«Η δικαιοσυνη υπαρχει οταν υπαρχουν και δικηγοροι με φωνη, λογο και αντιλογο»
Τις απόψεις του για τις δυσκολίες και τις προκλήσεις του δικηγορικού επαγγέλματος, τις οποίες αντιμετωπίζουν οι νέοι αποφοιτώντας από τη Νομική Σχολή, καταθέτει στον «Παρατηρητή της Θράκης» ο γραμματέας του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών, κ. Δημήτριος Βερβεσός.
Ρεαλιστικός ο λόγος του κ. Βερβεσού, απηχεί την πραγματικότητα, γιατί πλέον είναι γνωστό ότι στο συγκεκριμένο επάγγελμα παρατηρείται υπερπληθωρισμός. Συγχρόνως όμως αφήνει και μία νότα αισιοδοξίας για όσους σταδιοδρομήσουν σε τομείς χαμηλής ζήτησης, όπως αυτός του ασφαλιστικού ή του εργατικού δικαίου. Πέραν αυτών, ο γραμματέας του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών στέκεται κριτικά στις πρόσφατες κινητοποιήσεις τις οποίες θεωρεί αδιέξοδες, υποστηρίζοντας ότι οι κινητοποιήσεις πρέπει να γίνονται για θέματα που αφορούν στις συντάξεις των νέων δικηγόρων, στο ασφαλιστικό και στην κατάργηση των κοινωνικών πόρων. Τονίζει, επίσης, την ανάγκη ο Δικηγορικός Σύλλογος να παρεμβαίνει σε κοινωνικά θέματα.
Τέλος, αναφέρεται στα προβλήματα της απονομής δικαιοσύνης, που είναι η μη έγκαιρη απόδοσή της, με αποτέλεσμα να υπάρχουν γκρίζες περιοχές στο δίκαιο, καθώς επίσης και στις σχέσεις δικαστών – δικηγόρων.
ΠτΘ: Συμμετείχατε σε εκδήλωση που διοργάνωσε η νεολαία της ΠΑΣΠ με θέμα το μέλλον των νομικών σπουδών. Μετά τη νομική, λοιπόν, τι;
Δ.Β.: Το θέμα που αφορά στην ερώτηση είναι πολύ ευρύ. Εξαρτάται από την ταξική του καταβολή, το τι πρέπει να κάνει κανείς μετά τη νομική. Ο δρόμος θεωρώ ότι είναι πιο εύκολος αν κάποιος είναι γιος ενός δικαστή, ενός δικηγόρου, ενός ανθρώπου που μπορεί να τον βοηθήσει στην επαγγελματική του προοπτική. Σαφώς η θέση του είναι δυσχερέστατη αν είναι παιδί που προέρχεται από οικογένεια που δεν έχει από πίσω κάποιον άνθρωπο να το στηρίζει. Ο νέος δικηγόρος πρέπει να είναι πλήρως καταρτισμένος, να έχει ένα μεταπτυχιακό, να γνωρίζει δύο ξένες γλώσσες για να μπορεί να εξασφαλίσει μία αμοιβή της τάξης των 600 ευρώ. Θεωρώ ότι ένας νέος δικηγόρος, που δεν έχει επαγγελματική προοπτική από το σπίτι του, θα πρέπει πρώτον να δικτυωθεί σε επίπεδο προσωπικών γνωριμιών, να αναπτύξει έναν κύκλο πελατείας, να προσπαθήσει να βρει γνωριμίες τέτοιες που να του επιτρέψουν να κάνει δικηγορία σε ατομικό επίπεδο ή και ταυτόχρονα να οδηγηθεί σε συλλογικές μορφές διεκδίκησης που θα κάνουν τη ζωή του καλύτερη καθημερινά. Δηλαδή θα πρέπει να ενταχθεί στον οικείο δικηγορικό σύλλογο και να