Η Κομοτηνή, δια του ΔΠΘ, πρωτοστατεί στη μετάφραση της βαλκανικής λογοτεχνίας

09.03.2018 12:01

Τζένη Κατσαρή-Βαφειάδη, Νατάσσα Βαφειάδου

Περίτρανο δείγμα του ενδιαφέροντος η κατάμεστη αίθουσα στην παρουσίαση του βιβλίου του Γιορντάν Γιόβκοβ «Θρύλοι του Αίμου»

Δείτε περισσότερα στο: http://www.paratiritis-news.gr/

Η Κομοτηνή απέδειξε το ενδιαφέρον της για τη μεταφρασμένη λογοτεχνία, ως μέσο διαπολιτισμικής επικοινωνίας και αναγνώρισης των κοινών πολιτισμικών καταβολών μεταξύ των βαλκανικών λαών  στο διάβα του  χρόνου. Απόδειξη περίτρανη η κατάμεστη αίθουσα της Λέσχης Κομοτηναίων στην εκδήλωση παρουσίασης της συλλογής διηγημάτων «Θρύλοι του Αίμου» του μεγάλου κλασικού της βουλγαρικής λογοτεχνίας Γιορντάν Γιόβκοβ, που πραγματοποιήθηκε το βράδυ της Τετάρτης, 7 Μαρτίου, σε διοργάνωση της 2K Project, και συνεργασία του «Παρατηρητή της Θράκης», του Τμήματος Γλώσσας, Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξεινίων Χωρών του ΔΠΘ και του εκδοτικού οίκου «Αντ. Σταμούλη».
 
Κατάμεστη από ακαδημαϊκούς, πολίτες αλλά και φοιτητές της πόλης, μεταξύ των οποίων η Κοσμητόρισσα της Σχολής Κλασικών και Ανθρωπιστικών Σπουδών του ΔΠΘ κ. Ζωή Γαβριηλίδου, η πρόεδρος του Τμήματος Παρευξεινίων κ. Μαρία Δημάση, ο αναπληρωτής καθηγητής του Τμήματος Παρευξεινίων κ.Παναγιώτης Κριμπάς, η επίσης διδάσκουσα  του Τμήματος κ. Στεφανία Αμοιρίδου, η επίκουρος καθηγήτρια  του Τμήματος Ελληνικής Φιλολογίας του ΔΠΘ κ.Σμαρώ Νικολαϊδου, ο πρόεδρος της ΝΟΔΕ Ροδόπης κ. Γιάννης Βεζυργιαννίδης, ο συγγραφέας κ.Χρήστος Χαρτοματσίδης με την κ.Τατιάνα Χαρτοματσίδου, ο διευθυντής του Μουσικού Σχολείου Κομοτηνής κ. Ηλίας Ιωαννάκης, η φιλόλογος κ. Άρτεμις Αρχοντογεώργη, ο υπεύθυνος σχολικών δραστηριοτήτων της Διεύθυνσης  Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης ν. Ροδόπης κ. Γιάννης Σιγούρος, η διευθύντρια του 1ου Γυμνασίου Κομοτηνής  κ. Στέλλα Θεολόγου, ο συνταξιούχος εκπαιδευτικός και συγγραφέας κ. Θανάσης Παπατριανταφύλλου, καθώς και ο εκδότης του βιβλίου κ. Αντώνης Σταμούλης με τους συνεργάτες του.
 


Η έναρξη  της εκδήλωσης έγινε με τους ηθοποιούς κ.κ. Μαρία Παπαδοπούλου και Φιλοποίμενα Ανδρεάδη, οι οποίοι «ζωντάνεψαν» ενώπιον του κοινού τα όσα σκιαγραφεί και καταγράφει στο διήγημά του «Στον καιρό της πανούκλας»  ο συγγραφέας,  και μετέφρασαν ιδανικά στην ελληνική οι κ.κ. Χριστίνα Μάρκου, Μάρκος Αλμπάνης και Ζωή Πολίτου.
 


Την εκδήλωση συντόνισε η φιλόλογος και επιμελήτρια εκδόσεων κ. Τζένη Κατσαρή- Βαφειάδη, ενώ για τη μεταφρασμένη λογοτεχνία και την αξία της στη διαπολιτισμική επικοινωνία μεταξύ διαφορετικών  λαών μίλησε η φιλόλογος και υπεύθυνη Σχολικών Δραστηριοτήτων Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ν. Ροδόπης κ. Κατερίνα Σχοινά. Με επιμέλεια της ίδιας στον χώρο ακούγονταν πριν την έναρξη της εκδήλωσης  παραδοσιακή βουλγαρική μουσική  και προβάλλονταν εικόνες από τη γείτονα χώρα με κυρίαρχες  τις  αποτυπώσεις αντιπροσωπευτικών  κτιρίων της βουλγαρικής παραδοσιακής αρχιτεκτονικής, καθώς και  φωτογραφικό υλικό από τη  ζωή του Γιορντάν Γιόβκοφ. 
 


