57 χρονια Δημοτικη Βιβλιοθηκη Ξανθης

Πάνω από μισή χιλιετία έχει περάσει από τους πειραματισμούς του Johannes Guttenberg το 1436 και το τύπωμα της Βίβλου σε 180 αντίτυπα το 1455, ενώ 57 χρόνια πέρασαν ήδη από τότε που –μέσω μιας δικής του γωνιάς- το βιβλίο διατηρεί ζωντανή παρουσία στην καθημερινότητα της Ξάνθης.

Η δημοτική βιβλιοθήκη της Ξάνθης ιδρύθηκε το 1953 και συνεχίζει να επιτελεί ένα σπουδαίο έργο και μετά το πέρασμα στον 21ο αιώνα. Στο κτίριο της Στέγης Πολιτισμού, σχεδόν 40.000 τίτλοι περιμένουν τον καθένα μας να ρίξει το βλέμμα του στις σελίδες τους. Από ψυχαγωγικά λευκώματα και μυθιστορήματα μέχρι λίαν εξειδικευμένες εργασίες, περιμένουν τον ερευνητή, τον εργαζόμενο, τον μαθητή, τη νοικοκυρά, για να προσφέρουν τη γνώση ή το ευχάριστο διάλειμμα στην καθημερινότητα. Γνώση προσιτή στον καθένα που θα μπει στον «κόπο» να εκδώσει μια κάρτα δανεισμού και να εγγραφεί μέλος της δανειστικής βιβλιοθήκης. Με τον τρόπο αυτό αποκτά το δικαίωμα να δανείζεται μέχρι τρία βιβλία τη φορά ή να τα ερευνά και να τα ξεφυλλίζει στο αναγνωστήριο της πλούσιας βιβλιοθήκης.

Η δημοτική βιβλιοθήκη της πόλης μας εμπλουτίζεται κάθε χρόνο με νέες αγορές και δωρεές από συμπολίτες μας και όχι μόνον. Οι αναγνώστες μπορούν να βρουν βιβλία ιστορικά, οικονομικά, λαογραφικά, πολιτικά, οικονομικά, παιδαγωγικά, παιδικά, βιβλία και λευκώματα για την πόλη κ.α. Η βιβλιοθήκη αποτελείται από δύο τμήματα: Το τμήμα ενηλίκων με 35.000 τίτλους βιβλίων και το παιδικό τμήμα με 4.506 τίτλους. Η ημερήσια επίσκεψη στο αναγνωστήριο είναι 80 με 90 αναγνώστες, ενώ πλήθος αυτών εξυπηρετείται από το φωτοαντιγραφικό μηχάνημα που διαθέτει η βιβλιοθήκη. Γίνονται επίσης ξεναγήσεις και ενημερώσεις μαθητών στους χώρους της βιβλιοθήκης, στα πλαίσια του προγράμματος πολιτιστικών εκδηλώσεων της πόλης.

Υπάρχει βέβαια και το internet (άλλοτε ως λύση κι άλλοτε ως…δικαιολογία) αλλά η αφή, η όψη, η μυρωδιά και η γοητεία του τυπωμένου χαρτιού παραμένουν πάντα ελκυστικές και προσελκύουν τους γοητευμένους αυτής της τελετουργίας, σε πείσμα των καιρών. Και πάνω απ’ όλα, πλανιέται πάντα η εύστοχη παρότρυνση του Victor Hugo: «Μορφώστε το κεφάλι ενός λαού. Δεν θα χρειαστεί να το κόψετε»…