παλέψει μέσα από αυτόν ώστε να βελτιώσει τις καθημερινές του συνθήκες, είτε αυτό σημαίνει καλύτερη μηχανοργάνωση των δικαστηρίων είτε σημαίνει πρόσβαση σε τράπεζες πληροφοριών πιο γρήγορα και πιο ευχερώς είτε σημαίνει δυνατότητες να έχει δάνεια και υποστήριξη από τα μερίσματα που προβλέπουν ειδικοί λογαριασμοί για τους νέους δικηγόρους είτε φορολογικές και ασφαλιστικές απαλλαγές είτε δυνατότητες να κάνει καλύτερα τη ζωή του και να είναι πιο ανταγωνιστικός στο περιβάλλον εργασίας του. Εξάλλου, στα πρώτα πέντε χρόνια της δικηγορίας κανείς δεν ξεκαθαρίζει αν θα μπορεί να μείνει στο επάγγελμα ή όχι. Μετά από εφτά χρόνια φαίνεται αν θα μπορέσεις να μείνεις ή όχι. Και ποιος είναι εκείνος που μπορεί να σιτίζεται εφτά χρόνια από το σπίτι του για να μπορεί να αντέχει στον ανταγωνισμό, ο οποίος τον βγάζει καθημερινά έξω από την αγορά;
ΠτΘ: Στις αρχές του 21ου αιώνα δεν θεωρείτε παράλογο το μέλλον κάποιου να εξαρτάται από την ταξική του διαστρωμάτωση και από τις δημόσιες σχέσεις που θα αναπτύξει και όχι από την αξία του;
Δ.Β.: Είναι δύσκολο να μιλά κανείς για ταξικές διαστρωματώσεις. Δεν είναι ακριβώς ταξικές αλλά κατηγοριοποιήσεις με βάση κοινωνικοοικονομικά κριτήρια και κυρίως οικογενειακά κριτήρια. Όπως όλη η ελληνική κοινωνία διαρθρώνεται με οικογενειακά κριτήρια έτσι και στο δικηγορικό επάγγελμα η οικογένεια είναι ένας θεσμός που λειτουργεί καταλυτικά στην οικονομική κατηγοριοποίηση, και δεν τη λέω ταξική, αλλά οικονομική γιατί αφορά στην οικονομική κατηγορία ανθρώπων, οι οποίοι έχουν καλύτερη τύχη από έναν που ξεκινάει και δεν έχει από τον πατέρα του έτοιμο γραφείο, έτοιμη πελατεία, έτοιμη βιβλιοθήκη με έτοιμες βιβλιογραφίες και γενικά μία υποδομή. Συνεπώς αναγκάζεται να πάει σε ένα γραφείο που θα δουλεύει μισθωτός από το πρωί στις 7 μέχρι τις 9 το βράδυ για να παίρνει 600 ευρώ το μήνα και αν τα πάρει και αυτά.
ΠτΘ: Υπάρχει κάποιος τομέας του δικαίου που δεν έχει κορεσθεί και στον οποίο μπορούσαν να στραφούν οι νέοι δικηγόροι;
Δ.Β.: Αν οι νέοι δικηγόροι προσανατολισθούν σε τομείς χαμηλής ζήτησης που δεν είναι κορεσμένοι τότε θα είναι πιο εύκολο γι΄ αυτούς, αν έχουν τα αντίστοιχα προσόντα, να βρουν γραφεία δικηγορικά που θα τους απορροφήσουν και πελατεία που θα μπορούσε να αποδώσει. Για παράδειγμα ο τομέας κοινωνικής ασφάλισης. Όλοι γνωρίζουμε ότι η Ελλάδα είναι μία χώρα γερόντων και έχει έντονο ασφαλιστικό πρόβλημα διότι υπάρχει μία πολυνομία στον ασφαλιστικό κλάδο. Δεν μπορεί κανένας συνταξιούχος να πάει στο ΙΚΑ αν δεν έχει δικηγόρο πλάι του. Στον τομέα