«Προσεγγισα τα προσωπα του εργου αξιοποιωντας την ψυχολογικη τους διασταση»

Η Άση Δημητρολοπούλου, η ενδυματολόγος της τελευταίας παράστασης του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ., που από χθες παίζεται στην σκηνή του, και αφορά στο έργο του Βούλγαρου συγγραφέα Κύριλ Τοπάλοβ «Μια ζωή χωρίς εμένα», είναι ένα πρόσωπο «έκπληξη». Παρότι νεαρότατη στην ηλικία, στον κόσμο του θεάτρου προσήλθε πάνοπλη, σπουδάζοντας καταρχήν Αρχιτεκτονική στο Μετσόβειο και σκηνογραφία, στη συνέχεια, στα πανεπιστήμια Sorbonne Nouvelle (Paris III) και Pantheon Sorbonne (Paris I).

Η Άση Δημητρολοπούλου και στο θέατρο όμως μοιάζει να έχει κάνει τις επιλογές της. Οι συνεργασίες της είναι εξάλλου δηλωτικές του πώς αντιμετωπίζει τον κόσμο της τέχνης. Στο θέατρο έτσι συνεργάστηκε ως σκηνογράφος – ενδυματολόγος με τη Ρούλα Πατεράκη σε παραστάσεις όπως ο «Ορλάντο» της Βιρτζίνια Γούλφ, «Το όνειρο ενός γελοίου ανθρώπου», «Ο ηλίθιος» του Φ. Ντοστογέφσκι και πολλές άλλες, στον κινηματογράφο σε ταινίες όπως το «Αντίο Βερολίνο», «Βοξ» και «Καμία συμπάθεια για το διάβολο», ενώ συμμετείχε ως βοηθός σκηνογράφου σε σημαντικότατες παραστάσεις της φημισμένης όπερας του Παρισιού, συνεργαζόμενη στο εξωτερικό με σκηνοθέτες όπως ο W. Decker, ο J. Savary, και άλλοι.

Άση Δημητρολοπούλου όμως και στη σκηνή του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ για τα κοστούμια του «Μια ζωή χωρίς εμένα» του Κύριλ Τοπάλοβ, και στις σελίδες μας, συζητώντας για σκηνογραφία, ενδυματολογία, όπερα, Μπόμπ Ουίλσον αλλά και Κύριλ Τοπάλοβ.

ΠτΘ: Κυρία Δημητρολοπούλου, από την αρχιτεκτονική στη σκηνογραφία και μάλιστα με υποτροφία. Πόσο συνδέονται οι δύο τέχνες;

Α.Δ.: Κατά τη γνώμη μου είναι το ίδιο πράγμα. Τόσο ο σκηνικός χώρος, όσο και το κοστούμι είναι αποτέλεσμα της διευθέτησης, αίσθησης και πραγμάτωσης του χώρου. Οι αρχές είναι ίδιες, δεν διαφέρουν. Εξάλλου, υπάρχουν αρκετοί αρχιτέκτονες που είναι και σκηνογράφοι, όπως ο Ρόμπερτ Ουίλσον, αλλά και αξιόλογοι σκηνογράφοι που δεν είναι αρχιτέκτονες, έχουν ωστόσο γνώσεις αρχιτεκτονικής.

ΠτΘ: Πιστεύετε ότι η σκηνογραφική και ενδυματολογική παραγωγή στην Ελλάδα στηρίζονται σε ένα μίνιμουμ, τουλάχιστον, παιδείας με αποτέλεσμα καλύτερα ποιοτικά αποτελέσματα;

Α.Δ.: Πιστεύω ότι η σκηνογραφία στην Ελλάδα βελτιώνεται με ρυθμούς πολύ γρήγορους και οφείλω να πω ότι υπάρχουν πολλοί καλοί σκηνογράφοι. Όλοι έχουν να παρουσιάσουν αξιόλογες δουλειές και ας μην ξεχνάμε και τους παλαιότερους, που είναι πια καταξιωμένοι, όπως ο Βασίλης και ο Διονύσης Φωτόπουλος.

