«Σκεψου – Δρασε Ευαισθητοποιησου»
Ο θεσμός των Σχολείων Δεύτερης Ευκαιρίας (Σ.Δ.Ε.) εφαρμόζεται στη χώρα μας από το 1999 στα πλαίσια της καταπολέμησης του κοινωνικού αποκλεισμού ενηλίκων που έχουν απομακρυνθεί από τη βασική εκπαίδευση και δεν διαθέτουν τα απαραίτητα προσόντα και δεξιότητες, ώστε να προσαρμοστούν στις σύγχρονες επαγγελματικές απαιτήσεις. Άτομα από 18 ετών και άνω που είχαν εγκαταλείψει το σχολείο έχουν πλέον την ευκαιρία να ολοκληρώσουν την υποχρεωτική εκπαίδευση. Στο νομό μας σήμερα λειτουργούν δύο ΣΔΕ, ένα στην Κομοτηνή και ένα στις Σάπες.
Το Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Σαπών ιδρύθηκε πριν δύο χρόνια και φέτος θα έχει τους πρώτους αποφοίτους. Στο σχολείο φοιτούν 107 εκπαιδευόμενοι άνδρες και γυναίκες, ως επί το πλείστον όμως γυναίκες. Η Δήμητρα Μιχαλτσίδου, κοινωνιολόγος, διδάσκει στο σχολείο και μας μεταφέρει τη δουλειά που γίνεται εκεί, αλλά και γενικότερα το πλαίσιο λειτουργίας των Σ.Δ.Ε.
Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας
«Το Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας είναι ένα σχολείο πέραν του τυπικού, που δίνει μια δεύτερη ευκαιρία στους ενήλικες από 18 χρονών και άνω, οι οποίοι δεν πρόλαβαν για διάφορους λόγους να αποφοιτήσουν από το γυμνάσιο ή απλά διέκοψαν τη φοίτησή τους και θέλουν τώρα να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους. Διαφέρει κατά πολύ από το τυπικό πρωινό σχολείο. Κατ’ αρχήν λειτουργεί απόγευμα. Δεν γίνονται μαθήματα αλλά γραμματισμοί, όπως κοινωνικός, αριθμητικός, πληροφορικός. Δεν έχουμε ύλη και βιβλία. Κύριος στόχος του σχολείου είναι να αναπτύξουμε κοινωνικές δεξιότητες, «να μάθουμε πώς να μαθαίνουμε».
Η κ. Μιχαλτσίδου πιστεύει ότι ο στόχος είναι εύκολα υλοποιήσιμος και εξαρτάται από τους εκπαιδευόμενους. «Αυτοί οι άνθρωποι έρχονται γιατί θέλουν, είναι άλλωστε ενήλικες. Απώτερος στόχος της όλης προσπάθειας είναι να καταπολεμηθεί ο κοινωνικός αποκλεισμός που ζουν αυτοί οι άνθρωποι, στον οποίο μπορούμε να δώσουμε διάφορα ονόματα. Μετά τη λήξη του σχολείου μπορεί να βγουν στη ζωή και θα σας δώσω ένα παράδειγμα γι’ αυτό. Άνθρωποι που δεν μπορούσαν να συμπληρώσουν μια υπεύθυνη δήλωση τώρα πλέον μπορούν, άνθρωποι που δίσταζαν να πάνε σε μια δημόσια υπηρεσία, να εξυπηρετηθούν τώρα μπορούν. Απλά πράγματα, αλλά σημαντικά».
Η εκπαίδευση διαρκεί δύο εξάμηνα, ενώ ο αποδεικτικός τίτλος σπουδών είναι ισάξιος του απολυτηρίου του πρωινού γυμνασίου. «Βέβαια, υπάρχει μια ιδιαιτερότητα. Η αξιολόγηση είναι περιγραφική. Δεν υπάρχει βαθμός και το θεωρώ πολύ σημαντικό. Δεν αξιολογούμε έναν μαθητή λέγοντάς του ότι είσαι του 15 ή του 10. Περιγράφουμε λοιπόν ότι ο μαθητής έκανε αυτό ή εκείνο, ότι θα μπορούσε να κάνει αυτό ή το άλλο, Αν όμως χρειαστεί – και αυτή είναι ιδιαιτερότητα του σχολείου – τον αποδεικτικό τίτλο για μια δουλειά στο δημόσιο, κάνει αίτηση στο σχολείο και στέλνουμε υπηρεσιακά την αντίστοιχη βαθμολογία, που είναι άγνωστη στον ενδιαφερόμενο. Επίσης έχει το δικαίωμα να γραφεί σε ΤΕΕ ή σε Λύκειο».