φορολογίας εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων, επίσης, όπου υπάρχει μεγάλη νομοθεσία, ένα τεχνικό δίκαιο που το ξέρουν λίγοι και στο οποίο μπορούν να εξειδικευθούν οι νέοι δικηγόροι. Συγχρόνως είναι ένας τομέας που ο πελάτης μπορεί να σε πληρώσει και σε πληρώνει για να αποφύγει ένα δασμό, ένα τέλος που του επιβάλλει η εφορία, το τελωνείο. Επίσης, ο τομέας της πολεοδομικής νομοθεσίας. Η Ελλάδα είναι μία χώρα άναρχα πολεοδομικά κτισμένη, κάθε άνθρωπος έχει ένα πολεοδομικό θέμα με το σπίτι του, με τη γειτονιά του, την περιοχή του, και ένας δικηγόρος επί του θέματος εξειδικευμένος θα βρει εύκολα δουλειά στον τοπικό δήμο ή στην τοπική κοινωνία, στον εξωραϊστικό σύλλογο που θα έχει μία απαλλοτρίωση με τον τοπικό δήμο ή με τον γείτονά του, γιατί έχει κάνει μία παράβαση του πολεοδομικού κώδικα του άλφα ή του βήτα ΓΟΚ – έχουν βγει εφτά εκδοχές του ΓΟΚ – που σημαίνει μία τεχνική νομοθεσία με πολύ εξειδικευμένες λογικές. Το ίδιο μπορεί να συμβαίνει στις νέου τύπου εμπορικές συμβάσεις, leasing, factoring, τομείς που τους κατέχουν πολλοί λίγοι νομικοί στην αγορά για να τους διαχειρισθούν. Το ίδιο μπορεί να συμβαίνει και με το εργατικό δίκαιο, που είναι ένα τεχνικό δίκαιο το οποίο επίσης γνωρίζουν πολλοί λίγοι δικηγόροι και είναι ένας χώρος προσφοράς εργασίας γιατί πάντα στην Ελλάδα ανακύπτουν εργασιακές διαφορές. Θέλω να πω ότι τομείς τέτοιοι δικαίου είναι ανταγωνιστικοί. Ένας νέος δικηγόρος, είτε θα πάει σε ένα γραφείο και θα βρει δουλειά ή δεν μπορεί να βρει πιο εύκολα πελάτη στην ιδιωτική αγορά.
ΠτΘ: Κάποιοι κάνουν λόγο και για νονούς – δικηγόρους. Ισχύει αυτό;
Δ.Β.: Δεν μπορώ να πω ότι δεν υπάρχουν τέτοιοι δικηγόροι που πατρονάρουν υποθέσεις. Δεν μπορώ να πω ότι είναι εκτός πραγματικότητας. Υπάρχουν τέτοια φαινόμενα και δυστυχώς είναι περισσότερα συν τω χρόνω. Υπάρχουν δικηγορικά γραφεία που διαχειρίζονται υποθέσεις και διαμοιράζουν συγκεκριμένη πίτα. Έχει παρατηρηθεί, και μάλιστα μελετημένα, ότι το 15% των δικηγορικών γραφείων της Αθήνας διαχειρίζονται το 85% της δικηγορικής ύλης. Αν λάβετε υπόψη σας ότι το 50 – 60 % το διαχειρίζονται φορείς του δημόσιου τομέα ή οι φορείς της έμμισθης εντολής που έχουν έμμισθους δικηγόρους και τους αμείβουν με ποσοστά υποπολλαπλάσια τα οποία θα έδιναν σε ένα δικηγόρο αν τον είχαν με ελεύθερη συνεργασία, αντιλαμβάνεσθε ότι, αν ξαναγράφονταν το «Κεφάλαιο» του Μαρξ, το κεφάλαιο της υπεραξίας θα έπρεπε να γραφεί ειδικά για το κεφάλαιο της έμμισθης εντολής και της σχέσης έμμισθου δικηγόρου και εντολέα του.
