Εκδηλωση μνημης για τη γενοκτονια του ποντιακου ελληνισμου στη Θεσσαλονικη

Ανοιχτή εκδήλωση μνήμης για τα 353.000 θύματα της γενοκτονίας των Ποντίων πραγματοποιήθηκε την Τρίτη 19 Μαΐου στην πλατεία Αγίας Σοφίας στη Θεσσαλονίκη με πρωτοβουλία της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος, στο πλαίσιο της ημέρας εθνικής μνήμης για την γενοκτονία του Ποντιακού Ελληνισμού, όπως έχει οριστεί η 19η Μαΐου με απόφαση της Βουλής το 1994.

Ο υπουργός Μακεδονίας-Θράκης Σταύρος Καλαφάτης τόνισε ότι τα θύματα της γενοκτονίας είναι μάρτυρες μιας κρίσης που τραυμάτισε κάθε έννοια ανθρωπισμού και πήρε διαστάσεις εθνικής τραγωδίας. Επισήμανε δε, ότι ο ποντιακός ελληνισμός βγήκε από την κρίση ζωντανός, λαβωμένος, αλλά με τις μνήμες του ακέραιες, μνήμες που ζητούν τη δικαίωση.

Ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Χάρης Καστανίδης, αναφέρθηκε στην ανάγκη ενότητας του οργανωμένου ποντιακού χώρου. Υπογράμμισε εξάλλου, ότι η ένταξη της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει να τελεί υπό την προϋπόθεση ότι θα αναγνωρίσει τις γενοκτονίες όλων των χριστιανικών πληθυσμών, άρα και του ποντιακού ελληνισμού.

Από την πλευρά της, η βουλευτής του ΚΚΕ, Σοφία Καλαντίδου, τόνισε ότι τα ιστορικά γεγονότα έχουν ταξικό περιεχόμενο και πρέπει να αναφερόμαστε όχι μόνο στους φυσικούς αλλά και στους ηθικούς αυτουργούς τους.

Στην εκδήλωση μίλησαν ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Βασίλης Παπαγεωργόπουλος, ο νομάρχης Θεσσαλονίκης Παναγιώτης Ψωμιάδης, ο πρύτανης του ΑΠΘ, Αναστάσιος Μάνθος εκπρόσωπος της Αρμενικής Κοινότητας και ο πρόεδρος της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος Γιώργος Παρχαρίδης.

Κεντρικός ομιλητής ήταν ο υπουργός Δικαιοσύνης και Πολυπολιτισμικών Υποθέσεων της Νότιας Αυστραλίας, θερμός φιλέλληνας, Μάικλ Άτκινσον, μετά από πρόταση του οποίου, η βουλή της Νότιας Αυστραλίας, υιοθέτησε ψήφισμα σύμφωνα με το οποίο, η εξολόθρευση των Ελλήνων, των Αρμενίων και των Ασσυρίων είναι ένα από τα μεγαλύτερα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας.

Μάικλ Άτκινσον:

«Συμμετέχω για να προσευχηθώ μαζί σας, να χύσω ένα πικρό

δάκρυ μαζί σας, να θυμηθώ…»

Με τα λόγια του Δρ. Φίλωνα Κτενίδη από το βιβλίο του «Η Καμπάνα του Πόντου» ξεκίνησε την ομιλία του ο κ. Μάικλ Άτκινσον.

«Έναν πουλίν, μαύρον πουλίν, μαύρον άμον την νύχταν, ολονυχτίς τριγύριζεν ολόγερα ʽς σον κάστρεν, ʽς σον κάστρεν, ʽς σα καστρότειχα τη μαυρο-Τραπεζούντας, που έχʼ τα ρίζας ʽς σον γιαλόν και την κορφήν ατʼ ʽς σʼ άστρα πʼ είχεν δέκα καστρόπορτας κι ούλα χαλκοδεμένα, κι απʼ έξʼ ας σα καστρόπορτας, ορμία και ποτάμια, ντο έδεναν και έλυναν, γεφύρια σιδερένια Αυτά τα λόγια γραφτήκαν από τον Δρ.Φίλων Κτενίδη στο βιβλίο του «Η Καμπάνα του Πόντου», ώστε οι μελλοντικές γενιές να μπορέσουν να κατανοήσουν, τον πόνο και τα τραύματα όσων επέζησαν την εξολόθρευση… Συμμετέχω μαζί σας σήμερα να τιμήσουμε τη μνήμη αυτών των θυμάτων, πρώτα των αντρών, έπειτα των γυναικοπαίδων: να προσευχηθώ μαζί σας, να χύσω ένα πικρό δάκρυ μαζί σας, να θυμηθώ…