Η μεταφραστική ομάδα του βιβλίου, αποτελούμενη από τους κ. Χριστίνα Μάρκου, Επίκουρη καθηγήτρια του Τμήματος και τους πτυχιούχους του ιδίου τμήματος  κ.κ. Μάρκο Αλμπάνη και Ζωή Πολίτου, μίλησε  για το ίδιο το βιβλίο.  Η πρώτη, η κ. Χριστίνα Μάρκου,  μίλησε  για τη ζωή και το έργο του Γιορντάν Γιόβκοφ,  τη θέση που κατέχει στη βουλγαρική λογοτεχνία καθώς και για τους εκφραστικούς του τρόπους. Περισσότερο συγκεκριμένα η κ. Μάρκου αναφέρθηκε και στα δέκα διηγήματα της συλλογής, ξεδιπλώνοντας τον θαυμασμό της για τον συγγραφέα που αποθεώνει τις  πανανθρώπινες αξίες της αγάπης, της ελευθερίας και της δικαιοσύνης, αναδεικνύοντας τεχνικές  του Γιόβκοβ όπως οι καταπληκτικοί του επίλογοι ή τα ντουέτα των διηγημάτων.  Η κ. Ζωή Πολίτου αναφέρθηκε στην ιστορία του μεταφραστικού εγχειρήματος που ξεκίνησε ως άσκηση στο μάθημα της βουλγαρικής γλώσσας και φιλολογίας, και σταδιακά, για δυόμιση περίπου χρόνια, έγινε καθημερινό ενδιαίτημα της τριμελούς ομάδας, ενώ ο κ. Αλμπάνης αναφέρθηκε αναλυτικά στις τεχνικές δυσκολίες της μετάφρασης, όπως δείγματος χάριν,  ο εγκλιματισμός  στην ελληνική λέξεων της βουλγαρικής χλωρίδας. 
 


Τέλος, ο αναπληρωτής Καθηγητής Λαογραφίας του Τμήματος κ. Μανόλης Σέργης μίλησε για  μοτίβα του παραδοσιακού και πανανθρώπινου πολιτισμού που ενυπάρχουν στη συλλογή διηγημάτων του Γιόρνταν Γιόβκοβ «Θρύλοι του Αίμου», εστιάζοντας στη λατρεία της φύσης και  στον ανθρωπομορφισμό της που είναι διάχυτος, στο δίσημο  της γυναικείας παρουσίας, στις θεοσημίες(οιωνούς) –γεράκια, κοράκια, ελάφια, δέντρα και φυτά στέλνουν τα δικά τους μηνύματα– , στη μεταμφίεση, μέσω της οποίας οι ήρωες περνούν από τον ένα χώρο στον άλλο –από το βουνό στην κοινωνία μέσω του γάμου οι χαϊντούκοι – , στη μοίρα, την αμαρτία και την κατάρα.  
 


Ακολούθησε «ζωηρή» συζήτηση περί των «προκαταλήψεων» που έχουν οδηγήσει στην «αποσιώπηση» ουσιαστικά των σπουδαίων λογοτεχνιών των βαλκανικών χωρών στην Ελλάδα, φαινόμενο για την αντιστροφή του οποίου αγωνίζεται  ωστόσο σθεναρά σήμερα  το Τμήμα Γλώσσας Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξεινίων χωρών, αλλά και συνολικά η Σχολή Κλασικών και Ανθρωπιστικών Σπουδών του ΔΠΘ, μέσα από την πληθώρα βαλκανικών και παρευξείνιων δράσεων  που διοργανώνει.
 


Η πρόεδρος του Τμήματος κ. Μαρία Δημάδη, απαντώντας σε ερωτήσεις του κοινού για την «διεύρυνση» του μεταφραστικού έργου που συντελείται στο Τμήμα και σε λογοτεχνικά  έργα άλλων γειτνιαζουσών χωρών, έκανε γνωστό πως ήδη βρίσκονται εν εξελίξει αντίστοιχες προσπάθειες  μελών του Τμήματος  και στις υπόλοιπες κατευθύνσεις  γλωσσών και φιλολογιών που θεραπεύει το τμήμα, καθώς ότι στα σκαριά βρίσκεται και ένα συνέδριο για την τουρκική λογοτεχνία που θα γίνει πιθανόν τον Μάιο.

ΓΝΩΜΕΣ

DUTH CORNER

Magazine