«Οι Παλαιστινιοι αποδειξη οτι ο ανθρωπος αντεχει πολυ περισσοτερα απο ο,τι νομιζει»

Η Στεφανία Μιζάρα βρισκόταν στο Κάιρο για προσωπική της εργασία. Σε συνεργασία με τους «Γιατρούς του Κόσμου» οι «Γιατροί της Ειρήνης» προσπάθησαν να μπουν στο παλαιστινιακό έδαφος. Παρέμειναν δύο μέρες έξω από τα σύνορα αλλά τελικά δεν μπόρεσαν να μπουν. «Τότε μάθαμε ότι φεύγει ένα κομβόι από το ΠΑΣΟΚ. Ελπίσαμε ότι θα ήταν καλύτερα οργανωμένο από τους άλλους. Τα σύνορα ήταν κλειστά από το 2007 σε συνεργασία Ισραηλινών και Αιγυπτίων και ήταν πολύ δύσκολο να περάσεις. Παραμείναμε στα σύνορα δύο ημέρες και κάποια στιγμή καταφέραμε να περάσουμε. Εγώ μπήκα δηλαδή έχοντας ένα χαρτί που δήλωνε ότι συνοδεύω κάποια ανθρωπιστική οργάνωση, γιατί η άδεια που πήραμε από την πρεσβεία αφορούσε μόνο γιατρούς. Τέλος πάντων ήμασταν και πολλοί Έλληνες, ήταν και άλλοι δύο γιατροί από την οργάνωση «Γιατροί της Ειρήνης» οπότε βρεθήκαμε μαζεμένοι Έλληνες και καταφέραμε να περάσουμε».

Στη Ράφα…

«Μπήκαμε στη Ράφα η οποία απέχει τρία περίπου χιλιόμετρα από τα σύνορα. Δεν περιμέναμε να μπούμε αργά στην όλη διαδικασία. Δίπλα μας έσκασε μία βόμβα. Στην αρχή όλα βέβαια σου ακούγονται πολύ κοντά, στη συνέχεια όμως μαθαίνεις να διαχωρίζεις αν είναι πολύ κοντά ή λίγο μακρύτερα. Και να πω, ότι και για το λίγο πιο μακριά δεν αγχώνεσαι κιόλας. Έμεινα στη Ράφα μιάμιση μέρα. Επειδή έφευγαν οι γιατροί ξέμεινα εκεί με μία ακτιβίστρια, η οποία κανόνισε να πάμε στη Γάζα. Η απόφασή μας αυτή ήταν και λίγο παράτολμη. Φύγαμε μέσα στη νύχτα με ασθενοφόρο. Ο δρόμος ήταν κλειστός και η Γάζα με τη Ράφα δεν επικοινωνούσαν παρά μόνο με ασθενοφόρα».

Στη Γάζα…

«Φθάσαμε στη Γάζα νύχτα και εκεί ξεκίνησε ένας εφιάλτης. Νοιώθει κανείς τελείως εγκλωβισμένος εκεί. Φανταστείτε ότι η ίδια ένοιωθα εγκλωβισμένη, που οποιαδήποτε στιγμή μπορούσα να κάνω κάτι και να βγω. Βομβαρδιζόταν η πόλη της Γάζας νυχθημερόν και τα νοσοκομεία ανά μιάμιση ώρα γέμιζαν από ανθρώπους κομματιασμένους. Είναι κάτι πέρα από τον εφιάλτη αυτό που συνέβαινε. Γενικότερα προσωπικά φοβάμαι το αίμα παρόλα αυτά ξεπέρασα το φόβο μου. Όταν βλέπεις όλο αυτό το θέμα δεν μπορείς να μη βοηθήσεις. Έκανα δύο ημέρες εθελοντισμό βοηθώντας τα νοσοκομειακά να μεταφέρουν αρρώστους ή να τους μαζεύουμε και να τους μεταφέρουμε».

