«Η ακριβεια ειναι μια οριζοντια πολιτικη»

Η γενική γραμματέας του ΚΕΠΚΑ Ευαγγελία Κεκελέκη μίλησε στον ΠτΘ για τη σχετικά θετική εικόνα που επικρατεί τελευταία στην αγορά σχετικά με τις τιμές, το «παιχνίδι» των τραπεζών με τα επιτόκια δανεισμού αλλά και το μήνυμα που στέλνουν οι ευρωεκλογές, με την προϋπόθεση να ψηφίσουμε για την Ευρώπη που θέλουμε.

ΠτΘ: Πού κινούνται οι τιμές για τα προϊόντα διατροφής;

Ε.Κ.: Στον τομέα των τροφίμων και των ειδών καθημερινής ανάγκης εκείνο που παρατηρούμε στις μηνιαίες τιμοληψίες μας είναι ότι υπάρχει μια σταθεροποίηση σε κάποιες τιμές όπως και το ότι η τιμή κάποιων προϊόντων έχει υποχωρήσει. Υπάρχουν δυο αρνητικά σημεία: μέχρι τον Μάιο του 2008, οπότε είχαμε κάνει την σύγκριση Βερολίνο – Ελλάδα, φαινόταν ότι η Γερμανία είναι 32% φθηνότερη από την Ελλάδα, επί χρόνια αυξανόντουσαν διαρκώς οι τιμές των τροφίμων και των ειδών καθημερινής ανάγκης πολλαπλάσια του πληθωρισμού, περίπου στο 10% ετησίως. Από εκεί κι έπειτα, ακολούθησε το μποϊκοτάζ κατά της ΦΑΓΕ που αναγκάστηκε και χαμήλωσε τις τιμές, δημιουργώντας έναν ανταγωνισμό ανάμεσα στις εταιρίες γαλακτοκομικών, με αποτέλεσμα να υπάρχουν υποχωρήσεις τιμών. Όλα αυτά γίνονται αφού έχουμε πληρώσει υπέρογκες αυξήσεις, επομένως είναι ελάχιστα σε σχέση μʼ αυτό που μας έχει επιβληθεί τόσα χρόνια.

Το δεύτερο σημείο είναι ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να είναι ακριβότερη χώρα σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές, σύμφωνα με επίσημα στοιχεία διεθνών οργανισμών. Εφόσον είμαστε μέλος της Ε.Ε. θα πρέπει οι τιμές να είναι σε μια ισορροπία με τις ευρωπαϊκές.

Το εισόδημα του έλληνα καταναλωτή δεν πλήττεται μόνο από τα είδη πρώτης ανάγκης αλλά και από τις αυξήσεις στις υπηρεσίες. Στα ιδιωτικά σχολεία η αύξηση διδάκτρων είναι στο 5%, ενώ ο πληθωρισμός βαδίζει σε αρνητικά μεγέθη, όπως έχουμε αυξήσεις και στα ασφάλιστρα, στα διόδια, στη βενζίνη. Στην Ελλάδα συμβαίνει κάτι το παρανοϊκό. Δεν είναι δυνατόν η τιμή της βενζίνης να είναι σήμερα η ίδια με αυτήν που είχε όταν το βαρέλι πετρελαίου ήταν στα 150 δολάρια, εκτός αν η κυβέρνηση επιτρέπει αυτήν την άνοδο στην τιμή λόγω του ότι υπάρχει ο φόρος κατανάλωσης κι έχει ανάγκη από χρήματα.

Τράπεζες

ΠτΘ: Τι γίνεται με τις τράπεζες;

Ε.Κ.: Οι δε τράπεζες συνεχίζουν να επιβάλλουν καταχρηστικές χρεώσεις.

Τα επιτόκια έχουν πέσει πολύ σε σχέση με τα όσα ίσχυαν σε ευρωπαϊκό επίπεδο αλλά αυτήν την διαφορά ο έλληνας καταναλωτής δεν την βλέπει γιατί ακόμη και στα στεγαστικά μειώνουν τους τόκους αλλά αυξάνουν κατά πολύ το έναντι κεφαλαίου, με αποτέλεσμα οι δόσεις που καλείται να πληρώσει ο καταναλωτής να είναι κατά πολύ υψηλότερες από αυτές που καλούνταν να πληρώσει πριν ένα χρόνο.