Τα Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας στηρίζονται από ψυχολόγο και σύμβουλο σταδιοδρομίας, τους οποίους μπορούν να συμβουλεύονται και οι εκπαιδευόμενοι και οι εκπαιδευτές.
Γραμματισμοί
Όπως τόνισε η κ. Δήμητρα Μιχαλτσίδου, στο σχολείο δεν γίνονται μαθήματα, αλλά γραμματισμοί. «Ο γλωσσικός γραμματισμός βοηθά στη γλώσσα. Μπορεί η μία τάξη να είναι διαφορετικού επιπέδου από την άλλη, αλλά και σε μία τάξη να υπάρχουν άτομα που ξέρουν καλά τη γλώσσα και άλλα όχι, οπότε δουλεύουμε με δύο ταχύτητες μέσα στην ίδια τάξη. Επίσης, κατά τον ίδιο τρόπο δουλεύουμε τον αριθμητικό γραμματισμό. Στον πληροφορικό γραμματισμό οι εκπαιδευόμενοι βρίσκονται μέσα σε εργαστήριο – δεν μπαίνουν μέσα σε τάξη – και μαθαίνουν υπολογιστές. Μάλιστα, όσους ενδιαφέρονται τους βοηθάμε να δώσουν εξετάσεις και να πάρουν το ECDL. O κοινωνικός γραμματισμός περισσότερο τους βοηθά να αναπτύξουν τις κοινωνικές και επικοινωνιακές τους δεξιότητες και να βγουν προς τα έξω. Ο περιβαλλοντικός γραμματισμός τους βοηθά να προβληματισθούν για το περιβάλλον. Ο φυσικός και επιστημονικός γραμματισμός τους βοηθά να πάρουν γνώσεις φυσικής, χημείας, βιολογίας. Εμείς απλά προσπαθούμε τη γνώση να την πάρουν μέσα από τα βιώματά τους. Το κάνουμε δηλαδή αντίθετα. Το βίωμα το κάνουμε γνώση. Δεν παίρνουμε τη γνώση να την κάνουμε βίωμα».
Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Σαπών
Στο Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Σαπών στην πλειοψηφία τους οι μαθητές προέρχονται από τη μειονότητα και, όπως λέει η κ. Μιχαλτσίδου, υπάρχει μεγάλο πρόβλημα στη γλώσσα. «Τα παιδιά ενδιαφέρονται. Υπάρχουν εκπαιδευόμενοι που έρχονται να πάρουν έναν τίτλο, αλλά ευτυχώς είναι πολύ λίγοι, οι υπόλοιποι έρχονται γιατί θέλουν. Το σχολείο λειτουργεί με ομάδες – τάξεις, κάθε μία από τις οποίες στο Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Σαπών έχει περίπου 17 εκπαιδευόμενους».
Οι δράσεις που αναπτύσσονται αφορούν σε εργαστήρια και project. «Επιλέγουν οι μαθητές τα θέματα με τι θέλουν να ασχοληθούν. Παράλληλα, μέσα στην εβδομάδα πέρα από τις ώρες διδασκαλίας έχουμε και κάποια εργαστήρια. Ενδεικτικά θα αναφέρω κάποιους τίτλους εργαστηρίων, όπως ρύπανση του περιβάλλοντος, διατροφή και υγεία, χορός, θέατρο, τραγούδι, ψάρεμα – θάλασσα, φρούτα – λαχανικά. Επίσης έχουμε κάνει το τελετουργικό του μουσουλμανικού γάμου. Όλες αυτές οι δράσεις λειτουργούν σε εργαστήρια. Συμμετέχουν οι ίδιοι οι εκπαιδευόμενοι και εννοείται ότι όλες αυτές οι δραστηριότητες γίνονται εκτός του σχολείου».
