Στην αιχμή της πρωτοπορίας το Θερινό Σχολείο του Τμήματος Ελληνικής Φιλολογίας

13.09.2019 19:10

Σε συνεργασία με το ΚΘΒΕ φέτος πραγματοποιείται το Σχολείο, που συνεχίζει να ενώνει τη θεωρία με την πράξη στο αρχαίο θέατρο

Δείτε περισσότερα στο: http://www.paratiritis-news.gr/

Ξεκινά τη Δευτέρα 16 Σεπτεμβρίου, στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος στη Θεσσαλονίκη, το 4ο Θερινό Σχολείο «Αρχαίο Δράμα 2019 – Το αρχαίο ελληνικό δράμα ως παραστατική τέχνη» που διοργανώνει το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών του Τμήματος Ελληνικής Φιλολογίας της Σχολής Κλασικών και Ανθρωπιστικών Σπουδών του ΔΠΘ με τη σύμπραξη του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδας (Κ.Θ.Β.Ε.) και με τη συνεργασία επιστημόνων (φιλολόγων, θεατρολόγων και σκηνοθετών) του εσωτερικού και του εξωτερικού. 
 
Για ακόμη μια χρονιά 61 προπτυχιακοί, μεταπτυχιακοί φοιτητές και υποψήφιοι διδάκτορες κλασικής φιλολογίας  από την Ελλάδα, και πλέον και από το εξωτερικό, θα εμβαθύνουν στις γνώσεις τους πάνω στο αρχαίο ελληνικό θέατρο και τη λεπτομερή ανάλυση επιλεγμένων κειμένων, μαζί με μία εκτεταμένη πρακτική πρόσβαση στο δράμα ως σκηνική τέχνη.
 
Η πρώτη εβδομάδα του Θερινού Σχολείου θα πραγματοποιηθεί στη Θεσσαλονίκη, ενώ τη δεύτερη εβδομάδα τα σεμινάριά του θα συνεχιστούν στην Κομοτηνή. Ιδιαίτερη μνεία θα πρέπει να γίνει στη μουσική εκδήλωση στις 26 Σεπτεμβρίου, μια προσπάθεια αναβίωσης της αρχαία ελληνικής μουσικής μέσα από σύγχρονα μέσα, με διάλεξη από την κ. Σιδηροπούλου που είναι μουσικολόγος στο Πανεπιστήμιο της Μακεδονίας.
 
Για το Θερινό Σχολείο, και τις προσπάθειες που κάνει το ΔΠΘ να επεκταθεί, μίλησαν στο Ράδιο Παρατηρητής και τη Νατάσα Βαφειάδου ο Αναπληρωτής Καθηγητής του Δ.Π.Θ. κ. Γιώργος Τσομής, η Επίκουρη Καθηγήτρια κ. Ιωάννα Παπαδοπούλου και ο σκηνοθέτης κ. Μίκαελ Ζάιμπελ.
 
Γιώργος Τσομής: «Το πρόγραμμά μας γίνεται ολοένα και πλουσιότερο, γιατί έχει μεγάλη επιτυχία και θέλουν να συμπράξουν και πάρα πολλοί φορείς»
 
ΠτΘ: Τι θα κάνετε στο φετινό Θερινό Σχολείο;
Γ.Τ.:
Συνεχίζουμε για τέταρτη χρονιά το Θερινό μας Σχολείο, Αρχαίο Δράμα 2019, το Αρχαίο Ελληνικό Δράμα ως παραστατική τέχνη, που διοργανώνει το ΔΠΘ, το Τμήμα Ελληνικής Φιλολογίας και το μεταπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών, σε σύμπραξη με το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος και με τη στήριξη του Goethe-Institut της Θεσσαλονίκης.
 
Όπως και πέρυσι οι συμμετέχοντες στο Θερινό μας Σχολείο είναι προπτυχιακοί, μεταπτυχιακοί φοιτητές και υποψήφιοι διδάκτορες κλασικής φιλολογίας  από την Ελλάδα. Φέτος έχουμε και μια συμμετοχή από Ισπανία. Προσπαθούμε σιγά σιγά να το κάνουμε και διεθνές.
 
Ευτυχής συγκυρία είναι η παράλληλη διοργάνωση στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, της τρίτης συνάντησης Νέων Καλλιτεχνών Νοτιοανατολικής Ευρώπης Αρχαίο Δράμα και Πολιτική, Προοπτικές και Προσεγγίσεις.
 