ΠτΘ: Οι τράπεζες στην Ελλάδα δίνουν κάποια αιτιολογία, με δεδομένο ότι σε όλη την Ευρώπη και τον κόσμο να έχουμε μείωση των επιτοκίων σε σημείο η Ιαπωνία σχεδόν να το μηδενίσει;

Ε.Κ.: Το θέμα είναι ότι μειώνουν μεν το επιτόκιο αλλά αυξάνοντας το κομμάτι έναντι κεφαλαίου παίρνουν περισσότερα χρήματα από την τσέπη του καταναλωτή στη μέση οικονομικής κρίσης κι ενώ θα έπρεπε ο έλληνας να πληρώνει μικρότερη δόση για να υπάρχει θετικός αντίκτυπος στην υπόλοιπη κίνηση της οικονομίας. Έχουμε κάνει μια σειρά καταγγελιών, έχουμε προσφύγει στην Τράπεζα της Ελλάδας, την Ένωση Τραπεζών, ενημερώσαμε το υπουργείο, τον Συνήγορο του Καταναλωτή ότι κάτι πρέπει να γίνει. Το πιο απλό είναι να καλέσουν τους διοικητές που διόρισαν και νʼ απαιτήσουν να πάψει το χαράτσι στους καταναλωτές. Να παραμείνει το χρεολύσιο όπως ήταν και να μειωθεί η δόση αντίστοιχα με τη μείωση του επιτοκίου.

Δεν επιθυμούμε οι τράπεζες να γίνουν προβληματικές επιχειρήσεις, αρκεί κάποια στιγμή ο καταναλωτής να δει όφελος αντί να είναι μόνιμα αυτός που πληρώνει.

Από την πρώτη στιγμή φωνάζουμε ότι η ακρίβεια είναι μια οριζόντια πολιτική, δεν μπορεί να εντοπίζεται σʼ έναν τομέα ή επιλεκτικά σε κάποια σημεία. Πρέπει να δούμε ολόκληρο το φάσμα των αγαθών τα οποία επιβαρύνουν το ελληνικό νοικοκυριό. Δεν είναι δυνατόν στην Ελλάδα να φτάνουμε στο σημείο να μην υπάρχει μεσαία τάξη. Η ακρίβεια δεν είναι δημόσιες σχέσεις, αλλά η καθημερινότητα που βιώνει ο καταναλωτής στην τσέπη του. Δεν γίνεται να μας λένε ότι δημιουργούν παρατηρητήριο τιμών το οποίο θα βγάζει μια φορά την εβδομάδα κάποιες τιμές από έως, για να παρακολουθούν την εξέλιξή τους. Αυτό το κάνει το ΚΕΠΚΑ που είναι μια ΜΚΟ και βασίζεται στις συνδρομές των μελών της. Δεν είναι δράση υπουργείου που εισπράττει από 11 εκατομμύρια πολίτες.

ΠτΘ: Τι ζητάτε;

Ε.Κ.: Πραγματικό παρατηρητήριο τιμών που θʼ αναφέρει ότι το συγκεκριμένο προιόν πωλείται στη συγκεκριμένη περιοχή από έως, σε καθημερινή βάση, για να ξέρει ο καταναλωτής πού πωλείται γάλα με 90 λεπτά και πού πωλείται με 1,10 ευρώ. Εάν βγάλουν στο παρατηρητήριο ότι τον περασμένο μήνα το γάλα πουλιόταν στην Ελλάδα από 0,90 λεπτά έως 1,10 ευρώ.

Ο μόνος στόχος αυτού του παρατηρητηρίου είναι νʼ αντιπαρατεθεί στα στοιχεία που βγάζει το ΚΕΠΚΑ για τις αυξήσεις των τιμών. Θα πρέπει να γίνει σωστά.