ΠτΘ: Αν έγραφε ο Μάρξ σήμερα το βιβλίο του θα έγραφε για επιστημονικό προλεταριάτο…
Δ.Β.: Το προλεταριάτο αφορά πια στον επιστημονικό τομέα γιατί έχουμε μία στρεβλή ανάπτυξη πορείας. Σε μία κοινωνία τάχα φιλελεύθερη – και δυστυχώς την οδηγούν στη φιλελεύθερη λογική αυτοί που είναι όντως φιλελεύθεροι είτε αυτοί που το παίζουν ότι δεν είναι φιλελεύθεροι και είναι αριστεροί – αφήνεται το δικαίωμα στη μόρφωση με αποτέλεσμα σε μία κοινωνία εκατό ατόμων οι 99 θα είναι γιατροί και ο ένας ασθενής και θα γιατρεύουν οι ενενήντα εννέα τον έναν.
Όσοι δεν πιστεύουν στην κεντρικώς διευθυνόμενη οικονομία, στους θιασώτες της οποίας είμαι και εγώ, θα οδηγούμαστε σε τέτοια φαινόμενα. Θέλω να πω δηλαδή ότι όπου το κράτος δεν παρεμβαίνει να λειτουργήσει και να δίνει κίνητρα – όχι να λειτουργεί κατασταλτικά δεν είμαστε στην εποχή των γκουλάκ – αλλά όταν η οικονομία από μόνη της δεν λειτουργεί στην περιοχή των αντικινήτρων είναι σαφές ότι θα οδηγούμεθα σε τέτοια φαινόμενα ακραίων λύσεων. Η Ελλάδα έχει τους πιο πολλούς δικηγόρους σε όλη την Ευρώπη. Όταν είχα λάβει μέρος σε ένα δικηγορικό συνέδριο στο εξωτερικό και είχε τεθεί θέμα το κάθε κράτος να ψηφίζει με βάση τα μέλη του, ευρέθη η Ελλάδα να έχει το μεγαλύτερο αριθμό ψήφων. Και άλλαξαν τον τρόπο ψηφοφορίας με βάση τον αριθμό των κατοίκων των κρατών μελών. Βλέπετε ότι οδηγούμαστε σε μία στρεβλή ανάπτυξη, διότι υπάρχει και η ελληνική κοινωνία η οποία θέλει να βγάζει υπερπαραγωγή επιστημόνων και μία αγορά που δεν μπορεί να ανταποκριθεί στις συνθήκες της ζήτησης. Είναι γνωστό ότι τα ελληνόπουλα συντηρούν τα πανεπιστήμια της Αγγλίας, της Ιταλίας και της Ρουμανίας.
ΠτΘ: Πού εντοπίζετε σεις τη ρίζα του κακού;
Δ.Β.: Το κακό ξεκινά από τα ΜΜΕ που παρουσιάζουν σειρές όπως αυτή των «Δικηγόρων του Λος Άντζελες», που παρουσιάζουν τον κ. Κούγια και τον κ. Λυκουρέζο στα κανάλια και νομίζει ο καθένας έλληνας πολίτης ότι θα γίνει Κούγιας και Λυκουρέζος. Οι Ράσελ Κρόου υπάρχουν μόνο στις ταινίες του Χόλυγουντ. Στην ελληνική πραγματικότητα υπάρχουν κάποιοι μονομάχοι που τους έχουν φάει τα θηρία της δικηγορικής αρένας. Οι Ράσελ Κρόου υπάρχουν μόνο στις τηλεοράσεις.