Το Θερινό μας Σχολείο θα ξεκινήσει τις εργασίες του για μία εβδομάδα στη Θεσσαλονίκη, όπου οι φοιτητές θα παρακολουθούν παράλληλα και τις εκδηλώσεις της παραπάνω καλλιτεχνικής συνάντησης. Workshops και παραστάσεις αρχαίου δράματος και ενεργή συμμετοχή σε διαλέξεις και συζητήσεις πάνω στο αρχαίο δράμα ως παραστατική τέχνη. Τα μαθήματα της δεύτερης εβδομάδας θα συνεχιστούν κανονικά στην Κομοτηνή με τα πρακτικά μαθήματα, τις διαλέξεις, τα μουσικά δρώμενα, κλπ.
 
ΠτΘ: Ποια ήταν η στόχευση αυτής της δράσης όταν πρωτοξεκίνησε, και πώς αυτή έχει εξελιχθεί;
Γ.Τ.:
Η στόχευση ήταν πάντα η ίδια από την αρχή. Το πρόγραμμά μας γίνεται ολοένα και πλουσιότερο, γιατί έχει μεγάλη επιτυχία και θέλουννα συμπράξουν και πάρα πολλοί φορείς. Φέτος έχουμε τη στήριξη και του Goethe-Institut, ο διευθυντής του οποίου,κ. Ρούντολφ Μπαρτς, εκπλήρωσε την επιθυμία μας να προσκαλέσουμε στο Θερινό μας Σχολείο ονομαστούς θεατρολόγους και σκηνοθέτες από τη Γερμανία.
 
Έτσι συνέβαλε οικονομικά στην πρόσκληση της κ. Γιοχάνα Κανάρις, από το πανεπιστήμιο του Μπάντεμπορ στη Γερμανία και συνεργάτιδας δραματολόγου στο φημισμένο θέατρο Μπερλίνερ Ανσάμπλ, που θα πραγματοποιήσει την επίσημη εναρκτήρια διάλεξη του Σχολείου, επάνω στην Ορέστεια του Αισχύλου στη γερμανική σκηνή, πολιτικό θέατρο και αισθητική της Αβάντ Γκαρντ, μιλώντας για τον Πέτερ Στάιν, τον Μίχαελ Ταλχάιμερ και τον Κρίστοφερ Ρούπλινγκ.
 
Ευελπιστούμε ότι του χρόνου θα έχουμε μαζί μας και τον διεθνούς φήμης σκηνοθέτη Μίχαελ Ταλχάιμερ, βασικό σκηνοθέτη του Μπερλίνερ Ανσάμπλ, ο οποίος με τις πρωτοποριακές του σκηνοθεσίες στο αρχαίο δράμα έχει δώσει μια ώθηση στις παραστάσεις αρχαίου δράματος, ο οποίος παρόλο που δέχτηκε αρχικά, δεν μπόρεσε να συμμετάσχει στο φετινό Σχολείο.
 
Εδώ θα πρέπει να ευχαριστήσουμε και όλους όσους συνέβαλαν στην υλοποίηση αυτού του εγχειρήματος, χωρίς τους οποίους δεν θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί.
 
ΠτΘ: Υπάρχει ακόμα το ενδιαφέρον για σπουδές πάνω στο αρχαίο δράμα, ως λόγος υλοποίησης και συνέχειας αυτής της δράσης;
Γ.Τ.:
Όχι μόνο σπουδές αλλά και μεταπτυχιακές εργασίες και διδακτορικές διατριβές. Συνεχώς βομβαρδιζόμαστε από τους φοιτητές, οι οποίοι θέλουν να ασχοληθούν με κάποια εργασία, είτε διπλωματική είναι αυτή είτε διδακτορική, πάνω στο αρχαίο δράμα. Αλλά εμείς δεν στοχεύουμε σε αυτό, δεν αντιμετωπίζουμε το αρχαίο ελληνικό δράμα ως λογοτεχνικό κείμενο, το αντιμετωπίζουμε ως παραστατική τέχνη.
 
Εκεί ίσως μπορέσουμε να αφήσουμε κάποιους φοιτητές, παρακολουθώντας το Θερινό Σχολείο, να ερευνήσουν και αυτή την πτυχή, και αυτή την παραστατικότητα, την επιτελεστικότητα του δράματος, για να οδηγηθούμε σε νέα συμπεράσματα.
 
ΠτΘ: Ήσασταν ένας από τους πρωτεργάτες αυτής της δραστηριότητας. Έχετε δει συμμετέχοντες να εξελίσσονται πάνω σε αυτόν τον τομέα, και σε τι βαθμό τους βοήθησε η εμπειρία αυτή;
Γ.Τ.:
Τους βοηθάει σε μεγάλο βαθμό, όχι μόνο με το να αποκτήσουν γνώσεις πάνω στην επιτελεστικότητα του αρχαίου δράματος, αλλά γενικά του θεάτρου, για να το αγαπήσουν περισσότερο, και ανοίγονται σε αυτούς νέοι δρόμοι πάνω στην πρόσληψη του θεάτρου.
 