Τμήμα ενηλίκων

Με μέσο όρο δανεισμού περί τα 30 βιβλία καθημερινά για το 2006, ο αριθμός αυτός για τη χρονιά που διανύουμε έχει φτάσει ήδη στα 80 βιβλία και το τμήμα παρουσιάζει μια ικανοποιητική κίνηση.
Ρίχνοντας μια ματιά στην αδιάψευστη γλώσσα των αριθμών, το 2004 το τμήμα εμπλουτίστηκε με 1.271 νέα βιβλία (1.201 από δωρεές και 70 από αγορές) και 13.214 δανεισμούς βιβλίων. Το 2005 είχαμε 760 νέα βιβλία (422 από δωρεές και 338 από αγορές) ενώ οι δανεισμοί ήταν 12.721 και το 2006 είχαμε 911 νέα βιβλία (773 προήλθαν από δωρεές και 138 αγοράστηκαν από τη βιβλιοθήκη), με τους δανεισμούς να φτάνουν στους 11.074. Τα νούμερα εκείνων των ετών έδειχναν… κάθε πέρυσι και καλύτερα όσον αφορά τους δανεισμούς. Ωστόσο αυτό φαίνεται να αλλάζει τα τελευταία χρόνια στα οποία εστιάσαμε την προσοχή μας. Κατά το έτος 2008 γράφτηκαν 623 καινούργιοι αναγνώστες, ενώ το σύνολο των βιβλίων που δόθηκαν σε δανεισμό έφτασε τα 12.757. Η μεγαλύτερη κίνηση παρατηρήθηκε τον Ιούλιο με 1.545 βιβλία και η μικρότερη τον Μάιο με 879 βιβλία. Κατά το έτος 2009 γράφτηκαν 368 καινούργιοι αναγνώστες και το σύνολο των βιβλίων που δόθηκαν σε δανεισμό έφτασε τα 13.665. Η μεγαλύτερη κίνηση καταγράφεται –και πάλι- τον Ιούλιο με 1.600 βιβλία και η μικρότερη τον Μάιο με 750 βιβλία.

Η βιβλιοθήκη κατά το έτος 2008 εμπλουτίσθηκε με 750 καινούργια βιβλία από αγορά και 1.144 από δωρεές. Πέρυσι εισήλθαν 373 νέα βιβλία από αγορά και 1.144 από δωρεές. Όσο για το αναγνωστήριο, καθημερινά εξυπηρετούνται όλοι οι προσερχόμενοι σε ότι αναζητούν, με τη μέση ημερησία επίσκεψη να κυμαίνεται μεταξύ 50 το λιγότερο και 100 αναγνωστών.

Αξίζει να σημειωθεί ότι από τον Ιούνιο του 2007 λειτουργεί το Δημόσιο Κέντρο Πληροφόρησης που παρέχει δωρεάν στους πολίτες πρόσβαση στο διαδίκτυο. Στη βιβλιοθήκη γίνονται ξεναγήσεις μαθητών, εξυπηρετείται πλήθος αναγνωστών από το φωτοαντιγραφικό μηχάνημα, ενώ μέσα στο τμήμα ενηλίκων της βιβλιοθήκης λειτουργεί η αμερικανική γωνιά με περίπου 800 ξενόγλωσσα βιβλία. Εκεί διοργανώθηκε τον περασμένο Δεκέμβριο η ενδιαφέρουσα εκδήλωση με θέμα «Ελληνική μετανάστευση και ομογένεια στις ΗΠΑ».
Παιδικό τμήμα

Ζωηρή κίνηση παρουσιάζει καθημερινά και το παιδικό τμήμα της βιβλιοθήκης. Ξεκινώντας την καταγραφή από το παρελθόν, το 2005 προστέθηκαν 69 νέα βιβλία (64 από δωρεές και 5 από αγορές) ενώ οι δανεισμοί ήταν 4.211. Το 2006 το τμήμα εμπλουτίστηκε με 101 νέα βιβλία (79 από δωρεές και 22 από αγορές) ενώ οι δανεισμοί έφτασαν τους 3.181. Φτάνοντας στο 2008, καταγράφονται νέες εγγραφές 208 παιδιών, η παιδική βιβλιοθήκη εμπλουτίστηκε με 93 νέους τίτλους, το σύνολο των βιβλίων που δόθηκαν γα δανεισμό ήταν 5.187, με τη μεγαλύτερη κίνηση να παρατηρείται τον Ιούλιο με 447 βιβλία και τη μικρότερη τον Απρίλιο με 231 βιβλία

