Η ιστορια του Ελληνικου Ερυθρου Σταυρου Κομοτηνης
Παρουσιάστηκε χθες το βράδυ στο κατάμεστο ξενοδοχείο «Ξενία» η έκδοση με τίτλο «Ελληνικός Ερυθρός Σταυρός – Παράρτημα Κομοτηνής» με φωτογραφικό υλικό, μαρτυρίες και ρεπορτάζ της Φωφώς Ζησιάδου – Κουτλογεωργίου, σε επιμέλεια της Τζένης Κατσαρή – Βαφειάδη, που εξεδόθη από τις εκδόσεις «Παρατηρητής της Θράκης».
Την εκδήλωση βιβλιοπαρουσίασης ανέλαβε η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ροδόπης – Έβρου και ο «διανοούμενος» επικεφαλής της, κ. Γιώργος Μηνόπουλος, στον οποίο απευθύνθηκαν συγγραφέας και επιμελήτρια για το προλόγισμά της, αλλά και την εκδήλωση παρουσίασής της.
Κατάμεστη η αίθουσα του ξενοδοχείου «Ξενία» από φιλίστορες πολίτες, τους φίλους και συνοδοιπόρους της συγγραφέως, εκπροσώπους της πολιτικής ζωής, του ιατρικού κόσμου και ερυθροσταυρίτισσες.
Μεταξύ του ακροατηρίου διακρίναμε τον αντιπρύτανη Σάββα Τοκμακίδη, τον αναπληρωτή νομάρχη Χρήστο Τσαραμπουλίδη, τον αντινομάρχη Κώστα Κατσιμίγα και τη μητέρα του Λίλα, τους νομαρχιακούς συμβούλους Ριτβάν Κοτζά Μουμίν, Μαρία Τριφωνίδου και Μαρίκα Πουρνάρα, τον αντιδήμαρχο Χρήστο Μέτιο, τους δημοτικούς συμβούλους Αναστάσιο Παράσχου, Γιώργο Μανανά και Σοφία Μενεσελίδου, τον δήμαρχο Ιάσμου Κυριάκο Αμούτζα, τον πρόεδρο της κοινότητας Οργάνης Μεμέτ Εμίν, την πρώην βουλευτή Χρύσα Μανωλιά, τον εκπρόσωπο του βουλευτή Ροδόπης Γιώργου Πεταλωτή Χάρη Κυριάκου, τον πρόεδρο του Ιατρικού Συλλόγου Ροδόπης Κώστα Τσεπελίδη και τη σύζυγό του, την εκδότρια της εφημερίας «Πρωία» Νίτσα Αντωνιάδου, τον Γραμματέα του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού – Περιφερειακού Τμήματος Κομοτηνής Γιάννη Βαβατσικλή και τον διοικητή του Σισμανόγλειου Ιωάννη Καβαρατζή.
Συντονιστής της εκδήλωσης ήταν ο Πρόεδρος της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Ροδόπης – Έβρου κ. Γιώργος Μηνόπουλος, ο οποίος κατά δήλωσή του παραβρέθηκε προηγουμένως στη μεγάλη και εξαιρετική εκδήλωση – έκθεση ευαισθητοποίησης που πραγματοποίησε η Τροχαία Κομοτηνής, αποδίδοντας για αυτού του είδους τις στρατηγικές πρόληψης και ευαισθητοποίησης του κοινού, τα θερμά εύσημα προς τους διοργανωτές της.
Στη συνέχεια ο κ. Μηνόπουλος, και πριν δώσει το λόγο στους εισηγητές, με αφορμή το βιβλίο, εστίασε στη χρησιμότητα του εθελοντισμού και το εύρος των ψυχικών αποθεμάτων των εθελοντριών αδελφών, που υπηρέτησαν τον άνθρωπο σε δύσκολες εποχές, όπως αυτή του δεύτερου παγκοσμίου πολέμου και του εμφυλίου, ενώ δεν παρέλειψε ν’ αναφερθεί και στη μεγάλη προσφορά της εκκλησίας στην υπόθεση του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού, σημειώνοντας ότι το βιβλίο της αποτίει τιμή, φιλοξενώντας πορτραίτα των μητροπολιτών που υπήρξαν πρόεδροί του, αλλά φιλοξενώντας και ολοσέλιδη φωτογραφία – πορτραίτο του σημερινού του προέδρου σεβασμιώτατου Μητροπολίτου Μαρωνείας και Κομοτηνής κ.κ. Δαμασκηνού.
