Ψυχη και ψυχολογια

Ψυχή εννοούμε το σύνολο των σωματικών και νοητικών ενεργειών, με τις οποίες ο άνθρωπος αποκτά την ικανότητα των αισθήσεως, της σκέψης και της βούλησης.

 

Η υποτιθέμενη άυλη ουσία ενσωματωμένη στο υλικό σώμα που μαζί συγκροτούν τη ζωή, και η οποία αποχωρίζεται μετά τον θάνατο ως ανεξάρτητο πνεύμα κατά τη Μεταφυσική. Κατά την Υλιστική Διαλεκτική, ψυχή-πνεύμα είναι η σκέψη που παράγει ο υλικός εγκέφαλος, όταν το στομάχι παράγει την πέψη. Η ψυχή, αν θεωρηθεί ανεξάρτητη από το σώμα, άυλη και αιώνια, τότε δεν ασθενεί, ούτε είναι δυνατόν να εξετασθεί, πολύ περισσότερο να ιαθεί.

 

Οι θεωρίες δίνουν διαφορετικές ερμηνείες. Το ετυμολογικό σημαίνει: ψυχή=ψυχώ=φυσώ, πνέω, αναπνέω. Στον Δυϊσμό σώμα και ψυχή είναι διαφορετικές ουσίες. Στον Ενισμό είναι μία ουσία αδιαίρετη. Ο Υλισμός ισχυρίζεται ότι τα ψυχικά φαινόμενα είναι ενέργεια της Ύλης και μάλιστα του Εγκεφάλου, από τον οποίο πηγάζει η σκέψη και είναι αυτή που διαμορφώνει τον χαρακτήρα, τη συνείδηση, την προσωπικότητα. Τα πάντα στον άνθρωπο, νοητά, σωματικά, ψυχικά φαινόμενα είναι υλικής προέλευσης.

 

Η οντολογία δείχνει ότι το άτομο είναι ενιαίο και ακατάτμητο μέσα στην ενότητα του κόσμου και στην πολλαπλότητα των όντων.

 

Παράλληλα με την καλλιέργεια της νόησης, εκδηλώνονται ψυχολογικά φαινόμενα στον άνθρωπο, που δεν ελέγχονται από τη λογική, ως λανθάνουσες δυνάμεις της ύπαρξής του.

 

Γενικά ο ψυχισμός του ανθρώπου αριθμεί το σύνολο των ψυχικών αντιδράσεων, φυσιολογικών και παθολογικών.

 

Τα ψυχολογικά παθολογικά φαινόμενα χρήζουν ειδικής ψυχοθεραπείας. Με τον χώρο αυτό ασχολείται η ψυχολογία, η επιστήμη των ψυχικών φαινομένων, η οποία πέρασε όλα τα εμπόδια της Ιατρικής της ανέλιξης και άρχισε νέα βήματα μετά την Αναγέννηση με τον Φρόιντ και τα μη συνειδητά ψυχικά βιώματα, που εισδύουν κάτω από τα συνειδητά για να δημιουργήσουν ψυχολογικά σύνδρομα.

 

Ψυχολογία λοιπόν είναι η Επιστήμη του ψυχισμού, σαν δύναμη της συνείδησης και ως έργου μιας λειτουργίας που απαιτεί ψυχογνωσία. Η ψυχολογία αποσχίστηκε από τη Φιλοσοφία και τη Μεταφυσική θεολογία με τις ερμηνείες τους και έγινε Εμπειρική Επιστήμη, η οποία εξετάζει τα φαινόμενα που υποπίπτουν στη συνείδηση δια των αισθήσεων, δηλαδή την εμπειρία. Έκτοτε η ψυχολογία αποφεύγει τα Μεταφυσικά προβλήματα. Οι ψυχολόγοι, για να την κάνουν αντικειμενική Επιστήμη χώρισαν τα φυσικά φαινόμενα από το υποκείμενό τους, δηλαδή την ψυχή, τα θεώρησαν αυθύπαρκτα, ώστε να εξετάζονται αντικειμενικά.

