Οι Beatles ειναι ακομη εδω

Μια διαφορετική παράσταση από τους μαθητές του 4ου Δημοτικού Σχολείου θα έχουν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν οι γονείς και οι φίλοι τους την Πέμπτη. Ο καθηγητής αγγλικής γλώσσας Κώστας Μαυρίδης ανέλαβε τη συγγραφή ενός κειμένου που μαρτυρά τη μεγάλη του αγάπη για τα θρυλικά Σκαθάρια, αλλά και τον ρόλο που μπορεί να παίξει στην παιδαγωγική διαδικασία η μουσική και ο στίχος τραγουδιών που ύμνησαν την ειρήνη και τη συναδέλφωση, την αγάπη και την αγνότητα, τις αξίες… Αρωγοί στο πρωτότυπο αυτό εγχείρημα του Κώστα Μαυρίδη η μουσικός Μαρία Κηπουρού και ο Μαρίνος Τόκας.

Ο Κώστας Μαυρίδης και η Μαρία Κηπουρού μίλησαν στην εκπομπή «Βομβιστές Δυτικών Προαστίων» του Ράδιο Παρατηρητής με τη Μαρία Αμπατζή για τις πρόβες και τα μηνύματα που έλαβαν από τους μαθητές τους.

ΠτΘ: Πώς προέκυψε η ιδέα της παράστασης για τους Beatles, μια παράσταση για την αγάπη και τη ζωή μέσα από τα τραγούδα τους; Τι ακριβώς θα δούμε την Πέμπτη από τους μαθητές;

Κ.Μ.: Όλα ξεκίνησαν από τους Beatles βασικά. Τους αγαπάμε και μας αρέσουν. Η ιδέα ξεκίνησε από εκεί. Η μουσική είναι μία. Η καλή μουσική μένει στο χρόνο και μπορεί μέσω των μηνυμάτων που στέλνει, αλλά και ακουστικά, να φθάσει και στις νέες γενιές. Το στοίχημα αφορούσε στο αν θα μπορέσουν τα παιδιά να κατανοήσουν, να αγαπήσουν τη μουσική αυτού του κλασικού πια συγκροτήματος. Να επισημαίνω ότι το Δ΄ δημοτικό σχολείο, σαράντα χρόνια μετά, φέτος ζει την… Μπητλομανία!

ΠτΘ: Τα παιδιά ήξεραν τους Beatles όταν ξεκίνησε η προετοιμασία;

Κ.Μ.: Η αλήθεια είναι ότι στο μάθημα διδασκαλίας προσωπικά δεν είχα ασχοληθεί με τους Beatles, αν και σύμφωνα με τα καινούργια βιβλία που εξέδωσε το Υπουργείο Παιδείας υπάρχει μάθημα και γι’ αυτούς, με πρόλαβε ο κ. Μαυρίδης γιατί ως φαν των Beatles με αντικαθιστά και ως μουσικός. Είχε διδάξει ήδη στα παιδιά και όσα δεν γνώριζαν έμαθαν τόσο καλά που πραγματικά μέσα στο μάθημα της μουσικής έπρεπε να διδάξω και ένα τραγούδι του συγκροτήματος. Επίσης παρατηρήσαμε ότι ενώ κάποια παιδιά δεν τους γνώριζαν φρόντισαν να έρθουν πιο κοντά με τους γονείς τους ρωτώντας τους για την γενιά του ’60. Ο κ. Μαυρίδης μπορεί να σας δώσει ένα παράδειγμα για αυτό.

Κ.Μ.: Με πλησίασε γονέας και μου είπε ότι πραγματικά έχουν αρχίσει να μιλάμε με τα παιδιά τους τα οποία τους ρωτούν για τα γεγονότα της εποχής, αν οι γονείς τους άκουγαν το συγκρότημα. Θα έλεγα ότι βοήθησε δηλαδή στην επικοινωνία παιδιών και γονιών.

ΠτΘ: Χτίσατε γέφυρες μουσικής ανάμεσα σε γενιές πολύ διαφορετικές…

Κ.Μ.: Ακριβώς και τα παιδιά αντέδρασαν πάρα πολύ θετικά. Έψαξαν να βρουν από μόνα τους, αγόρασαν βιβλία, ξαφνικά άρχισαν να ακούν στις τηλεοράσεις ονόματα, αναφορές και αυτό ήταν ένα μεγάλο κέρδος.