Οι Παλαιστίνιοι έχουν πάθει μετάλλαξη…

«Οι Παλαιστίνιοι έχουν μάθει αυτά που συμβαίνουν στη χώρα τους εδώ και δεκαετίες και εκατονταετίες να τα δέχονται. Τα έχουν ξεπεράσει. Έχουν μάθει να λειτουργούν γρήγορα. Δηλαδή γκρεμίζεται το σπίτι του άλλου, χάνει τη μισή του οικογένεια και παρόλα αυτά όταν φθάνεις σε καλωσορίζει και σου προσφέρει τσάι. Γκρεμίζεται το σπίτι του και την επόμενη ημέρα είναι εκεί και μαζεύει ό,τι σίδερα και ό,τι πράγματα μπορούν για να το ξαναφτιάξουν. Χάνει το πόδι του και φεύγοντας από το νοσοκομείο γελάει. Νομίζω ότι οι άνθρωποι στην Παλαιστίνη έχουν πάθει μια μετάλλαξη και αντέχουν περισσότερο τον πόνο τις κακουχίες για τις οποίες εμείς χρειαζόμαστε ψυχοθεραπεία και μόνο που της σκεφτόμαστε. Γνώρισα πολύ φιλόξενους ανθρώπους, συμπαθείς, καλούς και χωρίς μίσος. Δεν λέω με αυτό ότι τους γνώρισα όλους. Σίγουρα υπάρχουν και οι φανατικοί».

Οι Ισραηλινοί θεωρούν τους Παλαιστινίους δεύτερης κατηγορίας ανθρώπους…

«Νομίζω ότι η κατάσταση που έχει δημιουργηθεί σε ωθεί προς το φανατισμό. Τα σημάδια που πήρα εγώ μένοντας πέντε ημέρες σε αυτό τον τόπο που βομβαρδιζόταν με αυτό τον τρόπο είναι ότι οι Ισραηλινοί πρέπει να τους θεωρούν δεύτερης κατηγορίας ανθρώπους. Δεν είναι δυνατόν να βομβαρδίζεις έτσι αμάχους χωρίς να σε ενδιαφέρει πόσοι θα πεθάνουν. Δεν τους ενδιέφερε αυτό. Βομβάρδισαν σχολεία, όπου είχαν συγκεντρωθεί άμαχοι. Οι Παλαιστίνιοι παίρνουν ειδοποίηση ότι θα βομβαρδίσουν το σπίτι τους, φεύγουν, πάνε σε σχολεία των Ηνωμένων Εθνών και βομβαρδίζεται και αυτό. Βομβάρδισαν τις αποθήκες τροφίμων των Ηνωμένων Εθνών. Βομβάρδισαν στην αγορά, παντού. Από την άλλη μεριά φαίνεται ότι και οι της Χαμάς χρησιμοποιούν τους ανθρώπους τους ως ανθρώπινες ασπίδες αλλά οι Ισραηλινοί μοιάζουν ότι δεν τους ενδιαφέρει. Δεν θα έλεγα δηλαδή ότι η Χαμάς δεν έχει μερίδιο αυτού που συνέβη. Αλλά η στάση των Ισραηλινών είναι κλείνουμε τα σύνορα και σας βομβαρδίζουμε στα τυφλά.

Οι Ισραηλινοί μπορούσαν να βομβαρδίσουν οπουδήποτε. Είναι τόσο μικρή η χώρα που θα μπορούσε να επιτευχθεί μια ειρηνική λύση αν τους αντιμετώπιζαν τους άλλους ως ανθρώπους. Βέβαια αυτές είναι δικές μου απόψεις που βέβαια έχουν ερείσματα».

Η στάση της διεθνούς κοινότητας

«Αυτό που δεν καταλαβαίνω ακόμη τόσο σε τοπικό όσο και σε διεθνές επίπεδο είναι το πόσο χρειαζόμαστε τους Ισραηλινούς και πόσο μπορούν να επηρεάσουν έτσι ώστε αυτές οι χώρες, εννοώ οι ευρωπαϊκές, να μην παίρνουν μία θέση. Αυτό δηλαδή πραγματικά αξίζει τον κόπο να αναλυθεί και να ψαχθεί διότι είναι σαν να φοβόμαστε τους Ισραηλινούς για να μη θίξουμε συμφέροντα. Το ερώτημα είναι ποια είναι αυτά τα συμφέροντα που δεν θέλουμε να θίξουμε τη στιγμή που σκοτώνονται γυναικόπαιδα».

Οι Παλαιστίνιοι ζωντανή απόδειξη ότι ο άνθρωπος αντέχει

«Οι Παλαιστίνιοι είναι απίστευτοι. Οι συνεργάτες μου ένας ντοκιμαντερίστας Ισπανός με το μεταφραστή του, είχαν γνωρίσει ένα οδηγό ασθενοφόρου, ο οποίος την τελευταία ημέρα των βομβαρδισμών είχε χάσει το πόδι του και όταν πήγαμε εκεί φαινόταν χαρούμενος, γιατί επέζησε. Τον κοιτούσαμε το πόδι του είχε χαθεί, αλλά οι άνθρωποι εκεί λειτουργούν πολύ διαφορετικά και βέβαια έχουν αναγκασθεί για αυτό. Δεν είναι πρώτη φορά που τους γκρεμίζουν τα σπίτια, δεν είναι η πρώτη φορά που τους βομβαρδίζουν, δεν είναι η πρώτη φορά που χάνουν τη ζωή άνθρωποί τους. Τελικά όμως είναι η ζωντανή απόδειξη ότι ο άνθρωπος πάντα αντέχει σε πολύ περισσότερα πράγματα απ’ όσα νομίζει και πάντα μαθαίνει και συνεχίζει να λειτουργεί».