Ακολούθως ο κ. πρόεδρος παρουσίασε το πάνελ των ομιλητών ήτοι:
• τον διοικητή της 4ης Υγειονομικής Περιφέρειας Μακεδονίας – Θράκης Βασίλη Δελή,
• τον δημοτικό σύμβουλο και χειρουργό στο Γενικό Σισμανόγλειο Νοσοκομείο Κομοτηνής Νίκο Χατζηκωνσταντίνου,
• την επιμελήτρια του τόμου Τζένη Κατσαρή – Βαφειάδη
• και την συγγραφέα Φωφώ Ζησιάδου – Κουτλογεωργίου.
Ο λόγος στη συνέχεια εδόθη στον διοικητή της 4ης ΥΠΕ Βασίλη Δελή.
Βασίλης Δελής, διοικητή της 4ης Υγειονομικής Περιφέρειας Μακεδονίας- Θράκης:
•Το βιβλίο αναδεικνύει με συγκινητικό και ζωντανό τρόπο τον ρόλο του εθελοντισμού και τη δύναμη ψυχής του εθελοντή
Εκφράζω τη χαρά μου για την τιμητική πρόσκληση να συμμετάσχω στο πάνελ της παρουσίασης του πρόσφατα εκδοθέντος βιβλίου της
κ. Φωτεινής Ζησιάδου – Κουτλογεωργίου με τίτλο «Ο Ελληνικός Ερυθρός Σταυρός – Παράρτημα Κομοτηνής».
Το βιβλίο της κ. Ζησιάδου – Κουτλογεωργίου μέσα από την παράθεση στοιχείων, τις μαρτυρίες και τα ρεπορτάζ της εφημερίδας «Πρωία», είναι ένα ντοκουμέντο ιδιαίτερης αξίας για την εξέλιξη του ιατρικού και νοσηλευτικού έργου στο Νομό Ροδόπης και την ανάπτυξη του εθελοντισμού, κατά τα δύσκολα χρόνια της Κατοχής και της μεταπολεμικής περιόδου.
Μέσα από την παράθεση γεγονότων, στοιχείων και μαρτυριών των εθελοντριών και μεταξύ αυτών της ίδιας της συγγραφέως , σχετικά με την 87χρονη πορεία και δράση του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού στο Νομό Ροδόπης, μαθαίνουμε για την ιστορία του Σισμανόγλειου Γενικού Νοσοκομείου Κομοτηνής από την ίδρυσή του το 1938 μέχρι την μεταπολεμική περίοδο, του οποίου οι παρεχόμενες ιατρικές και νοσηλευτικές υπηρεσίες ήταν άμεσα συνυφασμένες με την προσφορά του σώματος εθελοντών του Ερυθρού Σταυρού. Με την χωρίς όρια προσφορά τους οι εθελόντριες, ένα «σώμα» με το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό του Νοσοκομείου αντιμετώπιζαν τις έκτακτες ανάγκες περίθαλψης των τραυματιών, τις ανάγκες πρόληψης με τη διενέργεια των εμβολιασμών, τη φτώχεια και την εξαθλίωση που προκάλεσε ο πόλεμος και η οικονομική κρίση.
Οι προσωπικές καταγεγραμμένες εμπειρίες της ίδιας της συγγραφέως, αναδεικνύουν με ιδιαίτερα συγκινητικό και ζωντανό τρόπο τον ρόλο του εθελοντισμού και τη δύναμη ψυχής του εθελοντή.
Ζούμε σε μια νέα εποχή που την χαρακτηρίζει η αύξηση της προσδοκώμενης ζωής, η βελτίωση του βιοτικού επιπέδου, η θεσμοθέτηση και εκσυγχρονισμός των παρεχόμενων υγειονομικών υπηρεσιών προς τον πολίτη, η επαγρύπνηση για τους κινδύνους της δημόσιας υγείας, η διαπεριφερειακή συνεργασία με τις γείτονες χώρες και η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση.
50 χρόνια μετά την περίοδο που καταγράφεται στο βιβλίο, το Σισμανόγλειο Νοσοκομείο έχει αναπτύξει τις κλίνες του από 50 σε 258. Υπηρετούν 57 ιατροί του Ε.Σ.Υ., 11 επικουρικοί ιατροί, 45 ειδικευόμενοι, 1 αγροτικός, 262 νοσηλευτές, 43 άτομα στο παραϊατρικό προσωπικό, 61 άτομα στο λοιπό προσωπικό (βοηθητικό), 40 άτομα στο τεχνικό προσωπικό και 44 άτομα στο διοικητικό προσωπικό. Στις 3 κλινικές του νεοσύστατου Νοσοκομείου του 1939, έχουν προστεθεί η Παιδιατρική Κλινική, η Οφθαλμολογική, η ΩΡΛ Κλινική, η Ορθοπεδική, η Ουρολογική, η Καρδιολογική, η Μονάδα Εντατικής Θεραπείας , η Μονάδα Αυξημένης Φροντίδας, η Μονάδα τεχνητού νεφρού, το Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών, ενώ η πρωτοβάθμια περίθαλψη παρέχεται από τα δύο Κέντρα Υγείας Σαππών και Ιάσμου και τα 24 περιφερειακά ιατρεία του Νομού.
