Περιοδικες εκδοσεις Θρυλοριου και Ξυλαγανης

Τις τελευταίες εκδόσεις δύο αξιόλογων περιοδικών εκδόσεων της ευρύτερης περιοχής του νομού μας φιλοξενούμε σήμερα, όχι μόνο για να επαινέσουμε την προσπάθεια των Πολιτιστικών Συλλόγων – Ομίλων Θρυλορίου και Ξυλαγανής που εκδίδουν τις συγκεκριμένες εφημερίδες, αλλά και για να παρουσιάσουμε ένα δείγμα της δουλειάς των ανθρώπων που μεταλαμπαδεύουν την αγάπη για τον τόπο τους στους αναγνώστες τους και μετουσιώνουν την πίστη στην παράδοσή τους σε λόγο.

«Η Κερασούντα και το Γαρς» είναι η εφημερίδα του Πολιτιστικού Ομίλου Ποντίων Θρυλορίου και η «ΠΟΞ Ξυλαγανή» η έκδοση του Πολιτιστικού Ομίλου Ξυλαγανής.

Αναδημοσιεύουμε σήμερα κείμενα από τις δύο εφημερίδες, που αποτελούν χαρακτηριστικό δείγμα της προσφοράς τους στον τόπο, αλλά και ειδήσεις, αφού τη δημοσιογραφία του τόπου τους και αυτές υπηρετούν…

ΚΕΡΑΣΟΥΝΤΑ

Παραδόσεις του Πόντου

•Για τη γέννα και το παιδί

Η εγκυμοσύνη-η βαρεσία- στα παλαιότερα χρόνια θεωρούνταν ντροπή, όχι βέβαια από κοκεταρία. Η έγκυα –η βαρεμέντσα- προσπαθούσε με κάθε τρόπο ν’ αποκρύψει την εγκυμοσύνη της, με κατάλληλη αμφίεση, με σάλια, με τζαρτζάφια, με μαντήλι που είχε μπροστά στη μέση της κι ανέμιζε κ.τ.λ. Κρυβόταν ακόμα κι από τον πατέρα και τη μητέρα της και μάλιστα από τον πεθερό και την πεθερά της. Ήταν σαν ν’ αναγνώριζε πως έκανε μεγάλη… αμαρτία. Φυλαγόταν τόσο πολύ για να μη την καταλάβουν, ώστε αν δεν κακοψυχούσε – αν ’κ’ εκακογνώμανεν – μπορούσε να γεννήσει χωρίς να την πάρουν μυρωδιά. Όλα τα ρουχαλάκια και τα σχετικά με τη γέννα του παιδιού τα φρόντιζε κρυφά, σε συνεννόηση με τυχόν κουνιάδες της ή αδελφές και φίλες της.

Ο περιορισμός αυτός ήταν αιτία να μη μπορεί να ζητεί απ’ όλα τα φαγητά και τα τρόφιμα γενικά, που τα θυμόταν ή της ερχόταν η μυρωδιά τους, όπως συμβαίνει φυσιολογικά σ’ όλες σχεδόν τις έγκυες γυναίκες. Ωστόσο οι άντρες τους φρόντιζαν να τις φέρνουν κρυφά απ’ όλα που ζητούσαν και ό,τι καλό και σπάνιο – αγνέρ’ – βρίσκανε στην αγορά. […] Πριν φτάσουν οι μέρες της, όλα τα ρουχαλάκια και τα σχετικά με τη γέννα του παιδιού –τα μωρέσα τα λώμματα- έπρεπε να ετοιμαστούν. Τα συνηθισμένα ρουχαλάκια ήταν: Πουκαμισάκια –καμισόπα– ρομπίτσες, φασκίτες, πανάκια –εγκουνόπα– σκουφίτσες, καλτσάκια κ.τ.λ. Άσχετα μ’ αυτά η μάνα της ήταν υποχρεωμένη στο πρώτο της παιδί, είτε αγόρι ήταν είτε κορίτσι, να κάνει από έξι ή τουλάχιστον από τρία απ’ όλα τα παραπάνω ρουχαλάκια. Της τα πήγαιναν μετά τη γέννα και τα λέγαν: τη πρωτικαρί’ τα προίκας. Το ρήμα «γεννώ» δεν το χρησιμοποιούσανε στα Κοτύωρα για τις γυναίκες. Έλεγαν π.χ. η τάδενα α φτάει μωρόν, ή εποίκεν μωρόν, ή ελευτερώθεν, ή έπεσεν. […]

ΑΠΟΒΟΛΕΣ

Οι βίαιες αποβολές – το ρούξιμον τη μωρί – προκαλούνταν συνήθως: α) Από απότομη μεγάλη λύπη ή χαρά β) από τρόμο και υπερβολικό φόβο γ) από καθαρτικό που παίρνανε κάποτε χωρίς να ξέρουν τις συνέπειες δ) από πήδημα, από σήκωμα βάρους, από υπερκόπωση και κάποτε, αν ήταν υπερευαίσθητη, κι από μυρωδιά κ.τ.τ. […] Στην περίπτωση αυτή λέγαν: επεκόπεν το μωρόν κ΄ερούξεν.