Αισθάνεσαι ανυπεράσπιστος

«Δεν υπάρχει τίποτα να σε προστατέψει εκεί. Αν πέσει μια βόμβα δίπλα και αν αποφασίσουν ξαφνικά να βομβαρδίσουν ένα κτίριο και είσαι μέσα έφυγες και αυτό είναι και ο απίστευτος φόβος που σε κρατά, έχοντας δει και τι γίνεται όλη μέρα. Εγώ την πρώτη ημέρα που έφτασα δεν ήθελα να βγω από το κτίριο, το οποίο βέβαια δεν παρέχει καμία ασφάλεια από την άποψη ότι αν αποφασίσουν να το βομβαρδίσουν θα πέσει και αυτό. Την πρώτη ημέρα δεν βγήκα έξω ούτε για να πάρω ψωμί. Την επόμενη δειλά – δειλά με τους άλλους που ήξεραν και με τα ασθενοφόρα, που είναι τα πλέον ασφαλή, αν και από την αρχή του πολέμου τις πρώτες δηλαδή εβδομάδες είχαν σκοτωθεί 21 περίπου οδηγοί ασθενοφόρων και είχαν βομβαρδίσει 11 ασθενοφόρα, οπότε και αυτό δεν ήταν εγγύηση, αλλά ήταν το πλέον ασφαλές και ήταν τα μόνα που κινούνταν μέσα στην πόλη- βγήκα. Και πάλι πρέπει να σας πω ότι δεν το διακινδύνευσα ιδιαίτερα γιατί δεν έχω και μεγάλη εμπειρία πάνω σε αυτό το θέμα, οπότε δεν ξέρω πώς να μετακινηθώ, απλά ακολουθούσα αυτούς που ήξεραν. Δεν έχω περάσει στρατιωτική εκπαίδευση για να έχω εξοικείωση με όπλα και με αυτούς τους ήχους αν και πρέπει να πω ότι όταν άρχισε να γίνεται εκεχειρία κατάφερα να κοιμάμαι τη νύχτα παρόλο που ακουγόταν όπλα. Ήταν κάτι που συνέβαινε συνέχεια και χωρίς σταμάτημα».

Στην Παλαιστίνη δεν παράγονται τρόφιμα

«Η εκεχειρία κρατήθηκε αν και από ό,τι μου έλεγε ένας φίλος προχθές οι Ισραηλινοί βομβάρδισαν από τη θάλασσα προσπαθώντας να πετύχουν τα τούνελ τα οποία υποτίθεται ότι φέρνουν όπλα αλλά κυρίως ό,τι χρειάζεται το 1,5 εκατομμύριο Παλαιστινίων που ζει εκεί. Από τα τούνελ αυτά περνούν τα πάντα, όπως κομπιούτερ γιατί οι άνθρωποι έχουν τα πάντα. Όχι όλοι, το μεγαλύτερο μέρος ζει σε μεγάλη φτώχεια αλλά λειτουργεί μια μικρή χώρα. Δεν υπάρχουν τρόφιμα που να παράγονται εκεί. Υπάρχουν ορισμένα λαχανικά και φρούτα. Νομίζω ότι η μυρωδιά από ραπανάκια θα μου δημιουργεί άγχος, γιατί κάποια στιγμή μετά την εκεχειρία που έγινε και πήγαμε στα γκρεμισμένα είχε χτυπήσει μια οβίδα ένα χωράφι και μέσα στα γκρεμισμένα σπίτια υπήρχαν ξεκοιλιασμένα ραπανάκια τα οποία, όπως στην Ηλεία μετά τους σεισμούς μου ήταν αδύνατο να μοιράσω ξύλο καμένο, θα μου δημιουργούν τα ίδια συναισθήματα».