Μ.Κ.: Υπήρξε μια διαθεματική προσέγγιση. Τα παιδιά διδάχθηκαν ιστορία, διδάχθηκαν για τη γενιά του ’60, γιατί μέσα από τους διαλόγους τα παιδιά αναφέρουν εκείνη την εποχή, διδάχθηκαν ξένη γλώσσα, και μάλιστα τα παιδιά τραγουδούν Αγγλικά, διδάχθηκαν μουσική, θεατρική αγωγή από τη στιγμή που δραματοποιούν τραγούδια.

Κ.Μ.: Θα έλεγα ότι το σημαντικό είναι ότι τα πνεύμα κέρδισαν μια γενικότερη αγάπη για το θέατρο και ένα πνεύμα συνεργασίας.

ΠτΘ: Δεν είναι όμως εύκολο να τραγουδάς μια ξένη γλώσσα. Πώς τα πήγαν τα παιδιά;

Μ.Κ.: Η αλήθεια είναι ότι όταν βρεθήκαμε οι τρεις μας για να επιλέξουμε τα τραγούδια ο Μαρίνος Τόκας είχε θεωρήσει ότι το πρώτο τραγούδι, το «All you need is love» δεν θα μπορούσαν τα παιδιά να το τραγουδήσουν εύκολα γιατί ρυθμικά είναι δύσκολο ακόμη και για μεγαλύτερο σε ηλικία και ομολογώ ότι τα παιδιά μας εξέπληξαν. Όταν ξεκινήσαμε να δουλεύουμε,- σημειωτέον εκτός σχολικού ωραρίου γιατί αυτή η δουλειά δεν μπορεί να γίνει τις ώρες σχολικού ωραρίου, -μουσικά πρώτα, στη συνέχεια ο κ. Μαυρίδης δραματουργικά ομολογώ ότι ακόμη και στο πρώτο δύσκολο τραγούδι τα παιδιά τα πήγαν θαυμάσια. Ακόμη και στο πιο δύσκολο ρυθμικό τραγούδι μπόρεσαν να πουν τις φράσεις ολοκάθαρα, ρυθμικά και γρήγορα.

Μ.Κ.: Γλωσσικά υπήρξαν πολλές δυσκολίες. Μπορώ να πω ότι τα παιδιά μας έδωσαν δύναμη και κουράγιο, γιατί όταν δουλεύεις σε ένα πλαίσιο πέντε μηνών οφείλω να πω ότι έχεις πολλές δύσκολες στιγμές.

ΠτΘ: Θέλησαν να δουν τα τραγούδια και το περιεχόμενό τους τα παιδιά και σαν κατάσταση και σαν οικογένεια;

Κ.Μ.: Πάρα πολύ. Ειδικά στο Ob-la-di, Ob-la-da αν δείτε πώς αντιμετωπίζουν τα παιδιά το ζευγάρι είναι μια έκπληξη.

Μ.Κ.: Βλέπαμε και τις αντιδράσεις τους. Όταν, για παράδειγμα, αναφερόμαστε στο τι προσφέρει το δαχτυλίδι και ότι αναφέρεται στην πρόταση γάμου και ότι τα δύο αυτά άτομα θα κάνουν παιδάκια, βλέπεις τις αντιδράσεις τους στο θέμα γάμος ή στο θέμα της ελευθερίας. Εκείνο που πρέπει να τονίσουμε είναι ότι έχουμε κορίτσια μέσα στο σχολείο που έκαναν χορό και η μία δίδασκε στην άλλη. Και βλέποντας τις αντιδράσεις του κοινού τότε, τα κορίτσια που ούρλιαζαν που λιποθυμούσαν και το πώς χόρευαν, συνέκριναν το σήμερα με το χθες και μάλιστα έβρισκαν πολλά κοινά στοιχεία, γιατί όταν τους αφήσαμε ελεύθερους να αυτοσχεδιάσουν στο χορό, οι κινήσεις τους αντιπροσώπευαν τις κινήσεις εκείνης της εποχής.