Στον πρακτικό τομέα όπου είναι πιο αρμόδιος ο κ. Ζάιμπελ, βλέπω ότι αποκτούν κάποια ελευθερία έκφρασης, την ικανότητα να μιλήσουν μπροστά σε ένα μεγάλο κοινό χωρίς τρακ, χωρίς προβλήματα συνεννόησης, κλπ. και ευελπιστώ ότι θα υπάρξουν φοιτητές μας, οι οποίοι θα εργαστούν ερευνητικά, πρακτικά, πάνω σε αυτόν τον τομέα περισσότερο.

Ιωάννα Παπαδοπούλου
«Η τροφοδότηση και από τους φοιτητές μας βοηθάει πάρα πολύ, αλλά υλοποιούμε και δικές μας ιδέες»

ΠτΘ: Υπάρχει ενδιαφέρον και από τον υπόλοιπο κόσμο εκτός φοιτητών;
Ι.Π.:
Όσο μεγαλώνουμε, πρέπει σοβαρά να σκεφτούμε ίσως να ανοίξει και εκτός φοιτητών. Αυτή τη στιγμή απευθυνόμαστε σε φοιτητές προπτυχιακού και μεταπτυχιακού επιπέδου και υποψήφιους διδάκτορες, δηλαδή των τριών κύκλων. Υπάρχει όντως μεγάλο ενδιαφέρον και από πτυχιούχους και από άλλα τμήματα. Θα δούμε πώς θα το ρυθμίσουμε.
 
ΠτΘ: Είστε από τους πρωτεργάτες αυτής της δράσης, πώς νοιώθετε για την συνέχεια και την εξέλιξή της στον χρόνο;
Ι.Π.:
Εδώ ισχύει αυτό που λένε στο θέατρο: περνάμε πολύ καλά στα καμαρίνια και αυτό βγαίνει έξω. Νοιώθω σαν να είναι η πρώτη φορά. Πάντα υπάρχουν καινούργιες ιδέες, καινούργιες συνεργασίες. Οι τρεις πρωτεργάτες, είμαστε φίλοι, ξέρουμε πολύ καλά ο ένας τον άλλον, σεβόμαστε και θαυμάζουμε ο ένας τη δουλειά του άλλου, και έτσι η συνεργασία παραμένει στο πνεύμα του τι καλύτερο μπορούμε να κάνουμε. Η τροφοδότηση και από τους φοιτητές μάς βοηθάει πάρα πολύ, αλλά υλοποιούμε και δικές μας ιδέες, καθώς κι εμείς εξελισσόμαστε και ακαδημαϊκά, και στο ζήτημα της performance του αρχαίου θεάτρου, της επιτελεστικότητας και της επιτέλεσης.
 
ΠτΘ: Φέτος τι καινούργιο θα δούμε στο 4ο Θερινό Σχολείο;
Ι.Π.:
Στο θεωρητικό μέρος είναι πάρα πολύ σημαντική φέτος η πραγματοποίηση της πρώτης βδομάδας στη Θεσσαλονίκη, σε συνεργασία και με συναδέλφους από τμήματα της Θεσσαλονίκης καθώς και την ομιλία της δρ.Γιοχάνα Κανάρις.
 
Το θεωρητικό μέρος θα εστιάσει με φρέσκιες ιδέες στο θέμα του αρχαίου δράματος ως παράσταση, με έμφαση στο πολύ σημαντικό ζήτημα για όλους όσους αγαπάνε το αρχαίο δράμα, το ζήτημα της θεατρικής μετάφρασης, που είναι εντελώς διαφορετικό από μια μετάφραση ερμηνευτική, χρηστική, φιλολογική, κλπ.
 
ΠτΘ: Έτσι επικαιροποιείτε, εκσυγχρονίζετε τις σπουδές πάνω στο αρχαίο δράμα;
Ι.Π.:
Ακριβώς, και κάθε φορά στρεφόμαστε σε ένα άλλο έργο. Φέτος θα ασχοληθούμε με την Ιφιγένεια εν Αυλίδι, ένα πολύ ενδιαφέρον έργο του Ευριπίδη, στο οποίο από την αρχαιότητα είχε θεωρηθεί ότι υπάρχει μια συνέπεια του ήθους της κεντρικής ηρωίδας, και βλέπουμε κατά τη διάρκεια του έργου, κατά την εξέλιξη της πλοκής, να ωριμάζει από ένα νεαρό κορίτσι που ο πόλεμος τής είναι κάτι άγνωστο, να συνειδητοποιεί  ποια είναι  η θέση της και η υποχρέωσή της στην κοινωνία. Κάπως έτσι βλέπω κι εμάς.
 
