«Ολοι οι Γαλλοι νιωθουν εντονη την αναγκη μιας αλλαγης»

Γεννήθηκε στην Ορεστιάδα το 1958 και μεγάλωσε στο Διδυμότειχο, όπου και τελείωσε το Γυμνάσιο το 1976. Σπούδασε γεωλογία στη Θεσσαλονίκη και αρχιτεκτονική στη Ρουέν. Εργάζεται σαν μηχανικός, υπεύθυνη σχολικών κτιρίων. Έχει τρία παιδιά και η καρδιά της, όπως λέει, «χτυπάει ελληνικά διότι είμαστε αυτό που περάσαμε στα παιδικά μας χρόνια». Παράλληλα, μας αποκαλύπτει ότι σκέφτεται να αφιερώσει τη δραστηριότητά της στη διάσωση του περιβάλλοντος: «Ένας μεγάλος καημός μου είναι ότι γέμισε η Ελλάδα σκουπίδια. Είμαι πρόθυμη να αφιερώσω πολύ χρόνο και ενέργεια, μαζί με άλλους, για να λύσουμε αυτό το πρόβλημα».

Συνομιλούμε με την κ. Μελπομένη Τσάγκου, η οποία τα τελευταία 26 χρόνια ζει μόνιμα στο Παρίσι, για τις γαλλικές προεδρικές εκλογές που προκάλεσαν το ενδιαφέρον όλου του κόσμου και συζητήθηκαν έντονα και στη χώρα μας.

Στη μάχη για να προσελκύσουν τους ψηφοφόρους που στήριξαν τον κεντρώο Φρανσουά Μπαϊρού ρίχνονται οι μονομάχοι της 6ης Μαΐου, Νικολά Σαρκοζί και Σεγκολέν Ρουαγιάλ. Με ποσοστό 18,5% ο πρόεδρος του UDF κρατά το κλειδί για το δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών και, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, έχει ήδη δεχτεί τηλεφωνήματα, τόσο από τον Νικολά Σαρκοζί, όσο και από τη Σεγκολέν Ρουαγιάλ… Γι’ αυτό το «κλειδί» συνομιλούμε σήμερα στο «Εμείς η πόλις» με την κ. Μελπομένη Τσάγκου, τη Γαλλίδα-Θρακιώτισσα, προσεγγίζοντας με τη βοήθειά της το «μυστήριο» της Γαλλίας.

Τα αποτελέσματα του πρώτου γύρου ήταν έκπληξη για σας;

Όχι. Όλοι περίμεναν ότι ο Σαρκοζί θα ήταν πρώτος, δεύτερη φαινόταν η Ρουαγιάλ και πολύ λιγότερες πιθανότητες είχε ο Μπαϊρού. Η έκπληξη είναι ότι το ποσοστό του Λε Πεν κατέβηκε πολύ, σε σχέση με το 2002.

Πώς κρίνετε την πρωτοφανή συμμετοχή των ψηφοφόρων στον πρώτο γύρο;

Οι Γάλλοι αισθάνονται ότι το πολιτικό τους σύστημα έχει κατά κάποιο τρόπο φθάσει στο τέλος τους. Όλοι, ανεξάρτητα από την πολιτική τους χροιά, νοιώθουν την έντονη ανάγκη μιας αλλαγής και θεωρούν ότι η ψήφος στις εκλογές είναι μια ουσιαστική πολιτική πράξη.

Υπάρχουν διαφορές ουσιαστικές μεταξύ των δύο;

Παρόλο που έχουν διαφορετικές ιδέες και διαφορετικά προγράμματα, έχουν τη θέληση να λύσουν τα ίδια προβλήματα: ανεργία, φτώχεια, παρακμή της Γαλλίας και στασιμότητα στην εξέλιξη της Ευρώπης. Ο Σαρκοζί εκπροσωπεί τις φιλελεύθερες ιδέες, ενώ η Ρουαγιάλ μια πιο ελεγχόμενη μορφή οικονομίας με σκοπό την προστασία των αδυνάτων. Κοινά τους σημεία είναι η ηλικία (είναι και οι δυο νέοι, εκείνος 52 και εκείνη 54 χρονών) και το ότι «ξεχειλίζουν» από ενέργεια. Το παράδοξο είναι ότι ενώ η Ρουαγιάλ, παρότι εκπρόσωπος της αριστεράς, αντιπροσωπεύει, όσον αφορά στο στυλ, τη συντηρητική, καθώς πρέπει και κάπως επαρχιακή Γαλλία, είναι ο Σαρκοζί αυτός που έχει κάτι το πιο λαϊκό επάνω του.

