Κεντρο Περιβαλλοντικης Εκπαιδευσης Μαρωνειας

Εδώ και ένα χρόνο περίπου ξεκίνησε τη λειτουργία του το Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Μαρώνειας, με στόχο την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των μαθητών σε θέματα σχετικά με το περιβάλλον. Πρόκειται για ένα θεσμό που με τη στήριξη του Δήμου Μαρώνειας το Κέντρο στήθηκε και έτσι φέτος ξεκίνησε να υλοποιεί ποικίλα προγράμματα, τα οποία σήμερα παρουσιάζει μιλώντας στον ΠτΘ ο υπεύθυνος του Κέντρου κ. Γιώργος Σερμπέζης. Ο κ. Σερμπέζης αναλύει τους στόχους των Κέντρων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, τα προγράμματα που υλοποιεί το συγκεκριμένο Κέντρο

Τι είναι τα Κέντρα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης

«Τα Κέντρα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης είναι δομές του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων που εδώ και δεκαπέντε χρόνια, περίπου, υλοποιούν προγράμματα για το περιβάλλον με στόχο την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των μαθητών σε περιβαλλοντικά θέματα και την καλλιέργεια οικολογικής συνείδησης στους αυριανούς πολίτες. Ανάλογα με την περιοχή που βρίσκεται το Κέντρο υλοποιεί και ανάλογα προγράμματα, χρησιμοποιώντας τις δυνατότητες του τόπου τους.

Το αρχαιότερο Κέντρο στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη, για παράδειγμα, είναι αυτό του Σουφλίου, όπου υλοποιούν προγράμματα για το ποτάμι, τον Έβρο ποταμό, για το μετάξι, που χαρακτηρίζει το Σουφλί κ.ά. Του Παρανεστίου, που έπεται χρονικά, λειτουργεί εδώ και έξι χρόνια περίπου, υλοποιεί προγράμματα που έχουν σχέση με το δάσος, τα υδροηλεκτρικά φράγματα του Νέστου και την παραγωγή ενέργειας κ.ά.

Πέρυσι ιδρύθηκαν τρία νέα ΚΠΕ στην περιφέρειά μας καλύπτοντας τα κενά που υπήρχαν στους Νομούς Ροδόπης, Ξάνθης και Καβάλας. Έτσι έχουμε το ΚΠΕ Φιλίππων, της Βιστωνίδας και της Μαρώνειας. Οι ονομασίες τους οφείλονται στην ονομασία των Δήμων που τα ίδρυσαν και τα υποστηρίζουν σε συνεργασία με το ΥΠ.Ε.Π.Θ. Ανάλογα με τις δυνατότητες που δίνονται στην ευρύτερη περιοχή όπου λειτουργούν στήνονται και τα αντίστοιχα προγράμματα. Το ΚΠΕ Φιλίππων π.χ. υλοποιεί προγράμματα που αφορούν στις βραχογραφίες που βρέθηκαν στην περιοχή, στον αρχαιολογικό χώρο των Φιλίππων και στους υγροτόπους της περιοχής. Αντίστοιχα το ΚΠΕ Βιστωνίδας υλοποιεί προγράμματα που αφορούν στην λίμνη Βιστωνίδα και στο παραποτάμιο δάσος του Κόσυνθου ποταμού.

Εμείς, στο ΚΠΕ Μαρώνειας, έχουμε μεγάλο εύρος δυνατοτήτων ανάπτυξης προγραμμάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης, όπως είναι ο ορεινός όγκος της Ροδόπης, οι παραδοσιακές καλλιέργειες, τα ποτάμια, τα σκουπίδια και η αντιμετώπισή τους, η ενέργεια και οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, το θαλάσσιο περιβάλλον και η αλιεία, η αρχαία Μαρώνεια, η παραδοσιακή αρχιτεκτονική κ.ά. Ο σχεδιασμός όμως των προγραμμάτων δεν είναι απλή υπόθεση γι αυτό αποφασίσαμε να ξεκινήσουμε με τέσσερα αρχικά προγράμματα εκμεταλλευόμενοι, όπως προείπα, τις δυνατότητες της περιοχής φροντίζοντας ταυτόχρονα να αναπτύξουμε πρωτότυπα προγράμματα. Έτσι λοιπόν προέκυψαν τα μονοήμερα προγράμματα «Ο ποταμός Λίσσος και η Ισμαρίδα λίμνη», το «Ψάρι ψαράκι… πώς ήρθες στο πιατάκι», το «Ευρωπαϊκό μονοπάτι Ε6» , το τριήμερο «Ανακαλύπτοντας τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας» και τη δίωρη περιβαλλοντική δράση «Το δάσος και η πυρκαγιά» με αφορμή τόσο το θεματικό έτος «Δάσος, ο πράσινος πλανήτης» όσο και τις πυρκαγιές του καλοκαιριού.