ΠτΘ: Στη διαμόρφωση των τιμών θεωρείτε ότι παίζει ρόλο η πολιτική πραγματικότητα μιας χώρας, μια και βρισκόμαστε στην παραμονή των ευρωεκλογών; Θεωρείτε ότι δημιουργεί η κάθε περίοδος σταθερότητα ή αστάθεια που οδηγεί άλλες φορές την αγορά στην άνοδο των τιμών κι άλλες φορές στην συγκράτηση;

Ε.Κ.: Συμβαίνει αυτό κι εξαρτάται από την πολιτική βούληση. Έχουμε δει παραμονές εκλογών να γίνεται η αγορά ανεξέλεγκτη, με αποτέλεσμα να υπάρχουν εκρήξεις στις τιμές κι άλλες φορές όταν καταλάβουν οι κυβερνώντες ότι κινδυνεύουν με την ακρίβεια βλέπουμε ότι με διάφορα μέτρα προσπαθούν να τιθασεύσουν την αγορά. Δε θα πρέπει να το θυμόμαστε μόνο στις εκλογές. Η αγορά πρέπει να ελέγχεται. Δεν υπάρχει οικονομολόγος που να υποστηρίζει ότι η αγορά είναι δίπολο προμηθευτές – καταναλωτές. Δε μπορεί να συνεχίζεται μια πολιτική που εμμένει στο συντηρητικό μοντέλο της αγοράς υποστηρίζοντας ότι «η αγορά αυτορυθμίζεται». Καμία αγορά δεν αυτορυθμίζεται. Όποτε αφήσαμε περιθώριο στη βιομηχανία να αυτορυθμιστεί έγιναν βήματα πίσω στην προστασία των καταναλωτών. Οι κώδικες δεοντολογίας είναι ένα παραμύθι, ένα χρύσωμα του χαπιού για να μην αναλάβουν οι κυβερνήσεις την εποπτεία της αγοράς.

ΠτΘ: Είστε εννιά χρόνια στο καταναλωτικό κίνημα και μάλιστα δύσκολα χρόνια για τους καταναλωτές. Τι περιμένετε από την Ευρώπη. Είναι σημαντικό περιμένοντας να ισχυροποιηθεί η φωνή του καταναλωτικού κινήματος να αξιοποιήσουμε την Ευρώπη των 27. Τι θα περιμένατε από την Ευρώπη για να προστατευτεί ο καταναλωτής ο οποίος αν και πιο πληροφορημένος είναι πιο εκτεθειμένος;

Ε.Κ.: Θα πρέπει να ξεκαθαρίσουμε ότι το 85% της καθημερινότητάς μας ως καταναλωτές αποφασίζεται στην Ευρώπη. Η νομοθεσία που διέπει τους καταναλωτές είναι ευρωπαϊκή, που ενσωματώνεται στη νομοθεσία των κρατών – μελών. Από την Ευρώπη, θα περιμέναμε μια πιο σοβαρή αντιμετώπιση της κρίσης, αναφορικά με την προστασία των καταναλωτών. Η Ευρώπη αποφάσισε να στηρίξει τη βιομηχανία και τις τράπεζες στην οικονομική κρίση, για να μην καταρρεύσουν. Είμαστε σύμφωνοι μʼ αυτό, αλλά από εκεί και πέρα δεν έλαβε κανένα μέτρο για τους καταναλωτές που χάνουν τις δουλειές τους και βρίσκονται κοντά στον κίνδυνο να χάσουν και τα σπίτια τους, όταν πληρώνουν στεγαστικό δάνειο.

ΠτΘ: Το ερώτημα είναι «γιατί». Έχουμε το παράδειγμα της Αμερικής που κατέρρευσε λόγω του δανεισμού για την απόκτηση κατοικίας κι ενώ οι ευρωπαίοι πολίτες θα έπρεπε να έχουν προστατευτεί δεν έγινε κάτι σʼ αυτήν την κατεύθυνση.

Ε.Κ.: Ακριβώς, δεν έχουν πάρει μέτρα για την προστασία των ανθρώπων που θα κινδυνεύσουν να χάσουν τα σπίτια τους. Δεν έχουν πάρει μέτρα για τον κίνδυνο να χαθούν συντάξεις και περίθαλψη γιατί όλοι γνωρίζουν πως το σύστημα της κοινωνικής ασφάλισης έχει πληγεί από την κρίση. Θα έπρεπε να υπάρχει μια εγγύηση προς τους καταναλωτές ότι δε θα υποβαθμιστεί η κοινωνική περίθαλψη. Είναι ερωτήματα που θέσαμε επίσημα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Έρευνα της Τράπεζας της Ελλάδος δείχνει ότι 7 στους 10 καταναλωτές δυσκολεύονται να πληρώσουν τους λογαριασμούς που αφορούν στη ΔΕΗ, το νερό… Πρέπει να υπάρχει μια εγγύηση γιʼ αυτούς τους ανθρώπους ότι δεν θα βρεθούν χωρίς φως, νερό, τηλέφωνο. Θα έπρεπε να υπάρχει μια προληπτική διαδικασία για τις συγχωνεύσεις των επιχειρήσεων για να μην δημιουργηθούν υψηλές συγκεντρώσεις και νοθευτεί περισσότερο ο ανταγωνισμός.