Πέρυσι γράφτηκαν 210 παιδιά, η βιβλιοθήκη εμπλουτίσθηκε με 604 νέους τίτλους, το σύνολο των βιβλίων που δόθηκαν γα δανεισμό ήταν 5.936, η μεγαλύτερη κίνηση παρατηρήθηκε τον Ιούνιο με 695 βιβλία και η μικρότερη τον Ιανουάριο με 401 βιβλία.

Το παιδικό τμήμα της βιβλιοθήκης ψυχαγωγεί τους μικρούς φίλους του τα απογεύματα κάθε Τρίτης και Πέμπτης με επιτραπέζια παιχνίδια, ενώ συμμετέχει κάθε χρόνο στον εορτασμό της παγκόσμιας ημέρας παιδικού βιβλίου με μια σειρά εκδηλώσεων (έκθεση βιβλίου από τα βιβλιοπωλεία της πόλης, ομιλίες για το ρόλο τους στην πνευματική καλλιέργεια του παιδιού και παρουσιάσεις δημιουργικών παιχνιδιών).

«Τρία άτομα για δύο βιβλιοθήκες στην Ξάνθη, έξι για μία στην Καβάλα…»

Μετά από δεκαεπτά συναπτά έτη στη Δημοτική Βιβλιοθήκη της Ξάνθης, η άποψη της σημερινής προϊσταμένης της κ. Λιάνας Καρολίδου έχει βαρύνουσα σημασία: «Υπάρχει μία συνεχής ανοδική πορεία και όσο εμείς εμπλουτίζουμε και ανανεώνουμε το υλικό της βιβλιοθήκης, τόσο μεγαλώνει το ενδιαφέρον του κόσμου. Αυτό είναι κάτι διαπιστωμένο που προκύπτει και από τα στοιχεία μέσα στα χρόνια, αν και τα οικονομικά μας –όπως όλων- δεν είναι και τα καλύτερα αυτή την εποχή…», λέει.

Η κ. Καρολίδου αναφέρεται και στα προβλήματα που προκύπτουν, εντοπιζόμενα κυρίως στη χρήση των βιβλίων, λέγοντας ότι «πολλά βιβλία χαλάνε από την πολλή ζήτηση, όπως για παράδειγμα αυτά του Ευγένιου Τριβιζά στο παιδικό τμήμα! Αυτό βέβαια είναι καλό, αφού στόχος μας είναι η φιλαναγνωσία και η διακίνηση των βιβλίων». Όσον αφορά στα άλλα προβλήματα, όπως το εκ των πραγμάτων ανικανοποίητο αίτημα των μελών και αναγνωστών να παραμένει ανοιχτή η βιβλιοθήκη και τα Σάββατα, η προϊσταμένη της απαντά: «Υπάρχουν δύο βιβλιοθήκες και δουλεύουμε τρία άτομα, δηλαδή… ενάμισι άτομο για την κάθε μία. Υπάρχει και ο ανθρώπινος παράγοντας, καθένας από εμάς δικαιούται άδειες (εγώ που είμαι μητέρα δύο παιδιών φτάνω στις 45 ετησίως), οπότε καταλαβαίνει κανείς τι γίνεται όταν εκ των τριών απουσιάσει κάποιος… Κι έτσι όπως είναι τα πράγματα με το πάγωμα προσλήψεων και κονδυλίων, δεν προδιαγράφονται ευοίωνα». Η κ. Καρολίδου καταθέτει το παράδειγμα της γειτονικής Καβάλας που «έχει έξι άτομα για μία βιβλιοθήκη –και όχι για δύο όπως εμείς- που δουλεύουν τρία το πρωί και τρία το απόγευμα» και λέει: «Μακάρι να είχαμε κόσμο και να ανοίγαμε πολύ περισσότερο. Βέβαια, δεν είναι δυνατό αυτό να γίνει με οποιοδήποτε άτομο καθώς απαιτούνται βιβλιοθηκονόμοι όπως άλλωστε είμαστε και οι τρεις που εργαζόμαστε εδώ. Κι αυτό για να παρέχονται οι σωστές υπηρεσίες».

