Ακολουθωντας το δρομο των προσφυγων

Συρία, Πακιστάν, Αφγανιστάν, Ιράν, Ιράκ- Πόλεμος, φτώχια, εξαθλίωση, θάνατος

Χιλιάδες άνθρωποι άφησαν την πατρίδα τους, τον τόπο και τους ανθρώπους τους, και θέλησαν να φτιάξουν μια καινούρια αρχή στη ζωή τους, μακριά από το φόβο και το θάνατο. Χιλιάδες άνθρωποι διέσχισαν χιλιάδες χιλιόμετρα, άλλοτε με τα πόδια κι άλλοτε κρυμμένοι σε μεταφορικά μέσα, για να φτάσουν στη γη των ονείρων τους. Χιλιάδες άνθρωποι πείνασαν, δίψασαν, πόνεσαν, πληγώθηκαν, φοβήθηκαν, τους εκμεταλλεύτηκαν, τους πούλησαν, τους αγόρασαν, αλλά δεν έπαψαν να ελπίζουν.

Ανατολικό Αιγαίο- Μυτιλήνη -Είσοδος για τη γη της Επαγγελίας

Ένα νησί που βογκάει κάτω από τα ατέλειωτα κύματα ανθρώπων που καταφθάνουν καθημερινά από τις ακτές της Τουρκίας. Τους ξεβράζουν τα νερά στις  ακτές κι η ελπίδα για κάποιους βρίσκει δικαίωση. Άλλοι χάνονται στα νερά που χωρίζουν τους δύο κόσμους. Περνούν τα στενά ανάμεσα στο Αϊβαλί και τη Μυτιλήνη κι είναι γι' αυτούς μια διάβαση προς τη νέα τους ζωή. Χιλιάδες άνθρωποι, με χαρακτηριστικά ταλαιπωρημένα πρόσωπα και σώματα, περιφέρονται στους δρόμους της  πόλης με όλη τους τη ζωή σ' ένα σακίδιο ή μια πλαστική σακούλα.

Μυτιλήνη αεροδρόμιο

Μέρα σκοτεινή, βροχερή. Φτάσαμε κι η όψη της  πόλης είναι με την πρώτη ματιά διαφορετική. Άνθρωποι, άνθρωποι, άνθρωποι, παντού. Κάτω από τα στέγαστρα των μαγαζιών, κάτω από τα μπαλκόνια, στα καφενεία, στα σουβλατζίδικα, στα πρακτορεία, στους δρόμους και στα πεζοδρόμια, παντού. Άνθρωποι από τόπους μακρινούς, με άλλα χαρακτηριστικά, με άλλο βλέμμα. Αθόρυβοι, κινούνται σε όλο το μήκος της παραλίας. Δεν τόλμησα να τους φωτογραφίσω. Μπαίνουμε στα  σοκάκια, στις γειτονιές της πόλης. Αλλαγή σκηνικού. Κανείς, πουθενά.

Μυτιλήνη, βράδυ

Η βροχή μυρίζει στην ατμόσφαιρα. Η γη δεν έχει στεγνώσει από την πρωινή νεροποντή και τον σκοτεινό ουρανό ήδη τον σχίζουν αστραπές. Άνθρωποι με ένα σακίδιο στην πλάτη, μια σακούλα στα χέρια κι ένα παιδί στην αγκαλιά περπατούν βιαστικά μέσα στα πρώτα σοκάκια της πόλης, όχι μακριά από το λιμάνι. Δε μπαίνουν στα ενδότερα, δε θέλουν να χάσουν την επαφή με τη θάλασσα. Τη θάλασσα που τους έφερε, τη θάλασσα που ελπίζουν γρήγορα να τους πάρει από εδώ. Κάποιοι καταφέρνουν να βρουν καταφύγιο κάτω από τα στέγαστρα, σε κάποιες εσοχές, μπροστά στα εμπορικά καταστήματα. Στρώνουν χαρτοκούτια, σχηματίζουν μικρές παρέες, μαζεύονται, κουλουριάζονται. Κάποιοι πιάνουν το πλατύσκαλο σπιτιών, εισόδους μικρών πολυκατοικιών στο κέντρο. 

Βράδιασε για τα καλά. Η βροχή δεν έχει έρθει ακόμα. Μια φρατζόλα και λίγο τυρί ή ένα σάντουιτς στα τραπεζάκια ενός σουβλατζίδικου για βραδινό. Άνθρωποι πάνε κι έρχονται ασταμάτητα. Αν ήταν άλλες εποχές θα έλεγες πως τρέχουν στις δουλειές τους. Τώρα όμως τα πράγματα είναι αλλιώς.
Κι από την άλλη, αν σηκώσεις τα μάτια σου λίγο πιο ψηλά θα δεις φωταγωγημένα όλα τα δωμάτια των ξενοδοχείων. Το καταλαβαίνεις όμως αμέσως. Δεν έχουν βεγγέρα, δεν είναι γεμάτα από ξέγνοιαστους τουρίστες. Οι μπουγάδες που είναι απλωμένες στα κάγκελα των μπαλκονιών στέλνουν σαν παντιέρες άλλο μήνυμα. Κάποιοι έχουν χρήματα, κάποιοι μπορούν να προσφέρουν στον εαυτό τους και την οικογένειά τους μια ελάχιστα ανθρώπινη παραμονή στο κάθε τόπο-σταθμό στο μακρύ τους ταξίδι.

 Όλοι όμως είναι άνθρωποι τσακισμένοι από την ατέλειωτη πορεία. Κι όμως ακούς το γέλιο τους, ακούς την τραγουδιστή φωνή τους. Γι΄ αυτούς η ελπίδα δε χάθηκε. Την αναζητούν κι ας είναι μακριά από τον τόπο τους.