Στις 30 Απριλίου το 2009, με πνεύμα σεβασμού προς αυτούς που εξολοθρεύθηκαν στην Ανατολία στα πρώτα 25 χρόνια του προηγούμενου αιώνα, πρότεινα ένα ψήφισμα στο Κοινοβούλιο για να αναγνωριστεί ότι η εξολόθρευση των Αρμενίων, των Ελλήνων, των Ασσυρίων και άλλων χριστιανικών μειονοτήτων της Μικράς Ασίας θα θεωρείται ως ένα από τα μεγαλύτερα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας που έγινε κατά τη διάρκεια των ετών 1915-1923, πρώτα από το Οθωμανικό κράτος και έπειτα από τους οπαδούς του Μουσταφά Κεμάλ.

Πιστεύω ότι το Κοινοβούλιό μας είναι το πρώτο μετά από αυτό της Ελληνικής Δημοκρατίας που πράττει κάτι ανάλογο.

Είμαι ευχαριστημένος που το έχω κάνει αυτό, παρʼ όλο που η υπόστασή μου έγκειται στην κριτική των προξένων της Δημοκρατίας της Τουρκίας στην Αυστραλία.

Δεν θα παραμείνω σιωπηλός, όπως θα ήθελαν ορισμένοι, δεν θα υπαναχωρήσω όταν οι άλλοι θα μιλάνε για μένα. Η πρότασή μου ψηφίστηκε ομόφωνα. Εάν υπήρχαν μεμονωμένα Μέλη του Κοινοβουλίου που πείστηκαν από τις αρνήσεις των προξένων της Δημοκρατίας της Τουρκίας, δεν είχαν το θάρρος των πεποιθήσεών τους ώστε να μιλήσουν ή να ψηφίσουν κατά της πρότασης.

Όπως είπε ο Ρήγας Φερραίος, που έγραψε το πολεμικό ποίημα «Θούρειος», το οποίο αποτέλεσε την πολεμική κραυγή των Ελλήνων στον Αγώνα κατά της οθωμανικής κατοχής:

«Για πόσο ακόμα θα ζούμε έτσι

Καλύτερα μιας ώρας ελεύθερη ζωή

παρά σαράντα χρόνια σκλαβιά και φυλακή»

Βρίσκομαι εδώ σήμερα καλεσμένος από την Παμποντιακή Ομοσπονδία της Ελλάδας, για να μιλήσω στη συγκέντρωση αυτή και να υποβάλω τα σέβη μου, στους 353.000 Έλληνες του Πόντου, που αφανίστηκαν κυρίως γιατί ήταν Χριστιανοί.

Είμαι επίσης εδώ σήμερα, για να υποβάλω τα σέβη μου στους επιζήσαντες και τους απογόνους του αφανισμού και του εξορισμού, πολλοί από τους οποίους ζούνε στην Πολιτεία μου τη Νότια Αυστραλία, και κουβαλάνε μαζί τους την κληρονομιά αυτού του μαύρου κεφαλαίου της ιστορίας.

Παρʼ όλο που σήμερα θρηνούμε, οι Πόντιοι έχουν επιτύχει στη νέα τους ζωή στην άλλη άκρη του κόσμου, στην Αυστραλία.