ΠτΘ: Πριν από λίγο καιρό ανακοινώθηκε και ο θεσμός του δικηγόρου των φτωχών. Ποια είναι η άποψή σας;
Δ.Β.: Είναι ένας θεσμός τον οποίο ως σύλλογος έχουμε ζητήσει εδώ και χρόνια και έχουμε συμβάλλει τα μάλα να γίνει δεκτός. Είναι σε εφαρμογή μιας συγκεκριμένης ευρωπαϊκής οδηγίας, της 8/2003, και έχουμε υποχρέωση να θεσπίσουμε αυτό το θεσμό. Θεωρώ ότι είναι ένας θεσμός προοδευτικός και για την κοινωνία την ίδια η οποία θα μπορεί να παρέχει νομική προστασία σε ομάδες που δεν μπορούν σήμερα να έχουν νομική πρόσβαση στη δικαιοσύνη λόγω οικονομικής αδυναμίας, όπως οι πρόσφυγες, οι οικονομικοί μετανάστες, που για τους νέους δικηγόρους είναι μία πηγή πελατών, αφού τους δίνει τη δυνατότητα μίας πρώτης ύλης, συγχρόνως όμως είναι και πηγή εμπειρίας δικηγορικής, διότι εκεί θα μπορούν να ασκηθούν και στην πράξη, γιατί κανείς δεν έμαθε δικηγορία μόνος του.
ΠτΘ: Πριν από λίγες ημέρες κατήλθατε σε απεργία…
Δ.Β.: Δυστυχώς συνεχίζονται με απόφαση της γενικής συνέλευσης της Παρασκευής.
ΠτΘ: Γιατί «δυστυχώς»;
Δ.Β.: Πιστεύω ότι οι κινητοποιήσεις αυτές είναι αδιέξοδες. Είμαι στη μειοψηφία της συνέλευσης γιατί πιστεύω ότι οι κινητοποιήσεις για το συγκεκριμένο θέμα είναι τελείως εσφαλμένες, γιατί και να αυξηθούν τα αποθεματικά του ταμείου, αυτό δεν θα σημαίνει αύξηση των συντάξεων, διότι η αύξηση των συντάξεων δεν είναι συνάρτηση της αύξησης του αποθεματικού, αλλά συνάρτηση της κυβερνητικής πολιτικής που δεν αυξάνει τις συντάξεις για να μην επιβαρύνει το δίκτυο του καταναλωτή. Αυτή είναι γενικότερη πολιτική της ΕΕ, να μην αυξάνονται οι δείκτες του πλαισίου σταθερότητος. Άρα λοιπόν, δεν μπορεί να πει κανείς ότι, όταν θα έχουμε άλλα 120 δις αποθεματικό, θα τα βάζαμε σε ρέπος, έντοκα γραμμάτια και θα είχαμε μία μορφή διαθεσίμου, όπως κάνει το ΤΣΜΕΔΕ που έχει μετοχές σε Τράπεζες και συμμετέχει. Εμείς είμαστε ένα ταμείο βαλκανικής συγκρότησης σε επίπεδο διαχείρισης διαθεσίμων. Τι να τα κάνουμε, λοιπόν, τα 120 δις; Να χάνουν την αξία τους και να απαξιώνονται χωρίς να έχει καμία πρακτική αξία και το να κατερχόμαστε σε απεργίες για ένα τέτοιο θέμα; Έχουμε άλλα θέματα να φροντίσουμε.
