Ανατιμησεις στα φαρμακα

Το φάρμακο έχει γίνει πολλές φορές θέμα στον τύπο πότε με ανατιμήσεις και πότε με τις ελλείψεις στην αγορά που εν πολλοίς θεωρούνται τεχνητές για να ασκηθεί πίεση για αύξηση τιμής. Σύμφωνα με διαρροές πληροφοριών στον τύπο, το ΣτΕ πρόκειται να εκδώσει απόφαση (βρίσκεται στο στάδιο της καθαρογραφής), που δικαιώνει την προσφυγή των εμπόρων φαρμάκων κατά του τρόπου καθορισμού της τιμής του φαρμάκου στην Ελλάδα στη βάσει της φθηνότερης τιμής σε κάποια από τις ευρωπαϊκές χώρες, μεθοδολογία που το ΣτΕ έκρινε αντισυνταγματική.

Το πιθανότερο είναι ότι η Κυβέρνηση θα αναγκαστεί να πειθαρχήσει στην απόφαση του ΣτΕ, προσαρμοζόμενη και σε προεκλογικές εξαγγελίες της για εξυγίανση του χώρου, υιοθετώντας προγενέστερο, προ εξαετίας, τρόπο υπολογισμού της τιμής με βάση το μέσο όρο των τριών φθηνότερων τιμών που ισχύουν σε χώρες της ΕΕ. Οι φόβοι που διατυπώνονται αφορούν αυξήσεις στις τιμών.

Στο διάλογο που άνοιξε, οι φαρμακοποιοί με υπόμνημα του πανελληνίου συλλόγου τους τίθενται αντίθετοι σε αυξήσεις, αφού κάτι τέτοιο είναι αντίθετο με τα συμφέροντά τους, τα συμφέροντα των ασφαλιστικών ταμείων, αλλά και των καταναλωτών, ιδιαίτερα για φάρμακα που ήδη είναι ακριβά, ευρείας κατανάλωσης ή δεν συνταγογραφούνται.

Επισημαίνουν ωστόσο ότι η επιστροφή στο προηγούμενο καθεστώς, αν εφαρμοσθεί, απαιτεί πρόσθετα μέτρα μείωσης κόστους παραγωγής, με παρέμβαση στο ύψος των δαπανών διαφήμισης-προώθησης και ελέγχου των εισαγωγών και εξαγωγών των φαρμάκων.

Δυσεύρετα φάρμακα

Ο πρόεδρος του Φαρμακευτικού Συλλόγου Ροδόπης κ. Αλέξανδρος Τσαπέκος αναφερόμενος στο θέμα υπογραμμίζει «Παρατηρείται το εξής φαινόμενο με το ισχύον καθεστώς, ο εισαγωγέας του φθηνότερου της ΕΕ φαρμάκου σταματάει την εισαγωγή του όταν διαπιστώσει ότι στη χώρα προέλευσης η τιμή είναι μεγαλύτερη από αυτή που θα το διαθέσει στην Ελλάδα. Έτσι δημιουργείται έλλειψη του συγκεκριμένου φαρμάκου. Αν το φάρμακο χαρακτηρίζεται αναντικατάστατο το Ινστιτούτο Φαρμακολογικών Ερευνών θα πρέπει να το αναζητήσει σε άλλη χώρα για να το εισάγει. Η εμπειρία ανάλογων περιπτώσεων έχει αποδείξει ότι το φάρμακο όταν εισαχθεί θα διατίθεται στην αγορά με πενταπλάσια τιμή. Το παράδειγμα του MESTINON 60 για τη μυασθένεια είναι χαρακτηριστικό. Διατίθεται σε συσκευασία 20 δισκίων στη τιμή του 1,60. Μετά την έλλειψη που παρατηρήθηκε εμφανίστηκαν στην αγορά συσκευασίες 100-150 χαπιών που η χονδρική τιμή τους ήταν 102 ευρώ, σε αντίθεση με τις άλλες συσκευασίες που κόστιζαν στη χονδρική τιμή τους περίπου 20 ευρώ.

Ένας άλλος νόμιμος πάντα τρόπος δημιουργίας ελλείψεων είναι να εισάγεται ένα φάρμακο στην Ελλάδα γιατί έχει φθηνή τιμή και να μεταπωλείται σε άλλη χώρα της ΕΕ όπου έχει υψηλότερη τιμή, χωρίς όμως να υπάρχει μέριμνα κάλυψης της εγχώριας ζήτησης. Αυτές οι ελλείψεις αφορούν και σε αναντικατάστατα φάρμακα, όπως καρδιοφάρμακα, φάρμακα για επιληψία, ψυχώσεις, μεταμόσχευση οργάνων. Το αποτέλεσμα είναι να μη βρίσκουμε τις ποσότητες που χρειαζόμαστε και να αναγκαζόμαστε να μοιράζουμε μία συσκευασία χαπιών σε δύο ασθενείς.

Αν επιστρέψουμε στο προηγούμενο καθεστώς, που πιθανολογείται ότι αυτό θα εφαρμοστεί μετά την απόφαση του ΣτΕ, θα υπάρξει μια σχετική αύξηση της τιμής, αλλά παράλληλα θα αντιμετωπίσουμε κατά ένα μέρος τουλάχιστον και το θέμα των ελλείψεων».

