Νικος Βουλελης, διευθυντης Αθηναικου Πρακτορειου Ειδησεων, «Η αυριανη Λιβυη θα ειναι μια ελευθερη, δημοκρατικη χωρα»

Ο Νίκος Βουλέλης είναι διευθυντής του Αθηναϊκού Πρακτορείου Ειδήσεων με μεγάλη και μακρά πείρα στα θέματα του Μεσανατολικού και Αραβικού κόσμου αλλά και στον ευρύτερο χώρο της Νοτιοανατολικής λεκάνης της Μεσογείου και από την δημοσιογραφική του εμπειρία και τις έρευνες που έχει διεξάγει αλλά και εξαιτίας της καταγωγής του.
Ο Νίκος Βουλέλης μίλησε στο ραδιόφωνο του Παρατηρητή στην εκπομπή «Αιχμή του Δόρατος» για τα συμβαίνοντα στην Λιβύη και τη στάση των αμερικανικών και ευρωπαϊκών δυνάμεων, καθώς και για τις εξελίξεις στο χώρο της Μέσης Ανατολής.

Μετά την στρατιωτική επέμβαση έχει επιστρατευτεί η διπλωματία

ΠτΘ: κ. Βουλέλη, τι γίνεται στην Λιβύη και ποια είναι μέχρι στιγμής η πρόβλεψη για το τι θα συμβεί την επόμενη ημέρα από την αλλαγή του καθεστώτος που φαίνεται ότι θα έρθει αργά ή γρήγορα;
Ν.Β.: Το αργά ή γρήγορα έχει τεράστια σημασία. Είναι μια επιχείρηση που είχε ξεκάθαρο στόχο την ανατροπή του Καντάφι, ξεκίνησε πάρα πολύ βιαστικά, γιατί Βρετανοί και Γάλλοι ήθελαν να προλάβουν να μην πέσει η Βεγγάζη και τότε δεν θα είχε νόημα καμία επιχείρηση αποκλεισμού, πτήσεων. Αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε σε μια φάση, στην οποία, ακριβώς μπροστά στη δυσκολία να υπάρξει γρήγορη στρατιωτική διέξοδος, έχει επιστρατευτεί η διπλωματία, δηλαδή οι Δυτικοί, για να το πω απλά, με τη συμπαράσταση των αραβικών κρατών προσπαθούν να βοηθήσουν τους εξεγερμένους για να προχωρήσουν όσο το δυνατόν περισσότερο από το ανατολικό τμήμα της χώρας που ελέγχουν προς το δυτικό, που είναι το προπύργιο του Καντάφι, ουσιαστικά δηλαδή η πρωτεύουσα Τρίπολη, αλλά ταυτόχρονα να συμβάλλουν, αυτή είναι η ελπίδα τους, ώστε να υπάρξει μια ρωγμή στο ίδιο το καθεστώς, δηλαδή κάποια τμήματα του στρατού ή κάποιων δυνάμεων του καθεστώτος να στραφούν εναντίον του Καντάφι ή ακόμη σε μια καλύτερη περίπτωση να υπάρξει μια λαϊκή εξέγερση και στην Τρίπολη και έτσι να απαλλαγούν πιο γρήγορα από αυτόν. Ταυτόχρονα υπάρχουν ευρωπαϊκές χώρες οι οποίες δεν έλαβαν μέρος σε στρατιωτικές επιχειρήσεις όπως η Ιταλία και η Γερμανία αλλά και η Τουρκία, οι οποίες μεσολαβούν προσπαθώντας να αποτρέψουν μια αιματοχυσία και να προλάβουν να υπάρξει μια ειρηνική διευθέτηση, ουσιαστικά να προσφερθεί μια διέξοδος όχι ταπεινωτική στον Καντάφι να φύγει δηλαδή και από εκεί και πέρα να αφεθεί ελεύθερη η Λιβύη να αποφασίσει μόνη της προς τα πού να πάει.

ΠτΘ: Πόσο αισθάνεστε ότι απέχουμε από αυτή την πολιτική διέξοδο;
Ν.Β.: Αυτή τη στιγμή τα πράγματα είναι πάρα πολύ ρευστά. Δεν νομίζω ότι είναι ένα θέμα για αύριο ή μεθαύριο. Σίγουρα θα υπάρξουν αρκετές μέρες και ίσως και εβδομάδες μέχρις ότου να δούμε προς τα πού κλείνει η ζυγαριά.