Η κ. Καρολίδου δηλώνει ότι η κρίση λειτούργησε μάλλον θετικά ως προς τη στροφή του κόσμου στο βιβλίο: «Έρχονται περισσότεροι πλέον, όχι μόνο για να δανειστούν αλλά και για να καθίσουν στον χώρο. Διαβάζουν, παίζουν επιτραπέζια παιχνίδια, φέρνουν τα παιδιά τους ή παραμένουν στο Δημόσιο Κέντρο Πληροφόρησης. Είμαι πολύ ικανοποιημένη και μακάρι να είχαμε περισσότερα χρήματα ώστε να παίρνουμε περισσότερα βιβλία, να είχαμε περισσότερο προσωπικό και να λειτουργούσαμε ακόμη πιο σωστά».

Κλείσαμε τη συζήτησή μας με μία έκκληση της προϊσταμένης της Δημοτικής Βιβλιοθήκης: «Το αναγνωστικό κοινό της πόλης μας που δανείζεται βιβλία, θα πρέπει να λειτουργεί υπεύθυνα ως προς την επιστροφή τους. Πολλοί καθυστερούν την ώρα που κάποιοι άλλοι περιμένουν στη σειρά και δεν μπορούν να εξυπηρετηθούν. Για παράδειγμα, ανάρπαστο γίνεται το «Νησί» που το έχουμε σε πέντε αντίτυπα και το τηλέφωνο δεν σταματά, ενώ το ίδιο γίνεται και με τον «Μικρό Νικόλα» στο παιδικό τμήμα… Τέλος, υπάρχουν και βιβλία που καταστρέφονται (σσ. δεν υπάρχουν κυρώσεις γι’ αυτό). Στέλνουμε επιστολές, παίρνουμε τηλέφωνα, αλλά…».

Ανοδική και ελπιδοφόρα η πορεία

Στην περιήγησή μας στη βιβλιοθήκη διαπιστώσαμε – για πολλοστή φορά- τη ζωηρή και ελπιδοφόρο κίνηση που υπάρχει και επιβεβαιώσαμε τα λεγόμενα της κ. Καρολίδου. Μετερχόμενοι και πάλι τη γλώσσα των αριθμών, το σύνολο των δανεισμών για το 2008 ήταν 17.944 (5.187 στο παιδικό τμήμα συν 12.757 στο τμήμα ενηλίκων) και πέρυσι ανέβηκε στους 19.601 (5.936 στο παιδικό τμήμα συν 13.665 στο τμήμα ενηλίκων). Όσο για φέτος, αποτυπώνοντας τα συνολικά στοιχεία του πρώτου δεκαμήνου, η βιβλιοθήκη εμπλουτίστηκε ήδη 688 νέα βιβλία (102 από αγορά και 586 από δωρεές), εγγράφηκαν 655 νέα μέλη και οι δανεισμοί ήδη ανέρχονται σε 12.950 (οι 5.676 εξ αυτών καταγράφονται στην παιδική βιβλιοθήκη).

Έχοντας κατά νου τη ρήση του Denis Diderot «οι άνθρωποι σταματάνε να σκέφτονται όταν σταματάνε να διαβάζουν», ευχόμαστε η καταγεγραμμένη στροφή προς το βιβλίο να γίνεται όλο και μεγαλύτερη. Γιατί –πέρα από αφοσιωμένος φίλος- το βιβλίο είναι μια κανονική αποθήκη οπλισμού μέσα στο γεμάτο… πειρατές πέλαγος της ζωής…

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.