Δημητρης Μιχαλοπουλος, «Στη συναντηση θα αναπολησουμε τα παλια, θα νοιωσουμε ομορφα αλλα και θα συναντησουμε φιλους»

Συνέχεια του αφιερώματος στους αποδήμους της πόλης που θα συναντηθούν την ερχόμενη εβδομάδα στο πάρκο της Αγίας Παρασκευής με επίκεντρο την εορτή της πολιούχου της πόλης μας. Μια συνάντηση που στόχο έχει να γίνει θεσμός και στην οποία πολλοί είναι αυτοί που έχουν δηλώσει ότι θα είναι παρόντες. Μεταξύ αυτών και ο Δημήτρης Μιχαλόπουλος, συνταξιούχος γιατρός που διαμένει μόνιμα στη Θεσσαλονίκη από τότε που έφυγε για να φοιτήσει στην Ιατρική, αλλά που όλα αυτά τα χρόνια δεν έπαψε να κρατά άσβεστη την αγάπη για την πατρίδα που τον γέννησε και τον ανάστησε.

Με βάση το σπίτι του στα Καβακλιώτικα και πολλές αναμνήσεις από την τότε πόλη και τα συμβαίνοντα σε αυτήν, Δημήτρης Μιχαλόπουλος…

ΠτΘ: Πότε γεννηθήκατε και πού;
Δ.Μ.:
Στην Κομοτηνή το 1935.

ΠτΘ: Άρα θυμάστε καλά και δύσκολα χρόνια
Δ.Μ.:
Δύσκολα χρόνια αλλά λίγο λόγω ηλικίας δεν μπορούμε να θυμόμαστε και λεπτομέρειες.

ΠτΘ: Από πότε ζείτε στη Θεσσαλονίκη;
Δ.Μ.:
Έφυγα από την Κομοτηνή το 1958 μόλις τελείωσα το γυμνάσιο.

Ποτέ δεν καταλάβαμε φτώχεια, ήμασταν αυτάρκεις

ΠτΘ: Έχετε μνήμες από τον πόλεμο, από τον εμφύλιο, θυμάστε τα συναισθήματα;
Δ.Μ.:
Τον εμφύλιο τον θυμάμαι οπωσδήποτε γιατί κατά κάποιο τρόπο είμαστε προπολεμικοί και πολλές φορές γίνονταν κάποιες μάχες εκεί κοντά, γιατί μέναμε στο σταθμό, στην Παναγή Τσαλδάρη 30, και ακούγαμε και τους πυροβολισμούς. Ως παιδιά δεν το παίρναμε και τόσο σοβαρά, υπήρχε όμως φόβος, γιατί βλέποντας τους μεγάλους επηρεαζόμασταν και εμείς. Όσον αφορά στη φτώχεια τότε δεν ήμασταν καταναλωτική κοινωνία και μπορούσαμε με τα λίγα να την περάσουμε.

ΠτΘ: Η καταγωγή των γονιών σας από πού είναι;
Δ.Μ.:
Από την Ανατολική Ρωμυλία, βέρος Καβακλιώτης, μέναμε στα Καβακλιώτικα όπου έμεναν ανατολικορωμυλιώτες από το Καβακλί.

ΠτΘ: Οι γονείς σας είχαν επιχείρηση;
Δ.Μ.:
Οι γονείς μου έμεναν στην Κομοτηνή και είχαν περιβόλι, μπαξέ που λέμε, προς την πλευρά του Κοσμίου. Τότε ήμασταν αυτάρκεις και λόγω του ότι είχαμε μπαξέ δεν στερηθήκαμε τα βασικά και δεν καταλάβαμε τόσο έντονη φτώχεια. Μπορεί να μην είχαμε να φάμε κρέας τακτικά ή ψάρια αλλά μια φορά στις δέκα μέρες ένα κοτόπουλο το τρώγαμε, οπότε κάτι γινόταν.

