Ημερολογιο με παραδοσιακες συνταγες
Από τους πλέον ενεργούς συλλόγους της περιοχής μας ο Σύλλογος Ποντιακής Νεολαίας Ν. Ροδόπης «Η Τραπεζούντα» κυκλοφόρησε πριν λίγες ημέρες το ημερολόγιό του για το 2007 με παραδοσιακές συνταγές και πολιτιστικές εκδηλώσεις που πραγματοποιεί κατά τη διάρκεια της χρονιάς.
Όπως ενημερώνει ο πρόεδρος του Συλλόγου Γιάννης Νικολαϊδης σήμερα ο Σύλλογος αριθμεί πάνω από 100 μέλη, με κύριο χαρακτηριστικό ότι όλα είναι ενεργά και όχι απλοί θεατές. «Είναι σκεπτόμενα παιδιά, που προσπαθούν να καλλιεργήσουν συνειδήσεις κι όχι απλά να λειτουργούμε σαν παρέα που περνάει καλά». Στο Σύλλογο λειτουργούν διάφορα τμήματα. Υπάρχει το τμήμα εκμάθησης ποντιακής γλώσσας και ιστορίας, το οποίο όπως χαρακτηρίζει ο κ. Νικολαϊδης «είναι στα γεννοφάσκια του», με υπεύθυνες τη Ρόζα Ευφραιμίδου, φιλόλογο και την Ειρήνη Χρυσοστομίδου ιστορικό, τμήμα χορωδίας με υπεύθυνη τη Βίκη Αυγητίδου που είναι μουσικός, τμήμα εκμάθησης της ποντιακής λύρας που διδάσκει ο κ. Νικολαϊδης, όπως επίσης δίνεται η δυνατότητα σε κάποιο παιδί αν θέλει να μάθει τουλούμ, χειλιαύλι, τμήμα εκμάθησης ποντιακών χορών, όπου υπάρχουν τμήματα για παιδιά, αλλά και για ενήλικους και τμήμα θεάτρου με υπεύθυνο τον Περικλή Νιζαμίδη. Λειτουργεί επίσης τμήμα συγκέντρωσης λαογραφικού υλικού που απαρτίζεται από πενταμελή επιτροπή, που είναι υπεύθυνη για τις εκδόσεις του συλλόγου και την επιμέλεια τους, αλλά και για τη συλλογή υλικού. Τα γραφεία του συλλόγου βρίσκονται στην Παπαδήμα 1, απέναντι από το Δικαστικό Μέγαρο.
Ημερολόγιο 2007
Για δεύτερη χρονιά φέτος ο σύλλογος με την ευκαιρία της νέας χρονιάς εκδίδει το ημερολόγιό του. Όπως αναφέρει ο Πρόεδρος του Συλλόγου Ποντιακής Νεολαίας Γιάννης Νικολαϊδης «σκεφτήκαμε ότι οτιδήποτε κάνουμε θα πρέπει να περνάει μηνύματα στον κόσμο. Έτσι λοιπόν αποφασίσαμε το ημερολόγιο αυτή τη φορά αναφέρεται στη γαστρονομία, διότι και η γαστρονομία είναι πολιτισμός. Μέσα από τη γαστρονομία μπορείς να βάλεις νέους προβληματισμούς. Από πού προέρχεται αυτό το φαγητό, γιατί χρησιμοποιούνται αυτά τα υλικά κι έτσι μπορεί να μάθει κάποιος νέος ότι στη συγκεκριμένη περιοχή του Πόντου, -διότι αναφέρουμε και τις περιοχές απ’ όπου προέρχονται τα φαγητά, -υπήρχαν οι συγκεκριμένες καλλιέργειες ή υπήρχαν οι συγκεκριμένες κλιματολογικές συνθήκες ή υπήρχε συμβίωση και με άλλους λαούς, οπότε του δίνεται η ευκαιρία να μάθει και ιστορικά στοιχεία γύρω από κάποια περιοχή. Επειδή η ποντιακή κουζίνα θεωρείται αρκετά υγιεινή, μπορεί κάποιος να την προσθέσει στις γαστρονομικές συνήθειες της οικογένειάς του».
Στο ημερολόγιο επίσης αναφέρονται όλες οι εκδηλώσεις και δραστηριότητες του συλλόγου κατά μήνα ώστε να τις μάθει το κοινό της περιοχής και να τις παρακολουθήσει. «Το μήνα Ιανουάριο έχουμε τη Βασιλόπιτα του Πόντου και το έθιμο των Μωμογέρων, την παραλλαγή όμως από την περιοχή του Καυκάσου. Το μήνα Φεβρουάριο έχει αντίστοιχα ένα φαγητό που ταιριάζει στις χειμερινές συνθήκες και τη θεατρική παράσταση «Ρωμέικα Παρακάθια» που θα λάβει χώρα στην αίθουσα του Πολιτιστικού Κυττάρου Κομοτηνής. Το καλοκαίρι έχουμε τα Παρχάρια, τον Αύγουστο έχουμε το πανηγύρι του Κοσμά του Αιτωλού στην Εκτενεπόλ, την Κυριακή των Βαΐων έχουμε το έθιμο Κερκέλια, όλα τα έθιμα και η αναβίωσή τους. Έχουμε το οδοιπορικό στον Πόντο που κάναμε το καλοκαίρι και ο στόχος μας είναι σχεδόν κάθε καλοκαίρι να πραγματοποιούμε ένα οδοιπορικό στις αλησμόνητες πατρίδες, ώστε να μαθαίνουν οι νέοι και να μεταφέρουν στην Ελλάδα τις εντυπώσεις τους».