ΠτΘ: Τα παιδιά μπήκαν σε ένα κλίμα εποχής πολύ όμορφο…

Κ.Μ.: Και μάλιστα όχι μόνο οι μαθητές της πέμπτης και της έκτης, αλλά αυτό επεκτάθηκε στους μαθητές της τετάρτης και της τρίτης που δεν θα τολμούσα προσωπικά να τους δώσω τραγούδι με στίχο δύσκολο και μάλιστα το ζητούσαν από μόνα τους.

ΠτΘ: Το 4ο δημοτικό σχολείο το γνωρίσαμε και στο παρελθόν μέσα από πολιτιστικές δράσεις από το πρόγραμμα «Μελίνα». Όταν χτίζεται κάτι σε ένα σχολείο πάντα μένει μια μαγιά στους διδάσκοντες ή στους μαθητές…

Κ.Μ.: Μένει και μέσα από μια πνεύμα συνεργασίας και αυτό ήταν και μια από τις προσπάθειες που καταβάλλομε να κινηθούμε διαθεματικά, γιατί τον τελευταίο καιρό ακούμε πολλά για τη διαθεματικότητα και ένα από τα βασικά της στοιχεία είναι η συνεργασία μεταξύ μαθημάτων και μεταξύ συναδέλφων.

Μ.Κ.: Είναι ένα σχολείο που γίνονται τέτοιες προσπάθειες. Πέρσι είχαμε ανεβάσει τον «Κύκνο» του Τσαϊκόφσκι. Βέβαια εκεί προσεγγίσαμε όπερα, μουσική, χορό και θέατρο. Απλά δεν είχαμε ίσως το χρόνο να το προωθήσουμε τόσο πολύ, αλλά βλέποντας ότι τα παιδιά και οι γονείς ήταν κοντά μας, αγαπούν αυτό που κάνουν και ενθουσιάζονται με αυτές τις ιδέες συνεχίζουμε και φέτος. Η αλήθεια είναι ότι πέρσι ήμουν πολύ κουρασμένη από την όλη προσπάθεια και είχα πει στον κ. Μαυρίδη ότι για φέτος δεν θα έχω τη διάθεση, αλλά όταν μου είπε την ιδέα του δεν μπορούσα να κάνω πίσω. Είναι μια ιδέα που προσέγγιζε πολλά.

ΠτΘ: Πιστεύω ότι ούτε τα παιδιά δεν θα σας άφηναν…

Μ.Κ.: Εννοείται. Θα αρχίσω να έχω κόντρες με τον κ. Μαυρίδη γιατί κάθε φορά που τους βάζει ένα τραγούδι στην τάξη έρχονται και μου σχολιάζουν «ξέρετε ο κύριος μας έβαλε αυτό το τραγούδι εσείς γιατί όχι».

ΠτΘ: Να υποθέσουμε ότι έχετε τη στήριξη της διεύθυνσης…

Κ.Μ.: Πρέπει να πούμε ότι και η διεύθυνση και οι συνάδελφοι είναι κοντά μας, γιατί δεν γίνεται διαφορετικά. Αφιερώσαμε πολλές ώρες απογευματινές, αλλά δεν φθάνουν και γι’ αυτό χρειαστήκαμε και την κατανόηση των συναδέλφων. Πρέπει να αφήσεις κάποιες υποχρεώσεις σου και να εντείνεις άλλες και αυτό έχει ένα σχετικό κόστος. Το κέρδος είναι μεγαλύτερο, βέβαια, και γι’ αυτό γίνεται η όλη προσπάθεια.

Μ.Κ.: Πρέπει επίσης να ευχαριστήσουμε το νομάρχη κ. Γιαννακίδη που μας στήριξε και ηθικά το ΔΗΠΕΘΕ Κομοτηνής το οποίο από την πρώτη στιγμή που πλησιάσαμε για να ζητήσουμε την αίθουσα ήταν δίπλα μας, τους τεχνικούς τους ΔΗΠΕΘΕ τον κ. Ευφραιμίδη, τον κ. Τζατζανά τους γονείς των παιδιών που ήταν επίσης δίπλα μας, καθώς και την εταιρεία «Επικοινωνία» Α.Ε. που πρέπει να τονίσουμε τον θετικό τρόπο με τον οποίο μας αντιμετώπισε και τους ευχαριστούμε.