Η Κινητή Ιατρική Μονάδα 4ης Υγειονομικής Περιφέρειας Μακεδονίας και Θράκης, δραστηριοποιείται με παρεμβάσεις προληπτικής ιατρικής στις πλέον απομακρυσμένες περιοχές του Νομού, από το Φεβρουάριο του 2007.
Η Κινητή Ιατρική Μονάδα της 4ης ΔΥΠΕ επισκέπτεται τις πλέον απομακρυσμένες περιοχές, βάσει μηνιαίου προγράμματος που καταρτίζεται μετά από προτάσεις των Δήμων και των τοπικών φορέων. Στο Κέντρο Προσωρινής Διαμονής λαθρομεταναστών Βέννας αναπτύσσουμε πρόγραμμα καθημερινής υγειονομικής και νοσηλευτικής φροντίδας με στόχο τη διασφάλιση της υγείας των ίδιων των λαθρομεταναστών και της δημόσιας υγείας της περιοχής.
Η μεταμοντέρνα κοινωνία, όμως, μαζί με την επέκταση και τον εκσυγχρονισμό της υγειονομικής περίθαλψης και της κοινωνικής φροντίδας, βρίσκεται αντιμέτωπη με νέους κινδύνους: τις συνεχείς μετακινήσεις πληθυσμού ιδιαίτερα στις διασυνοριακές περιοχές, τη γήρανση του πληθυσμού, τη νέα φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό, τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις στη δημόσια υγεία. Οι νέοι κίνδυνοι απαιτούν ένα εθνικό σύστημα υγείας και πρόνοιας σύγχρονο, διευρυμένο, προσανατολισμένο περισσότερο στην πρωτοβάθμια φροντίδα και την πρόληψη. Οι κρατικές παρεμβάσεις δεν επαρκούν, η συνέργεια του δημοσίου τομέα και του εθελοντικού είναι επιτακτική ανάγκη των καιρών, για το κοινό στόχο της καλλίτερης υγείας για τον πολίτη. Ο Ελληνικός Ερυθρός Σταυρός, αναπόσπαστο κομμάτι της κοινωνίας των εθελοντών, έχει μακρύ δρόμο να διανύσει.
Κλείνοντας θα ήθελα να εκφράσω τα θερμά μου συγχαρητήρια στη συγγραφέα κ. Φωτεινή Ζησιάδου – Κουτλογεωργίου και στην κ. Τζένη Κατσαρή-Βαφειάδη, Εκδότρια – Διευθύντρια της Εφημερίδας «Παρατηρητής της Θράκης» που επιμελήθηκε της έκδοσης του βιβλίου.
Ευελπιστούμε ότι το βιβλίο θα δημοσιοποιηθεί ευρέως και ότι τα μηνύματα που εκφράζει θα φτάσουν ευρύτερα στην ελληνική κοινωνία.»
Ακολούθως το λόγο είχε ο δημοτικός σύμβουλος και χειρουργός στο γενικό Σισμανόγλειο Νοσοκομείο Κομοτηνής Νίκος Χατζηκωνσταντίνου.
Νίκος Χατζηκωνσταντίνου, δημοτικός σύμβουλος- γιατρός
Βιβλίο – μικρό συμπύκνωμα ιστορίας που θυμίζει ότι όλα τα μεγάλα προέρχονται από τα μικρά και καθημερινά
«Η σχέση της Ελλάδας με την ιστορία είναι στενή και μακρόχρονη. Όχι μόνο γιατί ο λαός μας έχει μια μακρά και σημαντική ιστορική παράδοση, αλλά και επειδή η αναγέννηση του νεότερου Ελληνικού κράτους μετά από μακροχρόνια σκλαβιά στηρίχθηκε εκτός των άλλων στην διατήρηση αυτής της ιστορικής γνώσης, μέσω της παράδοσης. Ήταν αυτή γνώση της κοινής και σημαντικής καταγωγής που διατήρησε την συνοχή του έθνους σε χρόνια δίσεκτα. Αντιλαμβάνεται λοιπόν κανείς πόσο σημαντική μπορεί να είναι η διατήρηση, μέσω της καταγραφής τους, των ιστορικών γεγονότων ακόμη και των πιο απλών και καθημερινών. Η συλλογή και καταγραφή των ιστορικών στοιχείων και γεγονότων, είναι συνήθως διαδικασία επίπονη και χρειάζεται επιμονή, αφοσίωση και αγάπη για το αντικείμενο.
