Τα περιπτερα της Ξανθης του 21ου αιωνα…

Αυτό που συμβαίνει με τα Ξανθιώτικα περίπτερα, δεν ξέρουμε αν έχει «ταίρι» σε όλη τη χώρα. Και ως αδιάψευστους μάρτυρες επικαλούμαστε τις πάμπολλες φωτογραφίες που εικονίζουν περίπτερα σε κάθε σημείο της πόλης.
Η πλήρης και εξωφρενική ασυδοσία σε όλο το μεγαλείο της, τόσο που πραγματικά εξοργίζει! Και είναι απορίας άξιο το γιατί δεν είδαμε ποτέ αναφορές στον τύπο, σ’ ένα ζήτημα που οι φωτογραφίες και μόνο αρκούν για να κάνει θραύση σε εφημερίδες και κανάλια… Περίπτερα που απλώνονται, καταλαμβάνοντας τα πεζοδρόμια αλλά και τους δρόμους με stands που απαγορεύουν το παρκάρισμα για να παρκάρει η πελατεία τους! Ψυγεία και στοίβες από εμπορεύματα που –μαζί με το κιόσκι που χάσκει στο χείλος του πεζοδρομίου- δεν αφήνουν χώρο διέλευσης! Παιδικά και αναπηρικά καροτσάκια είναι αναγκασμένα να κατεβαίνουν στο δρόμο, όταν βέβαια δεν υπάρχει και αυτοκίνητο μπροστά στο περίπτερο, απαγορεύοντας τελείως την πρόσβαση! Και σιωπή, ανεξήγητη σιωπή!…

Μπορεί τα περίπτερα να είναι μία ακόμη –ιδιαίτερη και χαρακτηριστική- ελληνική πρωτοτυπία, όμως και αυτή βρήκε τον δρόμο να ενταχθεί μια χαρά μέσα στο γενικό νεοελληνικό μπάχαλο της ασυδοσίας… Για παράδειγμα, ανήκουν σε αναπήρους πολέμου παρ’ όλο που αυτοί έχουν αρχίσει να εκλείπουν! Απαγορεύεται να πουλάνε αναψυκτικά, γάλα, πατατάκια, γιαούρτια, αλλά…αυτά ακριβώς πουλάνε! Ο νόμος επιτρέπει να καλύπτουν ένα χώρο δύο-τριών τετραγωνικών μέτρων, αλλά αυτά έχουν εξελιχθεί σε υπαίθρια… πολυκαταστήματα! Όμως, πώς να μη γίνεται χαμός όταν ισχύουν ακόμη διατάξεις νόμων που θεσπίστηκαν προ πεντηκονταετίας και όταν τα «πασαλείμματα» νέων παραγράφουν επιτείνουν το χάος; Ή όταν –τουλάχιστον στην Αθήνα- πρέπει να συναποφασίζουν γι’ αυτά επτά φορείς; Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, Εσωτερικών, Περιβάλλοντος, Δήμος, Νομαρχία, Περιφέρεια, ακόμη και η Εταιρεία Ενοποίησης Αρχαιολογικών Χώρων έχει λόγο!

Η ιστορία των περιπτέρων ξεκινάει μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, με τους αναπήρους του πολέμου και της εθνικής αντίστασης. Το 2002, προστέθηκαν στους δικαιούχους και τα θύματα άμαχου πληθυσμού, οι ανάπηροι του Δημοκρατικού Στρατού, καθώς και θύματα ειρηνικής περιόδου. Ήδη το 50% των αδειών ανήκει σήμερα στις δύο τελευταίες περιπτώσεις., με τους πολύτεκνους και τα θύματα εργατικών ατυχημάτων να διεκδικούν επίσης «μερίδιο». Έτσι, τα άλλοτε μετρημένα στα δάχτυλα κιόσκια, σήμερα κοντεύουν τις 20.000 πανελλαδικά, ενώ μόνο στον δήμο Αθηναίων υπάρχουν πάνω από χίλια! Εξαιρουμένου του γεγονότος ότι το 30% των αθηναϊκών περιπτέρων ανήκει σε Αλβανούς ενοικιαστές…