Εσείς προσήλθατε στις κάλπες;

Εγώ ψήφισα με μια μηχανή ψηφιακή στο χέρι. Ο δήμος μας ήταν ένας από τους 82 δήμους όπου χρησιμοποιήθηκαν πειραματικά ηλεκτρονικές μηχανές αντί για τις κλασικές κάλπες. Αυτό προκάλεσε ουρές, διότι υπήρχε μόνο μία μηχανή ανά εκλογικό κέντρο, και αγανάκτηση του κόσμου, διότι πολλοί πιστεύουν ότι ο κρυφός χαρακτήρας της ψήφου μπορεί να διαβληθεί και με λίγη θέληση μπορούν να νοθευθούν τα αποτελέσματα. Άλλο χαρακτηριστικό αυτών των εκλογών ήταν ότι τα αποτελέσματα μαθεύτηκαν πριν τις 8μ.μ. από το ίντερνετ με μια ματιά στους ιστοτόπους ξένων εφημερίδων.

Η διάκριση μεταξύ Αριστεράς – Δεξιάς εξακολουθεί να έχει νόημα στη ζωή των Γάλλων;

Κατά τη δική μου γνώμη όχι και τόσο. Παραδείγματος χάριν: η αριστερά είχε θεσμοθετήσει το ελάχιστο όριο σύνταξης για τους πολύ φτωχούς. Η δεξιά στη συνέχεια δεν το κατήργησε. Η αριστερά θεσμοθέτησε την ιατρική περίθαλψη για όλους, ακόμη και γι’ αυτούς που δεν έχουν κανέναν πόρο. Η δεξιά στη συνέχεια δεν άλλαξε αυτόν τον θεσμό. Η δεξιά κατήργησε το δίκαιο του εδάφους που ίσχυε (καταγόμενο από το ρωμαϊκό δίκαιο) και επέβαλε το δίκαιο του αίματος. Στη συνέχεια η αριστερά δεν επανέφερε το δίκαιο του εδάφους. Έτσι σήμερα, ένα παιδί που γεννιέται στη Γαλλία δεν γίνεται αυτόματα Γάλλος όπως παλαιότερα, αλλά πρέπει να κάνει μια σχετική αίτηση, όταν θα γίνει 18 χρονών.

Τη στροφή της Γαλλίας προς τα Δεξιά πώς την αιτιολογείτε;

Η Γαλλία είναι ένα κατά κάποιον τρόπο γηρασμένο κράτος (παρά το γεγονός ότι είναι πρώτη στη γεννητικότητα στην Ευρώπη!). Και εξ αυτού προέρχεται ένας σχετικός συντηρητισμός. Στα πλαίσια της παγκοσμιοποίησης, οι Γάλλοι νοιώθουν το έδαφος να χάνεται κάτω από τα πόδια τους και πιθανώς να νομίζουν ότι μια στροφή όλο δεξιά θα φέρει τη λύση. Γιατί, εδώ και είκοσι έξι χρόνια, ουσιαστικά, δεν έγινε δεξιά πολιτική.

Η προεκλογική εκστρατεία αποσαφήνισε τις όποιες διαφορές μεταξύ των υποψηφίων;

Ναι. Η Ρουαγιάλ παρουσίασε το πρόγραμμά της με τα 100 μέτρα που σκοπεύει να λάβει, αν γίνει πρόεδρος (μέτρα κυρίως κοινωνικού χαρακτήρα). Ο Σαρκοζί είπε καθαρά ότι πιστεύει πως πρέπει να δουλεύουμε περισσότερο για να κερδίζουμε περισσότερα και ότι θα σκληρύνει την πολιτική, όσον αφορά στο θέμα της μετανάστευσης.

Τα προάστια «τιμώρησαν» τον Σαρκοζί;

Ναι. Το ’93, ο νομός όπου έγιναν τα περισσότερα επεισόδια τον Νοέμβριο του 2005, είναι ο μόνος νομός (από τους οκτώ της περιφέρειας των Παρισίων) όπου υπερτέρησε η Ρουαγιάλ.

Ποιο θέμα ήταν απόν από την εκλογική ατζέντα;

Ένα μεγάλο θέμα ήταν δυστυχώς απόν από την εκλογική εκστρατεία: το περιβάλλον. Όλοι οι υποψήφιοι υπέγραψαν τη συνθήκη του Νικολά Υλότ, ενός δημοσιογράφου, για να σωθεί το περιβάλλον και μετά το περιβάλλον «εξαφανίσθηκε» από τη συζήτηση. Παρά το γεγονός ότι είναι το πλέον φλέγον θέμα, το οποίο θα αλλάξει όλα τα δεδομένα και θα έχει τεράστιες συνέπειες, και κοινωνικές.