 

Σ’ έναν διάλογο μεταξύ πάσχοντος υποκειμένου, δηλαδή της ψυχής που δέχεται επιδράσεις από τον περιβάλλοντα κόσμο, ενώ η ίδια η ψυχή επιδρά σ’ αυτόν, ο ψυχολόγος δεν αρκείται να ζητά τις αιτίες που παράγουν τα ψυχικά φαινόμενα, αλλά ψάχνει τους σκοπούς που επιδιώκει το υποκείμενο.

 

Έτσι, από τα ψυχικά φαινόμενα, άλλα είναι γνήσια συνειδητά και άλλα κρυφά υποσυνείδητα, τα οποία όμως στην ψυχολογία δεν μένουν στον αέρα, ως πλάσματα φαντασίας. Μέθοδος της ψυχολογίας είναι η αυτοπαρατήρηση, εφόσον τα ψυχικά φαινόμενα συμβαίνουν σ’ ένα άτομο υποκείμενο.

 

Ο ψυχολόγος παρατηρεί τι συμβαίνει μέσα στην ψυχή του, τι σκέπτεται και τι επιθυμεί. Ανάλογα δε με το υποκείμενο, διαιρέθηκε η ψυχολογία σε κλάδους, του ώριμου ατόμου, του προσχολικού παιδιού, του σχολικού, του εφήβου, του γέροντα, των τυφλών, των κωφαλάλων.

 

Κατά το πλήθος δε, των Λαών, των Εθνών, της Κοινωνικής τάξης, των Επαγγελμάτων.

 

Η ατομική ψυχολογία, θεωρεί ότι το άτομο ενιαίο όλον που δρα ανάλογα με τις σχέσεις που έχει με τον Νου του. Η ψυχική ζωή είναι οι τάσεις του Εγώ και της Κοινωνίας. Οι τάσεις μέσα στην κοινωνική ζωή, αναπτύσσουν μειονεκτήματα, και το άτομο προσπαθεί να τα συμβιβάσει με μία ανώτερη προσπάθεια.

 

Ενώ ο Φρόιντ θεώρησε κύρια αιτία των ψυχικών ασθενειών το καταπιεσμένο σεξουαλικό ένστικτο (LIBIDO), ο Άντλερ, μαθητής του και ιδρυτής της Ατομικής Ψυχολογίας, τις αποδίδει στη σύγκρουση των δύο έμφυλων τάσεων:

 

α) Της ανάπτυξης του ΕΓΩ για δύναμη και

β) Εκείνης για διατήρηση της κοινωνίας.

 

Ο άνθρωπος γεννιέται πολύ αδύναμος στη ζωή, μέσα στη φύση και την κοινωνία. Μόλις γεννηθεί βγάζει κραυγές Βοήθειας. Έτσι η αδυναμία ως μειονέκτημα, γεννά την εξάρτηση από τους άλλους.

 

Για να αναπληρώσει αυτό το δυσμενές κενό, αναπτύσσει όλες τις ικανότητες που διαθέτει για να ζήσει.

 

Συμβαίνει όμως να δοκιμαστεί από δυσμενείς φυσικούς και κοινωνικούς παράγοντες, με ισχυρές απογοητεύσεις.

 

Οι αποτυχίες του δημιουργούν ενοχές, έλλειψη ασφάλειας, και έρχεται σε σύγκρουση με το περιβάλλον.

 

Από την τάση να αναπτυχθεί, ή αυτό-αρτιώνεται, ή αποκτά αντι-κοινωνικό πρόγραμμα ζωής.