Όσο για το τι μπορούν να πωλούν τα περίπτερα, σύμφωνα με τον αρχικό νόμο μόνο τσιγάρα, εφημερίδες, τσίχλες, σοκολάτες, είδη υγιεινής και κορδόνια. Το 1973 προστέθηκαν οι φρέσκοι χυμοί και τα παγωτά. Ωστόσο τα περίπτερα έχουν καταλήξει να είναι mini ή και super markets, που στα ψυγεία τους βρίσκεις από γάλα, γιαούρτι και φέτα, μέχρι φάρμακα, οπτικά, ζώνες και ό,τι μπορεί να φανταστεί κανείς. Ακόμη και το νερό, τα εισιτήρια αστικών συγκοινωνιών και οι κάρτες κινητών, τυπικά απαγορεύονται.

Τι λέει η νομοθεσία…

Πληροφορίες για όσα ισχύουν για τις διαστάσεις των περιπτέρων, μπορεί να βρει κάποιος στις αποφάσεις Φ.443.531/24/300030/17.7.1969 (ΦΕΚ Β΄ 558),
Φ.900/ΑΔ.786/Σ.38/1999 (ΦΕΚ Β΄ 1665) και Φ900/12/158489/23.3.06 (ΦΕΚ Β΄ 424). Για δε τις τέντες και διαφημίσεις, στις αποφάσεις 52138/25.11.2003 (ΦΕΚ Β΄ 1788) και 18801/27.4.2006 (ΦΕΚ Β΄ 521).

Ο τύπος και οι διαστάσεις των αναπηρικών περιπτέρων έχουν καθοριστεί και ισχύουν κατά την κείμενη νομοθεσία («μέγιστο μήκος-πλάτος του περιπτέρου: 1.70μ Χ 1.50μ. Οι διαστάσεις αυτές συνεχίζονται από τη βάση του περιπτέρου μέχρι τη βάση της στέγης και για κάθε οριζόντια τομή του περιπτέρου»). Η τέντα δύναται να προεξέχει το μέγιστο κατά ένα μέτρο από το άκρο της στέγης, δίχως να παρεμποδίζεται η κυκλοφορία οχημάτων και πεζών.

Επιτρέπεται η πώληση παγωτών των οποίων η συντήρηση θα γίνεται σε ειδικά ηλεκτρικά ψυγεία που τοποθετούνται υποχρεωτικά μέσα στο περίπτερο. Κατ’ εξαίρεση, είναι δυνατόν να επιτρέπεται η εγκατάσταση μικρού επαγγελματικού ψυγείου συντηρητή παγωτών έξω από το περίπτερο, σε επαφή με την μια πλευρά του, αν τα αρμόδια Υγειονομικά όργανα διαπιστώσουν ότι στο εσωτερικό του περιπτέρου δεν υπάρχει επαρκής για τον σκοπό αυτό χώρος, με την προϋπόθεση ότι η κατά τέτοιο τρόπο τοποθέτηση του ψυγείου δεν εμποδίζει την κυκλοφορία των πεζών και δεν απαγορεύεται από τη σχετική νομοθεσία, καθώς και ότι εφαρμόζονται οι διατάξεις της νομοθεσίας για τις προσόδους των Ο.Τ.Α. Οι διαστάσεις των τοποθετούμενων έξω από τα αναπηρικά περίπτερα ψυγείων δεν πρέπει να είναι μεγαλύτερες από 1,10 Χ 0,60 μ. Σε κάθε περίπτερο θα υπάρχει μόνο ένα ψυγείο παγωτού.

Για την πώληση αναψυκτικών-ποτών, επιτρέπεται η τοποθέτηση ενός ψυγείου το οποίο θα βρίσκεται και αυτό σε επαφή με το περίπτερο όπως και το ψυγείο του παγωτού. Οτιδήποτε άλλο εμπορεύονται τα περίπτερα, σύμφωνα με τις διατάξεις της κείμενης νομοθεσίας, πρέπει να είναι τοποθετημένα εντός του περιπτέρου.