Όσο για του χρόνου, ανοιγόμαστε και προς το Νότο, και προσβλέπουμε σε συνεργασία, με το Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου.

Μίκαελ Ζάιμπελ
«Βγάζω το καπέλο στο ΔΠΘ γι' αυτό το θάρρος που είχαν να ακούσουν ότι υπάρχει και η άλλη πλευρά»

ΠτΘ: Έχετε αναλάβει το πρακτικό κομμάτι της φετινής διοργάνωσης. Τι θα περιέχει;
Μ.Ζ.:
Είμαι πάρα πολύ περήφανος και χαρούμενος που για τέταρτη χρονιά μπορούμε να δούμε το αρχαίο ελληνικό δράμα και ως παραστατική τέχνη, γιατί είναι κάτι που πρέπει να το ακούσει και να το βλέπει κανείς.
 
Άλλωστε επειδή ανήκει στην παραστατική τέχνη, ασχολούμαστε με την επιτελεστικότητα και φεύγουμε από το κείμενο ως καθαρά φιλολογική κατάσταση. Μπαίνουμε στη διαδικασία αυτό που υπάρχει μέσα σε αυτά τα κείμενα να το μετατρέψουμε σε ένα προφορικό κείμενο, το οποίο χρειάζεται επιτέλεση.
 
Αυτό σημαίνει ότι όσοι θέλουν να ασχοληθούν με αυτό, πρέπει να ασχοληθούν πραγματικά με αυτό που δημιουργείται εντός ενός χρόνου. Έχουμε το σώμα μας που λειτουργεί μέσα στο χρόνο και μέσα στον χώρο, και φέτος θα μας απασχολήσει πάρα πολύ η σωματική αντίληψη που μας δίνει τη δυνατότητα να κατανοήσουμε όλα αυτά τα νοήματα σε ένα κοινό, και να μπορέσουμε να τα κωδικοποιήσουμε μέσα από την κίνηση, που θα μπορούσε να πει κανείς ότι τη βλέπει και την ακούει, μέσα στη φωνή.
 
Η φωνή ανήκει στην ουσία στην κίνηση και μέσα από αυτό θα μπούμε στη διαδικασία να μεταφέρουμε στους φοιτητές ή σε αυτούς που ακολουθούν το πρακτικό κομμάτι, το τι μπορεί να σημαίνει αυτό. Ίσως είναι η πρώτη φορά που συνειδητοποιούν ότι το σώμα είναι κάτι που το νοιώθει και από κει και πέρα ξεκινάνε όλα. Δεν είναι καθαρά νοητικές διαδικασίες, είναι και βιωματικές διαδικασίες και δίνουμε πάρα πολύ μεγάλη έμφαση  στη βιωματική διαδικασία του αρχαίου δράματος.
 
ΠτΘ: Πώς νοιώθετε που η διοργάνωση αυτή βρίσκεται ήδη στην τέταρτη χρονιά υλοποίησής της; Ποιους στόχους θέτετε για τη συνέχειά της;
Μ.Ζ.:
Θεωρώ ότι είναι ένα από τα πιο σημαντικά θέματα στο θέατρο, να γυρίσει κάποιος αυτή τη σελίδα. Είναι πολύ σημαντική δουλειά η φιλολογική ανάλυση, δεν πρέπει να ξεχάσουμε ότι για να μπορέσει να κάνει κάποιος αυτό πρέπει να το δει και από την άλλη πλευρά, από τη βιωματική πλευρά, από την πλευρά που γράφτηκαν αυτά τα έργα.
 
Και αυτό θεωρώ ότι δεν πρέπει να λείπει στην εκπαίδευση. Όλο αυτό το θέατρο, το αρχαίο δράμα, από όπου ξεκίνησε στον δυτικό κόσμο όλη η διαδικασία με το θέατρο, δεν είναι κάτι που πρέπει να ξεχνάμε ότι έχει μια ζωντανή πηγή και αφορά όλη την ύπαρξή μας.
 
Αυτό είναι κάτι που πρέπει οπωσδήποτε να λειτουργήσει και μελλοντικά και στα πανεπιστήμια. Είναι η καινοτομία που έχει το ΔΠΘ σε αυτό το κομμάτι. Τους βγάζω το καπέλο γι' αυτό το θάρρος που είχαν να ακούσουν ότι υπάρχει και η άλλη πλευρά.
 

ΓΝΩΜΕΣ

DUTH CORNER

Magazine