Και πάλι δεν τόλμησα να στρέψω το φακό πάνω τους……

Δρόμος για Μήθυμνα

Τρομάζει κανείς από αυτό που αντικρίζει. Χώρος συγκέντρωσης, κάμπινγκ υποδοχής προσφύγων. Μια αλάνα δίπλα στο δρόμο, λίγες χημικές τουαλέτες, πράσινο δίχτυ σκίασης δεμένο στο βράχο, χαρτοκούτια για στρώματα, κάποιες σκηνές,  κόκκινη κορδέλα για να ορίζει σειρά και προτεραιότητα. Και πάλι άνθρωποι, εκατοντάδες άνθρωποι σε ατέλειωτες σειρές για ένα εισιτήριο για το λεωφορείο ή για το συσσίτιο. Άνθρωποι φερμένοι από αλλού.

Επιστροφή στην πόλη

Σταματάμε για λίγα ψώνια στο μάρκετ δίπλα στο Καράτεπε, στο μεγάλο χώρο συγκέντρωσης και παραμονής. Κι εδώ η εικόνα δεν αλλάζει. Άνθρωποι ψάχνουν στα ράφια να αναγνωρίσουν αυτά που χρειάζονται. Μας πλησιάζει μια παρέα νεαρών. Δυσκολεύεται με τα αγγλικά. Μιλούν όμως τουρκικά. Κούρδοι από τη Συρία, αναζητούν γάλα για το μωρό τους. Είναι 10 μηνών. Οι συσκευασίες έχουν ετικέτες στα ελληνικά, δεν καταλαβαίνουν. Τους βοηθάμε, μας χιλιοευχαριστούν. Χαμογελούν και το πρόσωπό τους φωτίζεται.

Μυτιλήνη- Λιμάνι

Φτάνουμε για άλλη μια φορά στο λιμάνι. Το καράβι μας φεύγει σε λίγο. Ένα «πανηγύρι» έχει στηθεί εδώ. Τόσος κόσμος στο νησί, ευκαιρία για ένα καλό μεροκάματο. Ανάγκες έχουν όλοι αυτοί οι άνθρωποι, η προσφορά μεγάλη!
 
Μπαίνουμε στον περιφραγμένο χώρο. Το λιμάνι ένας ατέλειωτες χώρος κάμπινγκ. Σκηνές, υπνόσακοι, σακούλες, σακίδια. Κι άνθρωποι, νέοι άνθρωποι, παλικάρια, αλλά κι οικογένειες, και παρέες. Όλοι με τα μάτια στο καράβι, όλοι με την ελπίδα και την επιθυμία μιας ακόμα φυγής. Ουρές στα εκδοτήρια εισιτηρίων.
 
Πλησιάζουμε στην αποβάθρα. Μια τεράστια ουρά ανθρώπων, αθόρυβοι, υπομονετικοί, υπάκουοι περιμένουν τις εντολές των αστυνομικών για να προχωρήσουν προς την μπουκαπόρτα του καραβιού. Μπαίνουμε ξεχωριστά από αυτούς. Σε κάθε διάδρομο, σε κάθε πόρτα γίνεται διαχωρισμός.  Εμείς, οι  ντόπιοι, οι ιθαγενείς από δω, εκείνοι οι ξενομερίτες από κει.
 
Το καράβι φεύγει, στα πρόσωπά τους και πάλι λάμπουν τα χαμόγελα. Ένα ακόμα ταξίδι της μεγάλης φυγής ξεκινά. Μετά το λαθραίο πέρασμα των στενών με τις βάρκες, το ταξίδι αυτό μοιάζει κρουαζιέρα. Η πρώτη έννοια όλων να βρουν τρόπο να φορτίσουν τα κινητά τους. Ποιος ξέρει στη στεριά πού και πότε θα έχουν και πάλι πρόσβαση σε ηλεκτρικό ρεύμα. Επόμενος σταθμός Ειδομένη.
 
Φτάνουμε στην Καβάλα. Όλοι συνωστίζονται στην έξοδο. Κρατούν τους δικούς τους από το χέρι ή κάνουν μια αλυσίδα κρατώντας ο ένας τον ώμο του άλλου. Πολύς κόσμος, μη χαθούν παιδιά από τους γονείς τους, μικρά αδέρφια από τα μεγαλύτερα, φίλοι ή συγγενείς. Να κρατηθούν κοντά, να μείνουν ενωμένοι, έχουν πολύ και δύσκολο δρόμο ακόμα μπροστά τους…
 
Αποβιβαζόμαστε. Χύνεται το μπουλούκι στο λιμάνι. Πολλοί είναι κι εδώ αυτοί που θα κερδίσουν ένα καλό μεροκάματο από το ανθρώπινο κομβόι. Συνωστίζονται στην έξοδο ποιος θα τους πρωτοπάρει….


 
Και το ταξίδι της φυγής συνεχίζεται. Ποιος θα μπορούσε να σταματήσει όλους αυτούς τους ανθρώπους; Είναι μια ακόμα ιστορική μετακίνηση πληθυσμών, που ίσως αφήσει κι αυτή ανεξίτηλο το σημάδι της στην ανθρώπινη ιστορία. Πολλοί λένε πως μόλις άρχισε …….

*Η Μαρία Δήμου είναι εκπαιδευτικός και ενεργός πολίτης. Διατηρεί τον ιστότοπο  peridiavenontasstonkosmo.blogspot.gr.

google-news Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.