 

Τότε χριστιανοί και μουσουλμάνοι ζούσαν αρμονικά

ΠτΘ: Θυμάστε εκείνη τη γραφική Κομοτηνή με τις ξύλινες γέφυρες.
Δ.Μ.:
Η Κομοτηνή ήταν μια γραφική ήσυχη πόλη όπου οι άνθρωποι χριστιανοί και μουσουλμάνοι ζούσαν αρμονικά.

ΠτΘ: Είχατε φίλους μουσουλμάνους;
Δ.Μ.:
Είχαμε δίπλα στο κτήμα μας ένα αμπέλι που το είχε μια οικογένεια μουσουλμάνων με δύο παιδιά, την κόρη δεν τη θυμάμαι και πολλές φορές παίξαμε μαζί. Είχαμε καλές σχέσεις, όποτε χρειάζονταν κάτι το ζητούσαν και το δίναμε ευχαρίστως.

Σημείο αναφοράς το περίπτερο του Τζώνη

ΠτΘ: Τώρα η Κομοτηνή που έρχεστε τι σας λέει; Σας αρέσει περισσότερο; Το ότι την αγαπάτε σας κάνει να την βλέπετε πάντοτε όμορφη;
Δ.Μ.:
Πάντοτε την αγαπούσα και την έβλεπα όμορφη. Οπωσδήποτε τις αλλαγές δεν μπορεί κανείς να τις αποφύγει. Έχουν γίνει μεγάλες αλλαγές, έχουν γίνει δρόμοι και το ποτάμι έγινε λεωφόρος. Έγιναν πολλά. Θυμάμαι ένα χαρακτηριστικό. Στην αγορά που τελείωναν τα ψαράδικα ήταν η γέφυρα και στη γωνία της ήταν το περίπτερο του Τζώνη που ήταν γνωστός σε όλη την Κομοτηνή. Δεν θυμάμαι ακριβώς γιατί αλλά θυμάμαι ότι ήταν σημείο αναφοράς. Και στη γωνία εκεί στα ψαράδικα ήταν ένα κατάστημα ξηρών καρπών.

Θυμάμαι το πάρκο στη ρομαντική μορφή του

ΠτΘ: Το πάρκο σας αρέσει έτσι όπως έγινε τώρα;
Δ.Μ.:
Το θυμάμαι στη ρομαντική μορφή του. Δεν είναι και άσχημο. Τα πράγματα δεν μπορούν να μείνουν ποτέ ίδια, πάντοτε θα υπάρχουν αλλαγές, δεν θα μείνουμε εκεί που ήμασταν πριν 60 χρόνια.

ΠτΘ: Στη Θεσσαλονίκη συγκεντρώνεστε; Ανήκετε και εσείς στους Κομοτηναίους που συγκεντρώνονται στη Θρακική Εστία;
Δ.Μ.:
Είμαι από τους πρωτοπόρους που ξεκίνησαν τις συγκεντρώσεις μαζί με τον Άρη Μανούδη. Η Τρίτη ξεκινούσε από το ιατρείο μου απέναντι ακριβώς από την Καμάρα, το βράδυ εκεί μαζευόμασταν και λέγαμε σε ποια ταβέρνα θα πάμε.

ΠτΘ: Ποια είναι η ειδικότητά σας κ. Μιχαλόπουλε;
Δ.Μ.:
Οδοντίατρος.

Παρακολουθούμε την πολιτική ζωή του τόπου

ΠτΘ: Στις συναντήσεις της Τρίτης μαθαίνετε για τα νέα της Κομοτηνής
Δ.Μ.:
Βέβαια. Συζητάμε για τα γεγονότα που συμβαίνουν εδώ, τις αλλαγές που γίνονται σε βουλευτές, παρακολουθούμε την πολιτική ζωή του τόπου, την ενημέρωση μας την κάνει ο Άρης Μανούδης που παίρνει την εφημερίδα σας και μας τη διαβάζει και πολλές φορές μας θέματα που μας ενδιαφέρουν μας τα βγάζει φωτοτυπία και μας τα μοιράζει.

ΠτΘ: Κατεβαίνατε και στην Κομοτηνή για να ψηφίσετε;
Δ.Μ.:
Ναι. Παλαιότερα όσο ζούσαν οι γονείς μου ερχόμουν τακτικά και όσο ζούσε και ο μεγάλος μου αδελφός ο Πέτρος. Τώρα έχω μόνο δύο ανίψια εκεί.