Λειτουργία εργαστηρίων ρύπανσης του περιβάλλοντος και κλίματος
«Είναι ένα θέμα που το επέλεξαν οι εκπαιδευόμενοι. Η ομάδα αποτελούνταν από 14 άτομα. Στα εργαστήρια, όπως καταλαβαίνετε, διαφοροποιείται ο αριθμός των συμμετεχόντων. Μπορεί ένα θέμα να το έχουν επιλέξει είκοσι και το άλλο πέντε. Παρόλα αυτά συγκροτείται ομάδα. Στις λίγες ώρες που βρεθήκαμε μέσα στην τάξη βρήκαμε υλικό, ψάξαμε στο ίντερνετ όσον αφορά στη ρύπανση. Είναι αέρας, είναι νερό είναι έδαφος; Μετά βγήκαμε έξω από το σχολείο διοργανώνοντας μια εκδρομή στην παραλία Πετρωτών, με τις σακούλες και τα γάντια και καθαρίσαμε την παραλία. Κάναμε μια βόλτα στην πόλη των Σαπών, βρήκαμε τις εστίες μόλυνσης, βγάλαμε φωτογραφίες, πήγαμε στο Κέντρο Υγείας, όπου μας ενημέρωσαν πώς χρησιμοποιούνται και πού πηγαίνουν τα σκουπίδια του Κέντρου Υγείας, γιατί όπως αντιλαμβάνεσθε είναι διαφορετικά από τα οικιακά. Είχαμε συνάντηση με τον Αντιδήμαρχο του Δήμου Σαπών που μας ενημέρωσε για το τι γίνεται στο δήμο και συγκεκριμένα στην πόλη, πόσα απορριμματοφόρα υπάρχουν, τι γίνεται με τα σκουπίδια, του στείλαμε επιστολή ζητώντας κάδους ανακύκλωσης, κάναμε μία ημερίδα ευαισθητοποίησης και μαζέψαμε υπογραφές για να τις στείλουμε στο δήμο, έτσι ώστε να έχουμε κάδους ανακύκλωσης.
Όσον αφορά στο εργαστήριο που ασχολήθηκε με το κλίμα, τα παιδιά βρήκαν κάποιες φράσεις, «ο καιρός τρελάθηκε», «συχνότερα τα ακραία καιρικά φαινόμενα», «θα ζήσουμε φαινόμενα κόλασης», «η απόψυξη έχει αρχίσει στους πόλους», «ζούμε σε έναν πλανήτη με μόνιμο καύσωνα» φράσεις που βρήκαν μέσα από υλικό και έγραψαν: «Αν θεωρείτε ότι όλα αυτά είναι απλά τίτλοι στα δελτία ειδήσεων και στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων, φαινόμενα μακρινά που δεν μας αφορούν και σίγουρα δεν μπορούμε να τα αναχαιτίσουμε, μήπως πρέπει να τα ξανασκεφτείτε; Η αλλαγή του κλίματος συμβαίνει εδώ συμβαίνει τώρα και μας αφορά όλους». Είναι ένα μήνυμα ευαισθητοποίησης του κόσμου. Μια άλλη συγκινητική κίνηση που έκαναν τα παιδιά είναι ότι τα αρχικά του σχολείου ΣΔΕ να τα ονομάσουν «Σκέψου – Δράσε – Ευαισθητοποιήσου». Στόχος μας ήταν να ευαισθητοποιηθούν πρώτα οι ίδιοι και μετά οι γύρω τους».
Συνέδριο στην Αθήνα
Σήμερα και αύριο στην Αθήνα θα πραγματοποιηθεί συνέδριο με τη συμμετοχή όλων των Σχολείων Δεύτερης Ευκαιρίας της Ελλάδας και κάθε σχολείο θα παρουσιάσει από δύο δουλειές του. «Εμείς στο πρώτο εργαστήρι θα παρουσιάσουμε το τελετουργικό του μουσουλμανικού γάμου και το δεύτερο θα αφορά στη ρύπανση του περιβάλλοντος».
Να σημειωθεί ότι για να εγγραφεί κάποιος στο Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας μπορεί να πάει στο σχολείο, να κάνει αίτηση με την ταυτότητά του και από το Σεπτέμβρη να κληθεί για να φοιτήσει.
Α.Π.
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
