Την Δευτέρα 8 Φεβρουαρίου 2010 στις 03:00 το απόγευμα στο Νέο Σιδηροχώρι αναβίωσε το έθιμο των Σεϊμένηδων και Πιτεράδων από τον Σύλλογο Γυναικών Νέου Σιδηροχωρίου σε συνεργασία με τον Πολιτιστικό Χορευτικό Σύλλογο Θρακών Κομοτηνής με την υποστήριξη του Δήμου Νέου Σιδηροχωρίου και της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Ροδόπης – Έβρου.
 

Η εκδήλωση ξεκίνησε με το ντύσιμο των Σεϊμένηδων στο χώρο του λαογραφικού μουσείου, στην συνέχεια ακολούθησε πορεία σε κάποια σπίτια του χωριού και κατέληξε στην πλατεία για λαϊκό γλέντι με κρασί και μεζέδες. Το μουσικό κομμάτι της εκδήλωσης κάλυψε το σχήμα “Κικόνων ήχος”.

Τη χαρά του για την αναβίωση του εθίμου Σειμένηδων και Πιτεράδων πιο οργανωμένα, με τη συνεργασία του Πολιτιστικού και Χορευτικού Συλλόγου Θρακών Κομοτηνής, του Συλλόγου Γυναικών Ν. Σιδηροχωρίου, με τη συμπαράσταση του Δήμου, και της Υπερνομαρχίας εξέφρασε ο δήμαρχος Νέου Σιδηροχωρίου Κώστας Βαρβάτος, που αναφερόμενος στο έθιμο είπε πως

«Το έθιμο αναβίωνε στο παλιό Σιδηροχώρι ή Σαμμακόβι της Ανατ.Θράκης αλλά και στο Νέο Σιδηροχώρι στις μέρες μας την Δευτέρα της Τυρινής.

Η λέξη Σεϊμένης (semen) στα τουρκικά σημαίνει τον ένοπλο φρουρό με παραδοσιακή ενδυμασία. Η στολή τους αποτελείται από λευκό πτυχωτό φουστάνι (συνήθως κρεβατόγυρος), κόκκινο μισοφούστανο (γουνέλα), πουκαμίσα άσπρη (καμιζόλα), κόκκινο κεντημένο γιλέκο, χρωματιστές κεντημένες μαντίλες στους ώμους. Στη μέση φορούν δερμάτινη αρματοθήκη γεμάτη με πιστόλες και μαχαίρια ενώ στον ώμο κρατούν μακρύκανα όπλα. Στο κεφάλι φορούν κόκκινο φεσάκι με άσπρο τσεμπέρι.

Οι Σεϊμένηδες συμβόλιζαν την ελληνική εθνική καταγωγή των Σιδηροχωριτών, που καθώς ζούσαν υπό Οθωμανική διοίκηση μόνο την μέρα αυτή και με πρόσχημα το έθιμο μπορούσαν να εκδηλώσουν.
Οι Σεϊμένηδες γυρνούσαν όλα τα σπίτια του χωριού χορεύοντας λεβέντικα τον ομώνυμο Σεϊμένικο χορό με συνοδεία γκάιντας. Σε κάθε σπίτι τους κερνούσαν κρασί αυγά και βέβαια τυρί αφού έπρεπε να καταναλωθεί ως την Σαρακοστή που πλησίαζε.

Παράλληλα με το έθιμο των Σεϊμένηδων την ίδια μέρα αναβίωνε και το έθιμο των πιτεράδων. Οι πιτεράδες ήταν οι μασκαρεμένοι με αστείο τρόπο κάθε ηλικίας άνθρωποι, που γυρνούσαν σε χωριστή πορεία από τους Σεϊμένηδες και χόρευαν αστεία, έλεγαν άσεμνα στιχάκια και αφού γύριζαν τις γειτονιές του χωριού κατέληγαν στην πλατεία για το γλέντι.

Η λέξη “πιτεράς” είναι από τα πίτερα (πίτουρα), που χρησιμοποιούσαν για να μασκαρευτούν και να βάψουν τα πρόσωπά τους. Το έθιμο αυτό έχει ρίζες στις αρχαίες θρακικές βακχικές γιορτές και στην λατρεία του Διόνυσου. Δείχνει και αυτό την ιστορική συνέχεια των Θρακιωτών και την κοινή ελληνική τους συνείδηση».

Όπως είπε ο κ. Βαρβάτος στο Σιδηροχώρι στα πρώτα χρόνια που εγκαταστάθηκαν οι πρόσφυγες το αναβίωναν το έθιμο των Πιτεράδων μέχρι κάποια στιγμή που έγινε κάποιο ατύχημα με τους πυροβολισμούς, «γιατί οι Σεϊμένηδες κουβαλούσαν και όπλα. Έκτοτε τη δεκαετία του ‘90 αρχίσαμε πάλι με τον Μορφωτικό όμιλο Ν. Σιδηροχωρίου να αναβιώνουμε το έθιμο, και τώρα κάνουμε μια προσπάθεια πιο οργανωμένη, ώστε να ξαναθυμηθούν οι νέοι το έθιμο που έχει και εθνικό περιεχόμενο και πολιτιστικό – λαογραφικό». Ο κ. Βαρβάτος ευχαρίστησε όλους όσους βοήθησαν και παρά το κρύο και τις αντίξοες σχετικά συνθήκες για να αναβιώσει το έθιμο.

Νεζιχά Κιοσσέ