Ενωνουν τις δυναμεις τους επτα χωρες των Βαλκανιων

Την ανάγκη δημιουργίας εξειδικευμένου δικτύου εισαγγελέων και διαμόρφωσης ενός ολοκληρωμένου συστήματος και εξατομικευμένου πλαισίου προστασίας μαρτύρων στην προσπάθεια καταπολέμησης του Οργανωμένου εγκλήματος τόνισαν, μεταξύ άλλων, οι συμμετέχοντες στο διήμερο σεμινάριο με θέμα «Συνεργασία για την εφαρμογή του νόμου σε διασυνοριακό επίπεδο», που από κοινού οργάνωσαν στην Αλεξανδρούπολη η Εναλλακτική Έδρα του Συμφώνου Σταθερότητας για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και το Γενικό Προξενείο των Ηνωμένων Πολιτειών στη Θεσσαλονίκη. Όπως τονίστηκε, παρά τις αναμφισβήτητες προόδους των τελευταίων χρόνων, ο κύριος άξονας αντιμετώπισης του προβλήματος της εμπορίας ανθρώπων εξακολουθεί να παραμένει το τρίπτυχο «πρόληψη, προστασία, ποινική δίωξη»

Ειδικότερα, αντικείμενο του σεμιναρίου αποτέλεσαν η εμπορία ανθρώπων, η παράνομη μετανάστευση και η διακίνηση ναρκωτικών και βασικός στόχος του ήταν η εκπαίδευση αξιωματούχων των αστυνομικών, εισαγγελικών και τελωνειακών αρχών, προερχομένων από επτά χώρες της ΝΑ Ευρώπης (Ελλάδα, Τουρκία, Αλβανία, ΠΓΔ της Μακεδονίας, Βουλγαρία, Ρουμανία και Μολδαβία), η μεταφορά εξειδικευμένης τεχνογνωσίας σε αυτούς και η προώθηση της διακρατικής συνεργασίας μεταξύ τους σε επιχειρησιακό επίπεδο.

Αναλυτικότερα, όσον αφορά στην εμπορία ανθρώπων οι εισηγητές συμφώνησαν στην:

•Αναγκαία προσέγγιση αντιμετώπισης του θύματος είναι ο θυματοκεντρισμός, η ανάγκη, δηλαδή, η παρεχόμενη υποστήριξη να εστιάζεται σε κάθε θύμα ξεχωριστά. Είναι απαραίτητο να λαμβάνεται υπόψιν η ιδιαιτερότητα του θύματος (χώρα καταγωγής, φύλο, θρησκεία, κοινωνικό υπόβαθρο κλπ) και η αντιμετώπιση να είναι πάντα εξατομικευμένη. Σε δικαστικό επίπεδο για το σχηματισμό της δικογραφίας πρέπει να ακολουθείται η λεγόμενη σειρά «PEACE» -prepare, explain, account, closure, evaluate (προετοιμασία, επεξήγηση δικαιωμάτων, καταγραφή στοιχείων, ολοκλήρωση δικογραφίας, απολογισμός)

•Δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στο προστατευόμενο έννομο αγαθό των υπό εξέταση εγκλημάτων. Τονίστηκε ότι, όταν αναφερόμαστε στα εγκλήματα της εμπορίας ανθρώπων, πρέπει πάντα να λαμβάνουμε υπόψη ότι δεν πρόκειται για εγκλήματα κατά ενός ατόμου, αλλά κατά της ανθρωπότητας

•Προτάθηκε η δημιουργία εξειδικευμένου δικτύου εισαγγελέων και αναδείχθηκε η ανάγκη διαμόρφωσης ενός ολοκληρωμένου και εξατομικευμένου πλαισίου προστασίας μαρτύρων

•Αναδείχθηκε η ανάγκη δημιουργίας ενός συστήματος ανταλλαγής πηγών και πληροφοριών και κατανομής εργασίας (share resources, share the job). Το κλειδί, άλλωστε, στην αντιμετώπιση αυτού του είδους των εγκλημάτων είναι πάντα η συνεργασία, ο συντονισμός και η επικοινωνία σε τοπικό, περιφερειακό και διεθνές επίπεδο