ΠτΘ: Έχετε εδώ άλλους συγγενείς;
Δ.Μ.:
Ναι έχω, αλλά δεν βλεπόμαστε όπως παλιότερα που ερχόμουν κάθε δύο ή τρεις μήνες. Ήταν οι γονείς και ο αδελφός.

ΠτΘ: Τι περιμένετε από την συνάντηση των Κομοτηναίων;
Δ.Μ.:
Μπορεί να μην είναι πολλοί αυτοί που θα έρθουν, αλλά αυτοί που θα συγκεντρωθούν θα νοιώσουν ωραία, θα αναπολήσουν τα παλιά τους χρόνια, τις μαθητικές τους αναμνήσεις παλιές ιστορίες αλλά θα συναντήσουν και φίλους. Εμένα μου έκανε εντύπωση ότι εμείς οι Ανατολικορωμυλιώτες έχουμε κάνει ένα Ιερό Ίδρυμα την «Αγία Τριάδα» και σε μια γιορτή βρέθηκαν ξαδέρφια μετά από δεκαέξι χρόνια στο αντάμωμα.

ΠτΘ: Σε αυτές τις πατρίδες πήγατε ποτέ;
Δ.Μ.:
Πήγα δύο φορές.

ΠτΘ: Εντύπωση πάντως κ. Μιχαλόπουλε προκαλεί ότι οι απόδημοι κομοτηναίοι είστε ένα πολύ δυναμικό τμήμα του πληθυσμού που κατάγεται από την πόλη. Κατ’ αρχήν ο μεγαλύτερος αριθμός είναι επιστήμονες…
Δ.Μ.:
Τελειώσαμε το Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και ένα μεγάλο μέρος μείναμε εδώ. Είμαστε πολλοί που μείναμε εδώ.

ΠτΘ: Γνωρίζεστε μεταξύ σας;
Δ.Μ.:
Βέβαια και για αυτό κάναμε την Αδελφότητα Κομοτηναίων «Η Ροδόπη», η «Θρακική Εστία» προϋπήρχε. Ήμασταν μια παρέα πέντε έξι ατόμων ο Μανούδης, εγώ, ο Νίκος Μπάρμπας, καθηγητής Πανεπιστημίου από το Φανάρι, ο Θανάσης Σαλαμάνης, ο ψάλτης που έκανε μια μετεκπαίδευση για ένα διάστημα στη Θεσσαλονίκη, και εκείνη την εποχή κάναμε και το Σύλλογο και ερχόταν πάντα για συμπαράσταση και μας βοήθησε πολύ.

Είμαστε περήφανοι που γεννηθήκαμε στην Κομοτηνή

ΠτΘ: Είστε περήφανοι που γεννηθήκατε σε αυτή την πόλη; Είστε ικανοποιημένοι από την εξέλιξή της;
Δ.Μ.:
Ο καθένας αισθάνεται περήφανος και αγαπά το μέρος που γεννήθηκε. Εμείς είμαστε περήφανοι και αγαπάμε την πόλη. Αν θα μπορούσε να είναι μια καλύτερη Κομοτηνή θα το θέλαμε, εξαρτάται όμως από τις συνθήκες, τη γεωγραφική θέση αλλά αι από τον κόσμο.

ΠτΘ: Κάποιοι λένε ότι η Κομοτηνή έμεινε πίσω γιατί η αστική της τάξη έφυγε και μάλιστα η γενιά που σπούδασε. Η Κομοτηνή απέμεινε έτσι μια πόλη δημοσίων υπαλλήλων, στρατιωτικών…
Δ.Μ.:
Κακών μεταθέσεων…

ΠτΘ: Δεν είχε όμως την καρδιά της, την εμπορευματική της τάξη, γιατί πολλοί έφυγαν και κατά τη διάρκεια της Βουλγαροκρατίας.
Δ.Μ.:
Είναι αλήθεια και με το φόβο της κατοχής πολλοί έφυγαν, γιατί έκαναν πολλά αίσχη, φέρθηκαν βάρβαρα οι Βούλγαροι.

