«Στο μετρο του δυνατου ειμαι αισιοδοξος για την πορεια του Ομπαμα»

Μια πρώτη αποτίμηση της ομιλίας και των πρώτων κινήσεων του Μπάρακ Ομπάμα επιχειρεί σήμερα ο ΠτΘ συζητώντας με το Δημήτρη Κρις, διευθυντή ΕΞΠΡΕΣ Βορείου Ελλάδος. Γνωρίζοντας καλά τις συνθήκες που επικρατούν στην Αμερική ο κ. Κρις δηλώνει αισιόδοξος για την πορεία του Ομπάμα, τονίζοντας ότι σε πρώτη φάση έχει κατορθώσει να ενώσει τον αμερικανικό λαό. «Του έχει δώσει μια ελπίδα – η κατάσταση είναι πάρα πολύ δύσκολη, έχει πολλά ανοιχτά ζητήματα για ν’ αντιμετωπίσει. Τώρα, αν όντως ξεκινά μια νέα εποχή για τη χώρα, αυτό θα εξαρτηθεί από το μέγεθος της επιτυχίας του Ομπάμα»

ΠτΘ: Το μήνυμα Ομπάμα ήταν πολλαπλής ανάγνωσης και είχε πολλούς αποδέκτες;

Δ.Κ.: Σαφώς αφορούσε και το αμερικανικό αλλά και το παγκόσμιο κοινό αυτό το διάγγελμα. Ό,τι και να είπε, το μόνο σίγουρο είναι ότι έχουμε μπροστά μας έναν εξαίρετο ρήτορα. Πιστεύω ότι η Αμερική θα συζητά πλέον και με τους εταίρους και με τους εν δυνάμει εχθρούς της για την εξεύρεση λύσεων και αυτό ήταν ένα από τα βασικά του μηνύματα. Η μονόπλευρη και δογματική αντιμετώπιση των θεμάτων του προκατόχου του ελπίζω ότι ανήκει στο παρελθόν.

ΠτΘ: Ο Ομπάμα πιστεύετε ότι έχει διδαχθεί από τα λάθη του Μπους;

Δ.Κ.: Ο Ομπάμα εξελέγη σε μεγάλο βαθμό εξαιτίας των λαθών του προκατόχου του. Αν δεν είχαν φθάσει τα πράγματα στο σημείο που έφθασαν το να βλέπαμε ένα αφροαμερικάνο πρόεδρο κατά την άποψή μου θα καθυστερούσε τουλάχιστον για άλλα δέκα ή για δεκαπέντε χρόνια. Όμως το μέγεθος των προβλημάτων που βιώνει η Αμερική, η κρίση στην οποία έχει βρεθεί λόγω της οκταετίας Μπους ήταν αυτή που έφερε την επίσπευση των πολιτικών μεταβολών στη χώρα, ώστε να μπορεί να δεχθεί μια τέτοια τομή. Είναι μια δεύτερη επανάσταση για την Αμερική αυτό που συνέβη. Πριν εξήντα χρόνια ο πατέρας του Ομπάμα έπεφτε θύμα διακρίσεων επειδή ήταν αφροαμερικανός και σήμερα ο γιος του είναι πρόεδρος των ΗΠΑ.

ΠτΘ: Με όλα όσα ακούσαμε στον λόγο του πιστεύετε ότι ξεκινά μια νέα εποχή για την Αμερική;

Δ.Κ.: Πιστεύω ότι σε πρώτη φάση έχει καταφέρει να ενώσει τον αμερικανικό λαό. Του έχει δώσει μια ελπίδα – η κατάσταση είναι πάρα πολύ δύσκολη, έχει πολλά ανοιχτά ζητήματα για ν’ αντιμετωπίσει. Τώρα, αν όντως ξεκινά μια νέα εποχή για τη χώρα, αυτό θα εξαρτηθεί από το μέγεθος της επιτυχίας του Ομπάμα.

ΠτΘ: Τι υποδηλώνει για την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ το γεγονός ότι οι πρώτες του επαφές είχαν να κάνουν με το Μεσανατολικό;

Δ.Κ.: Σίγουρα υπάρχουν πολλοί παράγοντες και τεχνοκράτες που διαχειρίζονται την εξωτερική πολιτική της χώρας, οι οποίοι τηρούν μια εν πολλοίς σταθερή πολιτική που μονάχα ως ένα βαθμό επηρεάζεται από το πρόσωπο του Προέδρου. Δεν πρέπει να έχουμε υπέρμετρες ελπίδες ότι από τη μια μέρα στην άλλη θα ανατραπούν τα πάντα και θα έχουμε μία στροφή 180 μοιρών στα φλέγοντα θέματα. Τουλάχιστον σε επικοινωνιακό επίπεδο πιστεύω ότι θα δούμε μια βελτιωμένη εικόνα. Αν αυτή η εικόνα μεταφραστεί και σε ουσιώδεις αλλαγές στην πολιτική των ΗΠΑ στην περιοχή και αν προκύψουν νέα δεδομένα, αυτό θα το δούμε.