ΠτΘ: Ποια είναι αυτά;
Δ.Β.: Οι νέοι δικηγόροι θα πάρουν τη μισή σύνταξη από αυτή που παίρνουν οι παλαιότεροι. Με το νόμο του Σιούφα του ΄92, τον οποίο έχει διατηρήσει και η νυν κυβέρνηση και η οποία έχει κάνει κάποιες βελτιώσεις αλλά τον διατηρεί σε ισχύ, οι νέοι δικηγόροι θα πάρουν τη μισή σύνταξη από αυτή που θα πάρουμε εμείς που ασκήσαμε το επάγγελμα πριν το ΄93. Εκεί δεν πρέπει να θέσουμε ένα ζήτημα; Υπάρχει το ζήτημα συμψηφισμού των ασφαλιστικών εισφορών. Υπάρχει το ζήτημα των κοινωνικών πόρων, που με την απόφαση 486/2002 του Ευρωπαϊκού δικαστηρίου καταργούνται μία σειρά πόροι. Έχουν προσφύγει μία σειρά από εργοληπτικές εταιρείες και λένε ότι αυτοί οι πόροι δεν αποτελούν πλέον κοινωνικούς πόρους και κακώς παρακρατούνται υπέρ του ταμείου νομικών. Αντί λοιπόν να αντικαταστήσουμε τους πόρους και να συμβαδίσουμε με το ευρωπαϊκό κεκτημένο, στο οποίο μπήκαμε από το 1981 και στο 2003 δεν έχουμε ενσωματωθεί με αυτό, εμείς κοιτάμε να βάζουμε το κεφάλι μας στην άμμο σαν τις στρουθοκαμήλους και να περιμένουμε το κακό να επέλθει, χωρίς εμείς να το βλέπουμε. Όπου να ΄ναι θα βγει η απόφαση και θα μας καταργήσει τους πόρους. Αντί να απεργούμε γι΄ αυτά τα ζητήματα κάνουμε απεργία για να μας δώσουν τα 120 δις τα οποία θα κρατήσουν για πέντε χρόνια, για δέκα και μετά θα εξαντληθούν. Γιατί αν δεν μπαίνουν λεφτά στο ταμείο και βγαίνουν συνέχεια είναι προφανές ότι κάνουμε μία μάχη οπισθοφυλακής. Είναι μία μάχη που την κινεί ένα τμήμα της λαϊκής πτέρυγας της Ν.Δ. και της αριστερής πτέρυγας του ΚΚΕ και των αριστεριστών, για να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους, οι οποίοι έχουν μία άλλη αντίληψη για το πώς ασκείται η πολιτική. Πολιτική λένε ότι είναι να υπάρχουν τα προβλήματα και να διογκώνονται μήπως και τα λύσει κάποια άλλη κατάσταση που θα έρθει, είτε πολιτική είτε κοινωνική. Οι μεν προσβλέπουν σε άλλη πολιτική κατάσταση οι δε σε άλλη κοινωνική κατάσταση. Εγώ πιστεύω ότι κόκκινο πανεπιστήμιο δεν είναι εκείνο που καίγεται, κόκκινο πανεπιστήμιο είναι εκείνο που μπορεί να λύνει τα προβλήματα των ανθρώπων που ζουν σε αυτό.
ΠτΘ: Ως Διοικητικό Συμβούλιο του Δικηγορικού Συλλόγου καταθέσατε μία μήνυση κατά Μπλέρ. Κάποιοι σας κατηγόρησαν και για δονκιχωτισμό…
Δ.Β.: Ήμουν ένας από αυτούς που την υπερψήφισαν αυτήν την επιλογή του κ. Παξινού και του δικηγορικού συλλόγου. Η μόνη μου κριτική ήταν ότι, ενώ ασκήσαμε μήνυση κατά του Μπλερ, δεν είχαμε ασκήσει μήνυση κατά του Υπουργείου Οικονομικών που τόσα χρόνια μας χρώσταγε τα λεφτά από το Ταμείο Νομικών. Πιστεύω ότι θα ήταν μια μήνυση που μπορεί να είχε πιο πρακτικό αποτέλεσμα από τη μήνυση κατά του κ. Μπλερ. Θεωρώ την κίνηση οπωσδήποτε σημαντική γιατί αναδεικνύει ένα θέμα, δίνει στο δικηγορικό σύλλογο τη διάσταση ότι παρεμβαίνει σε κοινωνικά προβλήματα μεγάλα. Βεβαίως, ο σύλλογος δεν έχει δείξει σε αυτό το διάστημα παρεμβατικότητα και σε άλλα θέματα της επικαιρότητος σημαντικά όπως για παράδειγμα δεν έγινε καμία παρέμβαση από τον πρόεδρο για την παρέμβαση Κρουσταλλάκη που είναι ένα θέμα σημαντικό για την κοινωνία, διότι αν ακούει ένας πολίτης στην Κομοτηνή ότι η ελληνική δικαιοσύνη είναι βουτηγμένη στην αμαρτία, καταλαβαίνετε ότι όποιος θα χάνει μία υπόθεση, είτε δικαίως είτε αδίκως, θα θεωρεί ότι αδίκως χάθηκε. Άρα δημιουργείται μία αποσταθεροποίηση απέναντι στο σύστημα της ελληνικής δικαιοσύνης. Γιατί, αν η δικαιοσύνη είναι όντως βουτηγμένη στην αμαρτία, όφειλε ο δικηγορικός σύλλογος να έχει κάνει κάποιες κινήσεις αποσόβησης αυτής της κατάστασης. Μία τέτοια δήλωση δυναμιτίζει τα θεμέλια της δικαιοσύνης. Αν είναι αληθής πρέπει άμεσα να κινηθεί πειθαρχική δίωξη κατά όποιων επίορκων και αν δεν είναι πρέπει να την πάρει πίσω και ο σύλλογος και να μεριμνήσει για μία παρέμβαση γιατί αυτό δημιουργεί μία γενικότερη αποσταθεροποίηση. Σε αυτό το θέμα ωστόσο ο σύλλογος δεν πήρε θέση.
