Παρχαρια 2002, Πρωτο συναπαντημα Ποντιων

Μνήμες από την ποιμενική ζωή των Ποντίων και όχι μόνο θα αναβιώσουν στις 14 του Σεπτέμβρη στα «Παρχάρια 2002», μια εκδήλωση που διοργανώνει ο Σύλλογος Ποντιακής Νεολαίας «Η Τραπεζούντα». Ο ΠτΘ συνομιλεί με τον υπεύθυνο εκδηλώσεων του Συλλόγου κ. Γιάννη Νικολαϊδη για τις εκδηλώσεις του Συλλόγου, για τα έθιμα των Ποντίων όταν ζούσαν σε τόπους με παρχάρια και ήταν αυτάρκεις και αυτόνομοι, όσον αφορά στην παραγωγή κυρίως γαλακτοκομικών προϊόντων. Και για όσους αδημονούν να μάθουν τι ήταν τα παρχάρια… ραντεβού στις 14 Σεπτέμβρη…

ΠτΘ: κ. Νικολαϊδη, ποιοι είναι οι στόχοι και οι σκοποί ίδρυσης του Συλλόγου ποντιακής νεολαίας «Η Τραπεζούντα»;

Ν.Ι: Σκοπός και στόχος μας είναι η διάδοση και διάσωση της ποντιακής παραδόσεως, καθώς και η γνωριμία των νέων ποντιακής καταγωγής του νομού μας, αλλά και η επαφή μας με άλλους πολιτιστικούς φορείς της περιοχής μας. Εννοούμε βέβαια στη Θράκη και στη Μακεδονία, καθώς και η επαφή με πολιτιστικούς φορείς των γειτονικών χωρών, όπως η Ανατολική Θράκη και η Βουλγαρία.

ΠτΘ: Η συνάντηση που διοργανώνετε για τις 14 Σεπτέμβρη είναι η αφετηρία των εκδηλώσεών σας;

Ν.Ι: Ναι, είναι η αφετηρία των εκδηλώσεών μας. Ο Σύλλογος έχει δημιουργηθεί πρόσφατα, τον Μάρτιο. Έχει 15μελές Διοικητικό Συμβούλιο και πρόεδρός του είναι ο κ. Αφεντουλίδης Θεόδωρος. Υπάρχουν, επίσης, επιτροπές σε διάφορους οικισμούς όπου υπάρχει συμπαγής ποντιακός πληθυσμός, όπως το Θρυλόριο, οι Σάπες, το Υφανταί. Το Δ.Σ. του Συλλόγου συνεργάζεται με αυτές τις επιτροπές, ακούει τις απόψεις τους και από κοινού προχωρούμε σε διάφορες εκδηλώσεις. Αυτός είναι ο στόχος μας και αυτό οραματιζόμαστε. Κάποια στιγμή βέβαια θα κριθούμε για το πόσο καλά δουλέψαμε και για το τι έργο παράγαμε.

ΠτΘ: Η πρώτη σας εκδήλωση έχει τον τίτλο «Παρχάρια 2002, Πρώτο συναπάντημα Ποντίων». Τι σημαίνει κατ’ αρχήν παρχάρια;

Ν.Ι.: Παρχάρια ήταν τα λιβάδια στον Πόντο σε ορεινές τοποθεσίες. Στα παρχάρια αναζητούσαν οι κάτοικοι των χωριών, οι βοσκοί κυρίως, τροφή για τα ζώα τους. Έτσι, από τον Απρίλιο ώς τον Σεπτέμβριο έπαιρναν τα κοπάδια τους, ανέβαιναν στα παρχάρια και έχτιζαν εκεί πάνω ολόκληρα χωριά. Δεν ήταν δηλαδή απλοί καταυλισμοί, ήταν ολόκληρα χωριά, στα οποία μετανάστευαν οι κάτοικοι χωριών που δεν διέθεταν λιβάδια και παρήγαγαν τα γαλακτοκομικά και τυροκομικά τους προϊόντα.

ΠτΘ: Κατά την διάρκεια των εκδηλώσεων έχετε προγραμματίσει και παλαιστικούς αγώνες. Οι παλαιστικοί αγώνες είναι συνυφασμένοι με τα «Παρχάρια»;

Ν.Ι.: Οι παλαιστικοί αγώνες είναι συνυφασμένοι με εκδηλώσεις πανηγυριών και όχι αποκλειστικά με τα παρχάρια στον Πόντο. Στον Πόντο γινόταν κάποια μίνι φεστιβάλ, θα λέγαμε σήμερα, στα παρχάρια, όπου οι βοσκοί και οι κτηνοτρόφοι προσέφεραν τα τυροκομικά τους προϊόντα στους κατοίκους των γειτονικών περιοχών, οι οποίοι δεν τα είχαν, γίνονταν γλέντι και παράλληλα κάποιες εκδηλώσεις όπως το να παίζουν διάφορα παιχνίδια της περιοχής ή τσάλτικα ή έτρεχαν, γινόντουσαν κάποιοι αγώνες δρόμου ή μήκους, σε εντελώς φιλικό επίπεδο, αλλά σχεδόν πάντα γινόταν και παλαιστικοί αγώνες. Παλαιστικοί αγώνες γίνονταν ακόμη και στο πανηγύρι το Θρυλορίου στις 21 Μαΐου, ημέρα εορτασμού των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, μέχρι και το 1970 νομίζω. Την εκδήλωση θα τιμήσουν ο Παλαιστικός Σύλλογος Καλαμαριάς, του οποίου πρόεδρος είναι ο κ.Μποξίδης Γεώργιος, μαζί του θα είναι και ο κ.Πικιλίδης Γεώργιος, ίσως και ο κ.Πικιλίδης Παναγιώτης. Θα΄ ρθουν και παλαιστές από τα Γιαννιτσά, καθώς και οποιοσδήποτε άλλος παλαιστής θελήσει να συμμετάσχει.

ΠτΘ: Υπάρχει μία ιδιαίτερη παράδοση των Ποντίων στα τυριά;

Ν.Ι.: Βεβαίως, υπάρχει το διπλό τυρί, το οποίο είναι είδος κασεριού. Να διευκρινίσουμε ότι λέγοντας τυριά, οι Πόντιοι εννοούν τα κασέρια. Το διπλό τυρί είναι ένα είδος κασέρι, κάτι σαν το Τρικαλινό, θα μπορούσα να πω. Το παρχαρί τυρί είναι το καπνιστό κασέρι, υπάρχει το γαϊς τυρί, που γίνεται σαν ζώνη, τραβώντας το δηλαδή βγαίνει κλωστές- κλωστές, και για αυτό λέγεται και γαϊς, που στα ποντιακά σημαίνει ζώνη, λουρίδα. Υπάρχει το κοινό τυρί, όπως και στη Θράκη, ο τελεμές, υπάρχει το τσοκαλίκ, υπάρχουν τα τσορτάνια.