Οι ελλείψεις που σήμερα εμφανίζει η αγορά ενδεικτικά μπορούν να αναφερθούν στο κορτιζονούχο MEDROL16, στο PLAVIX – ISCOVER, στο καρδιολογικό LANITOP, στο αντιυπερτασιακό DILATREND, στο LAMICTAL για την επιληψία.

Αυξήσεις και μέτρα

«Αν η Κυβέρνηση αποφασίσει την επιστροφή στο προ εξαετίας καθεστώς, πρέπει κατά την άποψή μου να λάβει και συμπληρωματικά, υποστηρικτικά μέτρα για τη συγκράτηση των τιμών, διότι κι εμείς δεν θέλουμε την αύξηση της τιμής του φαρμάκου παρότι φαίνεται ότι κατ΄ αρχήν μας συμφέρει, αλλά πρωτίστως δεν συμφέρει στα ασφαλιστικά ταμεία. Από την άλλη, θα χαρακτηρίζαμε ακρότητα την απελευθέρωση των τιμών ή ως επιλογή βάσης προσδιορισμού τιμής το ακριβότερο στην ΕΕ φάρμακο, γιατί κάτι τέτοιο θα έβαζε τα Ταμεία σε μεγάλες περιπέτειες.

Προσωπική μου θέση αλλά και άποψη του πανελλήνιου συλλόγου φαρμακοποιών, αποτελεί η ορθολογιστική εκτίμηση των παραγόντων που διαμορφώνουν την τιμή του φαρμάκου, όπως σωστή εκτίμηση των δαπανών για την παρασκευή ενός φαρμάκου, υπολογισμός λογικού κέρδους για τον παρασκευαστή και έλεγχο στο κόστος διαφήμισης και προώθησης του φαρμάκου. Με το τελευταίο ειδικά μέτρο τα αποτελέσματα θα είναι άμεσα ορατά και θα εξισορροπήσουν την αναταραχή των αυξήσεων. Οι εταιρείες επενδύουν μεγάλα ποσά στη διαφήμιση αυξάνοντας το κόστος του φαρμάκου και ακολούθως την τιμή του.

Επίσης μπορεί η Πολιτεία να επέμβει με έλεγχο των εισαγομένων ποσοτήτων, συγκρίνοντάς τες με τις ποσότητες που εξάγονται και αυτές που διατίθενται στην εγχώρια αγορά. Με τον τρόπο αυτό θα αντιμετωπίζονται ελλείψεις, που αυξάνουν τις τιμές. Είναι κι αυτό ένα μέτρο άμεσης απόδοσης.

Ηπιότερο μέτρο

Μακροπρόθεσμα, με ορίζοντα δεκαετίας, η Πολιτεία μπορεί να επέμβει, δίνοντας κίνητρα στην έρευνα, για την τόνωση της εγχώριας παραγωγής φαρμάκων. Σήμερα μόνο το 25% των φαρμάκων είναι εγχώρια και εισάγουμε το 75%. Είναι πολύ σημαντικό να γίνουν προσπάθειες να αυξηθεί η εγχώρια παραγωγή φαρμάκων, να αποκτήσουμε αυτάρκεια και να πάψει η εξάρτησή μας από την Ευρώπη».

Σύμφωνα με τον κ. Τσαπέκο η διαφαινόμενη επιστροφή στο παλαιότερο καθεστώς και η βούληση της Κυβέρνησης να λάβει κάποια μέτρα που θα μειώσουν το κόστος θα περιορίσουν το φόβο που διατυπώνεται για υπερβολικές ανατιμήσεις στα φάρμακα και τους κινδύνους από τεχνητές ελλείψεις φαρμάκων. «Θεωρώ ότι είναι το ηπιότερο μέτρο που μπορεί να πάρει αυτή τη στιγμή η Κυβέρνηση. Η εφαρμογή του αφορά κυρίως τα εισαγόμενα φάρμακα και σίγουρα θα επιφέρει αυξήσεις, αλλά με κατάλληλο συνδυασμό και άλλων μέτρων θα μειώσει παράλληλα τον κίνδυνο ελλείψεων. Οι αυξήσεις θα συμπαρασύρουν και τα εγχώρια φάρμακα, διότι βάσει νόμου η τιμή του εγχώριου φαρμάκου προσδιορίζεται κατά το 80% της τιμής του πρωτοτύπου εισαγόμενου, οπότε αν αυξηθεί το πρωτότυπο θα αυξηθεί και το ελληνικό υποκατάστατο. Θεωρώ ότι οι αυξήσεις, που το ποσοστό τους είναι δύσκολο να προσδιοριστεί, θα αφορούν συγκεκριμένα φάρμακα και θα είναι διαφορετικές για καθένα από αυτά. Εκείνο που θα πρέπει να προσεχθεί ιδιαίτερα είναι το ακριβό φάρμακο που η οποιαδήποτε αύξηση θα είναι οδυνηρή, ενώ θα είναι καλή η αύξηση για ορισμένα φθηνά φάρμακα που εξάγονται.

Αν ωστόσο η Κυβέρνηση ακολουθήσει την μέχρι τώρα διαδικασία παραβλέποντας την απόφαση του ΣτΕ θα οδηγηθούμε ενδεχομένως σε καταστάσεις όπως αυτή που περιγράψαμε με το MESTINON 60. Χρειάζεται προγραμματισμός και νοικοκύρεμα στη φαρμακευτική πολιτική για να μπορεί το σύστημα να λειτουργεί καλύτερα».

Ε.Μ.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.