Κανείς από του εξεγερμένους δεν έθεσε θέμα διχοτόμησης της Λιβύης

ΠτΘ: Η επόμενη μέρα; Ποιοι είναι αυτοί οι εξεγερμένοι αντάρτες οι οποίοι θα κυριαρχήσουν στην χώρα, ποια θα είναι η τύχη των πετρελαίων της στην ευρύτερη αναδιάταξη δυνάμεων στην ευρύτερη περιοχή, ποιο θα είναι το status quo, αν υποθέσουμε ότι το θέμα θα λυθεί το θέμα με τον ένα ή τον άλλο τρόπο
Ν.Β.: Εκείνο που ξέρουμε για τους εξεγερμένους είναι ότι δεν είναι ένα ενιαίο κίνημα, δεν είναι ένα κόμμα, όπως είναι γνωστό δεν υπάρχουν κόμματα στη Λιβύη, το καθεστώς δεν είχε επιτρέψει την ύπαρξη κομμάτων και συνδικάτων, είναι σίγουρα κάποιες επιτροπές λαϊκές ή επαναστατικές μέσα στους εξεγερμένους, είναι άνθρωποι που μέχρι πρόσφατα έχουν υπηρετήσει το καθεστώς του Καντάφι,- υπάρχουν άνθρωποι που ήταν πάντα αντιπολίτευση στον Καντάφι, αλλά δεν μπορούσαν να μιλήσουν. Αν τους προσδιορίζαμε πολιτικά σίγουρα υπάρχουν άνθρωποι που θέλουν ένα δημοκρατικό και ελεύθερο καθεστώς, σίγουρα υπάρχουν εθνικιστές Άραβες, αλλά εξ ίσου σίγουρα πρέπει να υπάρχουν και μουσουλμάνοι συγγενείς προς την μουσουλμανική αδελφότητα της Αιγύπτου ή ακόμη και σε πιο ακραίες εκδοχές του πολιτικού Ισλάμ. Το σημαντικό είναι ότι όλοι αυτοί, τουλάχιστον μέσω της Επιτροπής της μεταβατικής που έχουν, δηλώνουν ότι δεσμεύονται ότι η αυριανή Λιβύη θα είναι μια ελεύθερη και δημοκρατική χώρα. Αυτό τουλάχιστον ξέρουμε μέχρι στιγμής.

ΠτΘ: Θα είναι και ενιαία κ. Βουλέλη;
Ν.Β.: Κανείς δεν θέτει θέμα διχοτόμησης. Αν αυτή τη στιγμή είναι η Λιβύη μοιρασμένη στα δύο, είναι διότι απλούστατα κανείς δεν έχει τον απόλυτο έλεγχο της χώρας, κανείς όμως δεν θέτει θέμα διαίρεσης και δεν νομίζω να υπάρχει θέμα τέτοιο, η Λιβύη θα παραμείνει ενιαία.

Η εξέγερση στη Λιβύη βρήκε απροετοίμαστους τους Δυτικούς

ΠτΘ: Είναι ρεαλιστικό η Δύση να επιζητά καθεστώτα με κοινοβουλευτικές δημοκρατίες δυτικού τύπου από τις αραβικές χώρες;
Ν.Β.: Εδώ είναι μια από τις αντιφάσεις των Δυτικών. Δηλαδή τη στιγμή που υποστήριξαν τουλάχιστον φραστικά την Τυνησία, με καθυστέρηση βέβαια, και την Αίγυπτο, αλλά τώρα πολύ πιο δραστήρια τους εξεγερμένους στη Λιβύη, την ίδια στιγμή παραμένουν προσηλωμένοι στα καθεστώτα του Κόλπου, τα εμιράτα, τα βασίλεια, τις μοναρχίες, για παράδειγμα την Σαουδική Αραβία, το Μαρόκο, την Ιορδανία, αλλά κυρίως τα πετρελαιοπαραγωγά κράτη του Κόλπου, τα οποία δεν φημίζονται καθόλου ούτε για τις ελευθερίες τους ούτε για το δημοκρατικό καθεστώς τους. Αυτή είναι μια αντίφαση των δυτικών από την οποία μέχρι στιγμής τουλάχιστον δεν μπορούν να ξεφύγουν. Εκείνο που προσπαθούν, και αυτό φαίνεται ξεκάθαρα και στην λογική του Προέδρου Ομπάμα, είναι από τη μια να μη χάσουν τελείως τα παραδοσιακά στηρίγματά τους, γιατί αυτό, όπως και ο ίδιος το λέει άλλωστε, είναι το εθνικό συμφέρον των Ηνωμένων Πολιτειών, αλλά και από την άλλη πλευρά να μην αποξενωθούν από τον άνεμο της ελευθερίας και της δημοκρατίας που πνέει στον αραβικό, κόσμο γιατί αν στραφούν εναντίον τους τότε θα έχουν εναντίον τους όλους τους λαούς του αραβικού κόσμου. Σε αυτή την δύσκολη γραμμή πάνω προσπαθούν να εξισορροπήσουν.

