Σχεσεις δημογραφιας και οικονομιας

Το Europe Direct και το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης πραγματοποίησαν προχθές το βράδυ εκδήλωση, στο αμφιθέατρο της Παλιάς Νομικής, με θέμα την «Κοινωνική πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης» και ομιλητές τον υπεύθυνο πληροφόρησης του Europe Direct, Σπύρο Νάκο και τον σύμβουλο σε θέματα έρευνας για την Κοινωνική Πολιτική στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή Κωνσταντίνο Φωτάκη.

Τη συζήτηση συντόνισε η Καθηγήτρια του Τμήματος Κοινωνικής Διοίκησης Μαρία Πετμεζίδου. Φοιτητικό ήταν στην πλειοψηφία του το κοινό που έσπευσε να ενημερωθεί για το δημογραφικό χάρτη, τους παράγοντες που τον διαμορφώνουν και τις πολιτικές που ασκούνται γύρω από τις επιπτώσεις της δημογραφίας.

Ο κ. Φωτάκης μίλησε για τις «Κοινωνικοοικονομικές και δημογραφικές εξελίξεις στις χώρες της Ε.Ε.». Εξήγησε ότι η δημογραφία επηρεάζεται από τρεις παράγοντες. «Από το δείκτη γονιμότητας, από τη θνησιμότητα και τη μετανάστευση. Τα τελευταία χρόνια αρχίσαμε να αισθανόμαστε τις επιπτώσεις από την πληθυσμιακή έκρηξη που συνέβη μετά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο σε συνδυασμό με την πτώση των γεννήσεων που συνέβη μετά τη δεκαετία του ’60. Τα άτομα που γεννήθηκαν αμέσως μετά τον πόλεμο τώρα συνταξιοδοτούνται, ενώ οι επόμενες γενιές δεν επαρκούν για να χρηματοδοτήσουν αυτές τις συντάξεις. Τα προβλήματα εντείνονται από την ανεργία, δεν υπάρχουν θέσεις εργασίας γι’ αυτό δεν έχουμε κοινωνικές συνεισφορές.

Συναφές είναι το θέμα της μετανάστευσης και της ενσωμάτωσης των μεταναστών, ενώ παράλληλα υπάρχει το γενικότερο θέμα της παγκοσμιοποίησης, του νέου καταμερισμού της εργασίας».

Ο κ. Φωτάκης θεώρησε ενδιαφέρον το γεγονός ότι αυτό τo θέμα αναπτύσσεται στην Κομοτηνή από όπου μπορεί να λάβει ερεθίσματα διαφορετικά από αυτά που δέχεται στις Βρυξέλλες ή στην Αθήνα.

Οι δημογραφικές ανακατατάξεις δεν είναι ίδιες σε όλες τις χώρες, επομένως υπάρχει διαφοροποίηση στα χαρακτηριστικά τους. «Η Γερμανία είχε μια αύξηση των γεννήσεων στην εποχή του Χίτλερ, διότι ο Χίτλερ ήθελε να δημιουργήσει την καθαρή φυλή και προσπάθησαν να ενθαρρύνουν την οικογένεια. Αυτοί προηγούνται χρονικά στη γήρανση του πληθυσμού. Υπάρχει ένα άλλο παράδειγμα: από τη δεκαετία του ’90 κι έπειτα οι μετανάστες σταμάτησαν να πηγαίνουν στη Γερμανία και πηγαίνουν στις μεσογειακές χώρες και την Ιρλανδία. Αυτές οι χώρες δεν είναι κατάλληλα προετοιμασμένες για την υποδοχή μεταναστών όσο ήταν η Γερμανία και ούτε έχουν τη βιομηχανική υποδομή της Γερμανίας.

Υπάρχουν πάρα πολλά παραδείγματα, όπως για παράδειγμα χώρες που θα δουν τον πληθυσμό τους άνω των 80 ετών να διπλασιάζεται μέσα στα επόμενα 25 χρόνια κι αυτό έχει μια μεγάλη επίπτωση στην αύξηση των δαπανών για την υγεία διότι ένα πολύ μεγάλο ποσοστό των ατόμων άνω των 80 δε μπορούν να συντηρηθούν μόνα τους. Επιπλέον, το μεγαλύτερο ποσοστό αυτών είναι γυναίκες οι οποίες έχουν χαμηλά συνταξιοδοτικά δικαιώματα και βρίσκονται σε ιδιαίτερα μειονεκτική θέση από οικονομικής απόψεως. Μιλάμε για κάποιες σημαντικές αλλαγές, για προβλήματα τα οποία καλείται η κοινωνική πολιτική να τ’ αντιμετωπίσει».

Ο κ. Φωτάκης εξήγησε ότι αυτά τα θέματα συζητούνται σε επίπεδο Ε.Ε. κι επιχειρείται να συντονιστούν οι προσπάθειες, αν και το κοινωνικό πρόσωπο της Ευρώπης «διστάζει» να εκδηλωθεί. «Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι οικονομική ένωση που έχει σαν βασική συμφωνία τη δημιουργία ενός ελεύθερου χώρου για την οικονομική συνεργασία. Η πολιτική ένωση της Ευρώπης δεν υπάρχει, ειδικά με τα 25 κράτη – μέλη που διακρίνονται από πολλές ανισότητες. Ακόμη και οι σκανδιναβικές χώρες που έχουν αυξημένη ευαισθησία στα κοινωνικά θέματα είναι πολύ διστακτικές στο να προχωρήσουν σε μια ευρωπαϊκή κοινωνική πολιτική γιατί φοβούνται ότι εκεί που τα εξασφαλισμένα δικαιώματα που έχουν για τους πολίτες τους αν χρειαστεί να τα εξασφαλίσουν και για τους πολωνούς, τους τσέχους και τους υπόλοιπους θα είναι πολύ δύσκολο ν’ ανταπεξέλθουν και να διατηρήσουν τα υψηλά τους επίπεδα. Επομένως, υπάρχει μια διστακτικότητα ως προς το μέχρι πού μπορεί να φτάσει αυτή η ευρωπαϊκή συνεργασία.

Αυτό που προσπαθούμε στην Ευρώπη είναι να πείσουμε τα κράτη – μέλη σε κάποιες συντονισμένες πολιτικές, ώστε να μπορούν οι χώρες να αλληλοϋποστηρίζονται. Να πάρουμε, επομένως τις καλές πρακτικές που υπάρχουν σε κάποιες χώρες, να τις εφαρμόσουμε και επιλεκτικά να υπάρχει μια στήριξη, αλλά χωρίς να φορτώσουμε όλο αυτό το βάρος στις πλάτες των πιο εύπορων οικονομικά χωρών διότι οι πολίτες αυτών των χωρών δεν ψηφίζουν υπέρ αυτής της λύσης και οι κυβερνήσεις τους δε μπορούν να προχωρήσουν σε τέτοιες τομές».

Μαρία Αμπατζή

Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.