ΠτΘ: Η σκηνογραφία ωστόσο θα μπορούσε να είναι και ακριβή, και συχνά είναι. Τα ίδια τα θέατρα είτε είναι εθνικά είτε ιδιωτικοί θίασοι αντιμετωπίζουν με τον δέοντα σεβασμό τη σκηνογραφία; Διαθέτουν πάντα τα χρήματα που απαιτούνται;

Α.Δ.: Η αλήθεια είναι ότι είναι λίγες οι περιπτώσεις που η παραγωγή μπορεί να διαθέσει χρήματα και να έχει μεγάλη οικονομική άνεση για το σκηνικό. Συνήθως τα πράγματα είναι πιο μετρημένα όσον αφορά στα οικονομικά. Βέβαια, οφείλω να πω ότι υπάρχει μια κρίση που έχει αγγίξει το θέατρο και είναι παγκόσμια. Το ίδιο μεταφέρουν και συνάδελφοι από το Παρίσι, υπάρχει μια μείωση δηλαδή των κονδυλίων, σε αντίθεση με την δεκαετία του ΄80 ώς και τα μέσα της δεκαετίας του ΄90, που δίνονταν πολλά χρήματα για τις παραγωγές. Στην Ελλάδα τα θέατρα είναι πλέον πολλά, πολλές και οι παραγωγές, συνεπώς υπάρχει οικονομικός περιορισμός.

ΠτΘ: Όταν σας δίνεται η δυνατότητα για μια πλούσια παραγωγή και όταν το ίδιο το έργο το επιτρέπει, απελευθερώνετε τη φαντασία σας, προσανατολίζεστε στα ευρηματικά σκηνικά; Εξάλλου, έχετε συνεργαστεί και με την Ρούλα Πατεράκη, γνωστή για τις καινοτομικές της κατευθύνσεις.

Α.Δ.: Είναι σημαντική αυτή η καλλιεργημένη αισθητική και η βαθιά γνώση, που διαθέτει η κ. Πατεράκη. Θεωρείται «δύσκολη» σκηνοθέτης , ωστόσο είναι μόνο απαιτητική και συγχρόνως, ριζοσπαστική, τολμηρή, μια μοναδική προσωπικότητα του θεάτρου. Εγώ προσωπικά πάντα θέλω να κάνω κάτι διαφορετικό, να πειραματίζομαι. Δεν θα με ενδιέφερε πότε να ακολουθήσω την πεπατημένη.

ΠτΘ: Έχετε ασχοληθεί και με την όπερα. Στην όπερα μετράει αλήθεια η φαντασμαγορία και η ίδια η δομή της απελευθερώνει τον σκηνογράφο;

Α.Δ.: Αυτό είναι αλήθεια, καθώς η σκηνή είναι πιο μεγάλη αλλά και τα θέματά της βοηθούν γιατί δεν αντλούν μόνο από την πραγματικότητα. Είναι και μυθολογικά… Φανταστείτε το «Μαγεμένο αυλό»… κάθε όπερα του Μότσαρτ….

Είναι και η μουσική, που πραγματικά απογειώνει. Ολόκληρη η διαδικασία γίνεται έτσι πιο σύνθετη, αλλά και πιο ενδιαφέρουσα.

ΠτΘ: Είναι λοιπόν η όπερα μια πανδαισία;

Α.Δ.: Ναι, είναι και εγώ την έζησα σε εξαιρετικές παραγωγές στην παλιά όπερα του Παρισιού που είναι μία μαγευτική σκηνή.

ΠτΘ: Ο σκηνογράφος δουλεύει με δύο ερεθίσματα, με το κείμενο και με την ιστορία, σε περίπτωση που πρόκειται για κείμενο εποχής. Πόσο πρωτοποριακά θα παρουσιάζετε ένα τέτοιο έργο – σε συνεργασία πάντα με το σκηνοθέτη- και πόσο απαραίτητη θεωρείτε τη γνώση της Ιστορίας στη δουλειά σας;

Α.Δ.: Είναι απαραίτητη για να την προσπεράσω, όχι να την ξεχάσω, αλλά να τη χρησιμοποιήσω βοηθητικά σε μια πιο αφαιρετική σκηνογραφία. Μια υποδήλωση ιστορική μπορεί να υπάρχει, αλλά με ενδιαφέρει να ξεπερνώ το χρόνο, κυρίως στα κλασσικά έργα. Σε συνεργασία με το σκηνοθέτη, τα κοστούμια μπορεί να είναι δηλωτικά του ιστορικού χρόνου ή να έχουν νύξεις ιστορικές ή να είναι τελείως μοντέρνα. Αλλιώς, βέβαια, θα χειριστώ τον Σαίξπηρ, αλλιώς τον Μολιέρο, εξαρτάται από τον συγγραφέα. Κυρίως όμως λειτουργώ αφαιρετικά.

