Καινοτομες παιδαγωγικες μεθοδοι του Προγραμματος Εκπαιδευσης Μουσουλμανοπαιδων

Καινοτόμες παιδαγωγικές δράσεις, που εφαρμόστηκαν τα προηγούμενα χρόνια σε δημόσια και μειονοτικά σχολεία, στο πλαίσιο του προγράμματος για την Εκπαίδευση των Παιδιών της Μουσουλμανικής Μειονότητας της Θράκης, παρουσίασαν το περασμένο Σάββατο στην Κομοτηνή οι συμμετέχοντες τη δράση «Πιλοτική εφαρμογή» πολλαπλών πηγών διδασκαλίας και μάθησης εκπαιδευτικοί. Η παρουσίαση έγινε στη Δημοτική Βιβλιοθήκη και χωριζόταν σε τρεις διακριτές ενότητες, ανάλογες με το γνωστικό αντικείμενο των μαθημάτων- τη Λογοτεχνία, την Ιστορία και τις Φυσικές Επιστήμες. Για την εμπειρία και τα συμπεράσματά τους μίλησαν στον «ΠτΘ» η φιλόλογος-ιστορικός, κ. Εφη Καραπούλη, και ο φυσικός, κ. Σωτήρης Βερανούδης.

Έφη Καραπούλη, φιλόλογος-ιστορικός «Τόσο για την τάξη όσο και για την εκπαιδευτικό που πειραματίστηκε η πιλοτική εφαρμογή του Προγράμματος στην ιστορία αποτέλεσε μια απολαυστική και ανανεωτική εμπειρία»

«Αντιμετωπίζοντας την πρόκληση της ανανέωσης των μεθόδων και των τεχνολογικών μέσων για τις ανάγκες του μαθήματος, αξιοποίησα την ευκαιρία που μου έδωσε πριν τρία χρόνια το ΠΕΜ», εξήγησε η εκπαιδευτικός, κ. Έφη Καραπούλη. Η κ. Καραπούλη εφάρμοσε το Πιλοτικό Πρόγραμμα στην Ιστορία της τρίτης τάξης του 2ου Γυμνασίου Κομοτηνής, επί δύο διαδοχικά έτη, το 2012-13 και 2013-4, με αποδέκτες 6 τμήματα, 3 ανά έτος, και συνολικά 164 μαθητές. Παράλληλα και συμπληρωματικά με το σχολικό εγχειρίδιο, χρησιμοποίησε ένα παράλληλο υλικό και ένα δεύτερο βιβλίο, εμπλουτίζοντας τόσο το περιεχόμενο όσο και τις πηγές του τελευταίου και του παραδοσιακού μαθήματος που έκανε ως τότε. «Το υλικό προσφέρεται για δημιουργική αξιοποίηση», παρατήρησε, επισημαίνοντας «πως εκτός από την παραδοσιακή ιστορική αφήγηση, που προβάλλει τις διαφορετικές οπτικές γωνίες θεώρησης του ίδιου γεγονότος, το υλικό εμπεριέχει χάρτες, εικόνες, διαγράμματα, χρονογραμμές, που αποτελούν χρήσιμα εργαλεία για τον εκπαιδευτικό». «Επίσης, εμπεριέχει αποσπάσματα γραπτών πηγών και λογοτεχνικών έργων, ως ιστορικών πηγών», συνέχισε, «ενώ στο τέλος της κάθε ενότητας υπάρχει ένα δεύτερο μέρος, το «Λίγη ακόμα Ιστορία», που προσφέρει συμπληρωματικό υλικό και ασκήσεις-δραστηριότητες επέκτασης, διαβαθμισμένες ως προς το βαθμό δυσκολίας και ως προς τις μεθόδους, τις οποίες ο εκπαιδευτικός καλείται να εφαρμόσει.

Τα παραπάνω μέσα και «ευρήματα», με τα οποία αξιοποιήθηκαν στη διδακτική πράξη τα διαθέσιμα εργαλεία, χρησιμοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς κλιμακωτά και διαβαθμισμένα, με κριτήριο το βαθμό εξοικείωσης των μαθητών. «Προκάλεσαν θετικά συναισθήματα και κέρδισαν τη θετική ανταπόκριση του μαθητικού κοινού στο σύνολό του», διαπίστωσε η κ. Καραπούλη, ενώ αναφέρθηκε επιγραμματικά στα πλεονεκτήματα του πολυτροπικού υλικού του ΠΕΜ. «Ως προς την κάλυψη παιδαγωγικών στόχων είναι η βιωματικότητα, η ενσυναίσθηση, η εποπτικότητα», παρατήρησε, «ενώ ως προς την κάλυψη των γνωστικών στόχων είναι ο πλούτος του υλικού και των γνώσεων που αποκομίζουν οι μαθητές και η πολυπρισματικότητα, που είναι αναγκαία για τη σφαιρική θεώρηση των γεγονότων και την άσκηση της κριτικής σκέψης των μαθητών». «Τόσο για την τάξη όσο και για την εκπαιδευτικό που πειραματίστηκε», κατέληξε, «η πιλοτική εφαρμογή του Προγράμματος αποτέλεσε μια απολαυστική και ανανεωτική εμπειρία».