ΠτΘ: Εσάς ποια είναι η άποψή σας για την απονομή της δικαιοσύνης;
Δ.Β.: Νομίζω ότι είναι από τις πιο αργές σε επίπεδο απονομής. Δεν είναι δηλαδή έγκαιρη, αλλά σε γενικές γραμμές, πέρα από ελάχιστες εξαιρέσεις, εμφανίζονται φαινόμενα που δημιουργούν υπόνοιες μεροληπτικότητας ή μη ανεξαρτησίας. Υπάρχουν περιπτώσεις που έχουν εντοπισθεί στο παρελθόν, έχουν ακουστεί για συγκεκριμένες δίκες μεγάλου ενδιαφέροντος ότι μπορεί να είναι δίκες σκοπιμότητος, για παράδειγμα δίκες πολιτικού ή οικονομικού ενδιαφέροντος, όμως στην καθημερινή άσκηση της δικηγορίας δεν υπάρχουν φαινόμενα που να δημιουργούν πρόβλημα στην μεροληπτικότητα της ελληνικής δικαιοσύνης και των ελλήνων δικαστών. Σε ειδικές περιπτώσεις μπορεί να το συζητήσουμε κατά περίπτωση, αλλά επειδή δεν έχω στοιχεία δεν μπορώ να πω συγκεκριμένα πράγματα και αν είχα στοιχεία θα έπρεπε να τα αναφέρω και επειδή δεν τα έχω δεν μπορώ να κάνω μία γενική αφοριστική κρίση. Το πρόβλημα της ελληνικής δικαιοσύνης είναι η έγκαιρη απονομή της. Με τους ρυθμούς που απονέμεται απονέμεται αργά, με αποτέλεσμα να μην εμπεδώνεται μία συναίσθηση δικαίου. Υπάρχει μία ποινική ατιμωρησία, γιατί όταν ο άλλος κάνει ποινικό αδίκημα και θα τιμωρηθεί μετά από πέντε χρόνια εξαφανίζεται η έννοια της προληπτικής έννοιας της ποινής. Κάποιος δεν μπορεί να εισπράξει τα χρήματά του έγκαιρα και προσφεύγει σε εταιρείες μπράβων που κάνουν εκτελέσεις δια μέσου άλλων μεθόδων, άρα στην ουσία δεν έχουμε σύστημα απονομής δικαιοσύνης. Σε χαμηλού επιπέδου διαφορές οι Έλληνες δεν πηγαίνουν σε δικαστήρια, εργαζόμενοι με χαμηλές αποδοχές δεν πάνε στα δικαστήρια να διεκδικήσουν κατά δημοσίου ή κατά ενός ισχυρού εργοδότη, με αποτέλεσμα να χάνουν τα λεφτά τους. Έτσι έχουμε περιοχές εκτός δικαίου, γκρίζες περιοχές. Η μη έγκαιρη απονομή δικαιοσύνης δημιουργεί γκρίζες περιοχές δικαίου.