Ήρωες οι γιατροί και οι ακτιβιστές

«Το μεγαλύτερο μέρος του κόσμου δεν ενημερώνεται για το τι συμβαίνει γιατί δεν υπάρχουν τηλεοράσεις. Κατ’ αρχήν κατά τη διάρκεια των βομβαρδισμών δεν υπήρχε ηλεκτρικό. Είχε ηλεκτρικό μια με δύο ώρες την ημέρα και αν. Το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού δεν είχε ενημέρωση. Είναι όπως τα δικά μας χωριά πριν χρόνια. Με διάφορους που έκανα παρέα, και ήταν ακτιβιστές και δημοσιογράφοι, προσωπικοί νοσοκομείων και γιατροί ενημερώνονται. Αυτοί βέβαια ήταν οι πραγματικοί ήρωες του πολέμου γιατί δεν έχει και πολλούς ξένους. Εκτός από τους ακτιβιστές, οι οποίοι κατά τη διάρκεια των βομβαρδισμών προσπαθούσαν να βοηθήσουν τους ανθρώπους είτε κάνοντας διανομή τροφίμων είτε μπαίνοντας σε σημεία που ακόμη βομβαρδίζονταν προσπαθώντας να σώσουν τραυματισμένους και των γιατρών που δούλευαν όλο το εικοσιτετράωρο σε τραγικές συνθήκες.

Υπήρχαν βέβαια πολλοί που ήθελαν να βοηθήσουν αλλά δεν τους άφηναν να μπουν. Το πρώτο μου άρθρο για αυτό ήταν το θέμα της ανθρωπιστικής βοήθειας που μπλοκαρίζονταν στην Αίγυπτο. Επίσης εκείνο που με εκνεύρισε πολύ ήταν η βοήθεια της ελληνικής κυβέρνησης η οποία όμως πήγε στο Ισραήλ. Αυτό τι να το κάνεις»;

Ολοκαύτωμα αυτό που συνέβη

«Είναι ένα ολοκαύτωμα αυτό που συνέβη. Από ένα πληθυσμό ενάμισι εκατομμυρίου ανθρώπων έχουν σκοτωθεί περίπου δύο χιλιάδες. Ο αριθμός βέβαια αυτός δεν έχει κλείσει, γιατί ακόμη υπάρχουν άνθρωποι κάτω από γκρεμισμένα κτίρια. Έχουν τραυματισθεί περίπου στις 3000 που σημαίνει από μία γρατσουνιά μέχρι να χάσεις ένα πόδι ή δύο πόδια ή όλα τα μέλη του σώματός σου και να μείνεις ένα κούτσουρο και έχει γκρεμισθεί οτιδήποτε βρίσκεται γύρω από τη Γάζα κοντά στα σύνορα. Αλλά μιλάμε γκρεμισμένα σε βαθμό που δεν μπορούν να κατοικηθούν. Μιλάμε για ένα σπίτι που κρέμεται από δύο πυλωτές. Και τα υπόλοιπα είναι μπάζα σε χιλιόμετρα».

Το χειρότερα έρχονται…

«Το χειρότερο όμως για μένα δεν είναι τα γκρεμισμένα σπίτια που είναι περιουσίες και απαιτούν δεκαετίες δουλειάς. Είναι οι άνθρωποι που έφυγαν και ο τρόπος που έφυγαν και κατά δεύτερον ότι αυτή τη στιγμή έχουν πέσει βόμβες λευκού φωσφόρου, που κανείς δεν μπορεί να πει ότι δεν ήταν, μπορεί να ήταν κίτρινου φωσφόρου πάντως ήταν φωσφόρου, ήταν βόμβες που έβαζαν φωτιά και έκαιγαν για ώρες. Να αφήσουμε τι δημιουργούν στον άνθρωπο σε πρώτο επίπεδο. Είναι τοξικές και θα δούμε κάποια στιγμή τους Παλαιστίνιους να αποδεκατίζονται από λευχαιμία, καρκίνους και όλα τα άλλα παρεμφερή. Και μόνο που ανέπνεες αυτό έφθανε. Ένα σύννεφο ίπτατο στην πόλη όλη την ημέρα. Δεν έφευγε ποτέ. Οπότε νομίζω ότι το χειρότερο έρχεται. Δηλαδή να γεννιούνται παιδιά με προβλήματα, να πεθαίνουν άνθρωποι από λευχαιμία, διότι οι Παλαιστίνιοι δεν καταλαβαίνουν τι είναι αυτά τα πράγματα και πάνε και μαζεύουν το αλουμίνιο. Έχω φωτογραφήσει παιδάκια που μαζεύουν κομμάτια από βόμβες και φεύγουν. Τους λέμε να μην το παίρνουν αυτό, γιατί είναι κακό και δεν δίνουν σημασία. Βέβαια στη δική τους κατάσταση πώς να δεχθούν τι είναι κακό. Είναι κακό το μέταλλο; Σιγά…»