Το ημερολόγιο περιέχει και φωτογραφικό υλικό από τις εκδηλώσεις και δραστηριότητες του Συλλόγου. Περιλαμβάνει 12 συνταγές εκ των οποίων κάποιες προέρχονται από το βιβλίο «Εδεσματολόγιο του Πόντου» και κάποιες από καταγραφές των μελών του συλλόγου. «Δεν ήταν δύσκολο να καταγράψουμε τις συνταγές εκ των οποίων πολλές ακόμη και σήμερα οι πόντιες νοικοκυρές τις κάνουν. Το ημερολόγιο επειδή θα κυκλοφορούσε στην περιοχή μας και λίγο πολύ τα φαγητά αυτά φτιάχνονται στα ποντιακά σπίτια σκεφθήκαμε να γράψουμε και συνταγές ποντιακές που δεν υπάρχουν στην περιοχή, συνταγές από περιοχές του Πόντου από τις οποίες δεν είχαμε εγκαταστάσεις εδώ στη Θράκη, ώστε να γνωρίσουμε και άλλα ποντιακά εδέσματα».
Δύο μελλοντικές εκδόσεις
Στόχος του Συλλόγου είναι η έκδοση δύο νέων βιβλίων. Όπως ενημερώνει ο Πρόεδρός του η μία αφορά στη συνέχεια της περσινής έκδοσης «Ακριτών γενεά», στην οποία όπως είναι γνωστό καταγράφηκε η ιστορία των δεκατριών οικισμών του Νομού Ροδόπης στους οποίους εγκαταστάθηκαν πόντιοι το 1923 εκ των οποίων στους εφτά αναλυτικά περιλαμβάνεται η καταγωγή κάθε οικογένειας και των υπόλοιπων έξι περιεκτικότερα. «Παρότι αυτοί οι έξι οικισμοί φιλοξένησαν μικρό αριθμό οικογενειών για μας σημασία είχε η καταγραφή. Εφόσον λοιπόν γνωρίζουμε τα στοιχεία στόχος μας είναι να εκδώσουμε ένα βιβλίο που θα τα περιλαμβάνει. Επίσης στόχος μας είναι να καταγράψουμε τα στοιχεία που αφορούν στην εγκατάσταση των ποντίων που ήρθαν από τις χώρες τις πρώην ΕΣΣΔ στις τελευταίες δεκαετίες στην περιοχή μας». Στόχος επίσης του συλλόγου είναι να προχωρήσει στην έκδοση μαρτυριών από τις καταγραφές που έχουν κάνει ανθρώπων που έζησαν στον Πόντο και έζησαν την καταστροφή και την προσφυγιά ή ανθρώπων που θυμούνται μαρτυρίες των γονέων τους, είτε μαρτυρίες ανθρώπων που έζησαν την εξορία του σταλινικού καθεστώτος στα βάθη της κεντρικής Ασίας. «Μέσα απ’ αυτό το βιβλίο θέλουμε να καταγράψουμε την ιστορία των τελευταίων δεκαετιών του ποντιακού ελληνισμού, δηλαδή από τις αρχές του 20ου αιώνα έως και σήμερα».
Ο χορός του Συλλόγου
Ο Σύλλογος Ποντιακής Νεολαίας Ν. Ροδόπης «Η Τραπεζούντα» διοργανώνει τον ετήσιο χορό του το Σαββατόβραδο της 13ης Ιανουαρίου στο κέντρο Βράχος Νο 2. Όπως τονίζει ο κ. Νικολαϊδης περιμένουν η συμμετοχή του κόσμου να ξεπεράσει κάθε προηγούμενο εφόσον ο σύλλογος έχει αυξηθεί όσον αφορά στον αριθμό των μελών του, αλλά και από το ενδιαφέρον του κόσμου για συμμετοχή. Στο πρόγραμμα συμμετέχουν οι Γιώργος Ιωαννίδης και Πόλιος Παπαγιαννίδης στο τραγούδι, ο Λάζος Ιωαννίδης στη λύρα, ο Γιάννης Αραματανίδης στο Τουλούμ και Χειλιαύλι, ο Πόλιος Παπαγιαννίδης στη Ζουρνά, ο Κώστας Σαββίδης στο αρμόνιο και ο Γιάννης Πολυχρονίδης στο Ταγούλ, όλοι κορυφαίοι καλλιτέχνες και αυθεντικοί ερμηνευτές της ποντιακής μουσικής και παράδοσης
Κατά τη διάρκεια του μουσικοχορευτικού προγράμματος θα προβάλλεται στην γιγαντοοθόνη του κέντρου το οδοιπορικό που πραγματοποίησε ο Σύλλογος το περασμένο καλοκαίρι στα πάτρια εδάφη του Πόντου και του Καύκασου αλλά και αποσπάσματα από τις εκδηλώσεις του Συλλόγου. Η λαχειοφόρος αγορά επιφυλάσσει ευχάριστες εκπλήξεις και ο θίασος των Μωμογέρων – Μεϊμουνιών με τα γνωστά καμώματά τους υπόσχονται στο κοινό άφθονο γέλιο.