Τα ονόματα «Πόντος» και «Πόντιος» ζούν στην Αυστραλία όπου οι Πόντιο-Αυστραλοί έχουν την αδελφότητά τους, τις λέσχες τους, τις εκκλησίες τους, τα καφενεία τους, τα παντοπωλεία τους, τις ποδοσφαιρικές τους ομάδες και όπου οι άντρες παίζουν τη λύρα τους και όλοι μαζί χορεύουν όπως έκαναν και οι πρόγονοί τους….

Οι περισσότεροι Έλληνες, Αρμένιοι και Ασσύριοι πολιτικοί, θρησκευτικοί και πολιτιστικοί αρχηγοί συνελήφθησαν και δολοφονήθηκαν, ξεκινώντας από την Κωνσταντινούπολη στις 23 Απριλίου το 1915. Περισσότεροι από ενάμιση εκατομμύριο Έλληνες του Πόντου κετέφυγαν στην Ελλάδα. Τρεις χιλιάδες χρόνια Ελληνικού πολιτισμού και ιστορίας στη Μικρά Ασία, κάποτε ένας χόανος ελληνισμού, εξαλείφθηκε μέσα στην καταστροφή.

Πολλοί άνθρωποι σκοτώθηκαν στις πόλεις και στα χωριά τους ή σε πορείες θανάτου κατά μήκος της Ανατολίας προς στρατόπεδα συγκέντρωσης στην έρημο της Συρίας, γνωστά και με την ονομασία «Λευκός Θάνατος». Μια τέτοια πορεία περιγράφεται στο βιβλίο της Thea Halo «Not Even My Name» (Ούτε το Όνομά Μου) και όποιος το διαβάσει θα δει ότι πλημμυρίζει με αυθεντικότητα, με απόλυτη αξιοπιστία.

Οι Αρμένιοι, Έλληνες και Ασσύριοι άντρες που δεν εκτελέστηκαν επιστρατεύτηκαν στον Οθωμανικό στρατό, αφοπλίστηκαν και στάλθηκαν σε ειδικά τάγματα εργασίας. Οι περισσότεροι πέθαναν από υπερβολική εργασία ή θανατώθηκαν αφού δεν ήταν πια χρήσιμοι.

Οι εναπομείναντες πληθυσμοί ηλικιωμένων, γυναικών και παιδιών συγκεντρώθηκαν και άλλοι εξαναγκάστηκαν να ασπαστούν το ισλάμ, ορισμένοι υιοθετήθηκαν και μεγάλωσαν σαν Τούρκοι, άλλοι οδηγήθηκαν στην εγχώρια δουλεία, μερικοί έπεσαν θύματα βιασμού, μερικοί δολοφονήθηκαν. Αυτή η σφαγή, στο τέλος εκατοντάδων ετών Οθωμανικής κυριαρχίας στη χερσόνησο της Ανατολίας, ξεκίνησε το βράδυ της αποβίβασης των Αυστραλιανών στρατευμάτων στην Καλλίπολη. Θα ήταν πολύ διαφορετικό αυτό το μέρος του πλανήτη εάν οι Αυστραλοί στρατιώτες είχαν καταφέρει να διασχίσουν τη χερσόνησο της Καλλίπολης μετά την αποβίβασή τους από το Αιγαίο Πέλαγος στις 25 Απριλίου του 1915.

Οι στρατιώτες μας κατέλαβαν το ύψωμα του anuk Bair ενάντια στα στρατεύματα του Μουσταφά Κεμάλ, μπορούσαν να δούνε πλεόν το στόχο τους, τα Δαρδανέλλια, τα οποία αν είχαν πάρει θα μπορούσαν να επιτρέψουν στη Βρετανία να στείλει προμήθειες στη Ρωσία και να την κρατήσει στον πόλεμο (στη ανατολική Ανατολία συγκεκριμένα) και θα είχαν βγάλει την Οθωμανική Τουρκία από τον Μεγάλο Πόλεμο το 1915 αντί το 1918. Αλλά οι Αυστραλοί και Νεοζηλανδοί στρατιώτες, παρά τη συγκεκαλυμμένη βοήθεια από τους Έλληνες χωρικούς στη ζώνη της μάχης, και την καθοδήγηση της Ελληνικής Κυβέρνησης στη Λήμνο, δεν ήταν γραφτό να φτάσουν στα Δαρδανέλλια και αποσύρθηκαν προς το τέλος του 1915. Με τη λογική ότι ίσως όσοι δεν είναι Αυστραλοί δεν θα καταλάβουν, η στρατιωτική μας ήττα στη χερσόνησο της Καλλίπολης σημάδεψε την Αυστραλιανή εθνότητα και την αποβίβαση των στρατιωτών μας στην Καλλίπολη.