Την κυρία Φωφώ Ζησιάδου-Κουτλογεωργίου την γνώρισα πριν πολλά χρόνια όταν οι δρόμοι μας συναντήθηκαν λόγω της ενασχόλησης μας στον ίδιο τομέα, αυτόν της υγείας και της κοινωνικής προσφοράς. Ο δικός μου σαν γιατρού του νοσοκομείου και εκείνης σαν εθελόντριας στον ΕΕΣ αλλά και σαν εθελόντριας γενικότερα με επιθυμία προσφοράς στον συνάνθρωπο με οποιοδήποτε τρόπο. Γέμιζε τον χώρο με τις δραστηριότητές της και την διακριτική της παρουσία. Η κυρία Φωφώ Ζησιάδου-Κουτλογεωργίου εξέφραζε το πνεύμα και ήταν η κινητήριος δύναμη του Ερυθρού Σταυρού στην Κομοτηνή. Μετά από δική της πρόσκληση δέχθηκα να είμαι καθηγητής στις σειρές εκπαίδευσης των εθελοντριών αδελφών του ΕΕΣ τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια από την τάξη του 1995 και μετά.
Το βιβλίο που παρουσιάζουμε σήμερα βασίζεται σε υλικό που μαζευόταν με πολύ αγάπη επί δεκαετίες από την συγγραφέα. Είναι μία καλαίσθητη έκδοση, με πολλές φωτογραφίες, λιτό κείμενο, άφθονα ιστορικά στοιχεία. Ήταν πολύ ευχάριστη έκπληξη για μένα που μαζί με την ιστορία του τοπικού παραρτήματος του ΕΕΣ παρουσιάζεται και η αγνοημένη ως σήμερα ιστορία του «Σισμανόγλειου» Νοσοκομείου Κομοτηνής. Πρόσωπα που εμείς οι σημερινοί γιατροί έχουμε ακούσει απλώς να αναφέρονται σε συζητήσεις παλαιοτέρων , ζωντανεύουν μέσα στις σελίδες του βιβλίου και παίρνουν θέση και ρόλο μέσα στην νοσοκομειακή αλλά και την ευρύτερη Κομοτηναίικη κοινωνία. Αλλά και τα γεγονότα που αφορούν την αιμοδοσία και την ανάπτυξη του εθελοντισμού γύρω από αυτήν (την εποχή που μπήκαν τα πρώτα θεμέλια για να έχουμε σήμερα στην πόλη μας, ένα από τα κορυφαία εθελοντικά αιμοδοτικά κινήματα Πανελληνίως), και ακόμη οι πρώτες οργανωμένες εξορμήσεις κινητών Ιατρείων στην ύπαιθρο, οι έρανοι και η ανθρωπιστική βοήθεια που συνεχώς ανακουφίζει τους δυστυχείς.
Όλα αυτά σε μία περίοδο δύσκολη για την χώρα μας, μετά από έναν πόλεμο με τεράστιες απώλειες και έναν αδελφοκτόνο εμφύλιο, όπου η ανθρώπινη ζωή και αξιοπρέπεια έχαναν καθημερινά την σημασία τους. Όταν η εθελοντική ανθρωπιστική βοήθεια ήταν πολλές φορές η μόνη ανακούφιση για τους πονεμένους. Όταν το να είσαι εθελοντής ήταν πραγματικός άθλος.
Ένα μικρό συμπύκνωμα ιστορίας λοιπόν ξεπετιέται μέσα από τις σελίδες του βιβλίου για να θυμίσει ότι όλα τα μεγάλα προέρχονται από τα μικρά και τα καθημερινά. Αυτά που ο ιστορικός του μέλλοντος δεν θα τα δώσει ίσως την σημασία που τους πρέπει. Αλλά η κ. Φωφώ τα έβγαλε από την αφάνεια ώστε να μην μπορεί κανείς να τα αγνοήσει.