•Έγινε συγκεκριμένη αναφορά στη δημιουργία νομοθετικού πλαισίου, που θα προβλέπει την κατάσχεση της περιουσίας των διακινητών, εφόσον καταδικαστούν, καθώς και στην οικονομική εξασφάλιση των θυμάτων με αποζημίωση που θα προκύπτει από τις κατασχέσεις της περιουσίας των κυκλωμάτων

•Επισημάνθηκε η ανάγκη να δοθεί ιδιαίτερη μέριμνα και βάρος στην εσωτερική διακίνηση ανθρώπων, η οποία αποτελεί ένα εξαιρετικά πιεστικό φαινόμενο ιδιαίτερα στις χώρες της ΝΑ Ευρώπης

Οι ομάδες διακίνησης ναρκωτικών προσαρμόζονται στις τεχνικές και τις μεθόδους, που εφαρμόζουν οι διωκτικές αρχές

Όσον αφορά στη διακίνηση ναρκωτικών συμφωνήθηκε μεταξύ άλλων: Η συνεργασία, η αμοιβαία εμπιστοσύνη και η συνεχής επικοινωνία αποτελούν παράγοντες-κλειδιά για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της διακίνησης ναρκωτικών. Η έγκαιρη ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των χωρών έχει αποδειχθεί το πιο αποτελεσματικό εργαλείο στη μάχη κατά της διακίνησης ναρκωτικών.

Επίσης, η ανάπτυξη βίαιων οργανωμένων εγκληματικών ομάδων, που υποστηρίζονται από δραστηριότητες που σχετίζονται με την διακίνηση ναρκωτικών, αποτελεί μείζονα κίνδυνο για την περιφερειακή και παγκόσμια σταθερότητα, ασφάλεια και ευημερία. Πολλές τρομοκρατικές οργανώσεις δραστηριοποιούνται στη διακίνηση ναρκωτικών ουσιών. Όπως τονίστηκε, ιστορικά, η λεγόμενη «βαλκανική οδός» χρησιμοποιούνταν από τις ομάδες διακίνησης ναρκωτικών, οι οποίες μετέφεραν τις πρόδρομες χημικές ουσίες από τη Δύση προς τις χώρες παραγωγής ναρκωτικών ουσιών της Ανατολής. Η ίδια οδός χρησιμοποιείται για τη μεταφορά ναρκωτικών ουσιών από την Ασία προς τις χώρες κατανάλωσης στη Δύση. Η ηρωίνη, που παρασκευάζεται στη ΝΔ Ασία, αποτελεί την κύρια ναρκωτική ουσία, που μεταφέρεται μέσω της «βαλκανικής οδού». Οι ομάδες διακίνησης ναρκωτικών προσαρμόζονται στις τεχνικές και τις μεθόδους, που εφαρμόζουν οι διωκτικές αρχές. Οι διωκτικές αρχές και η νομοθεσία, λοιπόν, θα πρέπει με τη σειρά τους να προσαρμόζονται στις εκάστοτε συνθήκες, προκειμένου να εξαρθρώσουν τις ομάδες διακίνησης ναρκωτικών. Σημειώθηκε από τους συμμετέχοντες ότι τα κράτη που δεν αποτελούν χώρες παραγωγής, αλλά ούτε διανομής ναρκωτικών, διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη διεθνή διακίνηση ναρκωτικών ουσιών.