ΠτΘ; Αυτά τα θυμάσθε από διηγήσεις των δικών σας;
Δ.Μ.:
Ναι.

ΠτΘ: Τη Λέσχη Κομοτηναίων τη θυμάσθε;
Δ.Μ.:
Ήταν ένα από τα βασικά κτίρια τότε, μου είπαν ότι την έχουν περιποιηθεί.

Θυμάμαι τα σχολικά χρόνια

ΠτΘ: Οι γονείς σας μπορούν να ήταν ολιγαρκείς αλλά ζούσαν καλά. Είχαν την Λέσχη τους, τα μεζεδάκια τους, τα γλέντια τους, τον κινηματογράφο τους. Τι θυμάσθε;
Δ.Μ.:
Θυμάμαι ότι όταν ήμασταν στο γυμνάσιο απαγορευόταν να πάμε κατά μόνας στον κινηματογράφο. Πηγαίναμε όλοι μαζί και φυσικά όταν οι καθηγητές μας θεωρούσαν το έργο κατάλληλο, κάθε είκοσι μέρες βλέπαμε και μια ταινία. Εμείς κάναμε και κάποια παρακοή και πηγαίναμε αλλά στα διαλείμματα έκαναν έφοδο οι καθηγητές και είχαμε και αποβολές μαθητών. Εξαρτιόταν από τον εκάστοτε γυμνασιάρχη και από τους καθηγητές.

Τότε οι δάσκαλοι μάς ενέπνεαν το σεβασμό που σήμερα λείπει από τα παιδιά

ΠτΘ: Ποιο γυμνάσιο τελειώσατε και ποιους καθηγητές θυμάσθε;
Δ.Μ.:
Τότε είχαμε γυμνάσιο. Από καθηγητές θυμάμαι τον Κάλο, τον Μαυράκη, δεν μπορώ να ξεχάσω το δάσκαλό μας τον Τσαϊρίδη, που μας είχε δύο τρεις χρονιές συνέχεια και μας έμαθε γράμματα. Έλεγε μαθές ή δε μαθές. Εγώ ξύλο δεν έφαγα από τον πατέρα μου, έφαγα από το Τσαϊρίδη. Δεν έριχνε χαστούκια, αλλά έπαιρνε μια βέργα από τις μουριές που είχε εκεί το γυμνάσιο και χτυπούσε στα πόδια. Ήταν αυστηρός αλλά ήταν και κοντά στα παιδιά. Κορυφαίος όμως για μένα ήταν ο Μπαρμπαγιάννης ο γυμνασιάρχης. Αυτός ήταν φιλόλογος και ήταν φιλόσοφος δάσκαλος. Θυμάμαι σε συζήτηση μέσα στην τάξη πως αναφέραμε το θέμα της βαθμολογίας και μας είπε ότι «το 18 είναι για τους μαθητές, το 19 για μένα και το 20 για το Θεό, άρα μην περιμένετε να δείτε πάνω από 18 βαθμολογία από μένα». Τότε και οι δάσκαλοι και οι καθηγητές μάς είχαν εμπνεύσει σεβασμό, πράγμα που σήμερα λείπει από τα παιδιά. Ελάχιστα είναι αυτά που έχουν αυτό το σεβασμό, γιατί δεν διδάσκεται πουθενά.
Εκείνο όπως που θυμάμαι έντονα είναι ο δήμαρχος ο Δημήτρης Μπλέτσας, που ήταν πολλά χρόνια δήμαρχος και όταν ήθελε να πάει κάπου πήγαινε με το παϊτόνι και στο δρόμο χαιρετούσε τον κόσμο αλλά και ο κόσμος τον χαιρετούσε. Υπήρχε μια αμφίδρομη σχέση.

ΠτΘ: Τον θυμάστε;
Δ.Μ.:
Βεβαίως.