ΠτΘ: Η εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ δεν έχει περιθώρια αλλαγής;

Δ.Κ.: Είναι αναπόφευκτες κάποιες διορθωτικές κινήσεις, κι αυτές είναι στη διακριτική ευχέρεια του Προέδρου. Το πόσο όμως απότομη θα είναι αυτή η αλλαγή και τι διάρκεια θα έχει και ποια θα είναι τα αποτελέσματα, πιστεύω ότι ούτε ο ίδιος ο Πρόεδρος το γνωρίζει.

ΠτΘ: Οι πρώτες ενδείξεις πάντως με την ανακοίνωση της απόσυρσης των στρατευμάτων από το Ιράκ, τη βοήθεια προς το Αφγανιστάν, το ενδιαφέρον για το Μεσανατολικό ακόμη και το κλείσιμο του Γκουανταναμο είναι θετικές. Πέρα όμως από τη γενικότερη ευφορία υπάρχει και ο ρεαλισμός. Θα τον αφήσουν να κάνει αυτά που υποσχέθηκε;

Δ.Κ.: Αυτό επίσης θα φανεί στην πορεία. Δεν γνωρίζουμε εάν και κατά πόσο είναι διατεθειμένος να φτάσει το μαχαίρι στο κόκαλο. Όπως σε κάθε χώρα, έτσι και στις ΗΠΑ υπάρχουν εγκαταστημένα συμφέροντα δεκαετιών τα οποία θα είναι πολύ δύσκολο να αντιμετωπιστούν. Πρέπει να δούμε πόσο σθεναρή θα είναι η αντίσταση αυτών των συμφερόντων, και αν τελικά θα επιτρέψουν στον νέο πρόεδρο να φθάσει μακριά ή θα τον σταματήσουν. Πιστεύω πάντως ότι υπάρχει η θέληση εκ μέρους του για κάτι εντελώς καινούργιο.

ΠτΘ: Η ατμόσφαιρα αισιοδοξίας που δημιουργήθηκε τόσο με την εκλογή του όσο και με την προχθεσινή ομιλία του έχει θέσει τον πήχη πολύ ψηλά;

Δ.Κ.: Σίγουρα. Και αυτό είναι ανησυχητικό ως ένα βαθμό γιατί αν από τις πρώτες εκατό μέρες θέλουμε να λυθούν τα πάντα και να είναι όλα όμορφα και αγγελικά πλασμένα απλώς επειδή ανέλαβε ο Ομπάμα, σίγουρα προετοιμάζουμε τους εαυτούς μας για μια μεγάλη απογοήτευση. Είναι αδύνατον να τα λύσει όλα άμεσα, καθώς έχει τεράστια μέτωπα να αντιμετωπίσει τόσο στο εξωτερικό όσο και στο εσωτερικό. Σίγουρα το προσωπικό ταλέντο και τα χαρίσματά του Ομπάμα θα τον πάνε ως ένα σημείο – όταν όμως φθάσει στα δύσκολα και τεθούν επί τάπητος τα προβλήματα στα οποία κανείς δεν έχει καταφέρει τόσα χρόνια να δώσει λύσεις, εκεί θα φανεί η πραγματική του αξία.

ΠτΘ: Στην ομιλία του μίλησε για ανάγκη ελέγχου της αγοράς, κάτι πολύ σημαντικό με δεδομένα τα αίτια της σημερινής οικονομικής κρίσης…

Δ.Κ.: Κάποιες από τις θέσεις του αντιπροσωπεύουν και τις θέσεις του κόμματός του. Οποιοσδήποτε Δημοκρατικός υποψήφιος πιστεύω ότι θα ενστερνίζονταν τις ίδιες απόψεις. Απλά πιστεύω ότι πάει ένα βήμα παραπάνω, μια πολύ σοφή κίνηση κατά την άποψή μου, διότι ανταποκρίνεται σε εσωτερικές ανάγκες των ΗΠΑ. Πρέπει να υπάρξει κατευνασμός κάποιων κοινωνικών προβλημάτων εντός της Αμερικής που προκαλεί και δυσχεραίνει η σημερινή οικονομική κρίση. Εμείς βέβαια τα βλέπουμε ως θετικά από εδώ, αλλά πρέπει να θυμόμαστε ότι δεν είμαστε οι κύριοι αποδέκτες των κινήσεων αυτών. Ο κύριος αποδέκτης βεβαίως είναι ο αμερικανός.