Πρόγραμμα «Ο ποταμός Λίσσος και η Ισμαρίδα λίμνη»

Πρόγραμμα «ψάρι… ψαράκι πώς ήρθες το πιατάκι»

«Το πρόγραμμα αυτό είναι σχετικό με τη θάλασσα, την αλιεία και τη διατροφή. Απευθύνεται σε παιδιά των δύο πρώτων τάξεων του δημοτικού και του νηπιαγωγείου. Μέσα από αυτό δίνεται η ευκαιρία στους μαθητές να επισκεφθούν το λιμάνι του Ιμέρου, να δουν τους ψαράδες ξεψαρίζουν τα δίχτυα τους και να γνωρίσουν από που προέρχεται η νόστιμη και θρεπτική αυτή τροφή που φθάνει στο πιάτο μας. Μέσα στο χωριό του Ιμέρου βρίσκεται μια μεταποιητική μονάδα όπου μπορούν να δουν εκεί πώς συσκευάζονται τα ψάρια και να πληροφορηθούν σε ποιες αγορές απευθύνονται. Είναι πάρα πολύ ζωντανό πρόγραμμα».

Πρόγραμμα Ευρωπαϊκό μονοπάτι Ε6

Πρόγραμμα «Ανακαλύψτε νέες πηγές ενέργειας»

«Είναι τριήμερο και θα υλοποιηθεί με τέσσερα σχολεία. Το πρόγραμμα είναι συνδεδεμένο και με το Μουσείο Πληροφόρησης, όπως έχει ανακοινωθεί από τον Υπουργό Παιδείας τον κ. Στυλιανίδη, στο σχολείο της Νέας Σάντας, όπου θα μπορούσαν τα παιδιά να πάρουν πληροφόρηση για τα αιολικά πάρκα επί τόπου. Δεδομένου ότι ο καιρός δεν είναι πάντα καλός υπάρχει πρόβλημα επισκεψιμότητας. Το πρόγραμμα αφορά στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας αλλά και τις μορφές ενέργειας που είναι πιο φιλικές προς το περιβάλλον, όπως το φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται από τη ΔΕΗ στη ΒΙΠΕ Κομοτηνής.

Την πρώτη ημέρα το απόγευμα θα μιλήσουμε για την υφιστάμενη κατάσταση και τα προβλήματα που έχουν προκληθεί στο περιβάλλον από τη χρήση ενέργειας, το πετρέλαιο κατά βάση. Θα μπουν οι προβληματισμοί, θα γίνουν τραπέζια εργασιών κατά ομάδες παιδιών και στο τέλος θα παρουσιάσουν τις εντυπώσεις τους, τις παρατηρήσεις τους, τις ανησυχίες τους, που εντέχνως ενσπείρουμε στη συζήτηση για να προβληματισθούν και να πετύχουμε το στόχο μας που αφορά στην διαπίστωση της υφιστάμενης κατάστασης και στα προβλήματα που υπάρχουν λόγω αυτής της εξειδικευμένης χρήσεως των πηγών ενέργειας.

Τη δεύτερη ημέρα το πρωί θα επισκεφτούν το θερμοηλεκτρικό σταθμό και το Φράγμα Γρατινής στη ΒΙΠΕ Κομοτηνής. Εκεί θα πληροφορηθούν για το πώς παράγεται η ενέργεια με το φυσικό αέριο και εναλλακτικά από το πετρέλαιο. Μας προβληματίζει βέβαια η χρησιμοποίηση του πετρελαίου. Είναι χαρακτηριστικό ότι αυτή τη στιγμή που μιλάμε για φυσικό αέριο και οι οδηγίες της ΕΕ μας στρέφουν προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας εμείς στην Ελλάδα δρομολογούμε πέντε εργοστάσια για λιγνίτη. Από αυτό φαίνεται το πόσο συμβαδίζουμε με τις ευρωπαϊκές οδηγίες. Στο σημείο αυτό υπάρχει ένα ζήτημα. Η παραγωγή εναλλακτικών μορφών ενέργειας έχει κάποιο κόστος. Ποιος από εμάς θα δεχόταν να πληρώσει έστω 50% αύξηση στο ηλεκτρικό για να μη χρησιμοποιήσει λιγνίτη; Έχουν κόστος αυτές οι μορφές ενέργειας. Αν συνεχίσουμε να χρησιμοποιούμε το λιγνίτη ως καύσιμο για την παραγωγή ενέργειας τότε θα πρέπει να υποστούμε τις συνέπειες.

Το απόγευμα της ίδιας ημέρας θα επισκεφτούμε τα αιολικά πάρκα στο χώρο μεταξύ δήμου Σαπών και της κοινότητας Κέχρου. Τα παιδιά θα έρθουν σε επαφή με αυτά τα εντυπωσιακά κατασκευάσματα ενδεχομένως να δημιουργηθούν και κάποιοι προβληματισμοί, όσον αφορά περισσότερο την αισθητική και όχι μόνο, από αυτή την παρέμβαση στο περιβάλλον.