ΠτΘ: Λένε ότι είναι ο δήμαρχος που έφτιαξε την πόλη
Δ.Μ.:
Έκανε πολλά πράγματα, ήταν πολλά χρόνια δήμαρχος, ήταν αγαπητός, αγαπούσε την πόλη και ήθελε να αφήσει το όνομά του, να μείνει το όνομά του. Κακά τα ψέματα όταν θέλεις να αφήσεις το όνομά σου πρέπει να κάνεις κάτι.

Έχει χάρες και η τρίτη ηλικία

ΠτΘ: Έχετε συνταξιοδοτηθεί;
Δ.Μ.:
Είμαι συνταξιούχος εδώ και πολλά χρόνια

ΠτΘ: Απολαμβάνετε την ησυχία το διάβασμα; Είναι καλά να κάθεται κάποιος στο σπίτι και να μην δουλεύει;
Δ.Μ.:
Καλά είναι γιατί δεν θα αντέχαμε αλλά έχει και χάρες αυτή η ηλικία. Σταματούν ορισμένες έγνοιες, αν και τα προβλήματα της οικογένειας δεν σταματούν ποτέ. Τα παιδιά όσο και να μεγαλώνουν δεν παύουν για εμάς να είναι παιδιά.


Να ξαναγυρίσουμε στις βάσεις μας και στην προσπάθεια γιατί ξεφύγαμε από τη δουλειά και δεν είχαμε σωστούς πολιτικούς

ΠτΘ: Πώς τα βλέπετε τα πράγματα σήμερα;
Δ.Μ.:
Αυτή είναι μια καυτή ερώτηση. Πολύ δύσκολα να ανακάμψουμε. Έχω μια θεωρία ότι από τη στιγμή που μπήκε μέσα στην οικονομία η Κίνα και η Ινδία που δουλεύουν δώδεκα ώρες ή δέκα για ένα δολάριο γίνεται κατανοητό ότι, ό,τι και να γίνει, δεν μπορεί η Ευρώπη να τους ανταγωνισθεί με αποτέλεσμα, αφού ένα μέρος του πλούτου από την Ευρώπη θα μεταφερθεί εκεί, η Ευρώπη θα φτωχύνει. Για αυτό πιστεύω ότι δύσκολα θα ανακάμψουμε. Ίσως, αν ξαναγυρίσουμε στις παραγωγές μας, στον τουρισμό, στη ναυτιλία και στη γεωργία, που την είχαμε εγκαταλείψει γιατί η ΕΟΚ με τα προγράμματα προσπάθησε να μας βοηθήσει, αλλά τελικά οι αγρότες βγήκαν από το χωράφι και κάθονταν στα καφενεία και παίζανε χαρτιά. Λίγοι έμειναν να δουλεύουν. Πιστεύω ότι σιγά σιγά ο κόσμος θα ξαναγυρίσει σε αυτά. Θα ανακάμψουμε βέβαια αλλά θέλει και πολύ χρόνο. Πρέπει να ξαναγυρίσουμε στη βάση μας και θέλει και προσπάθεια γιατί ξεφύγαμε από τη δουλειά και δεν είχαμε σωστούς πολιτικούς.

Ο Βενιζέλος ήταν ο μόνος πολιτικός που εργάστηκε για το καλό της πατρίδας

ΠτΘ: Εσείς που ζήσατε τόσα χρόνια πολιτικής θεωρείται ότι υπάρχει πολιτικός που εργάστηκε και έκανε καλό στην πατρίδα;
Δ.Μ.:
Ο Βενιζέλος γιατί ευτυχώς που ήταν και ήρθαμε από την Ανατολική Ρωμυλία στη Θράκη και στην μητέρα Ελλάδα. Ο Βενιζέλος έλεγε ότι οι βουλευτές όταν βγουν μια φορά το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι να ξαναβγούν, ο ηγέτης όμως νοιάζεται για τις επόμενες γενιές.

 

Οι φωτογραφίες της συνέντευξης προέρχονται από το βιβλίο του Σάββα Κουτλογεωργίου «Η Κομοτηνή του παρελθόντος- Φωτογραφικό οδοιπορικό 1920 έως σήμερα»

google-news Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.