Η δραχμη παραδιδει τη σκυταλη στο ευρω

170 χρόνια από την κοπή της πρώτης δραχμής του νεοσύστατου ελληνικού κράτους και το εθνικό μας νόμισμα αποτελεί από σήμερα παρελθόν σε επίπεδο καθημερινών οικονομικών συναλλαγών. Πρόδρομος της δραχμής υπήρξε ο αργυρός φοίνικας του Καποδίστρια, ο οποίος δεν αναγεννήθηκε παρά το μυθικό πουλί που φιλοξένησε.

Γυρίζοντας πίσω το ρολόι του χρόνου συναντάμε το αθηναϊκό τετράδραχμο του 6ου αι. π.Χ., ένα νόμισμα ευρέως διαδεδομένο γεωγραφικά.

Δραξ ή δράκα είναι η ποσότητα που μπορεί να κρατήσει κανείς στη χούφτα του, λέξη από την οποία «δράττεται» η δραχμή. Δραχμοσυντήρητος, δραχμοφονιάς, δραχμοβίωτος, δραχμοποίηση είναι κάποιες λέξεις που θα χαθούν σύντομα από το λεξιλόγιό μας και μάλλον μάταια θα επιχειρούμε να τις αντικαταστήσουμε από το «ευρωσυντήρητος», «ευρωφονιάς» ή «ευρωβίωτος», ανάλογα με τα «ευρά» που θα κρατούμε στα χέρια μας ή θα επιδιώκουμε να κερδίσουμε.

Ο διευθυντής του υποκαταστήματος της Τράπεζας Ελλάδος στην Κομοτηνή, κ. Νίκος Βέης κουβαλάει τις αναμνήσεις της δραχμούλας μας όχι μόνο με την ιδιότητα του τραπεζικού αλλά και του ανθρώπου που λειτούργησε επί χρόνια με το μέχρι σήμερα εθνικό μας νόμισμα. Ανατρέχοντας στην επίσημη πρώτη της ονομασίας «δραχμή», μεταφέρει: «Σαν όνομα δραχμή πρωτοεμφανίστηκε εδώ και 2.500 χρόνια με τις αθηναϊκές δραχμές και το αθηναϊκό τετράδραχμο, το οποίο ήταν χρυσό αλλά και το ευρώ της εποχής, δεδομένου ότι οι αποικίες των Αθηνών και των άλλων ελληνικών πόλεων εκτείνονταν μέχρι το Γιβραλτάρ και τις εσχατιές της Ασίας και γίνονταν δεκτό σε όλες τις συναλλαγές.

Το ίδιο συνέβη και με τα νομίσματα του Βυζαντίου, τα οποία περνούσαν σε όλη τη λεκάνη της Μεσογείου.

Με την απελευθέρωση του ελληνικού κράτους καθιερώθηκε η δραχμή, η οποία πέρασε από πολλές διακυμάνσεις».

Για τα «ανεβοκατεβάσματα» της δραχμής ο κ. Βέης σημειώνει: «Την περίοδο της γερμανικής κατοχής οι υποτιμήσεις ήταν καθημερινές.

Προστίθεντο μηδενικά στη δραχμή μία και δύο φορές την ημέρα.

Στα χρόνια τα δικά μας, την εποχή του ΄60, θυμάμαι ότι με μία δραχμή περνάμε ένα κουλούρι, ενώ τώρα το αγοράζουμε με ένα ευρώ».

Τα γεγονότα της ιστορίας επομένως – πόλεμος, μεταπολεμική περίοδος – επηρέασαν άμεσα την αξία του νομίσματος.

«Όλες οι ιστορικές αλλαγές είχαν αντίκτυπο στο οικονομικό σύστημα» σημειώνει ο κ. Βέης, ενώ απέναντι στις υποτιμήσεις που μας συνόδευαν μέχρι την είσοδό μας στο κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα εξηγεί: «Όταν το νόμισμα ήταν ανοιχτό πάντα υπήρχε ο κίνδυνος της υποτίμησης. Σήμερα αυτοί οι κίνδυνοι έχουν εκλείψει».

Κάθε αρχή και δύσκολη, αλλά όπως δείχνουν τα καθημερινά γεγονότα οι Έλληνες χρησιμοποιούν με άνεση το ευρώ, νιώθοντας βέβαια την ανάγκη να το αναγάγουν σε δραχμές: «Το κοινό προσαρμόστηκε σε πολύ μεγάλο βαθμό, όχι μόνο από δικές μας διαπιστώσεις αλλά και σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας ανήκουμε στους λαούς που προσαρμόστηκαν καλύτερα στο νόμισμα.