Πάντα θα πρέπει ο αυριανός πολίτης να ξέρει και να αποφασίζει. Θα πρέπει τα παιδιά να ξέρουν το μερίδιο της ευθύνης τους και να προβληματίζονται και ενδεχομένως να καταθέτουν προτάσεις.

Την τρίτη ημέρα έχοντας όλη αυτή την εμπειρία των δύο ημερών τα παιδιά εισερχόμεθα στο δια ταύτα. Γιατί παράγεται αυτή η ενέργεια; Εμείς ως πολίτες εξυπηρετούμαστε με την ενέργεια. Την σπαταλάμε όμως αφήνοντας ανοιχτή την τηλεόραση, αφήνοντας ανοιχτά τα φώτα όταν φεύγουμε από το σπίτι, δεν χρησιμοποιούμε λαμπτήρες χαμηλής κατανάλωσης ρεύματος. Όλα αυτά θα προβληματίσουν τα παιδιά, διότι στόχος μας είναι όχι το πώς θα βρούμε λύσεις για να παράγουμε ενέργεια αλλά το πώς θα βρούμε τρόπους, ώστε να μην υπάρχει τόσο μεγάλη ανάγκη για την παραγωγή ενέργειας. Δηλαδή να περιορίσουμε τις ανάγκες μας για να μπορέσουμε να έχουμε καλύτερο περιβάλλον».

Διαδικασία συμμετοχής

Συνεργασία με το δήμο Μαρώνειας

«Τα ΚΠΕ στηρίζονται και στη συνεργασία με τον οικείο δήμο. Αν ο δήμος Μαρώνειας δεν ήθελε και δεν στήριζε την προσπάθεια δεν θα γινόταν τίποτα. Δεν είναι εύκολο το εγχείρημα. Οι πόροι προέρχονται εν μέρει από το δήμο, και εν μέρει από το ΥΠΕΠΘ. Το ΚΠΕ στεγάζεται στο Δημοτικό Σχολείο του Ιμέρου. Εκεί βρίσκεται το διδακτήριο και τα εργαστήρια. Μέσα στον αύλειο χώρο του Σχολείου έχει δημιουργηθεί εδώ και μια δεκαετία περίπου ένα κτίριο το οποίο είχε ως αρχικό σκοπό να γίνει ένα Κέντρο Πληροφόρησης για τη Λίμνη Ισμαρίδα και δεν λειτούργησε ποτέ ως τέτοιο. Έμειναν οι εγκαταστάσεις και σήμερα φιλοξενούν τα γραφεία μας. Παράλληλα με την ολοκλήρωση των κατασκηνώσεων Μαρώνειας θα έχουμε τη δυνατότητα να φιλοξενήσουμε και μαθητές και περισσότερα προγράμματα. Φέτος θα φιλοξενηθούν στα ξενοδοχεία της περιοχής οι μαθητές που συμμετέχουν στα τέσσερα πολυήμερα προγράμματα».

Λειτουργία του Κέντρου

«Λειτουργούμε καθημερινά αλλά όχι για το κοινό. Για το κοινό έχουμε αφήσει κάποιες ημερομηνίες ελεύθερες όπου θα προσπαθήσουμε να κάνουμε ημερίδες και με τους δημοσιογράφους ώστε να δώσουμε περισσότερες πληροφορίες για τα προγράμματα αλλά και για τους αριθμούς των μαθητών που επισκέπτονται το κέντρο. Δεν έχουμε κλείσει ημερομηνίες ακόμη αλλά μέχρι τον Ιούνιο θα ολοκληρώσουμε το πρόγραμμά μας ώστε να έχουμε και κάποια στοιχεία πραγματικά και συγκεκριμένα».

Βρισκόμαστε σε πειραματικό στάδιο

«Τα προγράμματα δεν είναι τυποποιημένα και δεν μας έχει δοθεί ο τρόπος που θα λειτουργήσουμε. Από την εμπειρία που έχουμε στην εκπαίδευση αλλά και με βάση την εμπειρία που έχω στην περιβαλλοντική εκπαίδευση δίνουμε λύσεις σε αυτά τα ζητήματα. Έτσι λοιπόν στήνουμε προγράμματα πρωτογενή, εμείς τα φανταζόμαστε, τα σχεδιάζουμε, τα υλοποιούμε για πρώτη φορά με αποτέλεσμα να ενέχεται κίνδυνος κάποιων λαθών ενδεχομένως. Πειραματιζόμαστε σε κάθε πρόγραμμα. Όλη αυτή η χρονιά έτσι θα κυλήσει για να στήσουμε όσο μπορούμε καλύτερα τα προγράμματα που θα υλοποιηθούν τη νέα σχολική χρονιά. Ζητάμε από όλες τις σχολικές μονάδες που έρχονται στο ΚΠΕ μας να υπάρχει ανοχή και δεχόμαστε καλόπιστη κριτική, γιατί ενδεχομένως δεν έχουμε προβλέψει κάποια πράγματα. Όλα γίνονται στο μέτρο του ανθρωπίνων δυνάμεων»

Α.Π.

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.