«Η ασκηση που βοηθαει τους πνευμονες ειναι η αεροβικη»
Σαφείς απαντήσεις πάνω σε θέματα που αφορούν μια μεγάλη μερίδα του πληθυσμού, όπως είναι οι χρόνιοι καπνιστές, τα άτομα που υποφέρουν από αλλεργίες, από άπνοιες (σύνδρομο άπνοιας στον ύπνο) ή παρουσιάζουν βρογχίτιδες και ιγμορίτιδες έδωσε ο πνευμονολόγος Σάββας Καμενίδης, σε μια συνέντευξή του στον ΠτΘ, με αφορμή τις πολλές ιώσεις που είχαμε φέτος και συνδέονται με το αναπνευστικό αλλά και τα πολύ συχνά περιστατικά αλλεργιών τα τελευταία χρόνια.
ΠτΘ: Πώς επιλέγει κάποιος ασθενής να επισκεφθεί έναν πνευμονολόγο;
Σ.Κ.: Τα συμπτώματα που οδηγούν στον πνευμονολόγο είναι η δύσπνοια, ο βήχας, ο θωρακικός πόνος, οι αλλεργικές εκδηλώσεις και η αιμόπτυση.
Κάπνισμα: απαγορεύσεις και νοοτροπία
ΠτΘ: Ποιο ρόλο παίζει το κάπνισμα στην υγεία;
Σ.Κ.: Πολύ μεγάλο. Αρκεί ν’ αναλογιστούμε ότι στην Ελλάδα το 40 με 50% του ενεργού πληθυσμού καπνίζει, το οποίο είναι πολύ μεγάλο σε σύγκριση με τις ευρωπαϊκές χώρες, την Αμερική ή την Αυστραλία, όπου υπολογίζεται ότι με τα μέτρα που έχουν ληφθεί κατά του καπνίσματος το 2035 δε θα καπνίζει κανείς. Απέχουμε πολύ από ένα παρόμοιο ενδεχόμενο, με δεδομένο ότι στην Ελλάδα προληπτικά – ενημέρωση στα σχολεία, στους χώρους εργασίας και αλλού – αλλά και σε ό,τι αφορά τα μέτρα της απαγόρευσης σε δημόσιους χώρους, κέντρα διασκέδασης έχουν ληφθεί ελάχιστα μέτρα.
ΠτΘ: Έχει σημασία, όμως και η νοοτροπία του έλληνα καθότι υπάρχουν κι άλλα μέτρα που λαμβάνονται αλλά δεν εφαρμόζονται.
Σ.Κ.: Μεσογειακός λαός δεν είναι μόνο οι Έλληνες, είναι και οι Ισπανοί και οι Ιταλοί, οι οποίοι έχουν δεχτεί τα μέτρα. Πέρυσι, που ήμουν στην Ισπανία, στα εστιατόρια, τους δημόσιους χώρους και τις στάσεις των λεωφορείων δεν κάπνιζε κανείς και παρόλα αυτά οι Ισπανοί συνεχίζουν τη ζωή τους ως μεσογειακός λαός. Οι νοοτροπίες δημιουργούνται, και προς αυτή την κατεύθυνση θα πρέπει να ξεκινήσουμε από πολύ νωρίς, από τη σχολική ηλικία, από τους ίδιους τους γονείς που δεν πρέπει να καπνίζουμε στους ίδιους χώρους με τα παιδιά μας, αλλά επίσης πρέπει να τα ενημερώσουμε για τις βλαβερές συνέπειες του καπνίσματος. Οφείλει ακόμη η πολιτεία να λάβει ανάλογα μέτρα, τόσο προληπτικά όσο και απαγορευτικά.
ΠτΘ: Το κάπνισμα είναι τόσο βλαβερό όσο ακούμε;
Σ.Κ.: Είναι πολύ βλαβερό, πολύ περισσότερο από όσο πιστεύουμε όλοι. Οι βλαβερές του συνέπειες αφορούν στους πνεύμονες, στην καρδιά, στα αγγεία, στο στοματοφάρυγγα, στο έντερο, στο δέρμα. Δύσκολα θα έβρισκα κάποιο όργανο ή σύστημα του οργανισμού μας που να μη το βλάπτει το κάπνισμα.
ΠτΘ: Ακόμη κι αν κάποιος καπνίζει μόνο 2- 3 τσιγάρα την ημέρα;
Σ.Κ.: Το κάπνισμα βλάπτει σε κάθε περίπτωση. Σαφώς και παίζει ρόλο το πόσα τσιγάρα καπνίζει κάποιος καθημερινά, τι περιεκτικότητας είναι, πόσα χρόνια καπνίζει, πόσο ρουφάει ή όχι τον καπνό.
Θα πρέπει να πούμε και για το παθητικό κάπνισμα ότι βλάπτει πάρα πολύ, ειδικά στις τρυφερές ηλικίες.