Θα έπρεπε να ληφθούν πρωτοβουλίες που να διαμορφώνουν νομοθετικό πλαίσιο για τον χρηματιστηριακό τομέα και όλους τους οίκους αξιολόγησης που μέχρι τώρα μάς έταζαν λαγούς με πετραχήλια και οδήγησαν τους πολίτες στο να χάσουν τα χρήματά τους στην προσπάθεια να επενδύσουν.

Τα έχουμε ζητήσει όλα αυτά μέσα από την Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Καταναλωτών αλλά και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Ρώτησα τον επίτροπο κ. Μαγκρίδη για τα μέτρα στήριξης που πρέπει να πάρουν υπέρ των καταναλωτών. Η απάντησή του ήταν ότι τα μέτρα πρέπει να τα λάβουν τα κράτη – μέλη.

Η Ευρώπη ενδιαφέρθηκε για τη βιομηχανία, αλλά όχι για τον καταναλωτή που πληρώνει στην ουσία την κρίση.

ΠτΘ: Επομένως, η Ευρώπη δεν έχει κοινωνικό πρόσωπο.

Ε.Κ.: Αυτή τη στιγμή, η Ευρώπη έχει ξεχάσει το κοινωνικό της πρόσωπο γιατί το κοινωνικό της σύστημα ήταν αυτό που την χαρακτήριζε και ήταν μέλος της κουλτούρας μας. Σε συσκέψεις που γίνονται στην Ευρώπη για την εκπαίδευση των καταναλωτών μας παροτρύνουν εκπρόσωποι της Ε.Ε. να κατευθύνουμε τους καταναλωτές σε ιδιωτικά ασφαλιστήρια συμβόλαια γιατί το κοινωνικό σύστημα της Ευρώπης καταρρέει.

Στην 1η Σύνοδο Κορυφής των Καταναλωτών, την 1η Απριλίου 2009 στις Βρυξέλλες μας κάλεσαν να συζητήσουμε πως θα δημιουργήσουμε την εμπιστοσύνη του καταναλωτή στο ηλεκτρονικό εμπόριο! Αν ο καταναλωτής έχει χρήματα θα ψωνίσει από το κατάστημα κι εκεί είναι το ζήτημα.

Ενδιαφέρονται όχι για τα προβλήματα αλλά για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, χωρίς να θέλουμε να τα δαιμονοποιήσουμε.

Δεν είναι δυνατόν να περάσει νομοθεσία που θα επιτρέπει στους παρόχους διαδικτύου χωρίς δικαστικές αποφάσεις – λόγω του ότι υποπτεύονται ότι μπορεί να παραβιάσαμε πνευματικά δικαιώματα – να μας διακόπτουν τη σύνδεσή μας στο διαδίκτυο. Για να μπορέσει ο πάροχος να την διακόψει σημαίνει ότι θα παρακολουθεί ακόμη και το περιεχόμενο των όσων εμείς διακινούμε στο διαδίκτυο. Αυτό προχωρά πέρα από τον Μεγάλο Αδελφό και συνιστά παραβίαση των ανθρώπινων δικαιωμάτων.

Όλα αυτά επεχείρησαν να τα περάσουν στις Βρυξέλλες επί θητείας Μπαρόζο που ήταν αρνητική για τους καταναλωτές. Γιʼ αυτό θεωρούμε ότι πρέπει νʼ αλλάξουν οι συσχετισμοί στην Ευρώπη, να πιεστούν περισσότερο οι κυβερνήσεις και η Ε.Ε. για να λαμβάνει υπόψη τα δικαιώματα των καταναλωτών.

Μαρία Αμπατζή

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.