιτεία. «Αυτός ο θεσμός λαϊκής βάσης θα συνεχίσει να υπάρχει» τόνισε, ενώ πρόσθεσε τη σημαντική επιλογή της ΤΕΔΚ Ροδόπης να αγοράσει για μια ακόμη φορά παραστάσεις για τους πολίτες δήμων και κοινοτήτων που θα έχουν την ευκαιρία να δουν επαγγελματικό θέατρο.

Ο σκηνογράφος κι ενδυματολόγος της παράστασης Ανδρέας Σαραντόπουλος ανέφερε ότι ο Μποστ αφήνει ζωτικό χώρο για σχολιασμό της επικαιρότητας, δικαίωμα που αξιοποίησαν και οι συντελεστές παρεμβάλλοντας κείμενα που σχολιάζουν με χιούμορ και σαρκασμό την επικαιρότητα. Η σκέψη του σκηνογράφου πήρε αφορμή από το λόγο του συγγραφέα και δούλεψε με τη σουρεαλιστική ματιά που έχει ο Μποστ. «Το έργο σε πρώτη ανάγνωση δείχνει ένα στατικό κείμενο αλλά είναι άκρως σουρεαλιστικό, άρα υπόκειται συνεχείς μεταπλάσεις σε ό,τι αφορά το χρόνο, τους συντελεστές. Εκφράσαμε κι έκφρασα τα όνειρά μας. Ο σουρεαλισμός του είναι ρεαλιστικές εικόνες του υποσυνειδήτου. Βάλαμε τα προσωπικά όνειρά μας σε μία πλατφόρμα και βγήκε η παράσταση. Φαινομενικά είναι ένα πρόσχαρο έργο, που διαθέτει σάτιρα, βιτριολικό χιούμορ, ρομαντισμό και τρυφερότητα. Το Ριτσάκι αιωρείται, ταξιδεύει στην κοιλιά ενός θαλασσινού τέρατος που μπορεί να είναι κι ένας κομήτης. Φεύγει από τη σκηνή, ταξιδεύει, βλέπει τις χώρες, ξαναεμφανίζεται στη σκηνή και εξαφανίζεται.

Οι γονείς έχουν τη δική τους λογική σε σχέση με το γεγονός, οδύρονται με το χαμό του Καραϊσκάκη…» Ο κ. Σαραντόπουλος δημιούργησε ένα ενυδρείο που αναπαριστά το φανταστικό χώρο του απείρου και μέσα εκεί αιωρούνται ζωγραφισμένα οι ρόλοι που είναι ντυμένοι ρεαλιστικά κατά πρώτη ανάγνωση και σουρεαλιστικά κατά βάθος. Ο σκηνογράφος έκανε λόγο, με τη σειρά του, για ένα καταπληκτικό θίασο κι επεσήμανε τη βοήθεια που τού παρείχε ο σκηνοθέτης της παράστασης καθώς και ο κ. Βαβατσικλής και η κ. Μενεσελίδου, μιλώντας για την κρίση του θεσμού.

Ο Γιώργος Μπουντουβής έγραψε τη μουσική της παράστασης, έχει σημαντική εμπειρία από τη σύνθεση μουσικής για το θέατρο (35 έργα στο ενεργητικό του) και κατάγεται από την Αλεξανδρούπολη. Σχολίασε ότι ο δήμαρχος Κομοτηνής κάνει αξιέπαινη δουλειά και άσκησε κριτική στο γειτονικό δήμο – τόπο καταγωγής του- όπου δεν βρήκαν ανταπόκριση από τους κρατούντες προτάσεις του που αφορούν στον πολιτισμό. Ο κ. Μπουντουβής μίλησε για ουσιαστικό σουρεαλισμό του έργου, για την προφητική γραφή του Μποστ την οποία απέδωσε μέσα από ένα μουσικό ιδίωμα που περιλαμβάνει λάτιν, τζαζ, ροκ, κλασική μουσική και όπερα.

Η πρωταγωνίστρια της παράστασης, Ελένη Κρίτα σχολίασε ότι η παράσταση έγινε με πολύ κέφι και αγάπη και νιώθει χαρούμενη από τη συνεργασία. Είπε με τη σειρά της ότι όλοι οι ηθοποιοί στηρίζουν το θεσμό των ΔΗΠΕΘΕ ανεξάρτητα από το αν εργάζονται στην Αθήνα.

Ο Αλέκος Κολλιόπουλος, σύζυγος της Φαύστας (Γιάννης) στην τρίτη του συνεργασία με το ΔΗΠΕΘΕ Κομοτηνής, εξοικειωμένος με την πόλη και τους ανθρώπους της, χαρακτήρισε την Κομοτηνή δεύτερη πατρίδα του, αν και καταγόμενος από την Καλαμάτα. Σχολίασε για την Κομοτηνή ότι έχει σεβαστεί μέσα από το θέατρό της τα δημοτικά χρήματα.

Για τη «Φαύστα» σχολίασε ότι πρόκειται για ένα βαθιά πολιτικό έργο, μια επαναστατική σάτιρα, προφητική που προέβλεπε την ανθρωποφαγία που θα κυριαρχούσε στην Ελλάδα. Διατύπωσε δε ότι το σουρεαλιστικό είναι βαθιά ρεαλιστικό κι έδωσε το δικό του παράδειγμα όπου για να προσεγγίσει το ρόλο του Γιάννη ανέσυρε κομμάτια από τον εαυτό του.

Το Ριτσάκι ερμηνεύει η Χαρούλα Σμύρου (η οποία δήλωσε ότι είναι πολύ τυχερή που συμμετέχει στην παράσταση), την έμπιστη υπηρέτρια η Άννα Σιταρίδου, την οικογένεια Ιατρού ο Φιλοποίμην Ανδρεάδης, η Μαρία Μπενάκη και ο Γεράσιμος Ντάβαρης, ενώ την οικογενειακή άσπονδη φίλη η Μαρία Παπαδοπούλου.

Μαρία Αμπατζή

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.