Σωτήρης Βερανούδης, φυσικός «Προσπαθήσαμε να ξεφύγουμε από την πεπατημένη κι από τις μεθόδους της δασκαλοκεντρικής διδασκαλίας, όπου ο δάσκαλος μιλάει και οι μαθητές ακούνε»

Ο κ. Σωτήρης Βερανούδης εντάχθηκε στη συγκεκριμένη προσπάθεια πριν από τρία χρόνια, σε μία περίοδο που το αναλυτικό πρόγραμμα και κατ’ επέκταση η ύλη του μαθήματος Φυσικής διαφοροποιήθηκαν. Επομένως, τα βιβλία που έπρεπε να δοκιμάσει πιλοτικά έπρεπε να αλλαχθούν ή έστω να συμπληρωθούν με επιπλέον στοιχεία. «Αυτό, που κάναμε τα τελευταία χρόνια», εξήγησε, «ήταν να φτιάξουμε καινούριες δραστηριότητες, που να περιέχουν όσο το δυνατόν ποικίλα πράγματα, απλουστευμένα για τα παιδιά της μουσουλμανικής μειονότητας».

Το καινούργιο υλικό έπρεπε να εμπεριέχει βίντεο, εφαρμογές υπολογιστών με πειράματα, ώστε να γίνει πιο κατανοητό στους μαθητές. «Εμείς προσπαθούσαμε να ξεφύγουμε από την πεπατημένη», εξήγησε ο κ. Βερανούδης, «κι από τις μεθόδους της δασκαλοκεντρικής διδασκαλίας, όπου ο δάσκαλος μιλάει και οι μαθητές ακούνε». «Δεν θα έπρεπε μόνο να ακούνε», συνέχισε, «αλλά να αποκτήσουν και κάποιες βιωματικές εμπειρίες, μέσα από εύκολα πειράματα ή μέσα από εφαρμογές σε υπολογιστές. Εγώ εφάρμοσα κυρίως software σε διαδραστικούς πίνακες». Όλα αυτά, κατά τον κ. Βερανούδη, προσαρμοσμένα στο επίπεδο των μαθητών κάθε σχολείου, αλλά και κάθε τάξης.

Τα μειονοτικά σχολεία διαφέρουν από τα υπόλοιπα, παρατήρησε, αλλά το ίδιο συμβαίνει και μεταξύ τους, σημείωσε. «Από τη μια ήταν το 2ο Γυμνάσιο όπου οι μαθητές τα καταφέρνουν καλύτερα στα γλωσσικά ζητήματα», εξήγησε, «από την άλλη ήταν το Τζελάλ Μπαγιάρ, όπου κι εκεί έχουν μεγαλύτερη πρόσβαση σε τέτοια θέματα, ενώ στο σχολείο μας, το Ιεροσπουδαστήριο, αρκετά από τα παιδιά μένουν σε οικοτροφείο και δεν ξέρουν σχεδόν καθόλου ελληνικά. Δηλαδή ξεκινώντας την 1η Γυμνασίου είναι σαν να ξεκινούν την πρώτη δημοτικού, δεν μπορείς καν να συνεννοηθείς. Οπότε θα πρέπει να μάθουν τη γλώσσα και τη φυσική ταυτόχρονα. Αυτή είναι η ιδιαιτερότητα και θα πρέπει το μάθημα να είναι προσαρμοσμένο σε αυτά».

Σε ό,τι αφορά τα αποτελέσματα των καινοτόμων παιδαγωγικών μεθόδων, ο κ. Βερανούδης εξέφρασε την πεποίθηση πως αυτά θα πρέπει να αξιολογούνται με βάση την επί μακρόν εφαρμογή αντίστοιχων προγραμμάτων και την παρακολούθηση της γενικότερης πορείας των μαθητών. «Εμείς αυτό που μετράμε όλα αυτά τα χρόνια, γενικώς στην Ελλάδα», παρατήρησε, «είναι το ποσοστό μαθητικής διαρροής, δηλαδή πόσοι ξεκινούν και πόσοι εγκαταλείπουν το σχολείο». «Αν θέλουμε να δούμε πότε είναι επιτυχημένο ένα πρόγραμμα θα πρέπει να δούμε και τι γίνεται μετά», επισήμανε, αναγνωρίζοντας ότι «πάντως εντός του σχολείου φαίνεται ότι λειτούργησε σχετικά καλά».

«Πιλοτικό πρόγραμμα, όχι μόνο για τα παιδιά της μουσουλμανικής μειονότητας, αλλά και για όλα τα σχολεία της χώρας»

Κλείνοντας ο κ. Βερανούδης υπογράμμισε ότι τέτοιους είδους μέθοδοι θα έπρεπε να είναι κοινές σε όλα τα σχολεία. «Αυτό που συμβαίνει τώρα στην Κομοτηνή με τα σχολεία, στα οποία υπάρχουν παιδιά μουσουλμάνων», παρατήρησε, «νομίζω ότι τώρα πια συμβαίνει σε πολλά μέρη της Ελλάδας, όπου τα σχολεία θα μπορούσαν να λέγονται διαπολιτισμικά. Έχει γίνει μία μίξη λαών με ανθρώπους που έχουν έρθει από διάφορες χώρες και θα πρέπει να ληφθεί μέριμνα και γι’ αυτούς. Δηλαδή αυτό θα μπορούσε να λειτουργήσει ως πιλοτικό πρόγραμμα, όχι μόνο για τα παιδιά της μουσουλμανικής μειονότητας, αλλά και για όλα τα σχολεία». «Κακώς έχει μπει η «σφραγίδα» για τα παιδιά μόνο της μουσουλμανικής μειονότητας», κατέληξε, «γιατί αυτές ακριβώς οι μέθοδοι και δραστηριότητες θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν και αλλού».

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.