ΠτΘ: Ποια είναι η άποψή σας για τις σχέσεις δικηγόρων και δικαστών;
Δ.Β.: Τόσο οι δικηγόροι όσο και οι δικαστές πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι το γεγονός ότι ο δικαστής βρίσκεται σε εκείνη τη θέση και ο δικηγόρος σε χαμηλότερη θέση στα έδρανα των δικαστηρίων και ο εισαγγελέας σε μία υψηλότερη θέση, ενώ δεν οφείλει να είναι εκεί, οφείλεται σε μία αβλεψία του μαραγκού που έφτιαξε τα έδρανα. Το λέω χαρακτηριστικά για να είναι σαφές ότι ο καθένας έχει ένα θεσμικό ρόλο στη λειτουργία της δικαιοσύνης και κανείς δεν έχει σημαντικότερο και κανείς δεν έχει λιγότερο. Το κακό είναι ότι ο δικαστής έχει την ευθύνη να απονείμει δίκαιο. Εγώ θα κάνω αυτό που πρέπει και πρέπει να το κάνω για να αθωώσω ακόμη και έναν ένοχο. Ο δικηγόρος είναι ο συλλειτουργός, είναι θεσμικός λειτουργός της δικαιοσύνης και έχει έναν ρόλο στη δικαιοσύνη. Δεν είναι άμοιρος. Όμως σε κάθε περίπτωση να είμαστε σαφείς. Όταν ο πρώτος άνθρωπος σε μία φυλή του Αμαζονίου αντέδρασε στο φύλαρχο και του είπε ότι αυτό που κάνει είναι κακό, αυτός ήταν ο πρώτος δικηγόρος. Πριν δεν υπήρχε δικαιοσύνη, υπήρχε ο δικαστής ο οποίος ήταν και ο εξουσιαστής. Δικαιοσύνη χωρίς δικηγόρο δεν υπάρχει. Γιατί τότε μιλάμε για ένα εξουσιαστικό σύστημα, όπως τα ολοκληρωτικά συστήματα, στα οποία δεν υπάρχει δικαιοσύνη εκεί ο νόμος είναι το δίκαιο του ισχυρού. Η δικαιοσύνη υπάρχει όταν υπάρχουν και οι δικηγόροι με φωνή, λόγο και αντίλογο. Αυτή είναι η δικαιοσύνη και θα πρέπει να το καταλάβουν και οι έλληνες δικαστές οι οποίοι πολλές φορές δεν σέβονται τους συναδέλφους μας, και κυρίως τους νέους. Συχνά δημιουργούν προβλήματα με τον τρόπο που απευθύνονται στους συναδέλφους και με τις αποφάσεις τους θίγουν και προσβάλλουν έναν κλάδο που έχει τιμήσει χρόνια την δημοκρατία, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις κοινωνικές ελευθερίες, περισσότερο από ό,τι τα έχουν τιμήσει έλληνες δικαστές, πολλοί εκ των οποίων είχαν ταυτισθεί με εποχές μαύρες της ελληνικής ιστορίας. Δεν είναι μακριά η εποχή του Κόλια που ήταν συγκεκριμένος ο ρόλος του στην επταετία, και είναι γνωστό ότι δικαστές στήριξαν και χαρακτήρισαν στιγμιαίο το αδίκημα της χούντας. Θα πρέπει οι έλληνες δικαστές να αρθούν στο ύψος των περιστάσεων και να τιμήσουν την θεσμική αποστολή τους. Φοβούμαι ότι αυτοί είναι πιο υπεύθυνοι για το γεγονός ότι αυτή τη στιγμή η ελληνική δικαιοσύνη πάσχει, γιατί και αυτοί έχουν και την εξουσία, έχουν και το μαχαίρι και το καρπούζι.
ΠτΘ: Σας ευχαριστούμε πολύ
Δ.Β.: Κι εγώ σας ευχαριστώ
Α.Π.
Ακολουθήστε το paratiritis-news.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
