«Οι Δυτικοι εχουν συμπλεγματα με τους Ελληνες»

ΠτΘ: Κ. Παπαδημητρίου, υπάρχει μία κινητικότητα στον χώρο της παγκόσμιας διανόησης για τα γεγονότα που συμβαίνουν ιδιαίτερα μετά τις 11 Σεπτεμβρίου. Στην Ελλάδα παλαιότερα οι πνευματικοί άνθρωποι είχαν κάνει σημαντικές παρεμβάσεις σε κρίσιμες στιγμές. Αισθάνεστε την ανάγκη για κάτι ανάλογο σήμερα; Ποια είναι τα χαρακτηριστικά της κίνησης που έχει συγκροτηθεί και ποια πορεία εκτιμάτε ότι θα ακολουθήσει;

Ζ.Π: Είναι αλήθεια ότι διανύουμε μια αρκετά δύσκολη περίοδο όπου η διανόηση διεθνώς και όχι μόνο στην Ελλάδα φαίνεται να χειμάζει. Ωστόσο όμως αυτό δε σημαίνει ότι στα επόμενα χρόνια δεν θα υπάρξει μία επαναδραστηριοποίησή της. Στην Ελλάδα μάλιστα η κατάσταση δεν είναι τόσο άσχημη όσο σε άλλες χώρες γιατί μετά τα τελευταία γεγονότα υπήρξαν κριτικές φωνές και με την έννοια αυτή η ελληνική διανόηση αν και χαρακτηρίζεται- όπως όλοι μας άλλωστε- από σχετικό επαρχιωτισμό, έχει πάντοτε μία άποψη και αυτό είναι ένα ενθαρρυντικό στοιχείο.

Σε ό,τι αφορά την κατάσταση διεθνώς, φαίνεται ότι και σε αυτόν τον χώρο γίνονται κάποιες κινήσεις. Θα γνωρίζετε ότι με πρωτοβουλία διαφόρων καθηγητών ανάμεσα στους οποίους και του Rene Passet στη Γαλλία έχει δημιουργηθεί η ATAC η οποία και στην Αθήνα έχει πλέον βάση.

Κάποιοι είχαν πάρει την πρωτοβουλία για να δημιουργηθεί σε παγκόσμιο επίπεδο μια οργάνωση και δέχτηκα να συμμετάσχω κι εγώ σε αυτήν.

Η όλη πρωτοβουλία είχε ξεκινήσει από τον κύκλο του Noam Tsomski. Αυτή όμως η πρωτοβουλία δεν στέφθηκε από επιτυχία. Πιστεύω όμως ότι θα πρέπει να υπάρξει μια τέτοια πρωτοβουλία παγκοσμίως και έχω την άποψη ότι ο Noam Tsomski ακριβώς επειδή είναι μια ξεχωριστή προσωπικότητα και επειδή είναι αμερικάνος και ασκεί πραγματικά εμπεριστατωμένη κριτική στην αμερικανική εξωτερική πολιτική, έχω την αίσθηση ότι θα μπορούσε να είναι μια ηγετική προσωπικότητα και καλό θα ήταν κι εμείς εδώ στην Ελλάδα να προσπαθήσουμε να τον φέρουμε για ορισμένες διαλέξεις στην Αθήνα και στην Θεσσαλονίκη.

Δυστυχώς στην εποχή μας ένα μεγάλο μέρος της διανόησης έχει δώσει «γη και ύδωρ» στην εξουσία με ανταλλάγματα τα οποία δεν τιμούν τους ανθρώπους αυτούς γιατί θα είχαν μια τελείως διαφορετική θέση στη συνείδηση των ανθρώπων αν πραγματικά σε κρίσιμες περιόδους της εποχής μας θα παίρνανε ξεκάθαρη θέση υπέρ των ανθρώπων.

Εννοώ περιπτώσεις όπως εκείνες της Γιουγκοσλαβίας και του Αφγανιστάν.

ΠτΘ: Πώς απαντάτε στο ερώτημα που έθεσε κατ’ επανάληψιν ο αμερικανικός τύπος εάν η Ελλάδα είναι πράγματι δυτικό κράτος; Μπορεί σε εμάς τους Έλληνες, το ερώτημα να φαίνεται φαιδρό, επίπλαστο και προβοκατόρικο αλλά διεθνώς το ερώτημα υφίσταται.

Ζ.Π.: Αισθάνομαι τόσο βαθιά Έλληνας και τόσο περήφανος για την καταγωγή μου, που τέτοιου είδους ερωτήματα των δυτικών με αφήνουν παγερά αδιάφορο. Άλλωστε, αν είχαν το σθένος και τη δύναμη να αντιπαρατεθούμε στα πλαίσια μιας ανοιχτής συζήτησης για το ποιος είναι δυτικός και το ποιος όχι, θα ήμουνα σε θέση πραγματικά να αποδείξω ότι καμία σχέση δεν έχουν με την δυτική σκέψη. Η ιστορική πείρα του λαού μας και η στάση του σε κρίσιμες περιόδους της ανθρώπινης ιστορίας μου έδωσαν τέτοιου είδους εξοπλισμό- συναισθηματικό και πνευματικό- που δεν αισθάνομαι σε καμία περίπτωση μειονεκτικά απέναντι σε αυτούς.