Θέλω να της εκφράσω και εκ μέρους των γιατρών του Νοσοκομείου συγχαρητήρια για το συνολικό της έργο για το υπέροχο αυτό πόνημα και ένα μεγάλο ευχαριστώ γιατί αναδεικνύοντας την ιστορία του «Σισμανόγλειου», απεκατέστησε τα πρόσωπα στον χώρο και τα γεγονότα στον χρόνο τους. Επίσης, θέλω να εκφράσω τις ευχαριστίες μου και τα συγχαρητήρια μου στην φιλόλογο και εκδότη, κυρία Τζένη Κατσαρή- Βαφειάδη τόσο για την τιμή που μου έκανε να με συμπεριλάβει στο πάνελ, όσο και για την προσπάθεια, την οποία είμαι σε θέση να γνωρίζω ότι κατέβαλε για την ολοκλήρωση αυτού του βιβλίου, του οποίου είχε την επιμέλεια της έκδοσης.»
Ακολούθως το λόγο είχε η επιμελήτρια του τόμου Τζένη Κατσαρή – Βαφειάδη, η οποία αναφέρθηκε στην πολλαπλή συνεισφορά του τόμου στην τοπική ιστορία καθότι:
• αποδελτιώνει την ιστορία του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού – Παραρτήματος Κομοτηνής, τυπικά καθόλη τη διάρκεια του 20ου αι., ουσιαστικά όμως από το 1339, παραμονές του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου και μέχρι το 1960.
• προσφέρει καινούρια στοιχεία στην έρευνα καθότι διαπιστώνει δράση εθελοντριών αδελφών από το 1913 κι όχι όπως επισήμως καταγράφεται από το 1921.
• παρουσιάζει τα διοικητικά συμβούλια του Ερυθρού Σταυρού, και το σύνολο των εθελοντριών αδελφών σε χρονιές κρίσιμες, από το 1939 έως το 1960 και από το 2000 έως το 2005
• αναδεικνύει ζητήματα της εσωτερικής λειτουργίας του Ερυθρού Σταυρού όπως τα μαθήματα που παρακολουθούσαν οι ερυθροσταυρίτισσες, σε θεωρητικό επίπεδο αλλά και σε επίπεδο πρακτικής εξάσκησης, το προσωπικό δελτίο παρουσιών της κάθε μιας και το ατομικό δελτίο μέλους.
• αποδελτιώνει ονόματα κορυφαίων ηγετών του, όπως ο και υπουργός Παιδείας Κωνσταντίνος Γεωργακόπουλος και οι Γεώργιος Μίνδλερ, Κ. Ζάννας, Α. Μεσολωρά.
Εν παραλλήλω:
• α) παρέχει στοιχεία για τη λειτουργία του Γενικού Σισμανόγλειου Νοσοκομείου Κομοτηνής, τα διοικητικά του συμβούλια, το ιατρικό και νοσηλευτικό του προσωπικό, τους παθολόγους, τους χειρουργούς, τους μικροβιολόγους, τους ακτινολόγους, τους μαιευτήρες, αφού συνολικά στο ευρετήριο του βιβλίου καταλογογραφούνται 300 περίπου ονόματα συμπολιτών του τότε, που είχαν σχέση με το χώρο της υγείας και της περίθαλψης
• β) στοιχεία για τους επιχειρηματίες της εποχής, τη συμμετοχή και την υποστήριξή τους στους βασικούς φορείς υπηρεσιών υγείας και περίθαλψης της πόλεως και ιδιαίτερα, στον Ελληνικό Ερυθρό Σταυρό Κομοτηνής
• γ) στοιχεία για το πολιτικό προσωπικό της πόλεως, τους δημάρχους, τους νομάρχες, τους βουλευτές, χριστιανούς και μουσουλμάνους, τους γενικούς διοικητές της Θράκης.
• κυρίως, κι αποδελτιώνοντας τα ρεπορτάζ της «Πρωΐας», καταδείχνει με επάρκεια το πώς στήθηκε το μετεμφυλιακό κράτος «αποθεώνοντας» το λόγο των νικητών.
Κλείνοντας, η κ. Κατσαρή ευχαρίστησε όσους συνέβαλαν στην έκδοση του βιβλίου παραχωρώντας πληροφορίες και φωτογραφικό υλικό.
Ήτοι την εκδότρια της «Πρωΐας» και δημοσιογράφο Ελένη Αντωνιάδου και τις εθελόντριες αδελφές Μαρίκα Κατσάνου, Ανθούλα Φλαμουρτζόγλου και Χρυσοθέα Αποστολίδου, αλλά και όσους και όσες με οποιονδήποτε τρόπο συνέβαλαν στην έκδοση.
Ακολούθως, ιδιαίτερα συγκινημένη αποσπάσματα από το βιβλίο της διάβασε η συγγραφέας Φωφώ Ζησιάδου- Κουτλογεωργίου.
Εν κατακλείδι, μια από τις ωραιότερες και ευχυμότερες βραδιές, που στην Κομοτηνή παρακολουθήσαμε.
Ο.
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