ΠτΘ: Έχω την εντύπωση ότι τις Ηνωμένες Πολιτείες και κάποιες ευρωπαϊκές χώρες που παίζουν πρωτεύοντα ρόλο σε αυτές τις εξελίξεις τις βρήκε απροετοίμαστες η εξέγερση στον αραβικό κόσμο.
Ν.Β.: Είναι σαφές αυτό και για αυτό και βλέπουμε ότι οι περισσότεροι πολιτικοί τους είναι βλέποντας και κάνοντας, δηλαδή, αφού ξεκίνησαν την ιστορία στη Λιβύη, προσπαθούν τώρα να δουν πόσο τοις εκατό θα τους χρειασθεί η στρατιωτική πλευρά του ζητήματος και πόσο τοις εκατό θα πρέπει να ρίξουν βάρος στην διπλωματική πλευρά του.

ΠτΘ: Μέχρι τώρα σε τι ποσοστό πέφτει το βάρος στην διπλωματία και πόσο στον πόλεμο;
Ν.Β.: Αυτή τη στιγμή τα πράγματα είναι αρκετά στάσιμα. Εκείνο το οποίο έχει φανεί ξεκάθαρα είναι ότι οι εξεγερμένοι από μόνοι τους με τον εξοπλισμό που έχουν και με την έλλειψη ικανότητας μάλλον να χειρισθούν βαριά όπλα ή οχήματα και περίπλοκα συστήματα δεν μπορούν να προελάσουν, να πολιορκήσουν και να καταλάβουν την Τρίπολη. Με αυτή την έννοια ουσιαστικά την μεγαλύτερη δουλειά την κάνει η αεροπορία των δυτικών καθαρίζοντας το έδαφος και εκείνοι αρκούνται απλά να προωθούνται εκεί που περίπου δεν βρίσκουν και μεγάλη αντίσταση.

Δεν θα χρειασθούν χερσαίες επιχειρήσεις

ΠτΘ: Πιστεύετε ότι θα χρειασθούν χερσαίες επιχειρήσεις;
Ν.Β.: Όχι αυτό είναι ξεκάθαρο από την πλευρά των Δυτικών, δεν θα κατεβούν στην Λιβύη, ενδεχομένως να βοηθήσουν πολύ περισσότερο με όπλα και πολεμοφόδια τους εξεγερμένους.