ΠτΘ: Παρόλα αυτά η ελληνική κοινή γνώμη είναι σχεδόν πάντα αντίθετη σε όλες τις τελευταίες διεθνείς πρωτοβουλίες των αμερικάνων και της Ε.Ε. Πώς το ερμηνεύεται αυτό;

Ζ.Π.: Εμείς έχουμε τα δικά μας βιώματα στο πλαίσιο της πολιτικής που άσκησε η Αμερική όσον αφορά την Ελλάδα τόσο κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου όσο και αργότερα. Αν συντάσσονται οι Γερμανοί με τους Αμερικάνους εγώ το κατανοώ γιατί επί 4 δεκαετίες υπήρξαν προτεκτοράτο των Αμερικάνων παρά το γεγονός ότι έχουν μια κολοσσιαία οικονομική δύναμη. Όλοι αυτοί οι κύριοι έχουν ένα ιστορικό σύμπλεγμα σε βάρος της Ελλάδας. Παρόλo, που έχουμε σαν λαός και τις αδυναμίες που επιδεικνύουν οι κυβερνήσεις μας, υπάρχει μία εξέλιξη σε αυτή τη χώρα και μία ταυτότητα η οποία δεν είναι δυνατόν να υπονομευτεί.

Υπενθυμίζω ότι οι Έλληνες κατάφεραν σήμερα να υπάρχουν παρά το γεγονός ότι επί 2.000 χρόνια δεν είχαν συγκεκριμένο κράτος, διατήρησαν όμως την γλώσσα τους και την παράδοσή τους και μέσα στα τελευταία 172 χρόνια όχι μόνο επιβίωσαν αλλά έχουν και μία πνευματική παρουσία, αυτό, είναι ένα μεγάλο ιστορικό κατόρθωμα.

Αυτό δεν σημαίνει ότι εμείς οι Έλληνες δεν κάναμε τραγικά λάθη όπως ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίζουμε την ίδια μας τη χώρα. Έχουμε για παράδειγμα τουριστική σχέση με την Ελλάδα, δεν προσέχουμε το περιβάλλον, αναπτύσσουμε έναν άκρατο ατομικισμό, δεν μπορούμε να συγκροτήσουμε ενιαία συλλογική συνείδηση.

ΠτΘ: Τι θα απαντούσατε κ. Παπαδημητρίου σε κάποιον που θα σας αποκαλούσε αθηνοκεντρικό σε μία εποχή που οι άνθρωποι και οι λαοί έχουν ρίξει τα σύνορα που τους χώριζαν στο παρελθόν;

Ζ.Π.: Γαλουχήθηκα με τις αριστερές ιδέες και ο Μαρξ ήταν και θα συνεχίσει να παραμένει παρά τις αδυναμίες της ανάλυσής του, το βασικό σημείο αναφοράς για το δικό μου πνευματικό γίγνεσθαί. Είμαι κάθετα αντίθετος με κάθε έννοια ρατσισμού και εθνικισμού. Η ίδια η ζωή μου το απέδειξε, αφού συμμετείχα σε τόσους αγώνες άλλων λαών για την εθνική τους απελευθέρωση. Πιστεύω ότι η Ελλάδα είναι μια ευρωπαϊκή χώρα που καλείται να διαδραματίσει ένα σημαντικό ρόλο και θα τον πετύχει. Ο κόσμος είναι ενιαίος όπως είναι και η ανθρωπότητα ενιαία.

Αυτό δεν σημαίνει ότι θα πρέπει να παραιτείται κανείς από τις πολιτιστικές ιδιαιτερότητες που έχει, όταν μάλιστα αυτές οι ιδιαιτερότητες αποτέλεσαν κάποτε αυτό που χαρακτηρίζουμε σήμερα ως δυτικό πολιτισμό. Καλούμαστε να ανταγωνιστούμε στο παγκόσμιο τοπίο και να αναπτύξουμε μία άμιλλα στο όνομα της ισότητας, της αδελφοσύνης και της ελευθερίας για όλους τους λαούς.

Και όχι βέβαια να ζήσουμε σε μια κοινωνία που θα τρέμουμε να πούμε την άποψή μας επειδή θα κινδυνεύουμε να μας χαρακτηρίσουν ως συνεργάτες των τρομοκρατών. Δεν δέχομαι το δίλημμα «είσαι μαζί μου ή είσαι με τους τρομοκράτες». Δεν είμαι μαζί σου, δεν είμαι και με τους τρομοκράτες και επιμένω σε μια ανθρωπιστική προσέγγιση των προβλημάτων αυτού του πλανήτη.

ΠτΘ: Τι θα κάνετε στο προσεχές μέλλον; Θα ληφθεί πρωτοβουλία για κάποια κοινή ανακοίνωση ή παρέμβαση των διανοουμένων;

Ζ.Π.: Δεν θεωρώ τον εαυτό μου τόσο σημαντικό για να πάρω την οποιαδήποτε πρωτοβουλία. Εγώ θα ακολουθήσω γιατί νομίζω ότι θα πρέπει να συμμετέχω σε μια τέτοια κίνηση. Δεν φιλοδοξώ να διαδραματίσω πρωταγωνιστικό ρόλο, απλούστατα θέλω να δημιουργηθεί μια αντικίνηση απέναντι στην κίνηση ενσωμάτωσης των διανοουμένων μέσα στην λογική του κεφαλαίου και στη λογική μιας πολιτικής που οδηγεί σε αδιέξοδο. Η μόνη διέξοδος που έχουμε για να αποφύγουμε την τρέλα της τρομοκρατίας, είναι να συμβάλλουμε να γεφυρωθεί το αναπτυξιακό χάσμα μεταξύ βορρά και νότου.

ΠτΘ: Σας ευχαριστώ πολύ.

Ζ.Π.: Κι εγώ σας ευχαριστώ.

Δάμων Δαμιανός

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.