Η τιμή πρόσκλησης είναι 20 Ευρώ και θα υπάρχει πλήρες μενού και άφθονο κρασί.
Α.Π.
Στις 13 Γενάρη αναβίωση του εθίμου των Μωμογέρων
Στις 13 Γενάρη ημέρα που με το παλιό ημερολόγιο γιορτάζεται η παραμονή Πρωτοχρονιάς, που ακόμη και σήμερα οι νεοπρόσφυγες εξακολουθούν να την τιμούν και να τη γιορτάζουν, στον οικισμό των Παλιννοστούντων στην Εκτενεπόλ θα αναβιώσουν τα Μωμογέρια στις 12 το μεσημέρι.
«Τα Μωμογέρια από την περιοχή Χαραμπά της περιοχής Τσάλκα της Τυφλίδας είναι ένα ζωντανό έθιμο. Δεν μιλούμε για αναβίωση αλλά για συνέχιση του εθίμου από τον Πόντο στο Γαρς και από εκεί στην Τυφλίδα και από την Τυφλίδα στην Ελλάδα». Τα πρόσωπα του θιάσου είναι η γραία, η νύφε, ο άρκος, το νωτούδ, δηλαδή το αρκουδάκι, ο στρατιωτικός, ο ιππέας, ο τράγος, το κατσικάκι, ο βασιλιάς και οι απεκαρτσίδες που είναι οι φτωχοί. Το νόημα του εθίμου, όπως έχει μεταφερθεί στο Γιάννη Νικολαϊδη από τον Αβραάμ Φωτιάδη κάτοικο του Χαραμπά, αποτελεί μικρογραφία της κοινωνίας, μιας μικρής οικογένειας της οποίας αρχηγός είναι η γραία, η οποία αποτελεί την προσωποποίηση της σύνεσης, ο άρκος ή η αρκούδα είναι η φύση που κοιμάται το χειμώνα για αυτό και τον ξαπλώνουν και η νύφη με τα καμώματά της προσδιορίζει την άνοιξη που αναζωογονεί την κοιμώμενη φύση. Ο άρκος και το αρκουδάκι προσωποποιούν την άγρια φύση που δίνει αγαθά στον άνθρωπο. Ο τράγος και το κατσικάκι είναι τα κατοικίδια ζώα που μας δίνουν πολύτιμα υλικά, όπως κρέας, γάλα, μαλλί, ο γιατρός, όπως σε κάθε κοινωνία προσπαθεί να περάσει μηνύματα για να προσέχουμε την υγεία μας, ο ιππέας προσπαθεί να επιβάλλει την τάξη στον όλο θίασο όταν απομακρύνεται ο ένας από τον άλλο, ο βασιλιάς που υπενθυμίζει στον κόσμο που παρακολουθεί ότι θα πρέπει να δουλέψουν όχι μόνο για το σπίτι τους αλλά και για την κρατική εξουσία και οι φτωχοί τους οποίους ο κόσμος δίνει υλικά αγαθά και χρήματα, γιατί η κοινωνία πρέπει να θυμάται ότι υπάρχουν και οι φτωχοί και πρέπει να βοηθιούνται. «Οι πρόσφυγες στην Εκτενεπόλ και στις Σάπες αν δεν περάσουν τα Μεϊμούνια όπως λέγονται οι Μωμόγεροι δεν ανοίγουν σε κανένα. Οι Μωμόγεροι διώχνουν τα κακά πνεύματα από το σπίτι, ώστε η κακοτυχία να φοβηθεί και να προετοιμασθεί το σπίτι την παραμονή της Πρωτοχρονιάς για την υποδοχή του νέου χρόνου. Στο σπίτι υπάρχει πάντα στρωμένο τραπέζι με εφτά είδη φαγητών και το κλίμα που επικρατεί μέσα από τα πειράγματα είναι εορταστικό», τονίζει ο κ. Νικολαϊδης.
Οι Μωμόγεροι του Συλλόγου Ποντιακής Νεολαίας Ν. Ροδόπης «Η Τραπεζούντα» παρουσιάσθηκαν φέτος στις εκδηλώσεις του Καρυοχωρίου αλλά και στην Αναράχη και στο Πρωτοχώρι Κοζάνης και συγκέντρωσαν το ενδιαφέρον ανθρώπων που ήρθαν ειδικά για αυτό από τη Ρωσία, από την Κύπρο, τη Θεσσαλονίκη.
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