ΠτΘ: Γοητεύεστε από τα κείμενα, κ. Δημητρολοπούλου;

Α.Δ.: Πάρα πολύ. Εξάλλου, άρχισα να διαβάζω θέατρο στην ηλικία των 12 χωρίς να έχω στο μυαλό μου τη σκηνογραφία. Η σκηνογραφία ήρθε αργότερα, όταν ήμουν πια στην αρχιτεκτονική. Γοητεύομαι από τα κείμενα, και κάθε φορά τα ακούω με παιδική αφέλεια.

ΠτΘ: Στη συγκεκριμένη περίπτωση, στο έργο που ανεβαίνει στη σκηνή του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Κομοτηνής εργαστήκατε ως ενδυματολόγος. Απαιτήθηκε συνεργασία με τον σκηνογράφο για να δέσουν οι αισθητικές ή τελικά παραμένει η μερική αυτενέργεια του ενδυματολόγου;

Α.Δ.: Πάντα πρέπει να διατηρηθεί η συνεργασία με τον σκηνογράφο. Στη συγκεκριμένη περίπτωση η συνεργασία ήταν απαραίτητη για την επιλογή των χρωμάτων.

ΠτΘ: «Προβληματιστήκατε» πολύ για το κοστούμι ενός μοντέρνου έργου όπως το συγκεκριμένο, προκειμένου να αναδειχθούν και οι ρόλοι;

Α.Δ.: Τα σύγχρονα κοστούμια είναι δυσκολότερα, διότι είναι πιο δύσκολο να τους προσδώσεις βαρύτητα, θεατρικότητα.

Στο συγκεκριμένο έργο προβληματίστηκα αρκετά, όχι τόσο λόγω της χώρας καταγωγής των προσώπων όσο γιατί προσπάθησα να τα προσεγγίσω από διάσταση ψυχολογική, πέρα από την εθνική, κοινωνική και ταξική προέλευσή τους.

Αντιμετώπισα το έργο και τα πρόσωπα με ματιά διεθνική. Αποφάσισα, λοιπόν, να τονίσω τη διαχρονική, κομψή και κλασσική αύρα του πρώτου ζευγαριού, σε αντίθεση με την ανατρεπτική διαχρονικότητα του ζευγαριού των νέων. Θεώρησα, λοιπόν, απαραίτητη τη σύγκρουση των δύο στυλ και μέσα από την επιλογή των χρωμάτων. Εξάλλου, και το ίδιο το έργο στηρίζεται σε συγκρούσεις, ανατροπές και αντιθέσεις.

Για την γυναίκα είχα επιλέξει ένα χρώμα που θα καταδείκνυε την ταραγμένη ψυχολογία της, το μωβ μελιτζανί, ενώ για τους νέους κάτι περισσότερο ανατρεπτικό, μαύρο ή οτιδήποτε έντονο. Με την επιλογή των χρωμάτων αυτών, γίνεται καλύτερα η ένταξη των κοστουμιών στο σκηνικό χώρο με τρόπο ώστε να περιγράφονται καθαρά οι φόρμες τους. Στην εκδοχή που θα παρουσιαστούν η επιλογή του κουστουμιού του γυναικείου πρωταγωνιστικού ρόλου δεν είναι δική μου.

ΠτΘ: κ. Δημητρολοπούλου, για την πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση σας ευχαριστούμε πολύ και σας ευχόμαστε να πορεύεστε πάντα με την ίδια παιδεία και γνώση.

Α.Δ.: Κι εγώ σας ευχαριστώ.

Τ.Β. – Α.Χ.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.