 

Στο σύγχρονο κράτος το συναίσθημα της μειονεκτικότητας το παράγει η Κοινωνία. Σε ατομικό επίπεδο, παίζει ρόλο η οργανική σύσταση: αρρώστια, ασχήμια, ανάστημα, τυφλότητα, κωφότητα. Σε κοινωνικό επίπεδο:

 

Η κοινωνική και οικονομική κατάσταση των γονέων. Το οικογενειακό περιβάλλον: αδελφοί, θείοι, φίλοι. Η αγωγή: αγράμματος, άτεχνος, καθυστερημένος. Στα φτωχότερα στρώματα του Λαού, βαρύνει η θλίψη και η ανέχεια, που γίνεται αισθητή στα παιδιά ως μειονεκτικότητα, για την οποία αυτά δεν φταίνε.

 

(Σήμερα, σ’ αυτό το επίπεδο μας οδήγησαν οι άφρονες Πολιτικοί μας της περιόδου 2000-2014 και η Ε.Ε. των τοκογλύφων, που ακόμη μας δανείζουν, για να εισπράξουν το εθνικό μερίδιο των Ελλήνων σε τόκους. Μόνο η Μέρκελ εισπράττει 12 δισ. ευρώ ετησίως!!!).

 

Κάτω από αυτές τις συνθήκες, όταν ένα παιδί πιέζεται να υπακούει τυφλά, πειθαρχεί μεν, αλλά γίνεται άβουλο. Άλλο υποκρίνεται και γίνεται ψεύτικο. Άλλο επαναστατεί, πεισματώνει, γίνεται εχθρικό και αγενές, αδιάφορο και αμελές. Άλλο δειλιάζει στη ζωή και στα προβλήματά της, αποφεύγει να δημιουργήσει ένα δικό του κόσμο και αποκτά νεύρωση.

 

Το παιδί θέλει να παίζει τον ρόλο του μεγάλου γνώστη, να μη μένει πίσω σαν περιφρονημένο και αδύνατο. Χωρίς αναγνώριση απογοητεύεται. Με σκέτο συναισθηματισμό, χωρίς ώριμη λογική λείπουν οι κατευθυντήριες γραμμές και προστίθεται η εχθρική στάση. Ο νευρωτικός πρέπει να γνωρίσει μόνος του τη λαθεμένη γραμμή ζωής, γιατί η προσωπικότητα έχει ενότητα, που διασπάται χωρίς σκοπό. Χρειάζεται όμως διαφωτισμό και ενθάρρυνση.

 

Στην Ατομική ψυχολογία ο θεραπευτής προσπαθεί με πειθώ και γλυκύτητα να συμφιλιώσει τον ασθενή με την οικογένεια, την κοινωνία, να μείνει μέσα σ’ αυτή, να κάνει πρόθυμα τα καθήκοντα της ζωής του.

 

Η ψυχολογία του Βάθους, ασχολείται με τα βαθύτερα φαινόμενα του ασυνείδητου. Με την ψυχανάλυση σκοπεύει στην αποκάλυψη του κρυμμένου αιτίου, ψάχνει το πάθος που βασανίζει τον ασθενή.

 

Η γνωριμία του με το αίτιο τον ελευθερώνει, γιατί παύει να είναι κρυφό και επανέρχεται στη φανερή συνείδηση του ΕΓΩ. Σε νεαρή ηλικία, χωρίς λογική ερμηνεία των συμβάντων, δημιουργεί ψυχικά τραύματα.

 

Το ασυνείδητο περιέχει εκείνο που δεν έγινε συνειδητό και αποθηκεύτηκε ως ένα κρυφό βάσανο, αλλά που διορθώνεται θεραπευτικά με την αποκάλυψή του. Η ψυχολογία κατέληξε πως η ψυχασθένεια, έχει πολλές μορφές και προέρχεται από σωματική ή νοητική βλάβη του Εγκεφάλου. Ο εγκέφαλος είναι υλικός παράγωγός της νόησης, άρα η ψυχασθένεια είναι ιατή. Αν όχι, αυτό που λείπει είναι η σωστή θεραπευτική αγωγή.

 

Πηγή: Βιβλιοθήκη ΔΠΘ-Ε.Ν./τ. 25- σ. 234, 1-3-2014

google-news Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.