ΠτΘ: Τα παιδιά συμμετέχοντας σε αυτή τη διαδικασία οτιδήποτε μάθουν δεν θα το ξεχάσουν ποτέ. Είναι ο καλύτερος τρόπος να δοθεί στο παιδί οποιαδήποτε πληροφορία αλλά και να γίνει κοινωνός της συνεργασίας…

Μ.Κ.: Κατορθώνεις να ριζώσεις μέσα στο σπίτι ιδέες και απόψεις που με διαφορετικό τρόπο δεν θα μπορούσες. Η μουσική αγγίζει τον καθένα.

Κ.Μ.: Εγώ θεωρώ σημαντικό τα παιδιά να αρχίσουν να ψάχνουν μόνα τους. Είναι πολύ σημαντικό κομμάτι της παιδείας να μάθει ο μαθητής να μαθαίνει μόνος του.

ΠτΘ: Να ρθούμε και στα κείμενα. κ. Μαυρίδη. Γνωρίζαμε ότι διαβάζετε πολύ, τώρα μαθαίνουμε ότι γράφετε κιόλας…

Κ.Μ.: Είναι μια ταπεινή προσπάθεια, αλλά είναι περισσότερο διευκρινιστικά για να επεκτείνουν τα τραγούδια τα κείμενα και σαν πρόθεση υπόθεσης είναι μια ομάδα παιδιών μέσα στην τάξη τα οποία θέλουν να προετοιμάσουν μια παράσταση για το τέλος της χρονιάς και προσπαθούν να βρουν το θέμα. Μέσα από αυτή τους την αναζήτηση και αγγίζοντας θέματα, όπως οικολογία όπως περιβάλλον φθάνουν κάποια στιγμή να ακούσουν Μπιτλς και σιγά σιγά – αρχίζουν να ρωτάνε τι είναι αυτό το συγκρότημα, πότε μεσουράνησε τι συνέβαινε εκείνη τη δεκαετία του ‘ 60.

ΠτΘ: Το ντύσιμο θα ταιριάζει με την εποχή ή είναι ελεύθερο;

Μ.Κ.: Θα αντιμετωπίζαμε πρόβλημα για το τι ακριβώς θα βάλουν τα παιδιά γιατί είναι μια ομάδα που δουλεύει μέσα στην τάξη, οπότε θα έπρεπε και να χορεύουν και να έχουν ελευθερία στην κίνηση, δεν θέλαμε να τους φορτίσουμε με περούκες, μακιγιάζ σκεφθήκαμε να φτιάξουμε μπλουζάκια που θα φοράνε τα παιδιά τα οποία μπροστά έχουν φωτογραφία των Μπητλς και πίσω τον τίτλο του τραγουδιού «Το μόνο που χρειαζόμαστε είναι αγάπη».

ΠτΘ: Ένα κείμενο με πολλή πολλή μουσική…

Κ.Μ.: Έχει πολλή μουσική και τα παιδιά επειδή ακριβώς είναι στο φυσικό τους χώρο – το σκηνικό μας είναι μία τάξη, έχει θρανία – μπόρεσαν να δημιουργήσουν, να βγάλουν από μέσα εσωτερικά ταλέντα, διάθεση. Ειλικρινά, σαν επιβλέπων, τους άφησα να εκφραστούν, να δημιουργήσουν. Πάντα τα παιδιά σε εκπλήσσουν και αυτό είναι το όμορφο. Δουλεύοντας με παιδιά πάντα πρέπει να είσαι ειλικρινής μαζί τους, και να τους αφήσεις να δημιουργούν ελεύθερα. Πάντα πάνε ένα βήμα πάνω, αρκεί να βρεις ένα τρόπο να τα προσεγγίσεις και νομίζω ότι η μουσική είναι ένας πολύ καλός τρόπος για να αποφασίσουν τα παιδιά να ενδιαφερθούν, να μάθουν γράμματα. Πιστεύω ότι αυτοί που θα δουν το έργο θα το απολαύσουν.