…και τι λένε οι αρμόδιοι

Το πρόβλημα που υπάρχει στην Ξάνθη είναι καταφανέστατο και δεν σηκώνει μεγάλη «φιλολογία». Βέβαια δεν είναι το μόνο όσον αφορά την κίνηση των πεζών, γράψαμε σχετικά πρόσφατα για τις ράμπες και πολύ σύντομα θα επανέλθουμε με άλλα.
Πρόσφατα η νομαρχία Ξάνθης εξέδωσε ακόμη εννιά άδειες για νέα περίπτερα! Συνομιλώντας με τον νομάρχη Γιώργο Παυλίδη, μας επιβεβαίωσε το γεγονός, προσθέτοντας λακωνικά: «Η άδεια δίνει το δικαίωμα να έχει κάποιος περίπτερο. Το πώς και πού θα το έχει, είναι θέμα του δήμου και ουδεμία σχέση έχει η νομαρχία».

Κατόπιν τούτου, απευθυνθήκαμε στον δήμαρχο Ξάνθης Μιχάλη Στυλιανίδη, ο οποίος στην αρχή της συνομιλίας μας ισχυρίστηκε ότι «τα παλιά περίπτερα είναι τακτοποιημένα»… Ωστόσο, συνομιλώντας γι’ αυτή την… τακτοποίηση που εύγλωττα καταγράφεται στο πλήθος των φωτογραφιών μας, ο δήμαρχος άρχισε να επαναλαμβάνει «έχετε δίκιο» και είπε: «Γεγονός είναι ότι υπάρχουν περίπτερα που δεν είναι σε καλά μέρη. Υπάρχουν εδώ και… εκατό χρόνια. Όσα μπορέσαμε τα μετακινήσαμε, αλλά έχει κι άλλα. Σκοπός μας είναι να βρούμε λύσεις και να τα τακτοποιήσουμε όλα, πρέπει όμως να βρεθεί και χώρος». Ο δήμαρχος δεν παρέλειψε να αναφερθεί και στις πρόσφατες εννιά αδειοδοτήσεις λέγοντας ότι «η νομαρχία έδωσε ούτε μία ούτε δύο αλλά εννιά νέες άδειες! Τα νέα περίπτερα κοιτάξαμε να τα βάλουμε περιφερειακά και όχι στο κέντρο, αλλά και σε μέρη που δεν θα εμποδίζουν. Δεν έχει και ανοιχτούς χώρους ούτε μπορούμε να τα βάλουμε εκεί που υπάρχουν καταστήματα. Απόφαση του δημοτικού συμβουλίου ήταν να υποδείξει ακριβείς χώρους η τεχνική υπηρεσία, ώστε να μην υπάρχουν εμπόδια στη διέλευση των πεζών».

Τέλος, ο κ. Στυλιανίδης δήλωσε ότι «αυτοί που έχουν απλωθεί καταγράφονται και πληρώνουν πρόστιμα για να συμμαζευτούν» και κατέληξε λέγοντας: «Έχετε δίκιο, θα πρέπει να πάρουμε κι άλλα μέτρα. Του χρόνου θα γίνει ανάπλαση και θα φύγει χίλια τα εκατό το περίπτερο απέναντι από το Ξανθίππη» (σσ. πρόκειται ίσως για την πιο κραυγαλέα περίπτωση, μαζί με αυτή της πλατείας Μπαλτατζή, αφού δεν υπάρχει περίπτωση να μην βγεις στο δρόμο με το πεζοδρόμιο απολύτως κλειστό!).

Ωστόσο, τα παραπάνω δεν λύνουν το πρόβλημα και ο δήμαρχος δεν δεσμεύτηκε για αλλαγή αυτής της τριτοκοσμικής εικόνας, πέρα από ένα περίπτερο που εντάσσεται σε προγραμματισμένη ανάπλαση. Για τον λόγο αυτό –και χωρίς καμία διάθεση αντιπαλότητας με κανένα, παρά μονάχα βελτίωσης της ποιότητας ζωής όλων μας- το παρόν ρεπορτάζ θα προωθηθεί και θα κοινοποιηθεί αρμοδίως, γιατί σκοπός μας είναι να λύνονται προβλήματα και όχι… να ‘χουμε να γράφουμε για πράγματα που δεν τιμούν κανένα. Υπάρχουν πολλά άλλα…

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.