ΠτΘ: Όταν κάποιος διακόψει το κάπνισμα και είχε κάποιο πρόβλημα υγείας που σχετίζεται με τους πνεύμονες, τα αποτελέσματα θα φανούν άμεσα;
Σ.Κ.: Όταν κάποιος διακόπτει το κάπνισμα τις πρώτες μέρες έχει μια ελάττωση στους σφυγμούς, στην πίεση, έχει καλύτερη αίσθηση της γεύσης και της όσφρησης. Μακροπρόθεσμα και σε συνδυασμό με σωστή διατροφή τ’ αποτελέσματα είναι ορατά. Αν διακόψει κάποιος το κάπνισμα χρειάζονται 10 με 15 χρόνια – ανάλογα και με την ηλικία – για να επανέλθουν οι πνεύμονες του στο επίπεδο των πνευμόνων ενός ανθρώπου που δεν έχει καπνίσει ποτέ.
ΠτΘ: Ο ρόλος της φυσικής κατάστασης;
Σ.Κ.: Όλα παίζουν ρόλο αλλά το κάπνισμα βλάπτει σε κάθε περίπτωση. Ακόμη και σ’ έναν άνθρωπο που γυμνάζεται καθημερινά, που τρέφεται σωστά, που προσέχει τη χοληστερίνη του και το βάρος του, το κάπνισμα είναι ένας παράγοντας που έχει αποδειχτεί πέρα από κάθε αμφιβολία ότι βλάπτει.
Αλλεργίες: παράγοντες – θεραπείες
ΠτΘ: Από ποιους παράγοντες επηρεάζονται οι αλλεργίες και ποια είναι τα συμπτώματά τους;
Σ.Κ.: Οι αλλεργίες θα εμφανιστούν σε κάποιους ανθρώπους που έχουν την προδιάθεση να εμφανίσουν και συνδέονται με τον τόπο κατοικίας. Ενδεχομένως, εάν κάποιος που έχει αλλεργία στην ελιά ζει σε μια χώρα που δεν έχει ελιές να μην την αναπτύξει. Επομένως, γεννιέται μαζί μας κι εμφανίζεται ανάλογα με το πού θα ζήσει ο κάθε άνθρωπος. Τα συμπτώματα μπορεί να εκδηλωθούν στη μύτη, τα μάτια, το αναπνευστικό με την εκδήλωση βρογχικού άσθματος, στο δέρμα με κνίδωση και στο λαιμό με οίδημα του φάρυγγα.
ΠτΘ: Οι παράγοντες που επηρεάζουν έχουν να κάνουν με τη διατροφή, με το περιβάλλον, με τον καιρό;
Σ.Κ.: Υπάρχουν πάρα πολλά αλλεργιογόνα. Τα πλέον συνήθη – εκτός από τα τσιμπήματα των εντόμων – είναι η γύρη των λουλουδιών και των δέντρων, οι μύκητες, τα ακάρεα καθώς και διατροφικοί παράγοντες.
ΠτΘ: Πώς διαπιστώνεται πού είναι κάποιος αλλεργικός;
Σ.Κ.: Η αλλεργία διαπιστώνεται πρώτα απ’ όλα από το ιστορικό του ασθενούς, ο οποίος εξηγεί σε ποια χρονική περίοδο ή σε ποιο χώρο εμφανίζεται η αλλεργία του. Υπάρχουν τα αλλεργικά δερματικά τεστ, αλλά διαπιστώνεται ακόμη και από ειδικές εξετάσεις αίματος.
ΠτΘ: Η θεραπεία για την αλλεργία είναι συνήθως φαρμακευτική;
Σ.Κ.: Είναι ανάλογη με την εκδήλωση που έχει στον κάθε άνθρωπο. Αν, για παράδειγμα, έχει κάποιος άσθμα η θεραπεία είναι τα εισπνεόμενα, εάν έχει ρινίτιδα είναι τα εισπνεόμενα από τη μύτη. Υπάρχουν, όμως, για επιμέρους τύπους αλλεργίας εξειδικευμένοι τρόποι αλλεργίας όπως είναι η απευαισθητοποίηση. Είναι μια ένεση υπό τύπου εμβολίου – γίνεται και με σταγόνες κάτω από τη γλώσσα – στον αλλεργιογόνο παράγοντα σε ολοένα κι αυξανόμενη ποσότητα, ούτως ώστε να έλθει η στιγμή που δε θα είναι ποια ευαίσθητος στο συγκεκριμένο αλλεργιογόνο.
ΠτΘ: Η θεραπεία γίνεται εφάπαξ;
Σ.Κ.: Γίνεται σε κάποιο χρονικό διάστημα και σε επιλεγμένες περιπτώσεις, δηλαδή σε αλλεργικούς που εμφανίζουν αλλεργία σ’ ένα, δύο ή το πολύ τρεις παράγοντες. Για παράδειγμα, δε γίνεται σε άτομα πολυαλλεργικά.
Σήμερα, υπάρχει πλέον και μια νέα θεραπεία για το αλλεργικό βρογχικό άσθμα – μια ειδικά ανοσοσφαιρίνη – η οποία στην Αμερική αλλά και στην Ελλάδα έχει δώσει πολύ καλά αποτελέσματα.