ΠτΘ: Επομένως η μουσική είναι το κλειδί που ξεκλειδώνει ότι κουβαλάνε τα παιδιά όμορφο και δημιουργικό…

Μ.Κ.: Η αλήθεια είναι ότι μέσα στο μάθημα της μουσικής τα λίγα χρόνια της προϋπηρεσίας μου μαθητές που σε άλλα μαθήματα δεν ενδιαφέρονται ή και δεν εκδηλώνουν ίσως το χαρακτήρα τους, τα συναισθήματά τους τις σκέψεις τους, αφήνονται περισσότερο. Ομολογώ ότι υπάρχουν καταστάσεις που οι συνάδελφοι με ρωτούσαν για τη συμπεριφορά ενός παιδιού γιατί τους δημιουργούσε πρόβλημα και τους απαντούσα ότι σε μένα δεν κάνει τίποτα. Είναι τρομερή η διαφορά στο μάθημα σε σχέση με το τι εκφράζουν τα παιδιά, είτε το μάθημα αφορά παραδοσιακή είτε κλασική είτε μοντέρνα μουσική. Ενδιαφέρονται πραγματικά, άσχετα αν δεν ακούν στο σπίτι τον ελεύθερο χρόνο τους τη μουσική που προσπαθώ να τους διδάξω και να προσεγγίσουν περισσότερο. Παρόλα αυτά όμως στο μάθημα πάντοτε ενδιαφέρονται.

ΠτΘ: Σας έχουν πει τι μουσική ακούν;

Μ.Κ.: Η αλήθεια είναι ότι τα περισσότερα ακούν επιβεβλημένα ό,τι ακούν οι γονείς. Δυστυχώς ή ευτυχώς εννοείται ότι ακούν ό,τι σερβίρεται στο ραδιόφωνο ή από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Ότι είναι επιτυχία ακούγεται χωρίς βέβαια να μπορούν να κρίνουν αν είναι καλό ή κακό. Γι’ αυτό και εγώ έχω το ρόλο, όχι να τους υποδείξω τι ακούν, αλλά να προσέχουν τουλάχιστον το στίχο, να ακούν μουσικές του πριν για να μπορούν να συγκρίνουν το τώρα. Αναμφίβολα δεν μπορούμε να εμποδίσουμε τα παιδιά να μην ακούν όλη αυτή τη μουσική που παίζεται τώρα. Μπορούμε απλά να τους διδάξουμε ότι μπορούν να κρίνουν, ότι είναι ικανά να κρίνουν και το στίχο ή το είδος της μουσικής. Μου λένε ότι ακούν πολύ χιπ χοπ το οποίο είναι λογικό, αλλά είναι και επικίνδυνο, ειδικά στην ξένη μουσική, όπου ο στίχος κρύβει πάρα πολλά. Κι αν το παιδί δεν γνωρίζει τη γλώσσα του τραγουδιού και να καταλάβει το νόημα δεν ξέρει με ποιον τρόπο επικοινωνεί.

ΠτΘ: Μπορεί όμως και να μη το τραγουδά…

Κ.Μ.: Τραγουδάνε πολύ καλά μπορεί να μη ξέρουν τι λένε, αλλά το λεξιλόγιο το ξέρουν.

Μ.Κ.: Είναι πολύ φυσιολογικό να ακούν τα πάντα. Θα πρέπει όμως να υπάρχει προσοχή από τους γονείς ειδικά στο σπίτι αλλά και από τους εκπαιδευτικούς, που πρέπει να συμβουλεύουν γιατί μέχρι εκεί είναι ο ρόλος μας.

Κ.Μ.: Να προτείνουμε και το κυριότερο να τους δίνουμε να καταλάβουν ότι πρέπει οι ίδιοι να μάθουν να επιλέγουν. Τα παιδιά βρίσκονται σε ευαίσθητη ηλικία και πρέπει να είμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί.