ΠτΘ: Είναι απαιτητικός ο αμερικανικός λαός

Δ.Κ.: Αν και τα ποσοστά στις εθνικές εκλογές συμμετοχής είναι χαμηλά, επειδή η ψήφος δεν είναι υποχρεωτική, πιστεύω και με αυτά που βλέπω στην Ελλάδα αυτές τις ημέρες, πως κατ’ ουσίαν ο αμερικανός είναι και πιο απαιτητικός όσον αφορά την πολιτική του εκπροσώπηση, και πιο ενεργός πολίτης από ό,τι είμαστε εμείς. Και αυτό κρίνεται εκ του αποτελέσματος. Στις ΗΠΑ είδαμε έναν κατά γενική ομολογία εμπνευσμένο και ικανό άνθρωπο, ο οποίος δεν ήταν εκπρόσωπος του κατεστημένου, να καταφέρνει να γίνει ηγέτης της μεγαλύτερης δύναμης στον κόσμο μέσα σε ελάχιστα χρόνια.

ΠτΘ: Υπάρχει ένας έντονος αντιαμερικανισμός στην Ελλάδα μετά από τα οκτώ χρόνια κυβέρνησης Μπους. Μπορεί να αλλάξει το τοπίο;

Δ.Κ.: Θα απαντήσω εμμέσως στην ερώτησή σας. Σαν λαός, μας αρέσει να δαιμονοποιούμε τους πάντες και να βρίσκουμε εχθρούς παντού. Βέβαια, ο Μπους με την συμπεριφορά του ήταν ένας πολύ εύκολος στόχος για τους «κατ’ επάγγελμα» αντιαμερικανούς. Ακόμη και άλλοι λαοί, κατ’ εξοχήν «φιλοαμερικανοί», βρήκαν την ευκαιρία με τον προηγούμενο πρόεδρο να στραφούν εναντίον των ΗΠΑ. Αυτό που προέχει είναι εμείς, ως Έλληνες να καταλάβουμε τι θέλουμε. Πρέπει να καταλάβουμε ποιους θέλουμε σαν συμμάχους και τι θέλουμε για τη χώρα μας. Ο αντιαμερικανισμός στην Ελλάδα πιστεύω πως είναι ένα εργαλείο που χρησιμοποιείται από διάφορους παράγοντες για εσωτερική κατανάλωση και για την εσωτερική πολιτική σκηνή μας, με τεράστιο κόστος για τα πραγματικά συμφέροντα της χώρας. Κατά την άποψή μου είναι κάτι το ξεπερασμένο και αποτελεί τροχοπέδη που δεν εξυπηρετεί κανένα, αφού εν τέλει δεν υπάρχει κάποια εναλλακτική λύση από το να έχουμε καλές σχέσεις με τις ΗΠΑ. Το να βγαίνουμε και να φωνάζουμε εναντίον των Αμερικάνων όταν συντρέχει λόγος να το δεχθώ, αλλά να ακούσω και την πρόταση των αντιαμερικάνων για το πώς μπορούμε να προωθήσουμε καλύτερα τα συμφέροντά μας ερχόμενοι σε αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ.

ΠτΘ: Θα πρέπει δηλαδή όχι μόνο εμείς να περιμένουμε από τον Ομπάμα αλλά και εμείς να κάνουμε κάτι;

Δ.Κ.: Σαφώς πρέπει και εμείς να κοιτάξουμε τα του οίκου μας. Ο Ομπάμα, αλλά και ο κάθε πρόεδρος θέλει να ξέρει με ποιους έχει να κάνει. Αν είμαστε μία χώρα χωρίς όραμα, χωρίς σαφείς στόχους και ανύπαρκτη εξωτερική πολιτική, κανείς δεν πρόκειται να ασχοληθεί μαζί μας, πόσο μάλλον να μας υποστηρίξει. Αυτό δεν το έχουμε καταλάβει στην Ελλάδα. Εάν δεν είσαι σοβαρός και δυνατός εκεί που πρέπει, στα διεθνή fora αλλά και μέσα στην ίδια σου τη χώρα, δεν πρόκειται να σε σεβαστεί κανένας και θα κοιτάξει να σε αγνοήσει ή να σε παρακάμψει όπου και όποτε μπορεί. Κι αυτό ισχύει για τις σχέσεις μας έναντι όλων, όχι μόνο των Αμερικανών.

ΠτΘ: Αισιοδοξείτε για το γενικότερο έργο του Ομπάμα στο θέμα της διεθνούς ειρήνης;

Δ.Κ.: Πιστεύω ότι ο Ομπάμα είναι ό,τι καλύτερο για την Αμερική αυτή τη στιγμή, και σε επικοινωνιακό επίπεδο και σε επίπεδο ουσίας, αναλογιζόμενος ποια είναι η πραγματική κατάσταση που επικρατεί στην Αμερική, αυτή που βίωσα προ λίγων μηνών όταν ήμουν εκεί. Πιστεύω ότι είναι ένας άνθρωπος με όραμα και μεγάλες ικανότητες, και του εύχομαι το καλύτερο. Στο μέτρο του δυνατού, είμαι αισιόδοξος για την προεδρία του.

ΠτΘ: κ. Κρις σας ευχαριστούμε πολύ.

Δ.Κ.: Κι εγώ σας ευχαριστώ.

Α.Π.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.