Οι τεχνητές αποβολές (οι εκτρώσεις – το χάσιμον τη μωρί) ήτανε πολύ σπάνιες, και κυρίως γινότανε για την εξαφάνιση καρπού παράνομου έρωτα. Οι συνηθισμένοι τρόποι ήταν: α) Βάζαν τα πόδια σε ζεστό νερό. Β) παίρνανε καθαρτικό ή κινίνο σε αυξημένη δόση γ) καθότανε σε δοχείο με αχνιστό νερό. Για αποτελεσματικότερα, πριν κάτσουν, έριχναν στο δοχείο αναμμένα κάρβουνα. Πάντως η αποβολή θεωρούνταν μεγάλη αμαρτία και προσπαθούσαν να την αποφύγουν με κάθε τρόπο. Όποια πάθαινε αποβολή δεν της έπεφτε μετάληψη τρία χρόνια. Όποια όμως έκανε έκτρωση, εφτά χρόνια δεν την μεταλάβαινε ο παπάς. Εννοείται ότι όλες ξομολογιόντανε στον πνευματικό, που έτσι τα μάθαινε όλα.

ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚΑ

Αν η έγκυα πάχαινε κατά τα πισινά της στο διάστημα της εγκυμοσύνης της, λέγανε ότι θα κάνει κορίτσι. Κι αν αντίθετα αδυνατούσε στα πισινά, λέγανε πως θα κάνει αγόρι. Αν έβγαζε στο πρόσωπο πανάδες –τσούλε, ή ρόγας, ή πυκνάδες (εμπαλώθεν το πρόσωπό- ατς) – λέγανε πως θα κάνει κορίτσι, κι αν έμενε καθαρό, αγόρι. Αν η κοιλιά της μετά τον 7ο μήνα ήταν φουσκωμένη κατά πλάτος, προμάντευαν κορίτσι, κι αν αντίθετα, αγόρι. Αν είχε αγόρι που θήλαζε, κ’ έπεφτε έγκυα, σε περίπτωση που το γάλα της πείραζε αμέσως το βρέφος, ήταν παρατηρημένο ότι έκανε κορίτσι.

Δήμητρα Τοπαλίδου Σιδηροπούλου

ΠΟΞ

«Μελισσάκια»

Είναι το όνομα της νέας μηνιαίας ερευνητικής εφημερίδας του 6/Θ Δημοτικού Σχολείου της Ξυλαγανής. Υπεύθυνη της προσπάθειας αυτής είναι η νέα διευθύντρια του Δημοτικού μας Σχολείου κ. Μαρία Παπαμιχαήλ, η οποία απευθυνόμενη μέσα από το πρώτο φύλλο της εφημεριδούλας σε συγχωριανούς μας, γονείς και μαθητές λέει «Με λίγα λόγια…

Αφιερωμένη στα δικά μας παιδιά τούτη η εφημερίδα φτιαγμένη από αγάπη για τον τόπο μας.

Είναι η απαρχή μιας ολότελα προσωπικής συνεργασίας μεταξύ παιδιών – γονέων – χωριού και σχολείου.

Σκοπός της έκδοσης είναι να ξαναθυμηθούν οι μεγάλοι και να γνωρίσουν οι νέοι την ιστορία του δικού τους χωριού. Έτσι γνωρίζοντας το παρελθόν θα χαράξουμε με σιγουριά το μέλλον. Όποιος δε γνωρίζει την ιστορία του μοιάζει με δέντρο δίχως ρίζες.

Όσα θα γραφούν είναι εργασίες και έρευνες των δικών μας παιδιών, γι’ αυτό θα χρειαστεί η δική σας συμμετοχή, αγάπη, υπομονή, υποστήριξη και κατανόηση.

Μαρία Παπαμιχαήλ

Διευθύντρια του Δ.Σ.

Ξυλαγανής»

Ως πρώτο θέμα έρευνας ήταν από ποιους χτίσθηκε το Δημοτικό Σχολείο Ξυλαγανής, πότε και από τι υλικά.

Εμείς δεν έχουμε παρά να συγχαρούμε την προσπάθεια αυτή και να ευχηθούμε καλή επιτυχία

Μια αξιέπαινη προσπάθεια

Ένα έργο της Περιβαλλοντικής Ομάδας Γυμνασίου Ξυλαγανής

Άγιος

Κωνσταντίνος

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.