Οι Αυστραλοί στρατιώτες αιχμάλωτοι πολέμου από τους Τούρκους έγραψαν για τις κτηνωδίες που είδαν να πράττονται κατά των Χριστιανικών Μειονοτήτων στην Ανατολία.

Ακαδημαϊκοί ερευνητές στην Αυστραλία σήμερα ψάχνουν τα πολεμικά μας αρχεία, και συνεχώς βρίσκουν ολοένα και περισσότερα στοιχεία για τις κτηνωδίες διότι οι Αυστραλοί αιχμάλωτοι πολέμου ήταν μάρτυρες των γεγονότων.

Σήμερα, στην πολυπολιτισμική Αυστραλία έχουμε περίπου 100.000 Πόντιους Έλληνες που ζουν αρμονικά. Έχουν γίνει Αυστραλοί. Η Ποντιακή μας αδελφότητα στη Νότια Αυστραλία ιδρύθηκε στο 1958, και αυτό την κάνει μία από τις παλαιότερες, αν όχι την παλαιότερη, Ποντιακή οργάνωση της διασποράς. Με το πέρασμα των χρόνων, είχα την ευχαρίστηση να γνωρίσω και να μιλήσω με πολλούς Πόντιους στην πατρίδα μου, την πόλη της Αδελαΐδας. Αυτό περιλαμβάνει Πόντιους πρώτης γενιάς, που ήρθαν στην Ελλάδα από την πατρίδα τους σαν πρόσφυγες, καθώς και μεταγενέστερες γενιές.

Αυτό που βρίσκω συναρπαστικό και εξαιρετικά ενδιαφέρον είναι ότι οι Πόντιοι τέταρτης γενιάς, συνεχίζουν αυτό που θεωρούν χρέος ή τιμή προς τους προγόνους τους, να διατηρήσουν και να προωθήσουν τη ζωντανή κουλτούρα τους, τη γλώσσα και το ήθος. Αυτοί, όπως όλοι μας εδώ σήμερα, δεν έχουν καμία εχθρότητα προς τους σημερινούς Τούρκους.

Αυτοί, όπως όλοι μας εδώ στην πλατεία της Αγίας Σοφίας, και οι Πόντιοι ανά την υφήλιο, θα ήθελαν την αναγνώριση αυτών των τραγικών συμβάντων, που έγιναν πριν περίπου 90 χρόνια. Αναγνώριση που θα οδηγήσει στη συμφιλίωση…

Θα ήθελα να κλείσω το λόγο μου, κάνοντας μια αναφορά σε έναν ακόμα μεγάλο Πόντιο, έναν συνάδελφο βουλευτή τον οποίο και δεν είχα την ευχαρίστηση να γνωρίσω, αλλά το ήθος του στην πολιτική και στη κοινωνική ζωή, έχει αφήσει πίσω του μια βαθιά κληρονομιά – τον Λεωνίδα Ιασωνίδη ο οποίος είπε:

Ας κοιτάξουμε μπροστά – όλοι μαζί τώρα – γνωρίζοντας ότι η Ποντιακή ψυχή δεν μπορεί να σβήσει – καίει – και καίει φωτεινά στις καρδιές και στα σπίτια πολλών ανά την υφήλιο, από τη Θεσσαλονίκη έως την Αυστραλία.

Και σε αυτούς που δεν βρίσκονται πια ανάμεσά μας, λέμε αιώνια ανάπαυση δώσε τους, Θεέ μου, και είθε φώς αέναο να λάμψει επάνω τους».

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.