Αυτό που ζούμε σήμερα είναι το ’89 του αραβικού κόσμου

ΠτΘ: Θεωρώ κ. ότι το επόμενο θερμό μέτωπο είναι η Συρία, αν εξαιρέσουμε το Μπαχρέιν και τον Κόλπο όπου υπάρχει αναβρασμός και την Υεμένη, η Συρία όμως είναι μια πολύ σημαντική χώρα η οποία ήταν στον άξονα του κακού, η οποία φαίνεται ότι αυτή τη στιγμή πάει να βιώσει αλλαγές τύπου Αιγύπτου και Τυνησίας και το θέμα εκεί είναι απροσδιόριστο στο ποιες θα ήταν οι επιπτώσεις που θα μπορούσε να έχει αυτό στην γύρω περιοχή
Ν.Β.: Τα πράγματα είναι πολύ πιο σοβαρά στη Συρία, γιατί βρίσκεται δίπλα στην καρδιά του Μεσανατολικού προβλήματος, που είναι το Παλαιστινιακό. Η Συρία έχει μια θέση αντιπαράθεσης με το Ισραήλ έχει μια σχέση πολύ καλή με το Ιράν και για τις ΗΠΑ είναι χώρα κλειδί στην εξίσωση της Μέσης Ανατολής. Νομίζω ότι το καθεστώς θα εξαντλήσει κάθε περιθώριο να διατηρηθεί στην εξουσία είτε ασκώντας βία είτε προχωρώντας σε παραχωρήσεις, ήδη αναμένεται διάγγελμα του προέδρου Ασαντ, αλλά εκείνο το οποίο θέλω να σας πω εν κατακλείδι είναι ότι ο άνεμος αυτός που ξεκίνησε από την Τυνησία στα τέλη του 2010 δεν πρόκειται να σταματήσει και θα φέρει μπροστά σε οξύτατα διλήμματα και αραβικά καθεστώτα και Ευρωπαίους και Αμερικανούς και Ρώσους και τους πάντες, γιατί αυτή η περιοχή του κόσμου ενώ φαινόταν ότι υπνώττει έχει ξυπνήσει και διεκδικεί τα ίδια που διεκδικεί ο υπόλοιπος κόσμος. Δεν είναι τίποτα το ξεχωριστό δεν είναι τίποτα το διαφορετικό, διαφορετικοί είναι όλοι οι λαοί αλλά τα αιτήματα τα οικουμενικά είναι και των Αράβων και αυτό πρέπει να το λάβουμε πολύ σοβαρά υπ’ όψιν μας και στην Ελλάδα και στην Ευρώπη και όσο γίνεται πιο γρήγορα να διαφοροποιήσουμε την πολιτική μας, ούτως ώστε να ευνοήσουμε τις εξελίξεις σε αυτήν την πλευρά του κόσμου που εξασφαλίζουν ειρήνη, ασφάλεια, σταθερότητα και καλές σχέσεις με ταυτόχρονη επίλυση όλων των οξύτατων προβλημάτων που παραμένουν άλυτα, με πρώτο και κυριότερο για εκείνη την περιοχή, το Παλαιστινιακό.

ΠτΘ: Υπάρχει μια κινητικότητα και εκεί αλλά εμείς είμαστε προσηλωμένοι σε αυτά τα θέματα. Κλείνοντας να σας ρωτήσω δεν θα μπορούσε κανείς αυτή την ιστορία που συμβαίνει στη Συρία και στις άλλες χώρες να την θεωρήσει ως μια αντιπαράθεση του ισλαμικού κόσμου μεταξύ Σιϊτών και Σουνιτών;
Ν.Β.: Όχι αυτές οι αντιθέσεις, οι αντιπαραθέσεις υπάρχουν αλλά είναι δευτερεύουσες. Αυτή τη στιγμή ανεξάρτητα από τη θρησκευτική ή οποιαδήποτε άλλη υπόσταση των ανθρώπων, των λαών, των μειοψηφιών, των μειονοτήτων, τα αιτήματα τους μπαίνουν σε ένα ευρύτερο πλαίσιο διεκδικήσεων στο μεγάλο τομέα που λέγεται δικαιώματα, ελευθερία και δημοκρατία.

ΠτΘ: Είναι το ‘89 του αραβικού κόσμου
Ν.Β.: Αυτό ακριβώς.

Η Ελλάδα προσπαθεί με την στάση της να εξισορροπήσει

ΠτΘ: Και η στάση της Ελλάδας μέχρι τώρα;
Ν.Β.: Η ελληνική στάση θα μπορούσε να είναι πολύ καλύτερη. Είμαστε πάρα πολύ μπλεγμένοι στην οικονομική κρίση και στα προβλήματα και νομίζω ότι περίπου ακροβατούμε στα όρια του ανεκτού. Η άποψή μου είναι ξεκάθαρη, ελληνικά στρατεύματα δεν θα πρέπει σε καμία περίπτωση να πολεμήσουν ενάντια σε αραβικούς ισλαμικούς λαούς αυτό είναι ξεκάθαρο από εκεί και πέρα ο τρόπος με τον οποίο εξισορροπεί κάθε κυβέρνηση ανάμεσα σε αυτή την πάγια θέση την ελληνική και τις δεσμεύσεις που έχει, ΝΑΤΟ, συμμάχους Ευρωπαϊκή Ένωση, είναι θέμα της κάθε κυβέρνησης. Δεν είναι πάντοτε όλες οι επιλογές οι καλύτερες. Ας πούμε ότι αυτή τη φορά προσπαθούμε να εξισορροπήσουμε κατά κάποιο στοιχειωδώς ικανοποιητικό τρόπο.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.