Διαδεδομένο φαινόμενο η δωροδοκία αξιωματούχων

Τέλος, όσον φορά στη παράνομη μετανάστευση, τονίστηκε ότι η αντιμετώπιση του φαινομένου απαιτεί τη μεγαλύτερη δυνατή συνεργασία, όχι μόνο σε διασυνοριακό ή διαπεριφερειακό επίπεδο, αλλά ακόμη και δια-ηπειρωτικό. Κρίθηκε ότι είναι αναγκαία η ταχύτατη ανταλλαγή πληροφοριών. Χαρακτηρίστηκε διαδεδομένο φαινόμενο, το οποίο και πρέπει να αντιμετωπιστεί, η δωροδοκία αξιωματούχων, που με τη σειρά τους επιτρέπουν στους διακινητές ανθρώπων να διασχίσουν τα σύνορα. Σημειώθηκε ότι είναι αναγκαία η εφαρμογή αποτελεσματικών πολιτικών και πρακτικών επιστροφής των παράνομων μεταναστών, αλλά και να διασφαλιστεί η προστασία των «ευπαθών ομάδων» παράνομων μεταναστών. «Πρέπει», τονίστηκε, «να εφαρμοστούν πολιτικές αντιμετώπισης του προβλήματος στις χώρες καταγωγής των παράνομων μεταναστών, κατά κύριο λόγο μέσω της βελτίωσης των συνθηκών ζωής εκεί και την παροχή –και οικονομικών- κινήτρων στους υποψήφιους μετανάστες να παραμείνουν στις χώρες τους.». Τέλος, τονίστηκε ότι είναι αναγκαίο να υιοθετηθούν νομοθετικά μέτρα για την αποτροπή κατάχρησης του συστήματος παροχής ασύλου.

«Το Σύμφωνο Σταθερότητας κατάφερε να μετατρέψει τα Βαλκάνια από μια περιοχή σύγκρουσης σε μια περιοχή σταθερότητας»

Ο επικεφαλής της Εναλλακτικής Έδρας Θεσσαλονίκης του Συμφώνου Σταθερότητας δρ. Βενιαμίν Καρακωστάνογλου, έκανε λόγο για μια διττή επιτυχία του σεμιναρίου, καθώς τα συμπεράσματα, που προέκυψαν, μπορούν να διακριθούν σε δύο ομάδες. «Η μια ομάδα αφορά σε τεχνοκρατικής φύσης θέματα και συγκεκριμένα στην ανάγκη για καλύτερη μεθόδευση της συνεργασίας για την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος ση Βαλκανική. Η δεύτερη ομάδα συμπερασμάτων, πάλι, είναι κατεξοχήν πολιτική. Το Σύμφωνο Σταθερότητας κατάφερε να μετατρέψει τα Βαλκάνια από μια περιοχή σύγκρουσης σε μια περιοχή σταθερότητας και συνεχούς ανάπτυξης, ενώ ολόκληρη η περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης βρίσκεται πλέον σε μια νέα φάση, όπου τον πρώτο λόγο έχει η διασυνοριακή, διαβαλκανική συνεργασία», είπε.

Ο γενικός πρόξενος των ΗΠΑ στη Θεσσαλονίκη, κ. Hoyt Brian Yee, από την πλευρά του, σημείωσε πως «το σεμινάριο αποδείχθηκε χρήσιμο για όλους τους συμμετέχοντες, κυρίως από την άποψη ανταλλαγής ιδεών και εμπειριών. Για αυτό και είναι κάτι που πρέπει να επαναλαμβάνεται συχνότερα». Και συμπλήρωσε: «Είναι σαφές ότι οι επτά χώρες, που συμμετείχαν, έχουν κοινούς στόχους όσον αφορά στην καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος. Ο σκοπός μας, λοιπόν, πρέπει να είναι να βελτιώνουμε και να ενδυναμώνουμε τους δεσμούς συνεργασίας μας με αποκλειστικό γνώμονα την ασφάλεια και την ανάπτυξη της περιοχής».

Την ανάγκη της αντιμετώπισης από κοινού «των ούτως ή άλλων κοινών προβλημάτων», τόνισε και ο αρχηγός της Αποστολής του Διεθνούς Οργανισμού Μετανάστευσης στην Αθήνα, κ. Δανιήλ Εσδράς. «Το διεθνές έγκλημα δεν αναγνωρίζει τα σύνορα, μόνο το κέρδος. Το ισχυρό του σημείο είναι ακριβώς το ότι είναι οργανωμένο, σε αντίθεση με εμάς, που πάντα βρισκόμαστε ένα βήμα πίσω του λόγω των δυσκίνητων γραφειοκρατικών διαδικασιών» τόνισε σημειώνοντας ότι είναι μακρύς και δύσκολος ο δρόμος της αντιμετώπισης.

Μαρία Νικολάου

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.