Μ.Κ.: Η παιδεία ξεκινά από το σπίτι. Οι γονείς πρέπει να είναι προσεκτικοί, αναμφίβολα δεν είναι σωστό να ρίχνουμε ευθύνες μόνο στην επιλογή τους γιατί πολλά παίζουν σήμερα ρόλο στη ζωή, ο καθένας μας ζει καθημερινά μέσα στην ένταση, στο άγχος, στο στρες και είναι υποκειμενικό το πώς θα μπορέσεις να το βγάλεις αυτό. Μπορεί κάποιος να χαλαρώνει με αυτό που παρουσιάζει η τηλεόραση, αλλά πρέπει να δίνει και την ευκαιρία στο παιδί του να έχει την επιλογή να ακούσει και ένα άλλο είδος μουσικής. Αν το παιδί μόνο του μπορεί να επιλέξει μπορεί να μόνο του να βρει αυτό που θα το εκφράσει.

Κ.Μ.: Αν ένα παιδί μάθει να ψάχνει, κάπου θα φθάσει.

ΠτΘ: Συζητάνε μαζί σας οι γονείς, κ. Κηπουρού, σας πλησιάζουν για να σας πουν ότι τα παιδιά τους θέλουν να μάθουν μουσική;

Μ.Κ.: Είναι ελάχιστοι οι γονείς που πραγματικά έρχονται να ρωτήσουν με ενδιαφέρον. Αν και θα έπρεπε γιατί στη δική μου ειδικότητα μπορώ να διακρίνω το χάρισμα ενός παιδιού, να διακρίνω ένα ταλέντο, που οι γονείς δεν μπορούν λόγω των πολλών υποχρεώσεων. Δυστυχώς όμως είναι λίγοι οι γονείς που έρχονται και ρωτούν σε όλες τις ειδικότητες, όχι μόνο της μουσικής.

Κ.Μ.: Στη δική μου ειδικότητα έρχονται συνήθως και ρωτάνε οι γονείς των καλών μαθητών σαν επιβεβαίωση σαν επιβράβευση. Είναι δύσκολος ο ρόλος των γονιών γιατί πολλές φορές ξεφεύγει η επίδραση από τα χέρια τους. Δεν είναι πια αυθεντίες οι γονείς. Το ίντερνετ είναι ένα ρίσκο στο σπίτι.

Μ.Κ.: Μη ξεχνάμε βέβαια ότι το μάθημα της μουσικής δεν έχει πάρει τη θέση που του αρμόζει. Στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση οι πρώτοι μουσικοί που διορίστηκαν ως ειδικότητες ήταν τα ο 1999, όταν στην Ευρώπη είναι διορισμένοι και διδάσκουν δεκαετίες πριν. Είναι λοιπόν λογικό ο γονιός να μην έχει καταφέρει να βάλει στη λογική του στη θέση που του αρμόζει αυτό το μάθημα. Βέβαια, υπάρχουν και τα ωδεία στα οποία ο γονιός θα πληρώσει για να μάθει το παιδί του και ίσως θεωρούν τη μουσική κάτι πολύ εύκολο και ευχάριστο, κάτι που όμως δεν ισχύει. Η μουσική δεν κρύβει μόνο χαρά, τραγουδάκια, κρύβει και ευαισθητοποίηση, προβληματισμό, μαθηματικά. Ελπίζω ότι με τα χρόνια, και το παρατηρώ χρόνο με το χρόνο, αυξάνεται ο αριθμός των γονιών που ρωτά. Μη ξεχνάμε όμως ότι η επίδοση του παιδιού θα βαθμολογηθεί.

ΠτΘ: Ίσως η παράσταση βοηθήσει να καταλάβουν οι γονείς και το ρόλο του μαθήματος στο σχολείο…

Κ.Μ.: Και εμείς αυτό λέμε σε όλους όσους καλέσαμε, ότι συμβαίνουν πράγματα στην εκπαίδευση, γιατί τα τελευταία χρόνια υπάρχει και ένα κλίμα αρνητικό για τη δουλειά που γίνεται στο σχολείο. Εδώ νομίζω απαντάμε και μπορεί εμείς οι τρεις να είμαστε οι υπεύθυνοι της συγκεκριμένης εκδήλωσης, αλλά, όπως είπαμε και πριν, χρειάζεται μια γενικότερη συνεργασία και κατανόηση για να βγει μια τέτοια δουλειά, με όλες τις ατέλειες που μπορεί να έχει.

Α.Π.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.