Πόσο απασχολούν ζητήματα όπως η εργασία, η ασφάλεια τους Γάλλους πολίτες; Το κοινωνικό μοντέλο, η δύναμη της Γαλλίας, απειλείται;

Παρά το γεγονός ότι η Γαλλία παραμένει μια πλούσια χώρα, οι Γάλλοι αισθάνονται κάποια πίκρα αναπολώντας το παρελθόν, την εποχή που η χώρα τους ήταν μια μεγάλη δύναμη πολιτική, πολιτιστική, βιομηχανική, επιστημονική. Υπάρχουν, για μένα που βλέπω τα πράγματα με τα μάτια Ελληνίδας της οποίας η σκέψη διαμορφώθηκε στην Ελλάδα της δεκαετίας του ’60, τεράστια περιθώρια οικονομικών (πραγματοποιημένων χάριν μιας καλύτερης διαχείρισης) ώστε να σωθεί το κοινωνικό μοντέλο της Γαλλίας. Αλλά κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει ότι η ανάπτυξη χωρών όπως η Βραζιλία (η φάρμα του πλανήτη), η Ινδία (το εργαστήριο του πλανήτη) και η Κίνα (το εργοστάσιο του πλανήτη), κάνει, όχι μόνο τη Γαλλία αλλά και ολόκληρη την Ευρώπη, να φοβούνται ότι κινδυνεύουν να χάσουν την πρωτοκαθεδρία.

Και το μέλλον της Ε.Ε. συζητήθηκε; Μετά το «ΟΧΙ» στο Ευρωσύνταγμα, το θέμα της Ε.Ε. εξακολουθεί να απασχολεί τους Γάλλους;

Ναι. Αμέσως μετά τις εκλογές θα ξανατεθεί το θέμα του ευρωπαϊκού συντάγματος είτε με ψήφο στη βουλή, αν νικήσει ο Σαρκοζί, είτε με δημοψήφισμα βάσει ενός νέου κειμένου, αν βγει η Ρουαγιάλ. Πάντως το γενικό αίσθημα που επικρατεί είναι ότι η Ευρώπη έχει πάθει βλάβη.

Η επόμενη μέρα ποια προβλέπεται ότι θα είναι; Οι ψηφοφόροι του Μπαϊρού θα στηρίξουν Σεγκολέν;

Άγνωστο. Σίγουρα όχι όλοι τη Ρουαγιάλ. Κατά τη γνώμη μου οι ψήφοι θα μοιραστούν. Μερικοί από αυτούς δεν θα ψηφίσουν καν στον δεύτερο γύρο.

Οι γυναίκες Γαλλίδες πώς είδαν την υποψηφιότητά της αλήθεια; Το γεγονός ότι πρόβαλλε το φύλλο της την βοήθησε;

Όχι. Άλλωστε τέσσερις στους δώδεκα υποψηφίους ήταν γυναίκες.

Η εκλογή Σαρκοζί θα σημάνει και την αλλαγή του κοινωνικού μοντέλου, αλλαγή ύφους της Γαλλικής Δημοκρατίας;

Πιστεύω πως ναι, κάτι θα αλλάξει όσον αφορά στο ύφος. Χρησιμοποιήσατε τον σωστό όρο (ας είναι καλά η υπέροχη ελληνική γλώσσα). Εκείνο που λένε πολλοί Γάλλοι γύρω μου, είναι ότι η Γαλλία χρειάζεται αλλαγές, αναμφισβήτητα. Αλλά ομολογούν ότι οι Γάλλοι είναι ανίκανοι να κάνουν αλλαγές με ομαλό τρόπο. Το κάνουν πάντα μέσα από έκτακτες καταστάσεις, όπως η Γαλλική Επανάσταση. Πιστεύω ότι ο Σαρκοζί θα πολώσει την κατάσταση και αυτή η πόλωση θα δημιουργήσει εκρήξεις που θα φέρουν ανακατατάξεις, οι οποίες θα αλλάξουν το σκηνικό. Προς το καλύτερο; Προς το χειρότερο; Αυτή η βίαιη αλλαγή είναι, κατά τη γνώμη μου, που προκαλεί τρόμο σε πολλούς Γάλλους που φοβούνται τον Σαρκοζί.

Μαρία Νικολάου

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.