Ο κόσμος σκέφτεται ακόμα σε δραχμές αλλά μετά από την απομάκρυνση των δραχμών από την αγορά θα σκέφτονται αποκλειστικά σε ευρώ.

Μία συνήθεια χρόνων δεν μπορεί να εξαλειφθεί από τη μία μέρα στην άλλη».

Καμία προμήθεια στην Τράπεζα της Ελλάδος στις ανταλλαγές

Χαρακτηριστικό των τελευταίων ημερών ήταν η μεγάλη προσέλευση κοινού στην Τράπεζα της Ελλάδας, με επιθυμία να αλλάξει τις δραχμές σε ευρώ. «Δεν είναι απαραίτητο να γίνει η αλλαγή, γιατί για δύο χρόνια θα γίνονται δεκτές οι δραχμές σαν κέρματα, και για δέκα χρόνια τα τραπεζογραμμάτια, χωρίς καμία προμήθεια από την Τράπεζα της Ελλάδος. Ίσως κάποιες τηλεοπτικές διαφημίσεις δεν γίνονται κατανοητές, γιατί αναφέρεται «χωρίς προμήθεια μέχρι τις 28 Φεβρουαρίου» εννοεί όμως τις εμπορικές τράπεζες, οι οποίες ίσως να ζητήσουν κάποια προμήθεια στην εξυπηρέτηση του κοινού.

Η Τράπεζα της Ελλάδος δεν θα παίρνει καμία προμήθεια σε αυτές τις ανταλλαγές».

Ο κ. Βέης είναι σαφής απέναντι στο καθεστώς των συναλλαγών, δεδομένου υπάρχει ανησυχία σε πολλούς συναλλασσόμενους αλλά και σε καταστηματάρχες γύρω από το θέμα της προμήθειας. Αναγνωρίζει ότι δεν θα εξαφανιστεί τόσο εύκολα η δραχμή από την αγορά: «Κάποιοι άνθρωποι μας φέρνουν χαρτονομίσματα που έχουν αποσυρθεί εδώ και δεκαετίες και βρίσκονται ακόμα στα συρτάρια». Το αν θα πούμε τη δραχμή δραχμούλα ή αν θα την απαλείψουμε από το λεξιλόγιό μας απασχολεί ίσως γλωσσολόγους και κοινωνιολόγους, το μόνο σίγουρο είναι όμως ότι ο καιρός θα δείξει. Εξάλλου, τα περισσότερα χρήματα σε δραχμές που κυκλοφορούν είναι καινούρια: «Μέχρι και το 2000 κόβαμε χαρτονομίσματα και κέρματα. Κόπηκαν επίσης εσπευσμένα το 2001 μερικά πεντακοσάρικα, γιατί υπήρχε μία έλλειψη».

Όσοι συλλέγουν τα «ασημένια» πεντακοσάρικα με παραστάσεις από τους Ολυμπιακούς Αγώνες μπορούν να τα προμηθεύονται για λίγες ημέρες ακόμη από τις τράπεζες.

Όσο για τις αλλαγές που συνέβησαν ή θα συμβούν στις Τράπεζες ο κ. Βέης επαναλαμβάνει: «Εμείς θα έχουμε να κάνουμε με τη δραχμή για άλλα δέκα χρόνια».

Όσα νομίσματα και τραπεζογραμμάτια συγκεντρώνονται στην Τράπεζα της Ελλάδος «κόβονται» σε ειδικό μηχάνημα στο υπόγειο του καταστήματος.

Οι συναλλαγές με το κοινό διασφαλίζονται με ειδικό μηχάνημα που ελέγχει και καταμετρά τα τραπεζογραμμάτια, σε ευρώ και σε δραχμές, με οκτώ σένσορες.

Μαρία Αμπατζή

ΥΓ. Οι φωτογραφίες των χαρτονομισμάτων, όπως και η λιθογραφία προέρχονται από το αφιέρωμα «Αποχαιρετώντας τη Δραχμή» που φιλοξενήθηκε στις 30 Δεκεμβρίου 2001 στο ένθετο «Επτά ημέρες» της «Καθημερινής».

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.