Βρογχίτιδες – απνοϊκό σύνδρομο
ΠτΘ: Θα μας μιλήσετε για τα είδη βρογχίτιδας;
Σ.Κ.: Εκτός από την οξεία βρογχίτιδα που είναι μια πάθηση που εμφανίζεται κύρια το χειμώνα και είναι συνήθως ιογενής, υπάρχει η χρόνια βρογχίτιδα που είναι μια νόσος των καπνιστών και χαρακτηρίζεται από δύσπνοια, απόχρεμψη και χρόνιο βήχα.
Η θεραπεία είναι διαφορετική σε κάθε περίπτωση αλλά διαφέρει και από άνθρωπο. Για παράδειγμα, υπάρχουν άτομα με χρόνια βρογχίτιδα που εμφανίζουν παράλληλα και άπνοια στον ύπνο, οπότε η θεραπεία είναι εξατομικευμένη.
ΠτΘ: Τι ακριβώς είναι η άπνοια;
Σ.Κ.: Άπνοια είναι όταν σταματάει η αναπνοή κατά τη διάρκεια του ύπνου, περισσότερες από 10 φορές την ώρα. Υπάρχουν κάποιοι άνθρωποι που αναπτύσσουν το λεγόμενο σύνδρομο των αποφρακτικών απνοιών που συνιστά σε πολλές διακοπές κατά τη διάρκεια του ύπνου, υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας. Αφορά συνήθως, σε άτομα παχύσαρκα, κυρίως εμφανίζεται στους άντρες και είναι ένα αρκετά συχνό σύνδρομο. Αφορά το 9% των αντρών, αλλά δεν το ξέρουν πολλοί κι αυτό έχει σαν συνέπεια να διαγιγνώσκεται αρκετά καθυστερημένα. Πολλές φορές διαγιγνώσκεται από τις επιπλοκές στην καρδιά που αφορούν συνήθως την υπέρταση, οιδήματα στους αστραγάλους κ.α.
ΠτΘ: Υποθέτω ότι είναι δύσκολο να το καταλάβει αυτός που πάσχει από άπνοια.
Σ.Κ.: Το καταλαβαίνει πολύ εύκολα γιατί έχει πολλά τινάγματα κατά τη διάρκεια του ύπνου, πολλές φορές ξυπνάει πανικόβλητος, ενώ κατά τη διάρκεια της ημέρας νυστάζει διαρκώς. Συνήθως, το σύνδρομο της άπνοιας το συνειδητοποιεί ο σύντροφος του ασθενούς από το έντονο ροχαλητό και τις πολλές διακοπές τη νύχτα.
Το δύσκολο στο σύνδρομο των απνοιών είναι να συνειδητοποιήσει κάποιος ότι πρόκειται για πάθηση γιατί κάποιοι θεωρούν ότι γίνεται κάτι φυσιολογικά. Θα πρέπει να ενημερώνεται ο κόσμος ότι δεν είναι φυσιολογικό να έχει κάποιος πολλές άπνοιες στον ύπνο του.
ΠτΘ: Πώς αντιμετωπίζεται;
Σ.Κ.: Με πλήρη θεραπεία. Με τη χρήση μηχανημάτων που υποβοηθούν στον ύπνο και με τη λήψη διαφόρων μέτρων.
ΠτΘ: Φέτος, είχαμε αυξημένα περιστατικά με βρογχίτιδες;
Σ.Κ.: Βεβαίως. Είχαμε πολλές ιώσεις και πολλές επιπλοκές των ιώσεων, ιγμορίτιδες και βρογχίτιδες.
ΠτΘ: Σχετίζεται με τον καιρό;
Σ.Κ.: Ναι και κυρίως με τις εναλλαγές της θερμοκρασίας οι οποίες παρατηρήθηκαν το φετινό χειμώνα.
Άσκηση
ΠτΘ: Πώς λειτουργεί η άσκηση στο να έχουμε ένα δυνατό οργανισμό;
Σ.Κ.: Η άσκηση η οποία βοηθάει τους πνεύμονες είναι η λεγόμενη αεροβική γυμναστική που αφορά κυρίως την κολύμβηση, το ποδήλατο και το ελαφρύ τρέξιμο. Είναι μια γυμναστική που ωφελεί σε όλα τα όργανα. Σε ό,τι αφορά τους πνεύμονες, εάν κάποιος καπνιστής διακόψει το κάπνισμα και ακολουθήσει ένα πρόγραμμα αεροβικής γυμναστικής είναι ό,τι καλύτερο.
Επίσης, η διατροφή παίζει ρόλο στην ομοιόσταση του οργανισμού, ειδικά σ’ έναν άνθρωπο που έχει χρόνιο αναπνευστικό πρόβλημα υπάρχουν συγκεκριμένες δίαιτες που θα πρέπει ν’ ακολουθήσει οι οποίες είναι υψηλές σε πρωτεΐνες.
ΠτΘ: κ. Καμενίδη, σας ευχαριστώ πολύ.
Σ.Κ.: Κι εγώ σας ευχαριστώ.
Μαρία Αμπατζή
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
